Yargıtayın kamulaştırma bedelinin tespiti davasında tarafların anlaşması sebebiyle uyuşmazlığın konusuz kalması üzerine bölge adliye ve ilk derece mahkemesi kararlarının bozulması.
Özet: Kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmazın tescili istemiyle açılan davada ilk derece mahkemesi davanın kabulüne karar vermiş, bölge adliye mahkemesi ise istinaf başvurularını esastan reddetmiştir; ancak Yargıtay, davacı idarenin taraflar arasında anlaşma sağlandığı ve davanın konusuz kaldığı yönündeki beyanının araştırılması gerektiği gerekçesiyle, bölge adliye mahkemesi ve ilk derece mahkemesi kararlarını bozarak dosyayı yeniden incelenmek üzere ilk derece mahkemesine iade etmiştir.
5. Hukuk Dairesi         2025/13491 E.  ,  2026/2663 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Adana Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/2096 Esas, 2025/930 Karar
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Adana 10. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2020/225 Esas, 2021/371 Karar
Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Adana ili, ... ilçesi, ... (...) Mahallesi 51 44... parselde kayıtlı sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescilini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesi sunmamıştır.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
1.Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkeme kararının usul ve kanuna aykırı olduğunu, dava konusu taşınmaza belirlenen metrekare birim fiyatının fahiş olduğunu ileri sürmüştür.
2.Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; kamulaştırma bedelinin düşük belirlendiğini, dava konusu taşınmaza belirlenen metrekare birim fiyatının düşük olduğunu, bilirkişi raporunun eksik incelemeye dayalı olduğunu, davalının adil yargılanma hakkının ihlal edildiğini, Mahkemece eksik inceleme yapıldığını, taşınmazın mevkii özelliklerindeki kıymetini artırıcı hususların yerel mahkemece dikkate alınmadığını, bilirkişi raporundaki kiyası emsallerin dava konusu taşınmazın değerini belirlemede uygun nitelik ve özelliklere sahip olmadığını, taşınmaz üzerindeki ağaçların hesaplamaya dahil edilmediğini ileri sürmüştür.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu taşınmazın arsa vasfında olması nedeniyle emsal satış metoduna göre yapılan değer tespitinin yöntem olarak doğru olduğu, emsal olarak kullanılan ... ilçesi, ... Mahallesi 109 30... parsel sayılı taşınmazın 12.08.2015 tarihinde satış gördüğü, resmî satış senedi incelendiğinde özel satış niteliği taşımadığı, satış değerinin bölge rayicini yansıttığı, emsalle ilgili imar durumu ve emlak vergi değerlerinin getirtilip Yargıtay 5. Hukuk Dairesi kararlarına uygun biçimde yapılan kıyaslama sonucu tespit olunan 1.726,00 TL/m² birim değer üzerinden kamulaştırma bedelinin tespit olunup bu bedelin davacı idare tarafından depo edilmesi ile hüküm altına alınmasında herhangi bir isabetsizlik görülmediği gerekçeleri ile taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme
Uyuşmazlık, dava konusu taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespitine ilişkindir.
2. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Dosya içindeki bilgi ve belgelere göre davacı idare vekilinin 21.07.2025 tarihli dilekçesinde davalı taraf ile anlaştıklarını, davanın konusuz kaldığını beyan etmiş olup bu husus araştırılarak sonuca göre karar verilmelidir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile İlk Derece Mahkemesinde verilen karara karşı yapılan istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararı ORTADAN KALDIRILARAK
2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Davacı idareden peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine, davalıdan peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
18.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.