Kamulaştırma kararı bulunmasına rağmen fiili el atma gerçekleşmediği ve tapu şerhi hükümsüz kaldığı gerekçesiyle ecrimisil isteminin reddi kararına yönelik temyiz incelemesi.
Özet: Davacı, bir demiryolu projesi kapsamında kamulaştırma kararı bulunan ancak fiilen el atılmayan ve hâlihazırda kendi kullanımında olan taşınmazı için beş yıllık geçmişe dönük ecrimisil talep etmiş, ilk derece mahkemesi talebi kabul etmişken, davalı idarenin istinaf başvurusu üzerine bölge adliye mahkemesi, taşınmaz üzerinde fiili bir el atmanın gerçekleşmediğini ve kamulaştırma davası açılmadığı için ecrimisil talep etme şartlarının oluşmadığını belirterek ilk derece mahkemesi kararını kaldırıp davanın reddine karar vermiştir.
5. Hukuk Dairesi         2025/5393 E.  ,  2026/2726 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/3517 Esas, 2024/4607 Karar
KARAR : Düzeltilerek yeniden esas hakkında verilen karar
İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2020/302 Esas, 2022/332 Karar
Taraflar arasındaki ecrimisil istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava konusu İzmir ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 10 16... parsel sayılı taşınmazın maliki olduğunu, müvekkilinin kendisine ait olan bu taşınmaza ... Belediye Başkanlığından gerekli izin ve ruhsatları almak suretiyle beş katlı on daireli bir bina ve binanın etrafına istinat duvarları inşaa ettirdiğini, müvekkili inşaatı tamamlandıktan sonra oturma ruhsatı almak üzere ... Belediye Başkanlığına başvuru yaptığını ancak belediye tarafından müvekkiline söz konusu taşınmazın ... ... Demiryolu Projesi kapsamında kaldığının ve kamulaştırılacağının bildirildiğini ve oturma ruhsatı verilmediğini, bu durum üzerine müvekkilinin 26.01.2017 tarihine ... 3. Bölge Müdürlüğüne başvuru yaptığını, müvekkilinin başvurusu üzerine ... 3. Bölge Müdürlüğü tarafından 03.10.2017 tarihli cevabi yazısı verildiğini ve taşınmazının 161,55 m²lik kısmının kamulaştırılmasına karar verildiğinin, kamulaştırma işlemlerinin devam etmekte olduğunun bildirildiğini, bu kapsamda müvekkiline ait taşınmazın 161,55 m²lik kısmının kamulaştırılmasına karar verildiğini, kamulaştırma işlemlerine devam edildiğini, bedel tespiti yapılmadığını, müvekkiline ödeme yapılmadığını, müvekkilinin uzunca süredir taşınmazı üzerindeki mülkiyet hakkını kullanamadığını, inşaa etmiş olduğu yapıların da zayi olmakla karşı karşıya kaldıklarını, aradan geçen oldukça uzun süre içerisinde müvekkilinin beş katlı on daireli taşınmazına ilişkin kira bedellerinden yararlanamadığını, bu nedenle taşınmazın geriye doğru beş yıllık ecrimisil bedelinin yasal faizi ile birlikte tahisiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, ecrimisil bedelinin dönem sonundan itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde; yargı yolu ve derdestlik itirazlarının nazara alınmadığını, müvekkilinin taşınmaza herhangi bir müdahalesinin olmadığını, kamulaştırma şerhi olmayan dönem için de hesaplama yapıldığını, hali hazırda inşaatın aşaması nazara alındığında taşınmazdan kira alınmasının mümkün olmadığını, eksik inceleme ile karar verildiğini, bilirkişi raporunun karara esas alınabilecek nitelikte olmadığını ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; ... ... Demiryolu Projesi kapsamında İzmir ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 10 16... parsel sayılı taşınmaz hakkında davalı idare ... Yönetim Kurulunun 06.12.2013 tarihli ve 26/267 sayılı kararı ile Kamu Yararı Kararı ile Bakanlar Kurulu Kararı alındığı, işbu kararın Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı tarafından 16.01.2014 tarihli ve 148 sayılı olur ile onaylandığı, onay kapsamında dava konusu taşınmazın bağımsız bölümlerinin tapu kaydına 12.08.2016 tarihinde 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 7 nci maddesine göre belirtme şerhinin konulduğu, bu işlem dışında dava tarihi itibarıyla halen kamulaştırma işlemlerine başlanmadığı, fiili olarak da davalı kurum tarafından dava konusu taşınmaza el atılmadığı anlaşılmakla; taşınmazın tapu kaydına konulan şerhin kamulaştırma davası açılmadığından, hükümsüz hale geldiği ve terkininin her zaman tapu ya da mahkeme kanalıyla talep edilebileceği, hali hazırda taşınmazın davacının kullanımında olduğu, imar planını iptali açısından da dava açılıp açılmadığının dosya kapsamından anlaşılmadığı, bu haliyle ecrimisil talep etme şartlarının eldeki davada gerçekleşmediğinden bahisle davalı idare vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde; davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini, dava konusu taşınmaza ... Belediye Başkanlığından gerekli izin ve ruhsatları almak suretiyle 5 katlı 10 daireli bir bina ve binanın etrafına istinat duvarları inşaa ettirildiğini, inşaat tamamlandıktan sonra oturma ruhsatı almak üzere ... Belediye Başkanlığına başvuru yapıldığını ancak taşınmazın ...-... Demiryolu Projesi kapsamında kaldığı ve kamulaştırılacağı bildirilerek oturma ruhsatı verilmediğini, bu durum üzerine kamulaştırma işlemlerinin bir an evvel yapılmasını talep ettiklerini, taşınmaz için acele kamulaştırma kararı alındığını, dava konusu taşınmazın 161,55 m²lik kısmının kamulaştırılmasına karar verildiğini, bedel tespiti yapılmdığını ve ödeme gerçekleştirilmediğini, taşınmazın üzerinde mülkiyet hakkını kullanamadıklarını, inşaa etmiş olduğu yapıların da zayi olmakla karşı karşıya kaldığını ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Davacıdan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
18.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.