6136 sayılı kanuna aykırılık suçundan beraat eden suça sürüklenen çocuğun zorunlu müdafii lehine vekalet ücretinin yargılama gideri olarak hükmedilmemesine yönelik temyiz incelemesi.

6136 sayılı Kanuna aykırılık suçundan beraat eden suça sürüklenen çocuğun zorunlu müdafii lehine vekalet ücretinin yargılama gideri olarak hükmedilmemesine yönelik temyiz incelemesi.

Özet: Bu hukuki evrakta, 6136 sayılı Kanuna aykırılık suçundan hakkında beraat kararı verilen suça sürüklenen çocuğun zorunlu müdafiinin, müvekkili lehine vekalet ücretine hükmedilmediği gerekçesiyle yaptığı temyiz başvurusu incelenmiş olup, Ceza Muhakemesi Kanunu kapsamında görevlendirilen zorunlu müdafi ücretlerinin avukatlık asgari ücret tarifesinden ayrı olarak Adalet ve Maliye Bakanlıklarınca belirlenen ve Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen özel bir ücrete tabi olduğu ve yargılama gideri sayıldığı, bu nedenle beraat eden lehine ayrıca vekalet ücreti hükmedilmesine gerek olmadığı değerlendirilmiştir.

8. Ceza Dairesi 2026/2526 E. , 2026/9439 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2024/2747 E., 2025/2662 K.

SUÇ : 6136 sayılı Kanun' a aykırılık

HÜKÜM : İstinaf başvurusunun düzeltilerek esastan reddi

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Düzeltilerek onama

Yapılan ön inceleme neticesinde; suça sürüklenen çocuk hakkında kurulan hükmün temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, temyiz isteminin süresinde olduğu, temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, temyiz isteminin vekalet ücretine hasren olduğu ve reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

A. İlk Derece Mahkemesi Kararı

Kahramanmaraş Çocuk Mahkemesinin 02.07.2024 tarihli, 2024/48 Esas ve 2024/294 Karar sayılı kararı ile suça sürüklenen çocuk hakkında 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun'a aykırılık suçundan, 6136 sayılı Kanun'un 13/1, 5237 sayılı Kanun'un 31/3, 62, 52/2, 54/4, 5271 sayılı Kanun'un 231/5-6 maddeleri uyarınca 6 ay 20 gün hapis ve 320 TL adli para ile cezalandırılmasına ve hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesi Kararı

Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 14. Ceza Dairesi 07.10.2025 tarihli ve 2024/2747 Esas, 2025/2662 Karar sayılı kararı ile; "...A) Kahramanmaraş Çocuk Mahkemesinin 02/07/20 24... /48 Esas ve 2024/294 Karar sayılı ilamı ile suça sürüklenen çocuk ... hakkında 6136 sayılı Kanun'a muhalefet (13/1) suçundan verilen mahkumiyet hükmünün KALDIRILMASINA,

B) "1- suça sürüklenen çocuk hakkında 6136 sayılı kanunun 13/1 maddesine muhalefet suçundan cezalandırılması istemiyle kamu davası açılmış ise de; suça sürüklenen çocuğun üzerine atılı suçu işlediğinin sabit olmaması nedeniyle; 5271 sayılı CMK'nın 223/2-e maddesi uyarınca suça sürüklenen çocuğun müsnet suçtan BERAATİNE,

2- Kahramanmaraş C. Başsavcılığı Adli Emanet'in 2024/154 sırasında kayıtlı olan suça konu tabanca ve eklerinin TCK 54/4 maddesi uyarınca MÜSADERESİNE,

3- Yargılama giderlerinin Hazine üzerine bırakılmasına,

4- Yargıtay 9. Ceza Dairesinin Bölge Adliye Mahkemeleri arasında zorunlu müdafilikte ücreti vekalete ilişkin meydana gelen uyuşmazlıkların giderilmesi yönünde vermiş olduğu 19/12/2024 tarih, 2024/8142 esas ve 2024/11223 karar sayılı ilamı ve aynı yönde Yargıtay 6. Ceza Dairesinin 12/12/2023 tarih ve 2022/3805 Esas, 2023/15165 Karar sayılı ilamı gözetildiğinde Suça sürüklenen çocuğun zorunlu müdafi ile yargılamada temsil edildiği anlaşılmakla; vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına," şeklinde hükmün düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Suça sürüklenen çocuk müdafiinin temyiz sebepleri

