Kısıtlının vesayet dosyasında farklı sulh hukuk mahkemeleri arasındaki yetki uyuşmazlığı; izinsiz yerleşim yeri değişikliği ve vasi atanması talepleri ışığında Elazığ 3. Sulh Hukuk Mahkemesi yetkili kılındı.
Özet: Birden fazla sulh hukuk mahkemesi arasında, kısıtlının farklı bakım merkezlerine yerleşmesi ve vasi atanması süreçlerinde ortaya çıkan ikametgah değişikliklerine bağlı yetki uyuşmazlığında, kısıtlı veya vasisinin talebi olmaksızın verilen yerleşim yeri değişikliği izin kararının hatalı olduğu ve bu nedenle vesayet dosyasının takibi için yetkili yargı yerinin Elazığ 3. Sulh Hukuk Mahkemesi olduğu belirtilerek, söz konusu yetki uyuşmazlığı çözüme kavuşturulmuştur.
5. Hukuk Dairesi         2026/692 E.  ,  2026/2504 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2025/1211 Esas, 2025/1257 Karar
I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR
A. Çorum 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin 02.05.2005 Tarihli ve 2005/278 Esas, 2005/365 Karar Sayılı Kararı
Kısıtlı ..., 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu’nun (4721 sayılı Kanun) 405 nci maddesi gereğince kısıtlanmıştır.
Mahkemece 08.02.2024 tarihli ek kararı ile 28.06.2016 tarihli ek kararı ile kısıtlı ...'in bakım merkezine yerleştirilmesi hususunda karar verildiği, kısıtlının ... Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi'nde Şirince/Elazığ adresinde kaldığı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
B. Elazığ 2. Sulh Hukuk Mahkemesinin 26.04.2024 Tarihli ve 2024/842 Esas, 2024/1213 Karar Sayılı Kararı
Kısıtlının kısıtlılık halinin devamına karar verilmiştir.
C. Elazığ 3. Sulh Hukuk Mahkemesinin 27.02.2025 Tarihli ve 2025/14 Esas, 2025/438 Karar Sayılı Kararı
Kısıtlının kısıtlılık halinin devamına, 25.08.2025 tarihli ek kararıyla da kendisine ...'ün vasi olarak atanmasına karar verilmiştir.
Vasi 03.11.2025 tarihli dilekçesi ile kısıtlıya vasi olarak atandığını, kısıtlı ile aralarında herhangi bir kan bağı olmadığını, ... ... Bakım ve Rehabilitasyon Merkezinde kurum çalışanı olarak çalıştığı için kendisine vasi olarak atandığını, kısıtlının kurumdan ayrıldığını ve ... Bakım ve Rehabilitasyon Merkezinde kaldığını, bu nedenle vasiliğinin kaldırılarak gereğinin yapılmasını talep etmiştir.
Mahkemece 03.11.2025 tarihli ek kararı ile kısıtlının yerleşim yeri adresinin .../Çankırı olarak değiştirilmesine izin verilmesine ve mahkemenin yetkisizliğine karar verilmiştir.
D. Çankırı 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin 19.12.2025 Tarihli ve 2025/1211 Esas, 2025/1257 Karar Sayılı Kararı
Vasinin açıkça bir talebi olmamasına rağmen kendisine kısıtlının adres değişikliğine izin verildiği, ayrıca kısıtlının son yerleşim yeri adresinin belirlenmesi için herhangi bir kolluk araştırması da yapılmadığı, alınan nüfus kayıt örneği ile kısıtlının merkezî nüfus idaresi sistemindeki adresinin ... Mahallesi ... Caddesi No:... İç Kapı No:... .../Elazığ olduğunun anlaşıldığı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
II. GEREKÇE
A. Uyuşmazlık
Uyuşmazlık, 4721 sayılı Kanun’un 405 inci maddesi uyarınca kısıtlanan kısıtlıya yeni vasi atanması istemine ilişkindir.
B. İlgili Hukuk
1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan İlk Derece Mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.
2. 4721 sayılı Kanun’un “Yerleşim yeri” başlıklı 19 uncu maddesinin birinci fıkrası şöyledir:
“Yerleşim yeri bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.”
3. 4721 sayılı Kanun’un “Vesayet işlerinde yetki” başlıklı 411 inci maddesi şöyledir:
“Vesayet işlerinde yetki küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir.”
4. 4721 sayılı Kanun’un “Yerleşim yerinin değişmesi” başlıklı 412 nci maddesi şöyledir:
“Vesayet makamının izni olmadıkça vesayet altındaki kişi yerleşim yerini değiştiremez. Yerleşim yerinin değişmesi hâlinde yetki, yeni vesayet dairelerine geçer. Bu takdirde kısıtlama yeni yerleşim yerinde ilân olunur.”
C. Değerlendirme
Kısıtlı ya da vasisinin yerleşim yeri değişikliğine izin talebi olmadan Elazığ 3. Sulh Hukuk Mahkemesince kısıtlının yerleşim yeri değişikliğine izin verilmesine ve dosyanın Çankırı Nöbetçi Sulh Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verildiği anlaşılmakla vesayet dosyasının takibi ile Elazığ 3. Sulh Hukuk Mahkemesi yetkilidir.
III. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
6100 sayılı Kanun’un 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince Elazığ 3. Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,
16.02.2026 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.