Vakıf evladı tespiti ve galle fazlası hakkı talebiyle açılan davada, vakfiyedeki batın şartı yorumu ile yerleşik Yargıtay içtihatları arasındaki uyuşmazlığa ilişkin istinaf kararının temyizi.
Özet: Davacıların, bir vakfın galle fazlasına müstahak vakıf evladı olduklarının tespiti talebine ilişkin uyuşmazlıkta; ilk derece mahkemesi davacıları haklı bulurken, bölge adliye mahkemesi, Yargıtayın yerleşik içtihatlarına dayanarak vakfiyenin, vakıf kurucusunun sadece birinci ve ikinci batın evlatlarına galle fazlası bıraktığı yorumuyla davayı reddetmiş; davacılar ise vakfiyenin lafzının geniş yorumlanması gerektiğini, emsal kararlar bulunduğunu ve kendi batınlarının da hak sahibi olduğunu ileri sürerek bölge adliye mahkemesi kararını temyiz etmiştir.
MAHKEMESİ : Tekirdağ Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2024/68 E., 2024/86 K.İLK DERECE MAHKEMESİ : Tekirdağ 3. Asliye Hukuk MahkemesiSAYISI : 2023/142 E., 2024/310 K.Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı ... ve arkadaşları vekili tarafından duruşma istemli olarak temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne, duruşma isteminin ise davanın niteliği gereği reddine karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:I. DAVADavacı ... ve arkadaşları vekili; kendi adına asaleten diğer davacılar adına vekaleten verdiği dava dilekçesinde; kendisi ile müvekkili diğer davacıların ... Vakfının galle fazlasına müstahak vakıf evladı olduklarının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.II. CEVAPDavalı ... vekili cevap dilekçesinde; dava konusu Mazbut intifaya konu "...." vakfına ait vakfiye ile evlat listesinin dilekçe ekinde sunulduğunu, ... Genel Müdürlüğünün konuya ilişkin düzenlenen raporunda "...halihazırda Mahkeme kararına binaen galle fazlası almaya hak kazanan evlatlara kaydı hayat şartıyla ödeme yapılması ve bu konuda hukuki görüş alınmasının gerektiği, birinci ve ikinci batındaki evlatların inkıraz bulduğu ve dolayısıyla Mahkeme kararıyla galle fazlası almaya hak kazanan evlad dışında kalanlara yeniden ödeme yapılmaması gerektiği değerlendirilmektedir.." denildiğini, bu nedenlerle açılan davanın reddine karar verilmesini, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin davacılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARIİlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne; davacıların " .... Vakfının galleye müstehak vakıf evlatları olduklarının tespitine karar verilmiştir. IV. İSTİNAFİlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı ... vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Yargıtay kararlarında yapılan inceleme sonucunda 2016 yılından itibaren verilen kararlarda ... Vakfının galleye müstehak vakıf evladı olduğunun tespiti talepleri yönünden galle fazlasının vakfedenden sonra birinci ve ikinci batında yer alan kız ve erkek çocuklarına ve kardeşi ... ile ... birinci ve ikinci batında yer alan kız ve erkek çocuklarına bırakıldığı belirtilerek davacılar davaya konu vakfın kurucusu ... sonra gelen birinci ve ikinci batında yer almıyor ise davanın reddedilmesi gerektiği hususunda yerleşik içtihatlar oluştuğu, İlk Derece Mahkemesince her ne kadar bilirkişi rapor ve ek raporuna dayanılarak davanın kabulüne karar verilmiş ise de; davacıların vakfın kurucusu ... sonra gelen birinci ve ikinci batında yer almadıkları, bilirkişi raporunda vakıf evladı olarak tespit edildikleri, yerleşik Yargıtay içtihatları doğrultusunda davanın reddine karar verilmesi gerektiği hususları dikkate alınarak davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 353/1-b-2 maddesi gereğince kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, esas hakkında yeniden hüküm kurularak davacıların davasının reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZA. Temyiz SebepleriDavacı ... ve arkadaşları vekili temyiz dilekçesinde; müvekkillerden ...'ın babası ve ...'in dedesi olan ...'ın; müvekkillerden ...,..., ..., ... ve ...'in dedeleri ...'ın; müvekkillerden ... ve ...'ın babaları ...'ın; ... Vakfının vakıf evlatlarından ...'ın mirasçıları olduklarının Tekirdağ 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin 08.06.2007 tarihli ve 2003/270 Esas, 2007/405 Karar sayılı kararı ile belirlendiğini, Vakfiye kaydından da anlaşıldığı üzere; vakıf kurucusu fazla gelen kısmından, birinci ve ikinci kuşakta bulunan evlatlarımın zürriyet ve neslinden her birine günlük yüz yirmi akçe verilmesine karar vermiş olup; Yargıtay (Kapatılan) 18. Hukuk Dairesince söz konusu lafz dar yorumlanarak hatalı karar verilmesine sebebiyet verildiğini, davacılardan ... ile aynı kuşaktan olan ....i'nin vakıf evladı olduklarına ve galleye müstehak olduklarına dair kesinleşmiş emsal bir karar var iken ve vakfiyede hiçbir değişiklik bulunmazken; adı geçen davacı yönünden ret kararı verilmesi hatalı olup hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu, aynı şekilde davacılar ... ve ... için de aynı kuşaktan olup da vakıf evladı olan ... ve ... 'nin de evlat listesinde adı geçtiğini, dava konusu vakfın vakfiyesinde kız ve erkek ayrımı yapılmadan batın şartı aranmadan galle fazlasının evlada bırakıldığı ve davacıların 1., 2. ve 3. Kuşaklarının evlat olarak yer aldığı; işbu dosya içerisinde de yer alan... ve ...'ın dosyalarında verilen Yargıtay (Kapatılan) 18. Hukuk Dairesinin 05.07.2011 tarihli ve 2011/4357 Esas, 2011/8232. Karar sayılı ilamında "... H.1236 tarihli vakfiyesinde kız ve erkek ayrımı yapılmadan batın şartı aranmadan galle fazlasının evlada bırakıldığı; ... Genel Müdürlüğünden adı geçen vakıf ile ilgili olarak getirtilen galle alan evlat listesinde davacıların birinci, ikinci ve üçüncü derece akrabalarının isimlerinin bulunduğu anlaşılmaktadır." şeklinde belirtildiğini ileri sürerek, emsal kararlar, Anayasa Mahkemesi Kararı ile kanunlar uyarınca ve yukarıda açıklanan nedenlerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir. B. Değerlendirme ve GerekçeUyuşmazlık, vakfın gelir fazlasından faydalanma amacına yönelik galle fazlasına müstahak vakıf evladı olduğunun tespiti istemine ilişkindir. Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile Bölge Adliye Mahkemesi kararındaki gerekçeye, 6100 sayılı Kanun'un 369/1. maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun’un 371. maddesinde yer alan sebeplerden biri de bulunmadığına göre, temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davacılar ... ve arkadaşları vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.VI. KARARAçıklanan sebeplerle;Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370/1. maddesi uyarınca ONANMASINA, 615,40 TL peşin harcın onama harcına mahsubu ile kalan 116,60 TL'nin temyiz eden davacılardan alınmasına,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,29.06.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.