vekaletname geçersizliği ve mirasbırakan ölümü gibi nedenlerle satış vaadi sözleşmesine dayalı tapu iptali ve tescil ile tazminat talebinin reddine ilişkin uyuşmazlık.

Vekaletname geçersizliği ve mirasbırakan ölümü gibi nedenlerle satış vaadi sözleşmesine dayalı tapu iptali ve tescil ile tazminat talebinin reddine ilişkin uyuşmazlık.

Özet: Bu hukuki metin, davacıların mirasbırakanlardan edinilen taşınmazların tapu iptali ve tescili yahut rayiç bedel üzerinden tazminat talebiyle açtıkları davanın temyiz incelemesini konu almakta olup; ilk derece mahkemesi, davacılardan birinin aktif husumet ehliyeti yokluğu, davalılardan birinin taraf ehliyeti bulunmaması ve özellikle satış vaadi sözleşmesine dayanak vekaletnamenin temsil edilenin ölümünden sonra düzenlenmesi, yetkisiz temsil içermesi veya sahte olması gibi nedenlerle tapu iptali, tescil ve tazminat taleplerini reddetmiş, bu karar istinaf edilmiş ve yargıtay aşamasına gelmiştir.

7. Hukuk Dairesi 2025/3570 E. , 2026/1521 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2023/4154 E., 2025/272 K.

İLK DERECE MAHKEMESİ : Beykoz 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2017/596 E., 2023/25 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı asıl ve birleştirilen davalarda davacılar vekili tarafından duruşma istemli temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 24.03.2026 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde temyiz eden taraftan gelen olmadı. Karşı taraftan davalı ...vekili Avukat ... ile birleştirilen davada davalı ... ve vekili Avukat ... geldiler. Açık duruşmaya başlandı. Gelenlerin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra açık duruşmanın bittiği bildirildi. İşin incelenerek karara bağlanması için Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili asıl ve birleştirilen davalardaki dava dilekçesinde; müvekkillerinin birlikte zilyetliğinde bulunan 82... parsel sayılı taşınmazları ...Noterliği 09.08.1988 tarih ve ... yevmiye numaralı satış vaadi sözleşmesi ile davalıların mirasbırakanları ... ve ...'den satın aldıklarını, bedelin ödendiğini, dava konusu taşınmazların ferağının gerektiğini ileri sürerek 82... parsel sayılı taşınmazların tapusunun iptali ile müvekkilleri adına tesciline olmadığı takdirde taşınmazların rayiç değeri üzerinden tazminata karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Asıl davada davalı ... vekili ile birleştirilen davada davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davanın zamanaşımına uğradığını, dava konusu edilen sözleşmede davacı ...'ın taraf olarak bulunmadığını, sözleşmenin muris ...'nın ölümünden sonra düzenlendiğini, satış vaadi sözleşmesinin vekâletnameye istinaden yapıldığını ve vekâletnamenin sahte olduğunu, müvekkillerinin sözleşmeden haberdar olmadığını ileri sürerek davanın reddini istemiştir.

2. Asıl davada davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davanın zamanaşımına uğradığını, dava konusu edilen sözleşmede davacı ...'ın taraf olarak bulunmadığını, sözleşmenin muris ...'nın ölümünden sonra düzenlendiğini, satış vaadi sözleşmesinin vekâletnameye istinaden yapıldığını ve vekaletnamenin sahte olduğunu, müvekkillinin sözleşmeden haberdar olmadığını ileri sürerek davanın reddini istemiştir.

