İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesinin fabrika kiralaması için ödenen kapora bedelinin iadesine yönelik itirazın iptali davasında istinaf başvurusu incelemesi.
Özet: Davacı şirketin kiralamayı düşündüğü bir fabrika için davalıya ödediği 1.000.000 TLnin, sözleşmenin kurulmaması nedeniyle iadesi gereken bir kapora mı, yoksa taraflar arasında gerçekleştiği iddia edilen sözlü kira ilişkisine ait kira bedeli mi olduğu konusunda çıkan ihtilafta, ilk derece mahkemesi, davalı tarafın maddi zararını ispat edememesi gerekçesiyle davacının kapora iadesi ve icra inkar tazminatı talebini kabul ederek icra takibine itirazı iptal etmiş; davalı vekili ise istinaf başvurusunda, dosyadaki yazışmalar, ihtarname ve taslak sözleşme gibi delillerin sözlü kira ilişkisini ve yapılan ödemenin kira bedeli olduğunu gösterdiğini ileri sürerek yerel mahkeme kararının hukuka aykırı olduğunu belirtmiştir.

T.C.
İSTANBULBÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ3. HUKUK DAİRESİESAS NO:2025/2911 KARAR NO :2026/2427T Ü R K M İ L L E T İ A D I N AK A R A RİNCELENEN KARARINMAHKEMESİ:(KAPATILAN)BAKIRKÖY 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ:11/09/2025NUMARASI :2025/296 E - 2025/719 KDAVANIN KONUSU:İtirazın İptali KARAR TARİHİ :22/09/2026Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle , dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle , müvekkili şirket ile davalı arasında davalının kiralamaya çalıştığı İzmir ili Torbalı İlçesi ... mah. ..'deki fabrika niteliğindeki taşınmaz için 29/11/2023 tarihinde 1.000.000,00-TL kapora bedeli ödendiğini, taslak sözleşmenin taraflarca imzalanmadığı, kiralananın kullanıma hazır hale getirilmediği, anahtar teslimi yapılmadığı ve sonuç olarak kira ilişkisi doğmadığı için ödenen kaparo bedelinin iadesi için davalı aleyhine başlatılan icra takibine itiraz edildiği, 18/012024 tarihinde 200.000,-TL ödendiğini kalan kısım olan 807.500,00-TL üzerinden itirazın iptali ile alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.Davalı vekili cevabında , taraflar arasında sözlü kira sözleşmesinin gerçekleştiğini, davacı tarafından gönderilen meblağın kira bedeli olduğunu, depozito bedelinin belli bir miktar olacağı fakat gönderilen miktarın depozito miktarından fazla olduğunu, müvekkilini oyalaması, müvekkilinin 24 gün boyunca taşınmazı bir başkasına kiraya verememesi ve taşınmazı kullanamış olması sebebi ile zarara uğradığı hususların dikkate alınarak haksız, kötü niyetli ve hukuki dayanaktan yoksun olarak ikame edilmiş davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.İstinaf Konusu Mahkeme Kararı;Mahkemece yapılan yargılama sonunda ;" davacı tarafından davalıya sözleşmenin kurulması aşamasında 1.00.000,00 TL tutarın bağlanma parası (kapora) olarak verdiğini dekont açıklaması şeklindeki yazılı delille sunulmuş, davalı taraf ihtirazi kayıt sunmadan bu parayı kabul etmiştir.Kapora bedeli üzerinde maddi zararı nedeniyle alıkoyma ve mahsup hakkını kullandığını iddia eden davalı maddi zararını da ispat edememiştir. Davalı taraf yemin deliline de dayanmadığından, davacının davasını ispatladığı " gerekçesiyle ,Davanın İİK'nın 67/1.maddesi uyarınca KABULÜNE,1-Bakırköy 3. İcra Müdürlüğünün ... sayılı ilamsız icra takibine davalı tarafından yöneltilmiş olan itirazın iptali ile 807.500,00-TL