Beraat eden suça sürüklenen çocuk lehine vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğine, Ceza Muhakemesi Kanunu kapsamında görevlendirilen zorunlu müdafii için maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Suça sürüklenen çocuk müdafiinin temyiz isteminin suça sürüklenen çocuk hakkında beraat kararı verilmesine rağmen lehine vekalet ücretine hükmedilmediğine yönelik olup, müdafiinin temyizde hukuki yararı bulunduğu kabul edilerek vekalet ücreti ile sınırlı olarak yapılan incelemede;

1. 5271 sayılı Kanun'un "Yargılama giderleri" başlıklı 324/1. maddesinde harçlar ve tarifesine göre ödenmesi gereken avukatlık ücretleri ile soruşturma ve kovuşturma evrelerinde yargılamanın yürütülmesi amacıyla Devlet Hazinesinden yapılan her türlü harcamalar ve taraflarca yapılan ödemelerin yargılama gideri olduğu belirtilmiştir. 5271 sayılı Kanun'un 327/2. maddesinde, beraat veya ceza verilmesine yer olmadığına karar verilen kişinin önceden ödemek zorunda kaldığı giderlerin Devlet Hazinesince üstlenileceği düzenlenmiştir.

2. 1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun (1136 sayılı Kanun) 168. maddesinde ise Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin (AAÜT) ne şekilde hazırlanacağı düzenlenmiş olup söz konusu maddeyle Türkiye Barolar Birliği'ne (TBB) serbest avukatlık faaliyetleri kapsamında, yani vekalet sözleşmesine dayalı olarak yapılan hukuki yardımlarda uygulanacak asgari ücret tarifesini belirleme yetkisi verilmiştir. Bahsedilen madde gereğince her yıl TBB tarafından Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hazırlanmaktadır.

3. 5320 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun'un (5320 sayılı Kanun) 13/1. maddesinde ise, Ceza Muhakemesi Kanunu gereğince soruşturma ve kovuşturma makamlarının istemi üzerine baro tarafından görevlendirilen müdafii ve vekile, "avukatlık ücret tarifesinden ayrık olarak", TBB'nin görüşü de alınarak Adalet ve Maliye Bakanlıkları tarafından birlikte tespit edilecek ücretin, Adalet Bakanlığı bütçesinde bu amaçla yer alan ödenekten ödeneceği ve bu ücretin, yargılama giderlerinden sayılacağı hüküm altına alınmıştır. Aynı Kanun'un 13/2. maddesinde de bu madde uyarınca yapılacak ödeme ve uygulamaya ilişkin usûl ve esasların ise TBB'nin görüşü de alınmak suretiyle "Adalet Bakanlığı tarafından çıkarılacak yönetmelikle" belirleneceği belirtilmiş olup bu hükme istinaden Adalet Bakanlığı tarafından "Ceza Muhakemesi Kanunu Gereğince Müdafi ve Vekillerin Görevlendirilmeleri İle Yapılacak Ödemelerin Usul ve Esaslarına İlişkin Yönetmelik" (Yönetmelik) hazırlanmıştır. Bahsedilen Kanun ve Yönetmelik doğrultusunda da Ceza Muhakemesi Kanunu gereğince soruşturma ve kovuşturma makamlarının istemi üzerine baro tarafından görevlendirilen müdafiiye ve vekile ödenecek ücrete ilişkin olarak TBB'nin görüşü de alınarak Adalet ve Maliye Bakanlıkları tarafından birlikte tespit edilecek ücrete ilişkin olarak Adalet Bakanlığınca "Ceza Muhakemesi Kanunu Gereğince Görevlendirilen Müdafi ve Vekillere Yapılacak Ödemelere İlişkin Tarife" (Tarife) hazırlanmakta ve söz konusu Tarife her sene başında Resmi Gazetede yayımlanmaktadır.

