Sigortalının trafik kazası sonrası üçüncü tarafa yapılan ödemelerde sigorta şirketinden poliçe limiti dahilindeki rücuen tazminat talebi davası.
Özet: Bu rücuen tazminat davasında, trafik kazası sonucu zarar gören üçüncü kişiye yasal yükümlülükleri kapsamında ödeme yapan sigortalının, ödediği tutarların poliçe limiti dahilindeki kısmının trafik sigorta şirketi tarafından karşılanması talebi bulunmaktadır. Davalı sigorta şirketi ise, davanın usuli eksiklikler taşıdığını, ilgili tazminat davasının henüz kesinleşmediğini ve kendi sorumluluklarının sigortalının kusuru ile sınırlı olduğunu savunmaktadır. Mahkeme, ana tazminat davasının istinaf aşamasında olduğunu ve icra takibinin teminat mektubu ile durdurulduğunu gözlemlemiştir.

T.C. ...3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/662 Esas - 2026/170

T.C.
...
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024/662
KARAR NO : 2026/170
DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ : 25/09/2024
KARAR TARİHİ : 09/03/2026
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 17/03/2026
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili Faik Demirci’nin sürücüsü, ...’nin işleteni olduğu ve ...Sigorta A.Ş. tarafından 06 T 4167 plakalı ticari taksi için düzenlenen Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi ile sigortalı aracın karıştığı kazada zarar gören üçüncü kişi ... lehine ...... .... .... E. sayılı dosyasında yargılama yapıldığını, karar gereği ...Sigorta A.Ş.’nin sorumluluğunun 430.000,00 TL poliçe limiti ile sınırlı tutulduğunu, ayrıca vekâlet ücreti ve bazı yargılama giderleri yönünden 65.997,72 TL ve 4.983,15 TL tutarında ek sorumluluklarının bulunduğunun belirlendiğini belirttiğini, zarar gören ... tarafından ......Dairesi’nin 2024/10830 E. sayılı dosyası üzerinden toplam 1.515.003,06 TL tutarında icra takibi başlatıldığını, müvekkillerin bu dosyada 30.07.2024 tarihinde toplam 1.569.146,37 TL ödeme yaparak dosyayı infazen kapattığını ifade ettiğini, yapılan ödemeler kapsamında tahsil harcı, vekâlet ücreti, işlemiş faizler ve sair kalemlerin bulunduğunu, poliçe limiti dahilinde ve yasal düzenlemeler uyarınca bu ödemelerden ...Sigorta A.Ş.’nin sorumlu olduğunu, bu konuda arabuluculuk başvurusu yapılmasına rağmen anlaşma sağlanamadığını beyan ettiğini, bu nedenlerle, şimdilik 800.000,00 TL’nin 30.07.2024 ödeme tarihinden itibaren reeskont avans faiziyle birlikte davalı ...Sigorta A.Ş.’den tahsiline, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; işbu davanın, zarar miktarı belli olmasına rağmen belirsiz alacak davası açılması açık bir usulden ret sebebi olduğunu, taraf karayolları trafik kanunu gereğince usulü yükümlülüğü olan başvuru şartını eksiksiz olarak yerine getirmeksizin dava açtığından, davanın usulen reddi gerektiğini, davacı tarafça genel şartlarda belirtilen belgelerle başvuru yaptığını iddia etmişse de, bu husus gerçeği yansıtmadığını, ...4.ATM'nin 2022/708 E. 2024/9 K sayılı dosyasının kesinleşmesinin bekletici mesele yapılası gerektiğini, davayı kabul manasına gelmemek üzere kaza ile davacının sakatlığı arasındaki uygun illiyet bağının kurulması gerektiğini, sigorta şirketinin yalnızca sigortalısının kusuru oranında sorumlu olduğunu, davacının zararının artmasında kendi kusurunun bulunması halinde müterafik kusurun tenzili gerektiği, hatır taşıması hususunun değerlendirilmesinin gerektiğini, kazanın iş kazası olup olmadığının ve SGK tarafındna yapılan varsa ödemenin mehsup edilmesi gerektiğini, davacı tarafların talebine konu tedavi teminatı kapsamında yer alan tedavi, geçici iş göremezlik ve geçici süreli bakıcı tazminatından SGK sorumlu olduğunu, davayı kabul manasında olmamak üzere gelirin asgari ücret üzerinden hesap edilmesi gerektiğini, tüm bu nedenlerle haksız ve mesnetsiz davanın öncelikle usulden reddine, usulden ret sebepleri bu aşamada kabul görmeyecek ise yapılacak yargılama sonucunda davanın esastan reddine, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine, karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
-23/08/2024 tarihli Hukuk Uyuşmazlıklarında Dava Şartı Arabuluculuk Sonu tutanağı,
-Hasar Dosyası, Poliçe,
-...4. Asliye Ticaret Mah. 04/01/2024 gün ve 2022/708 E.2024/9 K. sayılı dosyası,
-......Dairesi’nin 2024/10830 E. sayılı dosyası
-09/04/2025 tarihli bilirkişi raporu,
-23/09/2025 tarihli bilirkişi heyet raporu,
MAHKEMENİN GEREKÇESİ:
Dava, trafik kazasından kaynaklanan sigortalının kendi sigortacısına karşı açtığı rücuen tazminat istemine ilişkindir.
