Evcil hayvan ürünlerinde benzer markalar arasında karıştırma ihtimali, kötüniyet ve davacının öncelikli kullanım hakkına dayalı YİDK kararının iptali ile davalı markasının hükümsüzlüğü davası.
Özet: Evcil hayvan ürünleri sektöründe "..." ibaresini uzun yıllardır kullanan davacı, davalının benzer "..." markasının karıştırılma ihtimali yarattığını, ticaret unvanı ve yoğun kullanıma dayalı öncelikli hakkı bulunduğunu savunarak ilgili kurul kararının iptalini ve davalı markasının hükümsüzlüğünü talep etmiş; ilk derece mahkemesi ise her iki markanın "..." ibaresini paylaşması, ayırt ediciliğinin yüksekliği, emtiaların benzerliği ve davacının 2010 yılından itibaren sosyal medya, alan adı tescili, faturalar ve vergi levhası gibi delillerle ispatladığı öncelikli kullanım hakkı göz önüne alındığında, markalar arasında karıştırılma ihtimalinin bulunduğunu ve davacının haklı olduğuna hükmetmiştir.
MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/1346 Esas, 2025/1680 KararHÜKÜM : Esastan retİLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk MahkemesiSAYISI : 2022/236 E., 2023/138 K. Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: KARARI. DAVADavacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 2010 yılından beri "..." markası ile kedi, köpek, kuş, kemirgen, balık gibi evcil hayvan mama, bakım, yaşam alanı ürünleri ve aksesuarlarının üretimi, pazarlanması, satışı konusunda faaliyet gösterdiğini, müvekkilinin eskiye dayalı kullanımına bağlı olarak, davalının 2020/71456 sayılı ve "..." ibareli marka başvurusuna yapılan itirazın Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu (YİDK) kararıyla kısmen reddedildiğini, oysa başvurunun karıştırılma ihtimali içerdiğini, müvekkilinin ticaret unvanı nedeniyle 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (SMK) 6/6. ve başvuru kötüniyetle yapıldığından SMK'nın 6/9. maddesi yarınca da tescil engeli bulunduğunu, müvekkilinin markasını tanınır hale getirdiğini ileri sürerek YİDK kararının iptalini ve diğer davalı markasının hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.II. CEVAP1.Davalı ... cevap dilekçesinde; müvekkili Kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.2.Diğer davalı şahıs vekili, cevap dilekçesinde; müvekkilinin uzun yıllardır hayvan yemi alanında çalıştığını, kullanmama def'i ileri sürdüklerini, markaların ve emtia sınıflarının benzer olmadığını, müvekkilinin kötüniyetli olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARIİlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile taraflarca marka olarak seçilen işaretlerde "..." ibaresinin ortak olduğu, bu ibarenin ayırt ediciliğinin yüksek olduğu ve Türkçe’de veya yaygın olarak bilinen dillerde yerleşik herhangi bir anlamının bulunmadığı, davacının "..." ibareli markasal kullanımlarını görmüş ve tanımış olan bir tüketicinin, davalının "..."li markasıyla karşılaştığında bu markaları "benzer bulması ve karıştırması", en azından bu işletmeler arasında idari-ekonomik bir bağlantı olduğunu düşünmesinin, ihtimal dahilinde olduğu; davacının markasal kullanımlarına konu olan evcil hayvanlarla ilişkili ürünlerin satışı hizmetleri özelinde; dava konusu edilen markanın kapsamında kalmış olan bir kısım mal ve hizmetlerin, emtia benzerliğinin tespiti aşamasında göz önünde bulundurulması gereken kriterlere göre aynı/türdeş/benzer emtialar olduğunun değerlendirildiği, zira, bu mal ve hizmetlerin, aynı veya benzer ihtiyaçları giderdiği, benzer alıcı kitlesine hitap ettiği, hedeflenen alıcı profillerinin aynı olduğu, birbirlerini tamamlayıcı nitelikleri olduğu, bu hizmetlerde aynı markanın kullanıldığını gören alıcıların markalar ve işletmeler arasında bağlantı kurabileceği, dolayısıyla; somut olayda karşılaştırılan markalar/işaretler açısından, 31. sınıfa giren; "Canlı hayvanlar (kuluçkalık yumurtalar, döllenmiş yumurtalar dahil)" ve 35. sınıf altında; "Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için ‘Ev hayvanları için kulübeler, yuvalar, yataklar. Ev hayvanları için kafesler, akvaryumlar, vivaryumlar, terraryumlar. Hayvanlar için oyuncaklar. Canlı hayvanlar (kuluçkalık yumurtalar, döllenmiş yumurtalar dahil). Hayvan yemleri. Malt (insan tüketimi için olmayan). Evcil hayvanlar için alta serilen maddeler; kedi kumu.’ mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)" emtialar özelinde, emtiaların benzerliği/türdeşliği şartının