3. Asıl davada davalı ...vekili cevap dilekçesinde; davanın zamanaşımına müvekkilinin mirasbırakanı ...'in satış vaadi sözleşmesi için vekâletname vermediğini, davacıların dayandığı vekâletnamenin ve altındaki mührün sahte olduğunu, sözleşmeye ilişkin olarak davacıların herhangi bir bedel ödemediğini ileri sürerek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile yapılan yargılamada davacı ...'ın ise dava konusu edilen sözleşmede taraf bulunmadığından aktif dava ehliyetinin bulunmadığı, davacı ... yönünden ise adına vekâleten sözleşme düzenlenen ...'ın satış vaadi sözleşmesi tarihinden 2 yıl önce öldüğü, vekâletnamede ise ölümden sonra vekâletin devam edeceğine dair bir düzenleme bulunmadığı, yine adına vekâleten satış vaadi düzenlenen ... tarafından vekili ...'e verilen...Noterliği 02.08.1988 tarih ve ... yevmiye numaralı vekâletnamenin satış vaadi sözleşmesi düzenleme yetkisini içermediği, dava konusu satış vaadi sözleşmesinde ise ... ... Noterliği tasdikli 29.01.1988 tarih ve 2627 yevmiye numaralı vekâletnameye göre ...'in vekili olarak ...'in payı hakkında satış vaadinde bulunduğu, ancak .... Noterliği tasdikli 29.01.1988 tarih ve...yevmiye numaralı vekâletnamenin bulunmadığının bildirildiği, satış vaadine konu vekâletnamenin geçersiz olduğu, ...ve ...'in ise yetkisiz temsilci olarak işlem tesis ettiği, dolayısıyla ... ve ... mirasçılarına satış vaadi sözleşmesi ileri sürelemeyeceğinden de sebepsiz zenginleşmeden kaynaklanan tazminat da talep edilmeyeceği, davalı ...'nun dava tarihinden önce ölmüş olması nedeniyle davada taraf ehliyetine sahip olmadığı gerekçesiyle asıl davada davacı ... yönünden aktif husumet yokluğu nedeniyle davanın reddine, davacı ... yönünden ölü davalı ... yönünden davanın taraf ehliyeti yokluğundan usulden reddine, diğer davalılar yönünden tapu iptali ve tescil olmadığı takdirde tazminat talebinin reddine, birleştirilen davada davacı ... yönünden aktif husumet yokluğu nedeniyle davanın reddine, davacı ... yönünden tapu iptali ve tescil, olmadığı takdirde tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu ...Noterliğinin 09.08.1988 tarihli ve ... yevmiye numaralı taşınmaz satış vaadi sözleşmesinde ...'a vekâleten ... ..., ...'e vekâleten ...'in 82 nolu parselin davacı ...'a satışının kararlaştırıldığı, dava konusu 53 numaralı parselin taşınmaz satış vaadi sözleşmesine konu olmadığı, davacı ...'ın sözleşmede taraf olmadığı, taşınmaz satış vaadi sözleşmesinde ...'in vekili olarak hareket eden ...'in ... tarafından vekil tayin edildiği, ...in vekil olarak tayin ettiği dayanak ....Noterliğinin 29.01.1988 tarihli ve ...yevmiye numaralı vekâletnamenin ise tespit edilemediği, sahte vekâletname ile ... adına sözleşme yapıldığı, ...'ın ise 01.04.1986 tarihinde öldüğü, dava konusu sözleşmenin ise 09.08.1988 tarihli olduğu, ...'nın ...Noterliğinin 15.02.1982 tarihli ve 8560 yevmiye numaralı vekâletnamesi ile ... ...'yu vekil tayin ettiği, vekaletnamede ölümden sonra vekilliğin devam edeceğine dair düzenleme olmadığı, vekâletnamenin işin niteliği itibarıyla da ölümden sonra devam edebileceğini söyleme imkânının olmadığı, davacıların taşınmazın zilyedi ve paydaşı olması nedeniyle sözleşme tarihinde ...'nın öldüğünü bilebilecek durumda oldukları, vekil ... ...'nun vekaletname gereğince vekâlet veren ... ile aynı yerde yaşaması nedeniyle ölümünü bilebilecek durumda olduğu, dava konusu taşınmaz satış vaadi sözleşmesinde kullanılan sözleşmelerin geçersiz olduğu, davacıların tapu iptali ve tescil talebinin reddinin gerektiği, terditli talep yönünden de sözleşme geçersiz olduğundan ve asillere yapılan ödeme konusu ispatlanamadığından bu talebin tapu maliki davalılar açısından dinlenemeyeceğinden İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle davacılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili duruşma talepli temyiz dilekçesinde özetle; dosya kapsamına Noterlikçe gönderilen yazı cevabına göre dava konusu satış vaadi sözleşmesinin geçerli olduğunu, vekâletnamelerin de geçerli olduğunu, dava konusu sözleşme düzenlenirken müvekkili İsmail'in yurt dışında olması nedeniyle sözleşmenin sadece müvekkili ...le düzenlendiğini, taşınmazların 1988'den beri hem ...hem de İsmail tarafından kullanıldığını, davalıların mirasbırakanlarının sözleşme bedelini almış olmalarına rağmen kötüniyetli davranarak ferağa yanaşmadıklarını, davalıların taşınmazı devretmedikleri için sebepsiz zenginleşme gereğince taşınmazın rayiç değerini müvekkillerine ödemeleri gerektiğini, sahtecilik iddialarının Mahkemeyi yanıltmak amacı taşıdığını ve gerçeğe aykırı olduğunu, aynı gerekçeyle hem tapu iptali ve tescil hem de tazminat taleplerinin reddinin hukuka aykırı olduğunu, her ne kadar Mahkemece yetkisiz temsile ilişkin hüküm kurulmuş ise de dava konusu sözleşmenin geçerli olduğu ve müvekkillerinin iyiniyetli olduğu değerlendirilmeksizin bir karar verilmesinin hatalı olduğunu ileri sürerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının müvekkili lehine bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, satış vaadi sözleşmesine dayalı tapu iptali ve tescil, olmadığı takdirde tazminat istemine ilişkindir.

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA,

Yargıtay duruşma vekâlet ücreti olan 40.000,00 TL'nin davacılardan alınarak davalılar ...ve ...'na verilmesine,

Fazla yatırılan temyiz karar harcının ilgililere iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

24.03.2026 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.