Trafik kazası sonucu yaya mağdurun sürekli iş göremezlik ve bakıcı gideri tazminatı talebine ilişkin temyizde, maluliyet oranının kaza tarihindeki mevzuata uygun belirlenmesi gerekliliği.
Özet: Bir trafik kazasında sigortalı aracın tam kusurlu sürücüsü tarafından yaralanan yaya davacının sürekli iş göremezlik ve bakıcı gideri talebi, ilk hakem heyetince usulden reddedilmiş, itiraz hakem heyeti ise davacının itirazını kabul ederek toplam 503.493,55 TL tazminata hükmetmiştir. Davalının temyiz başvurusu üzerine Yüksek Mahkeme, sigortalı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğunu ve davalının geçici bakıcı giderinden sorumlu olduğunu onaylarken, sürekli iş göremezlik oranının, kaza tarihinde yürürlükte olan mevzuata uygun olarak yetkili sağlık kuruluşları tarafından yeniden ve doğru bir şekilde belirlenmesi gerektiğini vurgulayarak tazminat kapsamının doğru tespiti için bu yönde bir değerlendirme yapılmasını gerekli görmüştür.
4. Hukuk Dairesi         2026/2944 E.  ,  2026/4913 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ:Ticaret Mahkemesi

SAYISI: 2023/340 Değişik İş-2024/348 Karar
İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; yaya olan davacıya, davalıya trafik sigortalı araç sürücüsünün 24.04.2022 tarihinde çarpması neticesinde müvekkilinin malul kaldığını beyanla belirsiz alacak davası olarak ikame edilen davada 100,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 100,00 TL bakıcı giderinin ihbar tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş, 27.02.2024 tarihli dilekçesi ile taleplerini 503.493,55 TL olarak artırmıştır.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacı tarafından ibraz edilen rapora itiraz ettiklerini, iyileşme süresinin tamamlanmadığını, vekalet ücretinin 1/5 oranında olabileceğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.
III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI
Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalıya 10.03.2023 maluliyet raporunun ibraz edildiği komisyona ise 15.03.2023 tarihinde başvuru yapıldığı, 2918 sayılı Karayolu Trafik Kanunu'nun 97. maddesinde belirtilen süre geçmeden komisyona başvuru yapıldığı, ilgili maddedeki başvuru şartının yerine getirilmediği gerekçesi ile başvurunun usulden reddine karar verilmiştir.
IV. İTİRAZ
Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekilince itiraz edilmesi üzerine; İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının kaza nedeni ile %5 oranında malul kaldığı, 13.02.2024 tarihli ara karar ile kusur ve aktüerya raporu alındığı, davalıya sigortalı araç sürücünün kazada tam kusurlu olduğu, hesaplamanın usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle davacının itirazının kabulü ile Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının kaldırılmasına, başvurunun kabulüne, 500.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 3.493,55 TL geçici bakıcı gideri olmak üzere toplam 503.493,55 TL tazminatın 17.01.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde; maluliyet raporunu ve kusur oranını kabul etmedikleri, geçici bakıcı giderinden sorumlu olmadıkları gerekçeleri ile kararın bozulmasını talep etmiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı 24.04.2022 tarihli trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yayanın sürekli iş göremezlik tazminatı, bakıcı gideri talebine ilişkindir.
1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere, birbiri ile uyumlu kaza tespit tutanağı ve kusur raporu uyarınca davalıya sigortalı araç sürücüsünün kazada tam kusurlu olmasına, davalının geçici bakıcı giderinden sorumlu olmasına göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2. Davalı vekilinin diğer temyiz nedenlerinin incelenmesinde;
Haksız fiil sonucu çalışma gücünde kayıp olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması hâlinde, zararın kapsamının tespiti açısından sürekli iş göremezlik oranının doğru bir şekilde belirlenmesi zorunludur. Söz konusu belirlemenin, bağlı oldukları mevzuat uyarınca sağlık kurulu raporu vermeye yetkili hastaneler veya sağlık kuruluşları tarafından çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikâyetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden kaza tarihinde yürürlükte bulunan mevzuata göre yapılması gerekir.
