sakarya asliye ticaret mahkemesinde motorsuz bisiklet ile motosiklet çarpışması sonucu murisin vefatından kaynaklanan, davalı sürücünün %100 kusurlu bulunduğu haksız fiil maddi tazminat davası.

Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesinde motorsuz bisiklet ile motosiklet çarpışması sonucu murisin vefatından kaynaklanan, davalı sürücünün %100 kusurlu bulunduğu haksız fiil maddi tazminat davası.

Özet: Davacıların, motorsiklet ile bisiklet çarpışması sonucu gerçekleşen ve murislerinin ölümüne neden olan trafik kazasında meydana gelen kalıcı maluliyet, geçici iş göremezlik ve tedavi giderleri için davalılardan maddi tazminat talep ettiği bu davada, uyuşmazlığın temelini davalı sürücünün kusur oranı, zamanaşımı, illiyet bağı ve tazminatın kapsamı oluşturmakta olup, alınan uzman raporunda motorsiklet sürücüsünün kazanın oluşumunda %100 kusurlu olduğu belirtilerek, davalılar tarafından ölen kişinin ölümü ile kaza arasında illiyet bağı olmadığı ve davanın zamanaşımına uğradığı iddia edilmektedir.

T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/.... Esas - 2026/...

T.C.

SAKARYA

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2025/

KARAR NO : 2026/

HAKİM :

KATİP :

DAVACILAR : 1-

VEKİLİ : Av.

DAVALI : 1-

VEKİLLERİ : Av.

Av.

DAVALI : 2-

VEKİLİ : Av.

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 09/07/2025

KARAR TARİHİ :

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH :

Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu md. 297/1(c)'ye uygun şekilde, tarafların iddia ve savunmalarının özetini, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususları, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delilleri, konuyla ilgili mevzuat hükümleri ve yargısal içtihatlar, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebepleri içerir şekilde hüküm verilerek,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

I-) Tarafların İddia ve Savunmalarının Özeti

Davacı vekili tarafından UYAP üzerinden mahkememize ibraz edilen dava dilekçesi ile özetle; davacıların murisi ....; motorsuz bisikleti ile davalı ....'nun sevk ve idaresindeki 54 .. ... plakalı motosikletin çarpışması sonucunda yaralanmalı trafik kazası meydana geldiği, davalı sürücünün işbu kazanın meydana gelmesinde asli ve tam kusurlu olduğunu, yaşanan kaza sebebi ile muris ....'nda kalıcı maluliyet meydana geldiğinden uzun süre yatağa bağımlı yaşadığını ve en nihayetinde 19.01.2025 tarihinde işbu uyuşmazlık konusu kazadan kaynaklı meydana gelen cismani zarar nedeniyle vefat ettiğini belirterek, söz konusu kaza dolayısı ile işgücü kaybından doğan daimi sakatlık tazminatı, geçici iş göremezlik tazminatı ve tedavi giderlerinin davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı Güvence Hesabı vekili tarafından UYAP üzerinden mahkememize ibraz edilen cevap dilekçesi ile özetle; davanın zamanaşımına uğradığını, kuruma başvuru şartı gerçekleşmediğinden bakım giderleri talebinin reddedilmesi gerektiğini, müteveffanın ölümü ile kaza arasında illiyet bağı bulunmadığını, davalı kurumun geçici iş göremezlik, tedavi ve bakıcı giderlerinden sorumlu olmadığını, kusur durumunun tespiti gerektiğini, davacının tedavi giderleri bakımından davasını ispat etmesi gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ....vekili tarafından UYAP üzerinden mahkememize ibraz edilen cevap dilekçesi ile özetle; arabuluculuk dava şartı usulüne uygun şekilde yerine getirilmediğini, davacının 2 yıllık zamanaşımı süresinin dolduğunu, meydana gelen kazada davalı sürücünün hiçbir şekilde kusuru bulunmadığını, davacının tedavi ve bakıcı giderlerini somut şekilde ortaya koyması gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

II-) Dava Türü ve Tarafların Anlaştıkları - Anlaşamadıkları Hususlar

Dava; davalı ....'nun sürücüsü olduğu ZMMS poliçesi ile sigortalı olmayan aracın, davacıların murisinin sürücüsü olduğu bisiklete çarpışması sonucu meydana gelen kazada, davacıların murisinin uğradığı iddia olunan tedavi giderleri ile sürekli ve geçici iş gücü kaybı nedeni ile oluşan maddi zararın tazmini talebine ilişkindir.

Uyuşmazlık; talebin zaman aşımına uğrayıp uğramadığı, arabulucuya başvuru dava şartının yerine getirilip getirilmediği, sürücülerin kusur oranları, davacı müteveffanın maluliyet oranı, davacının belgesiz tedavi giderlerinin varlığı ve miktarları, geçici iş göremezlik ve tedavi giderleri tazminatından davalı kurumun sorumluluğunun bulunup bulunmadığı, davacının maddi tazminat zararının varlığı ve miktarı hususlarından ibarettir.

