Kamulaştırmasız el atma davasında, taşınmazın daha önce kamulaştırıldığı ve bedelinin ödendiği gerekçesiyle yerel mahkeme kararlarının bozulması.
Özet: Davacılar tarafından murislerine ait taşınmazlara kamulaştırmasız el atıldığı iddiasıyla açılan bedel ve ecrimisil davasında ilk derece ve istinaf mahkemelerinin davanın kabulü yönündeki kararlarına karşın, temyiz incelemesinde davaya konu taşınmazların kamulaştırma işlemlerinin geçmişte murislere tebligat yapılarak ve onların da bedel artırım davalarıyla hisselerine düşen bedelleri tahsil etmeleriyle kesinleştiği, dolayısıyla kamulaştırmasız el atma iddiasının dayanaksız olduğu tespit edilmiş; bu nedenle davanın reddi gerekirken kabulüne karar verilmesi hukuka aykırı bulunarak, bölge adliye mahkemesinin kararı kaldırılarak ilk derece mahkemesi kararı bozulmuştur.
5. Hukuk Dairesi         2026/1828 E.  ,  2026/12299 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2024/755 Esas, 2025/2247 Karar
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 6. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2020/109 Esas, 2022/279 Karar
Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmazlar bedelinin tahsili ve ecrimisil istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı idare vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkillerinin murislerine ait Kocaeli ili, ... ilçesi, ... ... Mahallesi 1 65... , 11, 15... parsel sayılı taşınmazlara davalı idare tarafından kamulaştırmasız olarak el atıldığını ileri sürerek dava konusu taşınmazlar bedelinin işleyecek faiziyle davalı idareden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya konu taşınmazlara el atmanın söz konusu olmadığını, taşınmazların mahkeme kararıyla idare adına tescil edildiğini, davanın hak düşürücü süre ve zamanaşımı nedeniyle reddi gerektiğini ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazların mülkiyetinin müvekkili idare adına tescil edilmiş olması nedeniyle 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) Geçici 6 ncı maddesinin uygulanma olanağı bulunmadığını, husumetin müvekkili idareye yöneltilemeyeceğini, dava konusu taşınmazlar için tebligat yapıldığını, taşınmazlar maliklerince tezyid-i bedel davası açıldığını ileri sürmüştür.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacılar murislerine ödeme yapıldığı hususu davalı idare tarafından ispatlanamadığından davacıların kamulaştırmasız el atma bedelinin tahsili talebinde haklı oldukları, her ne kadar hükme esas alınan bilirkişi raporunda usulüne uygun emsal karşılaştırması yapılmamış olsa da tespit edilen metrekare birim fiyatının makul olduğu kanaatine varıldığı gerekçesiyle davalı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakameleri Kanun’un (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgelere göre davalı idare tarafından dava konusu taşınmazların kamulaştırma işlemlerine başlandığı, kamulaştırma tebligatının, kök murislerden ... ... ...'a bizzat tebliğ edildiği, ... ...'in, ... Asliye Hukuk Mahkemesinin 1969/230 Esas, 1972/2046 Karar sayılı, ... ...'ın ise 1969/231 Esas, 1972/2047 Karar sayılı dosyalarıyla tezyid-i bedel davaları açtıkları, yargılama sonucunda hisselerine düşen bedellerin artırılmasına karar verildiği, bu nedenle kamulaştırma işleminin kesinleşmiş olduğu anlaşıldığından davanın reddine karar verilmesi gerekirken kabulüne karar verilmesi bozmayı gerektirir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Davalı idare vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
07.09.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.