da gerçekleştiği; davacının sosyal medya hesaplarında "..." ismini Ocak 2011 tarihinden muteber olmak üzere kullandığı, bu ibareyi ihtiva eden alan adının davacıya 13.01.2010 tarihinde tahsis edilmiş olduğu, 2015-2017 yılları arasında bu ibareyi hizmet markası hüviyetinde kullandığı, faturalar keşide ettiği, sosyal platformlarda davacının "..." tanıtma vasıtası altında yürüttüğü faaliyetleri ile ilgili olarak 2010 tarihinden itibaren yorumlar paylaşıldığı, vergi levhasına göre de işe başlama tarihinin 2013 yılı olduğu, 2012 yılında "..." ibaresinin marka olarak tescili için TÜRKPATENT nezdinde de bir başvuru dosyaladığı görülmekle; davacının "..." ibaresi üzerinde, markasal açıdan davalıya göre, kullanımdan doğan öncelikli bir hakkının bulunduğu; davacının başvuru tarihi olan 29.06.2020 tarihinden 6 yıldan daha fazla bir süre önce, 06.06.2014 tarihinde ticaret siciline usulünce tescil edilmiş olan ticaret unvanının ayırıcı unsuru olan "..." ibaresinin "evcil hayvan bakımı ve bununla ilintili hizmetler"de marka olarak kullanılmak üzere tescil edilmek istenmesi nedeniyle, ticaret unvanının SMK'nın 6/6. maddesi hükmü uyarınca himayesini isteyebileceği; davacının ayrıca "www.....net" alan adını da 13.01.2010 tarihinden itibaren sahibi olduğu, söz konusu alan adı altında markasal kullanımlarının bulunduğu, davacının bu kullanımlarının "Evcil hayvan aksesuarları, yemleri, bakım ürünleri, yaşam alanları, oyuncakları, kafesleri, ödülleri, bakım ürünleri, sağlık ürünleri tuvalet ürünleri, tasmaları, taşıma çantaları, kıyafetleri, yatakları, isimliklerinin satışı hizmetleri" açısından gerçekleştiği, bu mal ve hizmetlerin dava konusu edilen markanın kapsamında kalmış olan 31. sınıfa giren; "Canlı hayvanlar (kuluçkalık yumurtalar, döllenmiş yumurtalar dahil)" ve 35. sınıf altında; "Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için ‘Ev hayvanları için kulübeler, yuvalar, yataklar. Ev hayvanları için kafesler, akvaryumlar, vivaryumlar, terraryumlar. Hayvanlar için oyuncaklar. Canlı hayvanlar (kuluçkalık yumurtalar, döllenmiş yumurtalar dahil). Hayvan yemleri. Malt (insan tüketimi için olmayan). Evcil hayvanlar için alta serilen maddeler; kedi kumu.’ mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)" emtiaları ile aynı/benzer/türdeş olduğu; kötüniyetin ispat edilmediği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, TÜRKPATENT YİDK'in 2022/M-4150 sayılı kararının 31. sınıfa giren; "Canlı hayvanlar (kuluçkalık yumurtalar, döllenmiş yumurtalar dahil)" ve 35. sınıf altında; "Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için ‘Ev hayvanları için kulübeler, yuvalar, yataklar. Ev hayvanları için kafesler, akvaryumlar, vivaryumlar, terraryumlar. Hayvanlar için oyuncaklar. Canlı hayvanlar (kuluçkalık yumurtalar, döllenmiş yumurtalar dahil). Hayvan yemleri. Malt (insan tüketimi için olmayan). Evcil hayvanlar için alta serilen maddeler; kedi kumu.’ mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)" mal ve hizmetleri bakımından iptaline, davaya konu marka tescil edilmediğinden hükümsüzlük konusunda karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş, hüküm, taraf vekillerince istinaf edilmiştir. IV. İSTİNAFBölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, her iki taraf markasının "..." ibaresinden oluştuğu, davacı tarafın dosyaya sunduğu delillerle, markasını kullandığı mal ve hizmetler yönünden, SMK'nın 6/3 ve 6/6. maddeleri uyarınca markasının dava konusu marka kapsamındaki 31. sınıfa giren sayılı mal ve hizmetleri yönünden korunmasını talep edebileceği, başvurunun kötüniyetle yapıldığının kanıtlanamadığı gerekçesiyle taraf vekilerinin istinaf başvurularının esas yönünden reddine karar verilmiş, hüküm, davalılar vekillerince temyiz edilmiştir.V. TEMYİZA. Dava ve Hukuki NitelendirmeDava, marka başvurusuna yapılan itirazların reddine dair nihai Kurum kararının iptali ile marka hükümsüzlüğü istemine ilişkindir.B. Değerlendirme ve GerekçeYapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.VI. SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalılar vekillerinin temyiz itirazlarının reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, aynı Kanun'un 372. maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, aşağıda yazılı harcın istek halinde ilgililere iadesine, 02.06.2026 tarihinde kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.