asıl alacağın, asıl alacak tutarına icra takip tarihinden itibaren takip tarihinden itibaren asıl alacağa davacının talebi aşılmamak üzere 3095 sayılı Kanunun 2/2.maddesi uyarıca yasal faizi uygulanmak suretiyle takibin devamına,2-Likit alacağa vaki haksız itiraz nedeniyle İİK'nın 67/2. maddesi uyarınca, kabul edilen alacağın takdiren %20 oranında hesaplanan 161.500,00-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınıp davacıya verilmesine, İstinaf Başvurusu;Davalı vekilince verilen istinaf dilekçesinde özetle; Yerel Mahkeme kabul gerekçesinde ''Davalı vekilinin bu beyanları nedeni ile kendisine 19/06/2025 tarihli duruşmada kesin süre verilmiş, verilen kesin sürede hapis hakkına dair zarar iddiası bakımından belge sunulmamıştır.'' şeklindeki gerekçeli kararının tarafımızca kabulü mümkün değildir. Keza dava dosyasına sunduğumuz cevap dilekçemiz ekinde ibraz ettiğimiz Beşiktaş ... Noterliği ... Yevmiye Numaralı ve 29.11.2023 tarihli cevabı ihtarnamesi , davacı tarafından davalı müvekkile kira ilişkisine istinaden yapılan ödeme dekontu,davalı müvekkil tarafından davacıya yapılan 200.000,00 TL bedelli iade bedeli dekontu, davacı ile davalı müvekkil arasında sözlü kira ilişkisinin 29.11. 2023 tarihinde kurulduğuna ait whatsapp yazışmaları yine davacı tarafından cevaba cevap dilekçesinin eki mahiyetinde dosyaya '' kira sözleşmesi'' adı altında imzasız olarak sunulan kira sözleşmesinin ÖZEL ŞARTLAR başlıklı 15. Maddesi ''.........1.000.000,00 TL kira başlangıcında (29.11.2023 tarihinde .....ödenmiş ) şeklindeki davacının İKRARI ile sözlü kira ilişkisinin 29.11.2023 başlangıç tarihli olduğu yönündeki tüm deliller dosya içerisine söz konusu gerekçenin yapıldığı 19.06.2025 tarihli ön inceleme duruşmasından önce dosyaya ibraz edilmiştir. Dolayısıyla Yerel Mahkemenin gerekçeli kararı dosyada kurulan hüküm ile büyük bir çelişki oluşturmaktadır. Kaldı ki Yerel Mahkemenin gerekçeli kararı incelendiğinde de delil olarak dosyaya ibraz ettiğimiz Beşiktaş ... Noterliği'nin 29.12.2023 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamemize ilişkin hiç bir açıklama bulunmamaktadır. Yapılacak istinaf incelemesinde ,davacı tarafından iadesi istenilen ve müvekkil tarafından iadesi yapılmayan 800.000,00 TL bedelin 29.11.2023-23.12.2023 tarihleri arasındaki taşınmazın kira bedeline ilişkin olduğu açıkça görülecektir.Yerel Mahkeme taraflar arasında kira ilişkisinin kurulup kurulmadığı yönünde ve değerlendirme yapmak yerine davalının maddi zararının ispat edemediği yönünde verdiği karar son derece hatalıdır. Müvekkilin maddi zararı davaya konu davacı tarafından kiralanan anahtarı teslim alınan taşınmazın 29.11.2023-23.12.2023 tarihleri arasındaki 24 günlük mahrum kalınan kira bedelidir. Bu husus dosyaya sunduğumuz delillerimiz ile de kanıtlanmıştır.Kapora gönderen tarafın kusuru nedeniyle sözleşme feshedildiyse, zarara uğrayan sözleşmenin kurulamaması nedeniyle doğan zararı kadar kaporanın bir kısmına el koyabilir. (YARGITAY 11. Hukuk Dairesi Esas No: 2014/423 Karar No: 2014/2613 Karar Tarihi: 14.02.2014) . Her tacirin, ticaretine ait bütün faaliyetlerinde basiretli bir iş adamı gibi hareket etmesi gerekir. davaya konu bedelin kira bedeli olduğu yönünde hiç bir değerlendirme yapmamış sunmuş olduğumuz ihtarname, whatsapp yazışmaları davacının cevaba cevap