...4.Asliye Ticaret Mahkemesinin 04/01/2024 gün 2022/708 E. 2024/ 9 K. sayılı dosyasının incelenmesinde ise, davacısının ... .... .... ve ...Sigorta A.Ş., dava konusunun 28/12/2021 tarihli trafik kazasında yaralanan davacı için maddi ve manevi tazminat isteminde bulunulduğu, yargılama sonunda mahkemenin 04/01/2024 tarih 2024/9 sayılı kararı ile; davanın kısmen kabulü ile; maddi ve manevi tazminatın davalılardan tahsiline karar verildiği, kararın istinaf aşmasında olduğu, henüz kesinleşmediği gözlenmiştir.
...2.Genel İcra Dairesinin 2024/10830 E. sayılı dosyası incelenmesinde; yukarında bahsedilen ...4.ATM'nin 04/01/2024 gün 2022/708 E. 2024/ 9 K. sayılı dosyasında verilen kararın ilamlı icrasına ilişkin olduğu, davalı (borçlu) ...Sigorta A.Ş'nin T.C. ... Bankasının 07/03/2024 tarih ve 2319945 sayılı 900.000,00-TL tutarlı teminat mektubu sunduğu, icranın geri bırakılması için ...3.İcra Hukuk mahkemesinin 08/05/2024 tarih ve 2024/409 D.iş, 2024/410 K sayılı dosyasında istinaf incelemesi sonuna kadar icranın geri bırakılması kararı aldığı, davacılardan ... tarafından icra dosyasına 26/06/2024 tarihinde 1.504.673,50-TL'sı, 30/07/2024 tarihinde ise 64.472,87-TL (toplam 1.569.149,37-TL) ödeme yapıldığı gözlenmiştir.
Tarafların bildirmiş olduğu deliller toplanmış ve dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış, 09/04/2025 tarihli bilirkişisi raporunda özetle; "......4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/708 Esas 2024/9 sayılı kararı ile dayanak mahkeme kararına istinaden ......Dairesinin 2024/10830 Esas sayılı takip dosyası incelenmiş ve davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu alacak kalem ve faizleri için incelemeler gerçekleştirilmiştir.
Takip dosyasındaki toplam alacak kalemlerine ilişkin davalı ...Sigorta A.Ş açısından dayanak mahkeme ilamında belirtilen tazminat sorumlulukları ve faiz başlangıç tarihleri ile uygulanacak faiz oranları aşağıda belirtilmiştir.
GEÇİCİ İŞ GÖREMEZLİK TAZMİNATI : 9.640,68 TL
Faiz Başlangıç Tarihi : 26/10/2022
Uygulanacak Faiz : Avans Faizi
KALICI İŞ GÖREMEZLİK TAZMİNATI : 430.000,00 TL
Faiz Başlangıç Tarihi : 26/10/2022
Uygulanacak Faiz : Avans Faizi
BAKICI GİDERİ TAZMİNATI : 1.737,42 TL
Faiz Başlangıç Tarihi : 26/10/2022
Uygulanacak Faiz : Avans Faizi
HARÇ : 28.600,69 TL
Faiz Başlangıç Tarihi : 04/01/2024
Uygulanacak Faiz : Yasal Faiz
Peşin, Başvuru Harcı, Islah Harcı, Dosya, pul
davetiye, yazışma ve bilirkişi rapor ücreti : 4.983,15 TL
Faiz Başlangıç Tarihi : 04/01/2024
Uygulanacak Faiz : Yasal Faiz
MADDİ TAZMİNAT A.A.Ü.T : 65.997,72 TL
Faiz Başlangıç Tarihi : 04/01/2024
Uygulanacak Faiz : Yasal Faiz
Para alacağını içeren bir ilamda faize de hükmedilmiş ise, İİK'nun 32. maddesi uyarınca takipte talep edilen faizin ilamın hüküm fıkrasında yazılı cins, miktar veya hesap tarzına uygun olması gerekir.