4. Söz edilen kurallar ve ilkeler çerçevesinde Ceza Muhakemesi Kanunu gereğince atanan zorunlu müdafiilerin ve vekillerin ücretlerinin, 5320 sayılı Kanun'un 13. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan Yönetmeliğin 9. maddesi uyarınca "Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinden ayrık olarak", TBB'nin görüşü alınarak, Adalet ve Maliye Bakanlıkları tarafından birlikte belirlenecek bir tarife ile ödeneceği açıkça hükme bağlamıştır. 5271 sayılı Kanun ya da ilgili diğer mevzuatta Ceza Muhakemesi Kanunu gereğince atanan zorunlu müdafii veya vekil ücretlerine ilişkin TBB'ye düzenleme yapabilme yetkisi verildiğine dair açık bir hüküm yer almadığından TBB tarafından çıkarılan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin Ceza Muhakemesi Kanunu gereğince atanan zorunlu müdafii ve vekillere uygulanma imkanı bulunmadığı anlaşılmaktadır. Bu hükümler ve ilkeler uyarınca, 1136 sayılı Kanun'un 168. maddesine dayanılarak TBB tarafından çıkarılan ve bir düzenleyici işlem olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 14/1. ve 14/4. maddeleri ile getirilen düzenlemeler ile Ceza Muhakemesi Kanunu gereğince atanan zorunlu müdafii ve vekil ücretlerinin belirlenemeyeceğinin kabulünde zorunluluk bulunmaktadır.

5. Kısacası; Ceza Muhakemesi Kanunu gereğince atanan zorunlu müdafiilerin ve vekillerin ücretleri, 5320 sayılı Kanun'un 13. maddesi ile Yönetmeliğin 8. ve 9. maddelerinde gösterildiği şekilde Adalet Bakanlığınca çıkarılan ayrık bir Tarife ile belirlenmektedir. 5271 sayılı Kanun ya da ilgili diğer mevzuatta aksi yönde bir hüküm de bulunmadığından Ceza Muhakemesi Kanunu gereğince atanan zorunlu müdafiilerin ve vekillerin ücretleri TBB tarafından çıkarılan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin kapsamında yer almamaktadır. Bu bağlamda; Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 14/1. ve 14/4. maddeleriyle getirilen düzenlemenin de zorunlu müdafii ve vekiller yönünden uygulama alanı bulunmadığı değerlendirilmektedir. Sonuç olarak, TBB tarafından çıkarılan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin ilgili hükümlerinin Ceza Muhakemesi Kanunu gereğince atanan zorunlu müdafiilerin ve vekillerin ücretlerinin belirlenmesine ilişkin olarak uygulanamayacağı; Ceza Muhakemesi Kanunu gereğince atanan zorunlu müdafiilerin ve vekillerin ücretlerinin belirtilen mevzuat çerçevesinde "Adalet Bakanlığınca çıkarılan ayrık bir Tarife ile belirlenebileceği" kabul edilmelidir.

6. Yukarıda açıklanan düzenlemeler ışığında, temyiz incelemesine konu dava dosyası incelendiğinde suça sürüklenen çocuk yararına Avukatlık Asgari Ücret Tarifesince gösterilen maktu vekalet ücretine hükmedilebilmesi için kendisinin vekaletname ile atadığı bir vekille temsili gereklidir. Bir diğer ifadeyle, kanun koyucunun zorunlu müdafii ve vekillere ödenecek ücretler bakımından TBB tarafından çıkarılan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi dışında "tamamen ayrı bir tarifeyle farklı bir sistem belirlediği" aşikardır. Kısacası, zorunlu müdafii ve vekillere ödenecek ücretler Adalet Bakanlığı tarafından çıkarılan ayrık bir tarifeye göre ödenecektir. TBB tarafından çıkarılan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin zorunlu müdafii ve vekillere de uygulanabileceğine dair hiçbir norm bulunmaması ve dava dosyası içerisinde bulunan belgelere göre müdafiinin baro tarafından görevlendirilen zorunlu müdafii olduğunun anlaşılması karşısında, suça sürüklenen çocuk lehine vekalet ücretine hükmedilmemesinde isabetsizlik görülmediğinden Tebliğnamedeki düzeltilerek onama düşüncesine iştirak edilmemiş, suça sürüklenen çocuk müdafiinin temyiz talebinin reddine karar verilmiş, Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararda hukuka aykırılık bulunmamıştır.

III. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 14. Ceza Dairesinin 07.10.2025 tarihli ve 2024/2747 Esas, 2025/2662 Karar sayılı kararında suça sürüklenen çocuk müdafiinin vekalet ücretine hasren yaptığı temyiz sebebi yönünden herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden suça sürüklenen çocuk müdafiinin temyiz itirazının reddi ile Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliği ile TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304/1. maddesi uyarınca Kahramanmaraş Çocuk Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 14. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 30.06.2026 tarihinde karar verildi.