Davacı tarafından aile sağlığı merkezinde sigortasız asistan olarak çalıştığı iddiasıyla açılan hizmet tespit davasında, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme gerekçesiyle verilen bozma kararına uyularak tesis edilen hükmün davalılarca temyiz başvurusu üzerine yapılan inceleme.
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2022/434 E., 2024/446 K.İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar; davalı Kurum vekili, davalı ... vekili, davalı ... vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının davalı aile sağlığı merkezinde diğer davalı ...'nun asistanı sıfatı ile 10.11.2008 tarihinden itibaren aralıksız olarak 2011 yılı Kasım ayına kadar çalıştığını, asgari ücret aldığını, 5510 sayılı Kanun kapsamında sigortalı çalışmalarının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.II. CEVAPDavalı ...'nun vekili cevap dilekçesinde; davacının toplam çalışma süresinin 05.11.2010-03.01.2011 döneminde 1 ay 28... .04.2011-11.11.2011 döneminde 7 ay olmak üzere 08... gün olduğunu, çalışma süresinin tam gün olmayıp günde 2 veya 3 saat olduğunu, talebinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın haksız ve mesnetsiz olduğunu beyanla, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARIİlk Derece Mahkemesinin 30.06.2022 tarihli kararı ile davanın kısmen kabulününe karar verilmiştir.IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ İlk Derece Mahkemesinin 30.06.2022 tarihli kararının süresi içinde davalılar Sosyal Güvenlik Kurumu ile ... ve ... vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece, "...Eldeki dosyada, davacı 10.11.2008 tarihinden itibaren aralıksız 2011 yılı Kasım ayına kadar çalıştığı sürelerin tespitini istemiş, mahkemece davanın kısmen kabul kısmen reddi ile davalı ..., ..., ..., ...'na ait ... sicil numaralı iş yerinde davacının 10.11.2008-02.12.2010 tarihleri arasında toplam 742 gün süre ile asgari ücret ile çalıştığının tespitine, bu dönemde 742 günün Kuruma eksik bildirildiğinin tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine, davalı ... yönünden ise husumet yokluğundan davanın reddine dair hüküm kurulmuştur. Mahkemece verilen hüküm eldeki delillerle birlikte incelendiğinde eksik araştırmaya dayanması ayrıca yanılgılı değerlendirmeler içermesi sebebiyle isabetsizdir. Bu bakımdan öncelikle davacının talebi somutlaştırılmalı, iddiasına konu iş yerinde tam olarak ne yaptığı, hangi yıl, hangi dönem, hangi bölümlerde ve ne kadar süreyle çalıştığı ayrıntılı olarak açıklatılmalı, mahkemece dava sırasında dinlenen tanıkların ve yeni tespit edilecek bordro ve komşu işyeri tanıklarının anılan dönemle ilgili ayrıntılı ifadeleri alınarak aradaki çelişkiler giderilmeli, dava sırasında komşu iş yerlerinde çalıştıklarını belirlenen tanıkların bilhassa hizmet döküm cetvelleri de getirilerek, ifadelerine başvurulmalı, davalı iş yerinin talebe konu dönemdeki faaliyet durumu etraflıca araştırılmalı, sigortalının iddiasına konu kayıtlarda gözükmeyen çalışmalarının hangi nedenlerle kayıtlara geçmediği ya da bildirim dışı kaldığı hususu gereğince tespit edilerek, yargılama sürecinde dinlenen tanık anlatımlarının değerlendirilmesinde; iş yerlerinin kapsamı, kapasitesi ile işin ve iş yerinin niteliği nazara alınmalı, bunların yanında davacının çalışmasının gerçekliği, işin niteliğiyle süresinin belirlenebilmesi amacıyla, Mahkeme safhasında davacı tarafından imzanın aidiyeti kendisi tarafından kabul edilenler ile davacı tarafından hata-hile-ikrah durumu iddiasında bulunulmayan ücret bordroları bakımından, işbu yazılı belgelerin aksi eş değerde delillerle kanıtlanması için davacıya delilleri sorulmalı, yapılacak değerlendirme sonucunda dosyada bulunan ve davacı tarafından imzası inkâr edilmeyen veya aksi ispatlanamayan imzalı ücret bordroları ve puantaj kayıtları gibi yazılı delil niteliğindeki hususlar da birlikte değerlendirilerek, bu konuda gerekli tüm araştırma yapılmalı, uyuşmazlık konusu husus, hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde çözümlenip, davacının çalıştığı iddia edilen süreler tereddütsüz belirlenerek, varılacak sonuca göre bir karar verilmelidir. Bu araştırılmaların yanında davalı gerçek kişi işverenler adına kayıtlı işyerleri bulunup bulunmadığı, davalıların iş ve işlemlerini aile sağlık merkezi üzerinden yürütüp yürütmediği de kurumdan sorularak açıklığa kavuşturulmalıdır. Mahkemece, açıklanan maddi ve hukuki ilkeler gözetilmeksizin eksik araştırma ve yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir." gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne ilişkin karar verilmiştir.V. TEMYİZA. Temyiz Sebepleri Davalılar vekilleri temyiz dilekçesinde özetle; kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, eksik inceleme ile karar verildiğini beyanla karara karşı temyiz talebinde bulunmuştur. Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu beyanla karara karşı temyiz talebinde bulunmuştur.B. Değerlendirme ve GerekçeDosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davalı Kurum, davalı ..., ... ve ... vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA, Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden ilgililerine ayrı ayrı yükletilmesine,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,28.04.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.