Bu itibarla Yargıtay'ın yerleşik kararlarında, ilamların infaz edilecek kısmının, hüküm bölümü olduğu, hükmün içeriğinin aynen infazı gerektiği ve gerek icra dairesi ve gerekse sınırlı yetkili icra mahkemesinin ilamın infaz edilecek kısmını yorum yolu ile belirleme yetkisine sahip olmadığı kabul edilmektedir. ( HGK 08.10.1997 1997/12-517 E. -1997/776 K.; 22.03.2006 gün ve 2006/12-92 E.-2006/85 K.; 25.06.2008 gün ve 2008/12-451 E. - 2008/453 K. )
İlamlı takibe konu ilamın hüküm fıkrasında faize ilişkin bölüm var ise, bunun ilama uygun biçimde hesaplanması gerekir. Hükme konu faiz, davadaki talep ve kararın mahiyetine göre yasal faiz olabileceği gibi, işin ticari olup olmamasına göre yasal ticari temerrüt faizi ya da yasal ticari olmayan temerrüt faizi olabilir. Buna göre takip dayanağı ilamı veren mahkemenin hüküm fıkrasında yer vereceği faizi ve oranını 3095 Sayılı Kanun hükümlerine göre belirleyeceği, bu ilamın icrasında da bu belirlemenin esas alınacağı Yargıtay kararlarında belirtilmektedir.(HGK E. 2010/12-124 K. 2010/110 T. 3.3.2010)
Somut uyuşmazlıkta mahkemece, takip konusu ilamda yer verilen "avans faiziyle" ifadesinin Yargıtay'ın anılan kararları çerçevesinde 3095 Sayılı Kanunun kapsamında değerlendirilmesi gerektiği kanaatine varılması haline ilişkin olarak aşağıdaki tespit ve hesaplamalar yapılmıştır:
...Sigorta Sorumlulukları aşağıdaki gibi tespit edilmiştir. Faiz hesaplaması öncelikle takip tarihi olan 12/02/2024 tarihine kadar, akabinde de dosya borcunun tamamının yatırıldığı 30/07/2024 tarihine kadar hesaplamalar gerçekleştirilecektir.
GEÇİCİ İŞ GÖREMEZLİK TAZMİNATI : 9.640,68 TL
Faiz Başlangıç Tarihi : 26/10/2022
Uygulanacak Faiz : Avans Faizi
KALICI İŞ GÖREMEZLİK TAZMİNATI: 430.000,00 TL
Faiz Başlangıç Tarihi : 26/10/2022
Uygulanacak Faiz : Avans Faizi
BAKICI GİDERİ TAZMİNATI : 1.737,42 TL
Faiz Başlangıç Tarihi : 26/10/2022
Uygulanacak Faiz : Avans Faizi
HARÇ : 28.600,69 TL
Faiz Başlangıç Tarihi : 04/01/2024
Uygulanacak Faiz : Yasal Faiz
Peşin, Başvuru Harcı, Islah Harcı, Dosya, pul
davetiye, yazışma ve bilirkişi rapor ücreti : 4.983,15 TL
Faiz Başlangıç Tarihi : 04/01/2024
Uygulanacak Faiz : Yasal Faiz
MADDİ TAZMİNAT A.A.Ü.T : 65.997,72 TL
Faiz Başlangıç Tarihi : 04/01/2024
Uygulanacak Faiz : Yasal Faiz
Faiz hesaplaması : Asıl Alacak x Yıllık Faiz Oranı x Temerrüt-Hesap tarihi farkı 365 gün
Formülüyle gerçekleştirilmiştir.
...2. Genel İcra Dairesinin 2024/10830 Esas sayılı takip dosyası ...Sigorta açısından ayrıntıları ek hesap cetvelinde gösterildiği üzere ;
Asıl Alacak : 540.959,66 TL
İşlemiş Faiz : 43.511,00 TL
TAKİP ÇIKIŞI : 584.470,66 TL (12/02/2024 itibariyle)
T.SONRASI İŞLEMİŞ Avans FAİZ : 94.946.54 TL
T.SONRASI İŞLEMİŞ YASAL FAİZ : 5.462,44 TL
VEKALET ÜCRETİ : 87.825,89 TL (Takip çıkışı üzerinden hesap)
TAHSİL HARCI (%9,10) : 53.186,83 TL
YEKÜN ALACAK : 825.892,36 TL (30/07/2024 itibariyle)
......Dairesinin 2024/10830 Esas sayılı takip dosyasında ...Sigorta A.Ş'nin (takip dosyasına ödeme yapılan 30/07/2024 günü itibariyle) ödemekle yükümlü olduğu yekün alacak toplamının 825.892,36 TL olduğu ..." bildirilmiştir.
Tüm dosya kapsamından; Dava, trafik kazasından kaynaklanan sigortalının kendi sigortacısına karşı açtığı rücuen tazminat istemine ilişkin olduğu, davacılardan Faik Demirci’nin sürücüsü, ...’nin işleteni olduğu ve ...Sigorta A.Ş. tarafından 06 T 4167 plakalı ticari taksi için düzenlenen Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi ile sigortalı aracın karıştığı kazada zarar gören üçüncü kişi ... lehine ...4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/708 E. sayılı dosyasında yargılama yapıldığı, karar gereği ...Sigorta A.Ş.’nin sorumluluğunun 430.000,00 TL poliçe limiti ile sınırlı tutulduğu, ayrıca vekâlet ücreti ve bazı yargılama giderleri yönünden 65.997,72 TL ve 4.983,15 TL tutarında ek sorumluluklarının bulunduğunun belirlendiği, zarar gören ... tarafından ......Dairesi’nin 2024/10830 E. sayılı dosyası üzerinden toplam 1.515.003,06 TL tutarında icra takibi başlatıldığını, davacıların bu dosyada 30.07.2024 tarihinde toplam 1.569.146,37 TL ödeme yaparak dosyayı infazen kapattığı, yapılan ödemeler kapsamında tahsil harcı, vekâlet ücreti, işlemiş faizler ve sair kalemlerin bulunduğu, poliçe limiti dahilinde ve yasal düzenlemeler uyarınca bu ödemelerden ...Sigorta A.Ş.’nin sorumlu olduğundan bahisle açılan rücuen alacak davasında;
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”; 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiştir. Davalı sigorta şirketinin sorumluluğu, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu uyarınca poliçede belirlenen teminat limitleri ile sınırlıdır." şeklinde düzenlenmiştir.
Eldeki iş bu davada, davacılar kazada yaralanan kişiye ödediği maddi ve manevi tazminat bedeli ile yargılama gideri ve işlemiş faizini kendi trafik sigorta şirketinden sigorta limiti dahilinde talep etmektedir. Davacıların, yaralanan dava dışı kişiye ödediği bedelin rücuen tazminini kendi trafik sigortacısından isteyebileceği değerlendirilmiş ve hükme esas alınan 09/04/2025 tarihli bilirkişi raporunda hesaplanan -......Dairesinin 2024/10830 Esas sayılı takip dosyasında- ...Sigorta A.Ş'nin (takip dosyasına ödeme yapılan 30/07/2024 günü itibariyle) ödemekle yükümlü olduğu yekün alacak toplamı olan 825.892,36-TL'sı kadar sigorta şirketinden rücu edebileceği değerlendirildiğinden davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle,
1-Davanın kabulü ile; 825.892,36-TL alacağın 30/07/2024 tarihinden itibaren işleyecek reeskont avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
2-Harçlar Kanununa göre alınması gereken 56.416,70 TL harçtan peşin alınan 13.662,00 TL harcın mahsubu ile eksik 42.754,70 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından peşin yatırılan harçlar dahil ayrıntısı UYAP sistemi üzerinde gösterilen ve aşağıda dökümü yapılan 26.854,40 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı taraf vekil ile temsil edildiğinden Karar Tarihindeki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap ve takdir olunan 129.883,85 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-14. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 4.600,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
6-HMK 333. Maddesi uyarınca Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
Dair; Davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde ...Bölge Adliye Mahkemesi'ne başvurmak suretiyle istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 09.03.2026
DAVACI YARGILAMA GİDERLERİ
Vekalet Harcı 60,80 TL
Başvurma Harcı 427,60 TL
Başvurma Harcı 732,00 TL
Peşin Harç 13.662,00 TL
Islah Harcı 443,00 TL
Tebligat ve müzekkere 529,00 TL
Bilirkişi Ücreti 11.000,00 TL
TOPLAM 26.854,40 TL