III-) Çekişmeli Vakıalar Hakkında Toplanan Deliller

Mahkememizce Sakarya Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 202./..... Soruşturma sayılı dosyanın bir suretinin UYAP sisteminden mahkememiz dosyası arasına celp edilmiştir.

Davalı Sigorta Şirketinden kazaya ilişkin kayıtlar, SGK dan müteveffaya ait hizmet dökümleri ile kazaya ilişkin ödemeler ilişkin belgeler ile Emniyet Müdürlüğünden motosiklete ilişkin malik bilgileri ve davaya konu motosikletin trafik sigortası yaptırma zorunluluğu bulunan motorlu taşıtlardan olup olmadığı hususlarında belgeler celp edilmiş, ATK Trafik İhtisas Dairesinden kusura ilişkin rapor dosya arasına alınmıştır.

Mahkememizce aldırılan 25/03/2026 tarihli kusur durumlarına ilişkin ATK Trafik İhtisas Dairesi raporunda; "... Sürücü ....'nun %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, Sürücü ....'nun kusurunun bulunmadığı..." belirtildiği anlaşılmıştır.

IV-) Konuyla İlgili Mevzuat Hükümleri Ve Yargısal İçtihatlar

6098 sayılı TBK.nun 49. Maddesinde, "kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar verenin, bu zararı gidermekle yükümlüdür"

6098 sayılı TBK.nun 51/1 maddesinde "Hakimin tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirleyeceği",

6098 sayılı TBK.nun 53 maddesinde "Ölüm hâlinde uğranılan zararlar özellikle şunlardır: 1. Cenaze giderleri. 2. Ölüm hemen gerçekleşmemişse tedavi giderleri ile çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar. 3. Ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerin bu sebeple uğradıkları kayıplar."

6098 sayılı TBK.nun 54 maddesinde " Bedensel zararlar özellikle şunlardır: 1. Tedavi giderleri. 2. Kazanç kaybı. 3. Çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar. 4. Ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar." olduğuna dair hükümler içermektedir.

2918 sayılı KTK 85/1 maddesinde "Bir motorlu aracın işletilmesinin bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olması durumunda motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibinin doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu" tutulacağı belirtilmiştir.

2918 sayılı KTK 85/son maddesinde " işleten ve araç işleticisi teşebbüs sahibinin, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu" olduğu belirtilmiştir.

2918 sayılı KTK 91/1 maddesinde "İşletenlerin, bu Kanununun 85. maddesinin 1 fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmalarının zorunlu" bulunduğu belirtilmiştir.

2918 sayılı KTK 96/1 maddesinde "Zarar görenlerin tazminat alacakları, sigorta sözleşmesinde öngörülen sigorta tutarından fazla ise zarar görenlerden her birinin sigortacıya karşı yöneltebileceği tazminat talebi, sigorta tutarının tazminat alacakları toplamına olan oranına göre indirime tabi" tutulacağı belirtilmiştir.

2918 sayılı KTK'nın 99. Maddesinde " Sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek" zorunluluğu olduğu belirtilmiştir.

5684 sayılı Sigortacılık Kanununun 14/b maddesinde "rizikonun meydana geldiği tarihte geçerli olan teminat tutarları dahilinde sigortasını yaptırmamış olanların neden olduğu bedensel zararlar için zorunlu sigortalara ilişkin olarak koşulların oluşması halinde ortaya çıkan zararların, bu sigortalarla saptanan geçerli teminat miktarlarına kadar karşılanması amacıyla" Güvence Hesabı oluşturulacağı, öngörülmüştür.

Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 03.10.2023 T. 2021/17185 E. 2023/10153 K. Sayılı ilamında "... Mahkemece, ceza yargılamasında yapılan bilirkişi incelemesi sonucu alınan bilirkişi raporunda sanığa atfı kabil herhangi bir kusur bulunmadığının tespit edildiği, maddi vakıaya ve kusura ilişkin Ceza Mahkemesi kararının Hukuk Mahkemesini bağlayıcı olduğu, davalı ....'ın kazada herhangi bir kusuru tespit edilemediği ve davacıların iddialarını ispatlayamadıkları gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir. Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde, Borçlar Kanunu'nun 53. maddesi gereğince hukuk hakiminin, ceza mahkemesinde kesinleşmiş maddi olguda davacıların murisi yaya ...'nın kırmızı ışık ihlali yaptığının kabul edilmesinde usul ve yasa aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacılar vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya..." denilmiştir.

Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları;

A.3. Maddesi, "Sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde bu Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta (Ek ibare:RG-4/12/2021-31679) teminat limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır. "

A.5. maddesinin (ç) bendi, "Destekten Yoksun Kalma (Ölüm) Teminatı: Üçüncü kişinin ölümü dolayısıyla ölenin desteğinden yoksun kalanların destek zararlarını karşılamak üzere 6098 sayılı Kanunun haksız fiillere ilişkin hükümlerine göre belirlenen tazminatları içeren teminattır. Söz konusu tazminat miktarının tespitinde ölen kişi esas alınır." şeklinde düzenlenmiştir.

V-) Sabit Görülen Vakıalar, Bunlardan Çıkarılan Sonuç ve Hukuki Sebepler

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Karayolu Zorunlu Trafik Sigorta Poliçesi düzenleyen sigorta şirketleri motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında bir kişinin ölmesi veya yaralanması sureti ile zarara uğraması halinde o aracın işleteninin üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belirli limitler dahilinde karşılamayı üstlenmektedir. Bu sigortanın yapılması yasa ile zorunlu tutulmuştur. Sigortacının sorumluluğunun sınırları ise KTK nun 92. maddesinde belirlenmiştir.

5684 sayılı Sigortacılık Kanununun 14/b maddesi gereği rizikonun meydana geldiği tarihte geçerli olan teminat tutarları dahilinde sigortasını yaptırmamış olanların neden olduğu bedensel zararlar için zorunlu sigortalara ilişkin olarak koşulların oluşması halinde ortaya çıkan zararların, bu sigortalarla saptanan geçerli teminat miktarlarına kadar karşılanması amacıyla Güvence Hesabı oluşturulmuştur.

Buna göre sigortalı aracın poliçenin yürürlükte olduğu dönem içerisinde poliçe kapsamında sayılan ve üçüncü kişilere ait zararları sigortalı aracın işleteni adına ve sigortalı araç sürücüsünün kusuruna karşılık gelen miktarla sınırlı olarak ödeme yükümlülüğünü sigortacı üstlenmektedir. Sigortacının, ödeme yapabilmesi için zarara neden olan olayın sigortalı araç sürücüsünün kusuru ile meydana gelmesi gerekir. Sigortalı araç sürücüsü tamamen kusursuz ise üçüncü kişinin kendi kusuru ile neden olduğu zararının davalı sigorta şirketin tarafından karşılanması mümkün değildir.

Somut olayda; 15/08/2023 tarihinde meydana gelen kaza sonucu, davacıların desteğinin vefat ettiği; davalı kurumun sorumluluğunun kapsamı ise kaza tarihinde, yani 01.07.2015 tarihinden önce yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartları'na göre belirlenecektir.

Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartları A.3. maddesine ve A.5. maddesinin (ç) bendine göre, işletenin eylemlerinden sorumlu olduğu araç sürücüsü olan murisin (destek) üçüncü kişi olarak kabulü mümkün olmadığı ve yine Genel Şartların A.6. maddesi (d) bendine göre destekten yoksun kalan hak sahibinin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmakla beraber, destek şahsının kusuruna denk gelen destek tazminatı taleplerinin teminat kapsamı dışında tutulması nedeniyle, tam kusuru ile kendi ölümüne neden olan davacıların murisinin destek tazminatı sigorta teminatı kapsamında olmadığı, bu sebeplerle; desteğin davaya konu trafik kazasında tam kusurlu olduğu ve sigortasını yaptırmamış dava dışı sürücünün idaresindeki aracın sigortacısı konumunda olan davalı kurumdan destek tazminatı talep etme haklı bulunmadığı (aynı yönde HGK'nun 20.04.2021 tarih, 2020/17-191 Esas ve 2021/514 Karar sayılı ilamı) anlaşıldığından davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM (Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere):

1-Davacının davasının REDDİNE,

2-Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 732,00-TL harcın mahsubu ile fazladan alınan 498,80-TL'nin yatıran tarafa iadesine,

3-Davalılar kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 300,00-TL vekalet ücretinin davacılardan müştereken müteselsilen alınarak davalılara verilmesine,

4-Davacılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

5-Kullanılmayan gider avansının bulunması halinde kararın kesinleşmesinden sonra HMK’nun 333. maddesi uyarınca resen yatırana İADESİNE,

6-Karar tebliğ giderleri karşılandıktan sonra kalan gider avansının karar kesinleşmesinden sonra talep halinde yatırana iadesine,

7-Davalı Güvence Hesabı tarafından yapılan 270,00-TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, davalı tarafından yatırılan artan gider avansın ise davalıya iadesine,

8-Arabuluculuk ücreti olan 4.700,00-TL'nin davacıdan alınarak Hazineye İrad Kaydına,

Dair, davacı vekilinin ve davalı Mehmet vekili ile Davalı Güvence Hesabı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraf vekillerine tebliğinden itibaren Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.

Katip

e-imza

Hakim

e-imza