6. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, trafik kazası kaynaklı araç pert total farkı, ikame araç bedeli ve zayi ekipmanların tazmini talepli haksız fiil davası.
Özet: Bu dava, 18.05.2024 tarihli trafik kazasında motosikleti pert olan davacının, sigorta şirketince ödenen bedelin yetersiz olduğunu iddia ederek, araç işleteni ve sigorta şirketinden bakiye pert farkı, ikame araç bedeli, kask, mont gibi kişisel eşya zararı, nakliye ve otopark giderleri ile faiz talep etmesinden ibarettir; davalılar ise sorumluluklarını, talep edilen zararların kapsamını, ödemelerin yeterliliğini ve faiz başlangıç tarihlerini reddederek davanın reddini savunmaktadırlar.
T.C. ... 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/751 Esas - 2026/45
T.C. ... TÜRK MİLLETİ ADINA6.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2024/751 EsasKARAR NO : 2026/45HAKİM :...KATİP : ...DAVACI : ... ... .VEKİLİ : Av....DAVALI : 1- ...VEKİLİ : Av...DAVALI : 2- ... ...VEKİLLERİ : Av. ... Av..... Av.... İHBAR OLUNAN : .... CEVİZLİ MAH.....VEKİLLERİ : Av...... Av. ...DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : 05/11/2024KARAR TARİHİ : 27/01/2026KARAR YAZIM TARİHİ : 24/02/2026Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 18.05.2024 tarihinde ... plakalı aracın çarpışması sonucu çift taraflı trafik kazası meydana geldiğini, Kaza neticesinde; Motosikletin ZMMS başvurusu ile perte çıkarıldığını, yine aynı ..... plakalı aracın uzun süre araç kiralama sözleşmesi ile işletenlik sıfatının ... AŞ firmasına geçtiğini, ...'in işleten sıfatı ile sorumluluğunda olan .... Plakalı aracın asli kusurlu olduğunu, müvekkili aracının Pert - Total ( Tam ziya ) işlemine tabi tutulması sonucu 370.000,00 tl belirlenen rayiç bedelinin piyasa şartları göz önünde bulundurularak eksik olduğunu, yine motor kullanmak için zorunlu ekipmanlar arasında olan ; Kask, Mont, Eldiven, Çanta ziyaı, Motor Taşıma Nakliye Ücreti, Otopark 1900 tl ücreti zararının da tazmin edilmediğini, beyanla tam ziya ( pert total farkı) tazminatı için 20 TL, ikame araç bedeli için 20 TL ( sadece davalı asil), kask, mont, eldiven, çanta ziyaı zararları için ; 60,00 tl motor taşıma çekme nakliye ücreti ve otopark zararları için ; 1900,00 tl toplamda 2,000.00 tl zararların işleten yönünden olay tarihi, sigorta şirketi yönünden Temerrüd tarihi itibariyle işletilecek Avans faizi, yargılama giderleri ve avukatlık ücretiyle birlikte davalılardan müştereken müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.Davacı vekilinin 03/11/2025 tarihli değer artırım dilekçesinde özetle; pert tazminatı talebinin 30.000,00 TL; ikame araç bedeli talebinin 75.000,00 TL ve ek malzemeler ile otopark/çekici masrafları talebinin 21.341,10 TL olarak arttırıldığı/belirlendiği görülmüştür.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın belirsiz alacak davası olarak ikame edilemeyeceğini, uyuşmazlık konusu kaza kapsamında müvekkili şirketin herhangi bir sorumluluğu olmadığını, Müvekkili Şirketin gerek kusur gerekse de kusursuz sorumluluğu bulunmadığından, davanın Müvekkil Şirket yönünden reddi gerektiğini, kabul anlamına gelmemekle beraber borcun ticari işletme ile ilgili olmadığını, davacı yanın “ticari avans faizi” ne ilişkin talep etmesinin mümkün olmadığını, davacı yan esasen “ikame araç” tahsisi yapılmamış olmasına rağmen “ikame araç” tahsisine ilişkin zarar tazmini talep edemeyeceğini, öncelikle Müvekkili şirket aleyhine ikame edilen davanın öncelikle usulden reddine, müvekkili şirket aleyhine ikame edilen davanın usulden