dilekçesinde ibraz etmiş olduğu Bu haliyle hatalı bir karar vermiştir.Cevap dilekçemiz ekinde dosyaya sunduğumuz Beşiktaş .... Noterliği'nin 29.12.2023 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi hiç bir şekilde Yerel Mahkeme tarafından görmezden gelinmiştir.Oysa bu ihtarname içeriğinde de davalı müvekkil tarafından iade edilmeyen bedelin 29.11.2023-23.12.2023 tarihleri arasında davacı tarafından kullanılan taşınmazın kira bedeline ilişkin olduğu tarafımızca açıkça beyan edilmiştir." şeklindeki istinaf sebepleri ile kararın usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek,kaldırılması istenmiştir.HMK.nun 355. maddesi uyarınca, kamu düzeni yönünden ve ileri sürülen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda;Dava , itirazın iptali talebine ilişkindir.Davanın dayanağı olan Bakırköy 3. İcra Müdürlüğünün ... sayılı sayılı takip dosyasında , 1.000.000,00-TL Kapora Bedeli (İstenen: yıllık Adi Kanuni Faiz) 7.500,00-TL Takip tarihine kadar işlemiş faiz olmak üzere toplam 1.007.500,00-TL yönünden 08/01/2024 tarihinde icra takibi başlatıldığı, borcun sebebi olarak kapora bedelinin gösterildiği, davalı-borçlunun itirazı üzerine ilamsız takibin durduğu görülmüştür.Dosyadaki bilgi ve belgelere göre ; davalıya ait İzmir Torbalıda bulunan taşınmazın kiralanması için taraflar arasında sözlü anlaşma yapıldığı, bu anlaşma kapsamında davacı tarafça 29/11/2023 tarihinde "İzmir torbalıda kiralık fabrika binası kapora bedeli" açıklaması ile davalının banka hesabına 1.000.000,00-TL ödeme yapıldığı anlaşılmaktadır.Somut olayda, davalının malik olduğu taşınmaz için "İzmir Torbalı'da kiralık fabrika binası kapora bedeli" olarak 29/11/2023 tarihinde 1.000.000-TL bedelin davacının banka hesabına gönderildiği, taslak sözleşmenin taraflarca imzalanmadığı, kiralananın kullanıma hazır hale getirilmediği, anahtar teslimi yapılmadığı böylelikle taraflar arasında kira sözleşmesinin imzalanmadığı ve kira ilişkisinin kurulmadığı ,alınan kaporanın iadesi koşullarının oluştuğu anlaşılmaktadır.Dosya kapsamındaki delil ve beyanlar itibarıyla,mahkemece ; kapora bedeli üzerinde maddi zararı nedeniyle alıkoyma ve mahsup hakkını kullandığını iddia eden davalının maddi zararını ispatlayamadığı şeklindeki kabul ve değerlendirmesinde de isabetsizlik bulunmamaktadır.Böylece ,mahkemece verilen kararda maddi vakıa ve hukuki denetim yönlerinden usul ve hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla,davalının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine karar verilmesi gerekmiştir.K A R A R:Yukarıda açıklanan nedenlerle;Davalının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine,Alınması gereken 55.160,32 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 13.791,00 TL harcın mahsubu ile bakiye 41.369,32 TL'nin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, (Harç tahsil müzekkeresinin temyiz edilen dosyalarda Dairemizce, temyiz edilmeden kesinleşen dosyalarda İlk Derece Mahkemesince ilgili Vergi Dairesine yazılmasına,)İstinaf masrafının istinaf eden üzerinde bırakılmasına,İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa karar kesinleştiğinde istinaf edene ilk derece mahkemesince iadesine,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Yargıtay'da temyiz yolu açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 22/09/2026