Her ne kadar Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A.2 maddesinin (i) fıkrasında Kurul Raporu: Usulüne uygun olarak tanzim edilen, 20.02.2019 tarihli ve 30692 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik ve Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelikle düzenlenen, sakatlık oranını, geçici iş göremezlik süresini ve bakıcı ihtiyacını gösterir kurul raporunu ifade ettiği belirtilmiş olsa da Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik incelendiğinde yönetmeliğin amacının terör, kaza ve yaralanmaya bağlı olarak çocuklar ile ilgili özel gereksinim alanlarının belirlenmesine yönelik raporun hazırlanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemek olduğu anlaşılmaktadır. Yönetmeliğin 4. maddesinin (n) fıkrasında ise “Özel gereksinim” çocuğun toplumsal yaşama eşit katılabilmesi için bedensel ya da gelişimsel işlev kısıtlılığı olmayan bireylerden farklı sağlık, eğitim, rehabilitasyon, cihaz, ortez, protez, çevresel düzenlemeler ve diğer sosyal ve ekonomik haklara ve hizmetlere gereksiniminin olmasını ifade ettiği belirtilmiştir.
Yönetmeliğin 8. maddesinin (f) fıkrasında açıkça raporda engel oranının yazılmayacağının ifade edilmesi aynı zamanda Yönetmeliğin EK.3'de bulunan Çocuklar İçin Özel Gereksinim Raporu (ÇÖZGER) Mevzuatla Uyum Arandığında Kullanılacak Tablo incelendiğinde engel oranı olarak %20'nin altındaki oranların gösterilmediği, Yönetmeliğin amacının engellilik oranları arasında çocukların özel gereksiniminin olup olmadığı ile ilgili olduğu oysa TBK'nın 54. maddesi gereği kişinin bedensel zararının belirlenmesi için “Çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar” belirlenerek küçüğün sürekli iş gücü kaybı oranının belirlenerek buna bağlı olarak bedensel zararları tespit edilmesi gerektiği anlaşıldığından çocukların trafik kazası sonucu sürekli sakatlık oranlarının tespitinde Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliğin uygulanma imkanının olmadığı ve Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik ve eklerinin uygulanması gerektiği anlaşılmaktadır.
Somut olayda; davacı kaza tarihinde 7 yaşında olup başvuruda sunulan maluliyet raporunda kazadan kaynaklı sürekli iş göremezliği Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre belirlenmiştir. Ancak varılan sonuç doğru olmamıştır.
Şu durumda 24.04.2022 olan kaza tarihinde; ÇÖZGER atfıyla Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik ve eklerine göre sürekli iş göremezlik oranı belirlenerek sonucuna göre karar verilmesi (davalı tarafın usuli kazanılmış hakları gözetilerek) gerekirken yanlış yönetmeliğe göre hazırlanan rapora göre hüküm kurulmuştur.
Bu durumda İtiraz Hakem Heyetince; davacının kazaya ilişkin tüm tedavi evrakı eklenip (eksik varsa temini ile) dosyada bulunan sağlık kurulu raporları da irdelenerek davacı bizzat muayene edilmek suretiyle kaza tarihinde yürürlükte bulunan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun olarak ve içerisinde yaralanmayla ilgili uzmanların da bulunduğu başka bir ... adli tıp anabilim dalı başkanlığından davacıya süre verilerek rapor alınması, sonucuna göre karar verilmesi gerekirken hatalı rapora itibarla karar verilmesi doğru olmayıp kararın bozulması gerektirmiştir.
VI. KARAR
1.Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,
2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,
Peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine,
Dosyanın mahkemesine gönderilmesine,
29.04.2026 tarihinde oybirliği ile karar verildi.