reddi mümkün değil ise, her halde esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin Davacı yan üzerinde bırakılmasına Karar verilmesini talep etmiştir.Davalı Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; 18.05.2024 tarihinde meydana gelen kaza sonrası davacının, müvekkili şirkete başvuruda bulunduğunu, araca pert işlemi yapıldığını, bunun üzerine yapılan araştırma neticesinde davaya konu aracın rayiç değeri 370.000,00-TL olarak tespit edilmiş ve taraflarca mutabık kalındığını, Aracın hasarlı/hurda hali değeri ( sovtaj tutarı) 92,500.00-TL olarak belirlenmiş ve bakiye kalan 277.500,00-TL tutarın 200.000,00-TL kısmı müvekkili şirket nezdinde 1051138 numaralı dosyada ZMMS sigortası kapsamında, trafik poliçesi limitini aşan 77.500,00 -TL’si ise 1061244 numaralı dosya üzerinden kasko imm teminatı kapsamında müvekkili .... Sigorta A.Ş. tarafından davacıya ödendiğini, sigortalının 277.500,00-TL ödemeyi kabul etmesiyle, mutabakat uyarınca feragat ettiğini, kaza Tutanağında müvekkili şirkete sigortalı aracın sürücüsüne kusur izafe edildiğini, sigortalı araç sürücüsün izafe edilen kusurun kabulü mümkün olmadığını, davacının kaza sebebiyle oluşan zararının karşılandığını, davacının talep edebileceği hiçbir zarar/hasar kalemi bulunmadığını, davacının kask, mont vb. zararlar dolaylı olduğunu ve sigorta teminatı kapsamına olmadığını, talep edilen tazminat fahiş olduğunu, talep edilen faiz talebine ve faiz başlangıç tarihinin de kabulü mümkün olmadığını, Davanın usulden ve esastan reddine,yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerine tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.DELİLLER -Trafik kazası tespit tutanağı,-Poliçe ve hasar dosyaları,-Kazalı hâldeki araç fotoğrafları,-Sigorta Bilgi ve Gözetim kayıtları,-Bilirkişi raporları,DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇEDava; trafik kazası nedeniyle bakiye hasar(pert) tazminatı, ikame araç bedeli ve kazada zayi olan ekipman bedeli zararı ile nakliye ve otopark masrafları zararlarından kaynaklanan maddi tazminat istemine ilişkindir.Husumetin araç mahrumiyet zararı yönünden yalnız sigorta haricindeki davalı ... Şirketine yöneltildiği, diğer zarar kalemleri yönünden tüm davalılardan müteselsilen talepte bulunulduğu görülmüştür. 2918 Sayılı KTK'nın 85/1. Maddesi uyarınca: Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.Diğer yandan KTK'nın 3. Maddesi uyarınca; İşleten: Araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehni gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir. Ancak ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılır.2918 Sayılı KTK'nın 91/1., 85/1., ve 85/son maddeleri ile Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk sigortası Genel Şartlarına göre Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasının motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne, yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.(Bkz.Yargıtay HGK'nın 15.06.2011 Tarih ve 2011/17-142 E., 2011/411 K., 22/02/2012 Tarih ve 2011/17-787 E., 2012/92K. Sayılı ilamları) Bu anlamda bilindiği üzere; sigortanın sorumluluğu sigortalısının kusuru oranında ve poliçe teminat limiti ile sınırlı olmakla birlikte, sigorta, sürücü ve işleten meydana gelen zarardan müteselsilen sorumludur.Kara Araçları Kasko Sigortası ise sigortalının poliçede belirtilen ve karayolunda kullanma izni olan motorlu ve motorsuz kara araçlarından, römork veya karavanlardan iş makinelerinden, lastik tekerlekli traktörler, diğer zirai tarım makinelerinden doğan menfaatin genel şartlarda belirtilen(örneğin aracın karayolunda başka bir araçla çarpışması KAKSGŞ A.1.a) risklerin gerçekleşmesi sonucunda doğrudan uğrayacağı maddi zararları teminat altına alır. Genişletilmiş kasko ifadesi, genel şartlarda belirtilen teminat gruplarının tamamı ve yine genel şartlarda ek sözleşme ile teminat kapsamına dahil edilebilecek risklerden bir kısmı için teminatın verilmesi halini ifade eder. Bu anlamda Kasko poliçesi kapsamında; ihtiyari mali sorumluluk teminatı öngörülmesi de mümkündür. Motorlu Kara Taşıtları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları 1 inci maddesinde ise özetle; poliçede teminat kapsamında olmak kaydı ile ZMM üzerinde kalan kısmın İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortasının kapsamına gireceği açıklanmıştır. Bahse konu düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere, yasa koyucu trafik sigortacısı ve ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı bakımından müştereken ve müteselsilen bir sorumluluk öngörmemiş, sıralı bir sorumluluk düzenlemiştir. Dolayısıyla kasko poliçesinde yer alan ihtiyari mali mesuliyet klozu nedeniyle sorumluluğa gidsilebilmesi için, ZMM limitinin tüketilmesi diğer bir anlatımla zmm limitini aşan bir zararın bulunması ve zararın poliçede teminat kapsamında olması gereklidir.Mahkememizce taraf delilleri toplanmış, kusur, hasar ve değer kaybının tespiti hususunda bilirkişi raporları alınmıştır. Adli trafik uzmanı bilirkişi tarafından tanzim edilen 07/03/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle: "06DRR928 plakalı motosikletin sürücüsü davacı ... ...'un kazanın oluşumunda tamamen kusursuz olduğu, davalı Zurich sigorta poliçesiyle kasko ve zorunlu mali mesuliyet sigortalı bulunan diğer davalı ... danışmanlık elektronik şirketinin işleteni olduğu ... plakalı aracın dava dışı sürücüsü Gökhan Sağlam'ın meydana gelen trafik kazasının oluşumunda tamamen % 100 (yüzde-yüz) oranında kusurlu olduğu" hususları belirtilmiştir.Zararın tespiti ve poliçe teminat kapsamı hususunda alınan 27/07/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle: "Tespite konu aracın yapılan inceleme ve tespitleri sonrasında motorun rayiç değerinin 400.000,00 TL. olduğu, sovtaj değerinin 92.500,00 TL. olduğu, ödenen tutardan kalan bakiyenin 30.000,00 TL. olduğu, hasara dahil edilmeyen ek malzemeler - otopark ve çekici ücretlerinin 21.341,10 TL. kdv dahil olduğu, motorun ikame araç bedelinin 75.000,00 TL. Olduğu, 30.000,00 TL. Bakiye + 21.341,10 TL. Ek malzeme otopark ve çekici bedelinin ... Sigorta Şirketince düzenlenen kasko poliçesindeki İMM teminatı kapsamına girdiği" hususları belirtilmiştir.Rapordaki tespitlere göre ve araç mahrumiyet zararının mahiyeti uyarınca mahkememizce bu kez aracın onarımının mı, pertinin mi uygun (ekonomik) olduğu, onarımının ekonomik olması halinde makul onarım süresinin tespiti, pertinin ekonomik olması halinde davacı tarafın aynı model ve özellikte yeni bir araç alması için gerekli makul sürenin tespit edilmesi, ile perti uygun görülüyor ise yeni bir araç alması için gerekli makul süre esas alınarak hesaplama yapılması, hususunda ek rapor tanzimi istenilmiştir.29/12/2025 tarihli ek raporda özetle; aracın onarımının ekonomik olmadığı, araç alınması için 15 gün süre geçeceği belirtilerek 41.250,00 TL ikame araç bedeli hesaplandığı bildirilmiştir.Dosyamız kapsamına kazandırılan bilirkişi raporları ele alındığında;Kusur hususunda alınan raporun olayın oluş şekline, kaza tespit tutanağına, dosya kapsamına uygun düştüğü ve denetime elverişli hazırlandığı görülmekle rapor hükme esas alınmıştır.Hesap hususunda alınan kök raporun aracın onarımının ekonomik olmadığı yönünde bakiye hasar(pert) zararı hesabı ile zayi olan ekipman bedeli zararı ile nakliye ve otopark masrafları zararları yönünden dosya kapsamına uygun düştüğü görülmüş, hükme esas alınmış ancak araç mahrumiyet bedeli bakımından aracın pert-total işlemine tabi tutulması gerektiği tespitine göre hesabın aynı model ve özellikte yeni bir araç alması için gerekli makul süreye göre yapılması gerektiğinden, mahrumiyet bedeli hesabı yönünden ek rapor hükme esas alınmıştır.Toplanılan delillere göre; 18/05/2024 tarihinde davacının sevk ve idaresindeki .... plakalı aracın karıştığı çift taraflı trafik kazası meydana geldiği, kazanın oluşumda davacının kusursuz olduğu, davalı yan araç sürücüsünün ise %100 oranında tamamen kusurlu olduğu, ... plakalı aracın kaza tarihindeihbar olunan Ekim Turizm...Şirketi adına kayıtlı olup, davalı ...'e uzun dönem kiralanmış bulunduğu, yine aracın kaza tarihinde hem ZMSS(trafik sigortası) poliçesi ile hem Kasko(İmms) sigorta poliçesi ile davalı Zurich Sigorta nezdinde sigortalı bulunduğu görülmüştür. Hükme esas alınan bilirkişi raporları uyarınca; kaza nedeniyle davacı yan aracının hasara uğradığı, aracın onarımının ekonomik olmadığı, pert-total işlemine tabi tutulması gerektiği buna göre aracın rayiç değerinin 400.000,00 TL olup, sovtaj bedelinin 92.500,00 TL olması ile 307.500,00 maddi zararı oluştuğu, zmss kapsamında yapılan 200.000 TL'lik ödeme ve yine imms kapsamında yapılan 77.500,00 TL'lik ödemenin mahsubu ile bakiye 30.000,00 TL zararın devam ettiği, diğer yandan kazaya ilişkin kaza tespit tutanağı ve görüntü kaydı ile kaza sonrası fotoğraflar kapsamında kaza anında davacının eldiveni, montu, çanta ve kaskının bulunduğunun gözüktüğü, kaza nedeniyle bu malzemelerin de hasara uğradığı, hasar bedelinin 17.641,91 TL olduğu, kaza sonrası çekici masrafı ve otopark masrafı için sunulan faturalar kapsamında ayrıca 3.700,00 TL maddi zarar oluştuğu anlaşılmıştır. Yine araç pert olduğundan davacının yeni bir araç alması için gerekli makul süreye göre 41.250,00 TL tutarında araç mahrumiyet zararına uğradığı anlaşılmıştır.Yukarıda anlatılan ilkelere göre; davalı sigorta şirketinin poliçeye dayalı olarak poliçe teminat limit ve kapsamlarıyla sınırlı olmak üzere(araç mahrumiyet zararı haricindeki zarar kalemlerinden) sigortacı sıfatıyla ve diğer davalı şirketin uzun dönem kira ilişkisine konu aracın işleteni olması sıfatıyla zarardan müteselsilen sorumlu oldukları, kaza tarihinde zmss limiti 200.000,00 TL olup, bu tutar davacıya ödenmekle zmss limitinin tüketildiği, sıralı sorumluluk gereği limiti aşan kısım için kasko poliçesinde yer alan ihtiyari mali sorumluluk klozuna dayalı olarak davalının sorumluluğuna başvurulabileceği değerlendirilmiştir. Yapılan açıklamalar kapsamında hükme esas alınan bilirkişi raporu uyarınca hesaplanan tutarlar üzerinden davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir. Faiz başlangıç tarihi yönünden bilindiği üzere ihtiyari mali mesuliyet sigortası açısından, ihtiyari mali sorumluluk sigortasına uygulanacak hükümleri düzenleyen 2918 Sayılı KTK'nın 100. maddesinde aynı Kanun'un 98 ve 99. maddelerine atıf yapılmamış olması ve genel şartlarda da bu hükümlere paralel bir düzenleme bulunmaması nedeniyle bu tür sigortada tazminat alacağının muacceliyeti genel hükümlere göre saptanmalıdır. (aynı yönde bkz. ... 35. HD.2024/225 E., 2025/440 K., 27/03/2025 T.) Sigortacının sigorta bedelini ödeme borcuna ilişkin TTK'nın 1427/2. maddesi hükmü uyarınca, sigorta tazminatı veya bedeli, rizikonun gerçekleşmesini müteakip ve rizikoyla ilgili belgelerin sigortacıya verilmesinden sonra sigortacının edimine ilişkin araştırmaları bitince ve her hâlde 1446. maddeye göre yapılacak ihbardan kırkbeş gün sonra muaccel olur. Anlatılan ilkelere göre somut olayda ihtiyari mali mesuliyet sigortası yönünden ihbara ilişkin ayrıca belge sunulmamış ise de davalı sigortacının en geç kısmi ödeme tarihinde(77.500TL'lik 04/07/2024 tarihli ödeme tarihinde) temerrüde düştüğü gözetilerek sigorta şirketi yönünden tespit edilen bu temerrüt tarihinden itibaren, diğer davalı işleten yönünden ise kaza tarihinde temerrüt oluştuğundan kaza tarihinden itibaren ve sigortalı davalı yan aracının ticari niteliği gereği avans faize hükmedilmiştir.HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; -Hasar bedeli(bakiye pert) zararı olarak 30.000,00 TL, zayi olan ekipman bedeli, çekici ve otopark masrafı zararı olarak 21.341,10 TL olmak üzere toplam 51.341,10 TL maddi tazminatın, davalılardan Zurich Sigorta AŞ yönünden temerrüt tarihi olan 04/07/2024 tarihinden itibaren, diğer davalı ....AŞ yönünden kaza tarihi olan 18/05/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,-araç mahrumiyet zararı olarak 41.250,00 TL maddi tazminatın, kaza tarihi olan 18/05/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalı ....AŞ'den alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,2-Alınması gereken 6.324,90 TL karar ve ilam harcından 427,60 TL peşin harç, 2.125,00 TL tamamlama harcı toplamı olan 2.552,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 3.772,30 TL harcın, davalılardan (.... Sigorta AŞ yönünden 954,51 TL ile sınırlı olmak üzere) müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,3-Davacı tarafından yatırılan 427,60 TL başvuru harcı, 427,60 TL peşin harç, 2.125,00 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 2.980,20 TL harcın davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,4-Davacının karşıladığı 901,00 TL tebligat gideri, 14.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 14.901,00 TL yargılama giderinin, 10.920,44 TL'sinin, davalılardan (Zurich Sigorta AŞ yönünden 6.055,31 TL ile sınırlı olmak üzere) müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, geri kalan 3.980,56 TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,5-Arabuluculuk ücreti olarak suç üstü ödeneğinden karşılanan 3.800,00 TL arabuluculuk ücretinin, kabul / talep oranına göre hesaplanan 1.015,11 TL'sinin davacıdan, 2.784,89 TL'sinin, HMK'nun 326/3. maddesi uyarınca davalılardan (... Sigorta AŞ yönünden 1.544,20 TL ile sınırlı olmak üzere) müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 45.000,00 TL vekalet ücretinin, davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,7-Davalı ... Danışmanlık Elektronik Hizmetler Ticaret Anonim Şirketi kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, reddedilen kısım yönünden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 33.750,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... Danışmanlık Elektronik Hizmetler Ticaret Anonim Şirketine verilmesine,8-Gider avansından sarf edilmeyen miktarın 6100 Sayılı HMK'nın 333. Maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde iadesine, Dair, davacı vekilinin ve davalı Zurich, davalı ... vekili ve ihbar olunan vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 27/01/2026Katip ... Hakim ... BU BELGE GÜVENLİ ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞTIR