Ankara 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin gerekçeli kararında, tanınmış markayla iltibas iddiasıyla ...ship ibareli marka başvurusunun hükümsüzlüğü ve YIDK kararının iptali talebi değerlendirilmiştir.
Özet: Bu hukuki evrak, davacının "..." ibareli marka başvurusunun tescili halinde hükümsüzlüğüne karar verilmesi ve Türk Patent ve Marka Kurumunun ilgili kararının iptali istemiyle açtığı bir davayı özetlemektedir. Davacı, davalı markasının ana unsurunda ortaklık, ikincil "ship" ibaresinin çevrimiçi alışveriş sektöründe tanımlayıcı ve ayırt ediciliği olmayan bir kelime olması, ayrıca iki marka arasındaki görsel benzerlikler, dalga ve gemi gibi şekil unsurlarının ortak kullanımı ve aynı renk düzeni nedeniyle kendi yüksek tanınmışlığa sahip seri markalarıyla iltibas ve haksız rekabet oluşturduğunu savunmaktadır. Davacı, itirazlarının Kurum tarafından kısmen kabul edilen kapsamın ötesinde, Class 35 hizmetlerindeki marka başvurularının tamamen reddedilmesi gerektiğini ileri sürerek mahkemeden iptal ve hükümsüzlük talebinde bulunmaktadır.

T.C. ANKARA 2. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/466 Esas - 2025/335

TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
2. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024/466
KARAR NO : 2025/335
....
DAVA : Marka YİDK Kararının İptali ile Hükümsüzlük
DAVA TARİHİ : 08/11/2024
KARAR TARİHİ : 24/09/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 24/09/2025
Davacı vekili tarafından davalılar aleyhine açılan Marka .... Kararının İptali İle Hükümsüzlük istemli davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA :
Davacı vekili dilekçeleriyle özetle, davalı "..." markasında ortak ana unsur olan “...” ibaresi haricinde tali ve tanımlayıcı unsur olarak “ship” ibaresi yer almakta olup bu kelime online alışveriş sektöründe İngilizce "shipping" (gönderim/kargo) kelimesinin kısaltması olarak kullanıldığını ve bu bağlamda "ship" kelimesi birçok firma tarafından da markalaştırıldığı için ayırt edici bir marka değerinin bulunmadığını, zira bu kelimenin markanın esaslı unsurunu teşkil etmediğini, yalnızca sektörel ve tanımlayıcı bir ifade olarak karşımıza çıktığını, görsel ve bütüncül değerlendirme kapsamında itiraza mesnet markalar ve davalı "...." markası arasında tüketici nezdinde yanlış algıya yol açacak şekilde benzerlik mevcut olduğunu, halihazırda ... unsurunun her iki markada da baskın ve ana unsur olarak konumlanmış olduğunu, tali unsurların ise ana unsurdan farklı bir renkte ve fakat davaya konu müvekkili markalarında olduğu gibi aynı (mavi) renkte dizayn edilmiş olduğunu, yine bütüncül değerlendirme kapsamında markalar ... ifadesiyle bağlantılı olarak dalga, gemi şekil unsurlarıyla bütünleşmiş olduğundan bu şekil unsurlarının da itiraza mesnet markalarda yer alan şekil unsurlarıyla yüksek düzeyde benzerlik göstermesinin bahse konu başvuru bakımından ret nedeni olduğunu, tanınmış markaların yalnızca ilgili sektörde değil, tüm mal ve hizmet sektörleri kapsamında marka korumasından yararlanmasının gerektiğini, müvekkili markanın yüksek tanınmışlığına ek olarak seri marka olması bakımından iltibas ihtimali ve bununla bağlantılı olarak da haksız rekabet halinin oluştuğunu beyan ederek .... başvuru numaralı ve "..." ibareli başvurunun tescili halinde hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalı kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; kurum kararının yerinde olduğunu ifade ederek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Diğer davalının cevabına rastlanmamıştır.
Davanın açılmasını müteakip davaya katılan tarafların dilekçeleri karşılıklı tebliğ olunmuş, sundukları deliller alınmış, marka tescil ve başvuru dosyaları ile alâkalı kayıtları getirtilmiş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, taraflar sulhe teşvik olunmuş, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, tahkikat icra olunmasını ve bilirkişi raporu alınmasını müteakip, Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yazı İşleri Yönetmeliği'nin 41/2. maddesi hükmü de gözetilerek taraf vekillerine tahkikat ve yargılamının geneliyle ilgili son sözleri de sorulmuş; sözlü iddia ve savunmada bulunma olanağı tanınmıştır.
GEREKÇE :
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacı ve davalılar arasındaki uyuşmazlık, ... kararının yerinde olup olmadığı, davalı markasının hükümsüzlük koşullarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmaktadır.
İşlem dosyasının tetkikinde, davalı şahıs tarafından 04.02.2023 tarihinde .... başvuru numarası ile “...” ibareli marka için 35. sınıftaki hizmetleri kapsayan marka başvurusunda bulunulduğu, söz konusu marka başvurusu Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından kabul edilerek 13.03.2023 tarihli ve 416 sayılı Resmi Marka Bülteni'nde ilan edildiği, söz konusu yayına davacı şirketler tarafından itiraz edilmiş, işbu itirazlar Markalar Dairesi Başkanlığı tarafından reddedildiği, davacı şirketler tarafından yeniden itirazda bulunulduğu, davacıların itirazlarının nihai olarak ... sayılı kararı ile " ile 35. Sınıf “İş yönetimi, idaresi ve bu konular ile ilgili danışmanlık, muhasebe ve mali müşavirlik hizmetleri, personel işe yerleştirme, işe alma, personel seçimi, personel temini hizmetleri, ithalat-ihracat acente hizmetleri, geçici personel görevlendirme (başkası adına fatura yatırma, vergi yatırma, trafik işlemleri gibi iş takibi) hizmetleri.” bakımından kısmen kabul edilmiştir.
.... Kararı
KONU ; 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (6769 s. SMK) 19 uncu maddesi uyarınca verilen ilana itirazın reddi kararlarına karşı yapılan itirazların incelenmesi.
GÖRÜŞ VE DÜŞÜNCELER
.... başvuru numaralı "..." ibareli başvurunun ilanına yapılmış olan itirazların reddi yönündeki ....kararlarına karşı, yukarıda bilgileri bulunan itiraz sahibi şirketler tarafından başvurunun 6769 s. SMK'nın 6 ncı maddesi uyarınca reddedilmesi talebiyle yapılan itirazlar incelenmiştir.
Başvuru kapsamında bulunan ve itirazların konusunu oluşturan hizmetler şunlardır:
SINIF 35: Reklamcılık, pazarlama ve halkla ilişkiler ile ilgili hizmetler, ticari ve reklam amaçlı sergi ve fuarların organizasyonu hizmetleri, reklam amaçlı tasarım hizmetleri; alıcı ve satıcılar için online pazaryeri (internet sitesi) sağlama hizmetleri. Büro hizmetleri; sekreterlik hizmetleri, gazete aboneliği düzenleme hizmetleri, istatistiklerin derlenmesi, büro makinelerinin kiralanması hizmetleri, bilgisayar veri tabanlarındaki bilginin sistematik hale getirilmesi, telefon cevaplama hizmetleri. İş yönetimi, idaresi ve bu konular ile ilgili danışmanlık, muhasebe ve mali müşavirlik hizmetleri, personel işe yerleştirme, işe alma, personel seçimi, personel temini hizmetleri, ithalat-ihracat acente hizmetleri, geçici personel görevlendirme ( başkası adına fatura yatırma, vergi yatırma, trafik işlemleri gibi iş takibi) hizmetleri. Açık artırmaların düzenlenmesi ve gerçekleştirilmesi hizmetleri.
... ... ve kötü niyet gerekçeleriyle 6769 s. SMK'nın 6'ncı maddesi uyarınca reddedilmesi talebini içermektedir.
Yapılan değerlendirme sonucunda, işbu başvuru ile itiraza gerekçe olarak gösterilen markaların "..." ibaresini asli ayırt edici unsur olarak içermeleri nedeniyle görsel ve işitsel yönden bağlantı kurulması ihtimali dahil iltibasa yol açabilecek düzeyde benzer oldukları görüşüne varılmıştır. Ayrıca, başvuru kapsamındaki hizmetlerden "SINIF 35: İş yönetimi, idaresi ve bu konular ile ilgili danışmanlık, muhasebe ve mali müşavirlik hizmetleri, personel işe yerleştirme, işe alma, personel seçimi, personel temini hizmetleri, ithalatihracat acente hizmetleri, geçici personel görevlendirme (başkası adına fatura yatırma, vergi yatırma, trafik işlemleri gibi iş takibi) hizmetleri." ile aynı/aynı tür hizmetlerin itiraz gerekçelerinden 2017 116578 sayılı markanın tescil kapsamında bulunduğu tespit edilmiştir.
Markaların benzerliği, bu benzerliğin düzeyi ve hizmetlerin aynı/aynı tür olması birlikte değerlendirildiğinde, yukarıda belirtilen hizmetler bakımından başvuru ile 2017 116578 sayılı marka arasında 6769 s. SMK'nın 6(1) maddesi anlamında ilişkilendirilme ihtimali de dahil karıştırılma ihtimali bulunduğu görüşüne varılmıştır.
Ancak, başvuru kapsamındaki diğer hizmetler ile itiraz gerekçesi markaların kapsamındaki mal/hizmetlerin aynı veya benzer olmadığı görüldüğünden kalan hizmetler yönünden markalar arasında karıştırılma ihtimali bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Ayrıca, "..." ibareli başvurunun itiraz konusu hizmetler için tescili veya bu hizmetlerle ilgili olarak kullanımı halinde 6769 s. SMK'nın 6(5) maddesinde sayılan koşulların ortaya çıkacağına ilişkin olarak, itirazda, muterizin çimento sektöründe tanınmışlığa sahip "..." markasına verilecek zararın ya da markasının ününden sağlanacak yararın nelerden oluşacağını ve nasıl ortaya çıkacağını gösterir ve olayların olağan akışı içinde belirtilen durumların gerçekten olası olduğu yönünde bir sonuca varmak için yeterli kanaat oluşturacak vakıalar, deliller veya argümanlar sunulmadığından, Kurul'da da bu yönde bir kanaat oluşmadığından, başvurunun 6769 s. SMK'nın 6(5) maddesi uyarınca reddini gerektirecek haklı ve geçerli bir sebep bulunmadığı görüşüne varılmış ve bu kapsamdaki itiraz haklı bulunmamıştır.
Başvuruya konu hizmetler ile itiraz sahibine ait markanın tanınmışlığının bulunduğu sektör arasında aynılık veya benzerlik bulunmadığından SMK m. 6(4) kapsamındaki tescil engelinin koşullarının somut olayda gerçekleşmediği sonucuna ulaşılmıştır.
Başvurunun kötü niyetle yapıldığı yönündeki iddia da somut delillerle ispatlanmadığı gibi, temelde markalar arasındaki benzerlik iddiasına dayandırıldığından ve Kurul'un kanaatine göre, markalar arasındaki benzerlik, diğer başkaca koşulların varlığı aranmaksızın, tek başına, kötüniyet iddiasının kabulü için bir kanıt teşkil etmediğinden (aynı yönde bkz. .... sayılı kararı, para. 90) bu gerekçeye dayalı itiraz da haklı görülmemiştir.
... GAYRİMENKUL İNŞAAT A.Ş. tarafından yapılan itiraz:
İtiraz, başvurunun.... sayılı "... gayrimenkul", "... gyo" ibareli markalar ile karıştırılma ihtimali gerekçesiyle 6769 s. SMK'nın 6'ncı maddesi uyarınca reddedilmesi talebini içermektedir.
Yapılan değerlendirme sonucunda, işbu başvuru ile itiraza gerekçe olarak gösterilen markaların "..." ibaresini asli ayırt edici unsur olarak içermeleri nedeniyle görsel ve işitsel yönden bağlantı kurulması ihtimali dahil iltibasa yol açabilecek düzeyde benzer oldukları görüşüne varılmıştır. Ayrıca, başvuru kapsamındaki hizmetlerden "SINIF 35: İş yönetimi, idaresi ve bu konular ile ilgili danışmanlık, muhasebe ve mali müşavirlik hizmetleri, personel işe yerleştirme, işe alma, personel seçimi, personel temini hizmetleri, ithalatihracat acente hizmetleri, geçici personel görevlendirme (başkası adına fatura yatırma, vergi yatırma, trafik işlemleri gibi iş takibi) hizmetleri." ile aynı/aynı tür hizmetlerin itiraz gerekçesi markaların tescil kapsamında bulunduğu tespit edilmiştir.
Markaların benzerliği, bu benzerliğin düzeyi ve hizmetlerin aynı/aynı tür olması birlikte değerlendirildiğinde, yukarıda belirtilen hizmetler bakımından markalar arasında 6769 s. SMK'nın 6(1) maddesi anlamında ilişkilendirilme ihtimali de dahil karıştırılma ihtimali bulunduğu görüşüne varılmıştır.
Ancak, başvuru kapsamındaki diğer hizmetler ile itiraz gerekçesi markaların kapsamındaki hizmetlerin aynı veya benzer olmadığı görüldüğünden kalan hizmetler yönünden markalar arasında karıştırılma ihtimali bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
KARAR ;
1)... ÇİMENTO SANAYİ A.Ş. tarafından yapılan itirazın kısmen kabulüne ve başvurunun "SINIF 35: İş yönetimi, idaresi ve bu konular ile ilgili danışmanlık, muhasebe ve mali müşavirlik hizmetleri, personel işe yerleştirme, işe alma, personel seçimi, personel temini hizmetleri, ithalat-ihracat acente hizmetleri, geçici personel görevlendirme (başkası adına fatura yatırma, vergi yatırma, trafik işlemleri gibi iş takibi) hizmetleri." bakımından reddine;
2)... GAYRİMENKUL İNŞAAT A.Ş. tarafından yapılan itirazın kısmen kabulüne ve başvurunun "SINIF 35: İş yönetimi, idaresi ve bu konular ile ilgili danışmanlık, muhasebe ve mali müşavirlik hizmetleri, personel işe yerleştirme, işe alma, personel seçimi, personel temini hizmetleri, ithalat-ihracat acente hizmetleri, geçici personel görevlendirme (başkası adına fatura yatırma, vergi yatırma, trafik işlemleri gibi iş takibi) hizmetleri." bakımından reddine; oybirliği ile karar verildiği", anılan kararın ilgililere tebliğ edildiği ve yasal süresi içerisinde işbu davanın açıldığı belirlenmiştir.
DEĞERLENDİRMELER
Markalar Arasında Karıştırılma İhtimali; 6769 sayılı SMK’nin 6/1 maddesi “Tescil başvurusu yapılan bir markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynılığı ya da benzerliği ve kapsadığı mal veya hizmetlerin aynılığı ya da benzerliği nedeniyle, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile halk tarafından ilişkilendirilme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali varsa itiraz üzerine başvuru reddedilir.” hükmüne amirdir.
6769 sayılı SMK’nin 6/1 maddesi anlamında benzerlik değerlendirmesinin ilk koşulu markaların tescilli oldukları sınıfların birbirine benzerliğidir. Markaların tescilli oldukları veya tescili talep edilen mal ve hizmetlerin benzerliğine kanaat getirilmesi halinde, ikinci şart olan markaların benzerliğine geçilir. Eğer her iki koşul da gerçekleşmiş ise markalar arasında iltibas olduğuna karar verilecektir.
Markalar arasındaki benzerlik incelenirken,
Markanın esas unsurları ve tamamlayıcı unsurları
Görsel, biçimsel, anlamsal, işitsel benzerlik,
Çağrıştırma,
Bir bütün olarak markaların uyandırdığı toplu kanaat,
Malın veya hizmetin hitap ettiği alıcı grubunun toplumsal düzeyi ve durumu,
Markayı taşıyan mal veya hizmetin değeri ve alıcının bu mal ve hizmeti almaya ayırdığı zaman
kriterleri ele alınmalıdır.
İltibas, kanunlarda tanımlanmamış olmakla birlikte öğretide “bir markanın aynen veya benzerinin kullanılması suretiyle, alıcı zihninde gerek emtiaların (veya hizmetlerin), gerekse müteşebbisin kaynağı açısından yanlış kanaatler uyandırılması ve bunların aynı yerden piyasaya sürüldüklerinin düşündürülmesi, bu yönden çağrışımlar yapması” olarak tanımlanmıştır. Sadece alıcıların belirli bir mal veya hizmet yerine başka mal veya hizmeti almak istemeleri halinde değil; alıcıların mal veya hizmetlerin birbirinden farklı olduklarını anlamalarına rağmen, bunların kaynağının aynı işletme olduğuna veya malları satan yahut hizmetleri sunanlar arasında idari veya ekonomik bağlılık olduğuna inanmaları halinde de iltibas ihtimali vardır. Dolayısıyla, iltibas bulunduğunun kabulü için işaretin marka ile bağlantı kurulmasına ve düşünsel olarak markayı çağrıştırmasına elverişli olması gerektiği anlaşılmaktadır.
Karıştırılma ihtimalinin varlığı 6769 sayılı SMK’nın 6/1 maddesi uyarınca “halk” nezdinde olmalıdır. Bir markanın diğer marka ile karıştırılma ya da iki marka arasında ilişki bulunduğu ihtimali, malın hitap ettiği uzman ya da satıcı nezdinde değil, halk nezdinde araştırılmalıdır. Dolayısıyla, markaların hitap ettiği tüketici ya da kullanıcı dikkate alınmak suretiyle, markaların bu kişiler nezdinde karıştırılıp karıştırılmayacağının değerlendirilmesi gerekmektedir. Yasada geçen “halk” tabiri amaca uygun şekilde “markayı taşıyan ürünlerin nihai tüketici kitlesi” olarak anlaşılmalıdır. Benzerlikte görüşüne başvurulacak kişi markalı ürünün yöneldiği hedef kitleye mensup/makul derecede bilgilendirilmiş, makul derecede dikkatli ve makul derecede ihtiyatla değerlendirme yeteneğine sahip kişinin değerlendirmesidir.
İltibas tehlikesinin bulunup bulunmadığının tespitinde, mal ve hizmetlerin aynı veya benzer alıcı çevresine hitap edip etmediklerine ve aynı veya benzer ihtiyaçları gidermede kullanılıp kullanılmadıklarına; markaların kullanıldığı mal veya hizmetin ekonomik değerine; bunların hitap ettiği alıcı grubunun sosyal ve ekonomik düzeyine ve orta yetenekteki alıcıların markanın kullanılacağı mal veya hizmetleri aldıkları sırada sarf edecekleri dikkat ve özene de bakılır.
Emtiaların Aynı/Benzer/İlişkili Olup Olmadığı; Mal ve hizmetler arasında benzerlik olup olmadığı değerlendirilirken her iki grup mal ve hizmetlerin aynı tüketici kitlesine hitap edip etmediği, birbirine alternatif olup olmadıkları, aynı dağıtım veya dolaşım yollarına sahip olup olmadığı, hammadde-mamül ilişkisinin bulunup bulunmadığı, birbirlerini bütünleyici/tamamlayıcı olup olmadıkları gibi hususlarının dikkate alınması gerekmektedir. Taraf markaları kapsamındaki hizmetler bu ilke kapsamında değerlendirildiğinde, dava konusu markanın kapsamında yer alan 35. sınıftaki “alıcı ve satıcılar için online pazar yeri (internet sitesi) sağlama hizmetleri” ve “açık artırmaların düzenlenmesi ve gerçekleştirilmesi hizmetleri.” hizmetlerinin davacıların.... sayılı markaları kapsamında yer alan 35. sınıftaki “Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için malların bir araya getirilmesi hizmetleri (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir).” hizmeti ile benzer olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Zira, redde mesnet markaların kapsamlarındaki mağazacılık ve perakendecilik hizmetleri, mal satımına ilişkin olup, bu hizmetlerin elektronik ortamlar yoluyla da sunulması mümkün bulunduğundan ve başvuru kapsamındaki “alıcı ve satıcılar için online pazar yeri (internet sitesi) sağlama hizmetleri” ve “açık artırmaların düzenlenmesi ve gerçekleştirilmesi hizmetleri.” de, elektronik ortamda alıcı ve satıcıların bir araya gelmelerini sağlayacak internet sitelerinin sağlanmasına yönelik olduğundan, söz konusu bu hizmetlerin birbirleriyle ilişkilendirilebilecek, birbirlerini bütünleyici/tamamlayıcı hizmetler oldukları,
Şöyle ki; Günümüzde e-ticaret siteleri bir hayli popüler hale gelmiştir. Şüphesiz ki bunun en büyük sebeplerinden biri tüketicilerin aynı veya farklı türdeki birçok farklı markalı ürüne tek bir çatı altında zahmetsiz şekilde ulaşabilmesidir. E-ticaret siteleri, Nice sınıflandırmasına göre ‘’alıcı ve satıcılar için online pazaryeri (internet sitesi) sağlama hizmetleri’’ içinde yer almaktadır. E-ticaret siteleri sadece kendi ürünlerini değil farklı satıcıların ürünlerinin de satıldığı bir dijital platformdur. Bu minvalde Alıcı ve satıcılar için online pazaryeri (internet sitesi) sağlama hizmetleri.” internette bir site kurulmakta olup orada alıcı ve satıcılar bir araya gelerek entegre olması sağlanmaktadır. Buradaki amaç satıcıların mallarını veya hizmetlerini alıcılara sunulmasıdır. “Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için malların …(Bu kısımda mal veya mal grubu belirtiniz.)… bir araya getirilmesi hizmetleri (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir).” ise satıcıların bir takım malları alıcılara perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemlerle sunarak alıcıların bu malları incelemesi ve kendileri için uygun olanı almalarıdır.
Öte yandan “Açık artırmaların düzenlenmesi ve gerçekleştirilmesi hizmetleri” hem fiziki ortamda (salon müzayedesi) hem de çevrim içi platformlarda (online müzayede) yapılabilmektedir. Bu sistemde müzayede yöneticisi sırayla ürünleri sunmakta, alıcılar da el kaldırarak veya kayıt numaralarını göstererek anlık fiyat teklifi vermektedirler. Bazen fiyat yukarıya doğru çıkmakta ve en yüksek fiyatı veren ürünü almakta, bazen de fiyat yukarıdan başlamakta ve aşağıya doğru düşmektedir. Birde kapalı zarf usulü teklifler söz konusu olmaktadır. Sonuç itibariyle “Açık artırmaların düzenlenmesi ve gerçekleştirilmesi hizmetleri.” satıcı ile alıcıları bir araya getirmekte ve o ortamda (anlık) satış işlemeni gerçekleştirmektedir.
Nihai olarak “Açık artırmaların düzenlenmesi ve gerçekleştirilmesi hizmetleri.”, ile “Alıcı ve satıcılar için online pazaryeri (internet sitesi) sağlama hizmetleri.” internette bir site kurularak alıcı ve satıcıları bir araya getirerek entegre olunmasını sağlanmaktadır. Buradaki amaç satıcıların mallarını veya hizmetlerini alıcılara sunmasıdır. Benzer şekilde “Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için malların …(Bu kısımda mal veya mal grubu belirtiniz.)… bir araya getirilmesi hizmetleri (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir) de birbiri ile yakın ilişkisi olduğu,
Bilindiği üzere yeni iletişim teknolojileri ve özellikle internet devrimi sanal pazarlar olarak adlandırılan yeni pazar ortamlarını ve süreçlerini gündeme getirerek birçok sektörde olduğu gibi perakendecilik sektöründe de değişimler ve gelişmelere sebep olmuştur. Yeni bir alışveriş ortamı olarak nitelendirilen internet, tüketicilere geleneksel alışveriş alışkanlıklarından online alışverişe yöneltmiştir. Başka bir ifade ile günümüzde dijitalleşmenin etkisi ile özellikle COVİD19 sonrasında artık tüm mal ve hizmetlerin alım ve satımı dijital ortamda da yapılmaktadır. Bugün ihaleler ya da müzayedeler de yüz yüze olabileceği gibi, artık kurumsal web siteleri ya da sosyal medya araçlarında da yapılmaktadır. Müzayedelerde de sanat eserleri, her türlü antika eşyalar, koleksiyon ürünleri, araçlar ve takılar da satılmaktadır. Ayrıca günümüzde gayrimenkul müzayedeleri, kereste ve benzeri ürünlerin satışları da yine açık artırma usulü ile yapılmaktadır. Bu nedenle “Açık artırmaların düzenlenmesi ve gerçekleştirilmesi hizmetleri.” de bir nevi “Alıcı ve satıcılar için online pazaryeri (internet sitesi) sağlama hizmetleri.” gibi“Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için malların …(Bu kısımda mal veya mal grubu belirtiniz.)… bir araya getirilmesi hizmetlerine” de tekabül etmektedir.
“Açık artırmaların düzenlenmesi ve gerçekleştirilmesi hizmetleri” alıcı ve satıcıları bir araya getiren platformdur. Dolayısıyla “Alıcı ve satıcılar için online pazaryeri (internet sitesi) sağlama hizmetleri.” ile “Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için malların …(Bu kısımda mal veya mal grubu belirtiniz.)… bir araya getirilmesi hizmetleri birbiri ile yakın ilişkili olduğu dolayısıyla aynı kaynaktan gelen ve aynı/benzer amaca hizmet ettikleri,
Alıcı ve satıcılar için online pazaryeri (internet sitesi) sağlama hizmetleri.”, “Açık artırmaların düzenlenmesi ve gerçekleştirilmesi hizmetleri” ile “Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için malların … (Bu kısımda mal veya mal grubu belirtiniz.)… bir araya getirilmesi hizmetleri. birbiriyle yakından bağlantılı hizmetler olması nedeniyle taraf hizmetler bakımından 6769 S. SMK’nın 6/1 maddesi hükmünün uygulama koşullarından olan mal ve hizmetlerin benzerliği koşulu gerçekleşmiştir.
Mal ve hizmetlerin benzerliği değerlendirilirken de çekişme konusu mal ve hizmetlerin ortalama tüketici kitlesi, doğal yapısı, kullanım amacı, fiyatı, alım sıklığı, üretim dağıtım ve satış kanalları ile yerleri, rekabet, ikame veya tamamlama ilişkisi olup olmadığı gibi bütün faktörler dikkate alınmalıdır.
Tüketicinin dikkat ve bilinç seviyesi, markalar arasındaki iltibas riskini etkileyecek bir unsurdur. Dikkati düşük olan tüketici kitlesine yönelik emtiaların tescillendiği markalarda iltibas riskinin daha yüksek olacağı açıktır. Diğer yandan, tüketicinin bilinç ve dikkat seviyesi tek başına iltibas riskini oluşturan unsurlardan değildir. Marka işaretlerinin ne derece ayırt edici olduğu, markanın ne derece iltibas riski taşıdığı, markaların korunma düzeyinin ne aşamada değerlendirileceği de iltibas riskinin tespitinde önem taşımaktadır.
Marka İşaretlerinin Benzer Olup Olmadığı; Markalar arasında benzerlik incelemesinde temel ilke, yukarıda da değinildiği üzere, her iki markanın ortalama tüketici üzerinde bıraktığı genel intibaa göre tüm faktörler bir arada gözetilerek “global değerlendirme” yapılması gerekmektedir. Global değerlendirme gereği, markaların unsurları bölünerek, unsurlarına göre ayrı değerlendirme yapılması hatalı olacaktır. Bununla birlikte, inceleme sırasında markayı oluşturan jenerik, tanımlayıcı unsurların değerlendirme dışı bırakılmasına engel değildir. Dolayısıyla aslolan markaların bir bütün halinde bıraktıkları genel intibaa göre değerlendirme yapılmasıdır.
.... kararlarından da izlenebileceği gibi, karıştırma olasılığının değerlendirmesi, aslında ileriye dönük bir tetkiktir. Bu tetkikte; “Markalar arasındaki görsel, işitsel veya kavramsal benzerlikler bütün olarak karşılaştırılmalıdır. Karşılaştırma, genel izlenim esas alınarak, özellikle markaların ayırt edici ve baskın unsurları” ve “davanın koşullarıyla ilgili tüm faktörleri dikkate alarak, global olarak yapılmalıdır” .
Bununla birlikte markalar esas ve yardımcı unsur olmak üzere iki unsurdan meydana geldiği asla göz ardı edilmemelidir. Markayı benzerlerinden ayırt etmeye yarayan markada diğer unsurlara göre daha ön planda olan unsur esas unsur iken; esas unsura göre nispeten arka planda olan, malın ve hizmetin temel özelliklerini veya sair özelliklerini belirten ve esas unsura bağlı ve onunla ilişki içinde bulunanlar yardımcı unsurdur. Markaları benzerlerinden ayıran en önemli unsur esas unsurlardır. Markanın ayırt ediciliği ve iltibasa sebebiyet verip vermediği gibi hususlar esas unsur nazara alınarak tespit edilir.
Benzerlik değerlendirmesine ilişkin bu genel tespitler çerçevesinde yapılması gereken temel değerlendirme, dava konusu marka ile davacıların redde gerekçe gösterdiği markalar arasında SMK md. 6/1 uyarınca karıştırılmaya yol açabilecek düzeyde bir benzerliğin mevcut olup olmadığı ile ilgili olacaktır.
Dava konusu “...+şekil” ibareli marka, beyaz zemin üzerine, turuncu renkte, standart karakterle, ilk harfi büyük “...” ibaresi ile mavi renkte, standart karakterle, ilk harif büyük “Ship” ibaresinin yer aldığı, bu ibarelerin altında ayırt edici niteliğe haiz olmayan bir şeklin bulunduğu karma bir markadır. Dava konusu markada yer alan “...” ibaresinin ilk ibare ve farklı renkte olması nedeniyle tüketici algısında daha ön planda olduğu,
Davacıların redde gerekçe markaları, kırmızı renkte, kalın, küçük harflerle “...” ibaresi ile şekil yer aldığı, “...” ibaresinin yanına “kimya, .... (kuyu), cem, cement (çimento) ibarelerinin bulunduğu karma markalar olduğu, davacıların markalarında yer alan “...” ibaresinin ilk ibare olması, marka hukukunda “söz görünümden yüksek sesle konuşur” ilkesi gereğince davacıların redde gerekçe markalarının esas unsurunun “...” ibaresi olduğu,
Dava konusu marka ile davacıların markalarında “...” ibaresinin ortak olarak yer aldığı anlaşılmış, bu açıklamalar kapsamında; karşılaştırmaya konu olan markalar görsel, işitsel ve kavramsal olarak incelendiğinde, dava konusu markanın davacıların markalarının esas unsuru konumundaki “...” ibaresini aynen içerdiği, markalar arasında oldukça yüksek işitsel, görsel ve kavramsal benzerlik bulunduğu, dava konusu markada yer alan “ship(kargo)” ibaresinin hem farklı renkte hem ikinci ibare olması nedeniyle tali konumunda olduğu ve markaları farklılaştırmaya yeterli olmadığı, ilgili tüketici markaların farklı olduğunu algılasa bile dava konusu markayı davacıların markalarının serisi gibi algılamasının kuvvetle muhtemel olduğu, dolayısıyla markaların aynı işletmenin markaları olarak düşüneceği hususları birlikte değerlendirildiğinde, dava konusu marka ile davacıların markaları arasında marka işaretleri bakımından işitsel, görsel ve kavramsal olarak karıştırılmaya yol açacak düzeyde bir benzerlik bulunduğu,
Karıştırılma İhtimali ;Sonuç olarak, hem dava konusu markanın kapsamındaki “alıcı ve satıcılar için online pazar yeri (internet sitesi) sağlama hizmetleri” ile “açık artırmaların düzenlenmesi ve gerçekleştirilmesi hizmetleri” nin redde gerekçe markaların kapsamında benzer olarak yer alması, ayrıca davacıların markalarındaki asli unsur olan ... ibaresinin dava konusu markada kül halinde bulunması ve hatta kırmızı renge yakın olan ve sıcak renk olarak tanımlanan turuncu rengin kullanılmasıyla ... kelimesinin markada öne çıkması markaların çok benzemesine yol açmış, hem de dava konusu marka ile redde gerekçe markalar arasında işitsel, görsel ve kavramsal olarak iltibas oluşturacak düzeyde benzerlik bulunması nedeniyle, bilinçli tüketici nezdinde bile dava konusu marka ile redde gerekçe markalar arasında karıştırılma ihtimalinin söz konusu olduğu,
Tanınmış İddiaları ; 6769 s. SMK'nın 6/5 maddesinin uygulanabilmesi için bir markanın tanınmışlığının tek başına yeterli olmadığı, dava konusu edilen markanın tanınmış markanın ayırt edicilik karakterini zedelemesi, tanınmış markanın itibarına zarar vermesi veya tanınmışlığından haksız yarar sağlanması ihtimallerinden birinin gerçekleşmesinin gerekli olduğu, dosya kapsamında sunulan belgelerin incelenmesi neticesinde, her ne kadar davacıya ait “.... sayı ile 10.11.2021 tarihi itibariyle tanınmış olarak kabul edildiği tespit edilmiş ise de, dava konusu markanın davacılar markalarından haksız yarar sağlama, davacı markasının itibarına zarar verme, ayırt ediciliğini zedeleme ihtimali olduğunun davacı tarafından ispat edilemediği hususları birlikte değerlendirildiğinde, davalıya ait markanın tescilinin 6769 s. SMK'nın 6/5 hükmünde belirtilen koşulların oluşmasına yol açmayacağı ve dava konusu başvuru bakımından 6769 s. SMK'nın 6/5 maddesinin uygulanamayacağı,
Kötü Niyet İddiaları ; Markalar arasında karıştırılma ihtimali olsa dahi, salt markayı tescil ettirme eylemi, kötü niyetin bir göstergesi olarak değerlendirilemez. Kötü niyetin varlığı somut delillerle kanıtlanmalıdır. Dosya kapsamında, davalının kötü niyetini gösteren başka bir beyan veya kanıt sunulmamıştır. Bu nedenle, davalının markasının davacılar markalarıyla karışıklığa yol açması, tek başına kötü niyet ve hükümsüzlük sebebi oluşturmadığı,
Netice itibariyle,
Dava konusu markanın kapsamındaki “alıcı ve satıcılar için online pazar yeri (internet sitesi) sağlama hizmetleri” ile “açık artırmaların düzenlenmesi ve gerçekleştirilmesi hizmetleri” nin redde gerekçe .... sayılı markaların kapsamında benzer olarak yer aldığı,
Dava konusu marka başvurusu ile davacılar markaları arasında marka işaretleri bakımından işitsel, görsel ve kavramsal olarak benzerlik bulunduğu,
Dava konusu marka ile redde gerekçe ... sayılı markaları arasında dava konusu “alıcı ve satıcılar için online pazar yeri (internet sitesi) sağlama hizmetleri” ile “açık artırmaların düzenlenmesi ve gerçekleştirilmesi hizmetleri” bakımından karıştırılma ihtimali bulunduğu,
Davalının kötü niyet iddialarının ispatlanamadığı,
6769 s. SMK'nın 6/5 maddesinin uygulanamayacağı,
.... 35. Sınıftaki “alıcı ve satıcılar için online pazar yeri (internet sitesi) sağlama hizmetleri” ile “açık artırmaların düzenlenmesi ve gerçekleştirilmesi hizmetleri” bakımından hukuka aykırı olduğu sonuçlarına ulaşılmış aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
H Ü K Ü M :
Davanın Kısmen Kabulüne,
...sayılı kararının 35. Sınıftaki alıcı ve satıcılar için online pazar yeri (internet sitesi sağlama hizmetleri ile açık artırmaların düzenlenmesi ve gerçekleştirilmesi hizmetleri) bakımından iptaline,
Davaya konu marka karar tarihi itibariyle tescilli olmadığından hükümsüzlük konusunda karar verilmesine yer olmadığına,
Alınması gereken 615,40-TL harçtan peşin alınan 427,60.-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 187,80.-TL maktu ilam harcının davalılardan alınarak hazineye irat kaydına,
Davacılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan takdiren 40.000,00.-TL maktu ücreti vekaletin davalılardan alınarak davacılara verilmesine,
Davanın kısmen reddolunması ve davalı kurumun kendilerini vekil ile temsil ettirmesi sebebiyle Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan takdiren 40.000,00.-TL ücreti vekaletin davacılardan alınarak davalı kuruma verilmesine,
Davanın kabul ret oranının takdiren %50 olarak kabulüne,
Harcın davanın yalnızca kabul edilen kesimi üzerinden alınması sebebi ile davacının peşin yatırdığı 427,60-TL ilâm harcının tamamının davalılardan alınarak davacılara verilmesine,     
Davacıların bunun dışında yapmış olduğu aşağıda dökümü yazılı 14.876,20.-TL
yargılama giderinin %50'sinin davalılardan alınarak davacılara verilmesine,   
Davalı kurumun yapmış olduğu bir gider olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
Davalının yapmış olduğu bir gider olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
Yatırılan ve kullanılmayan gider avansının, hükmün kesinleşmesini müteakip re'sen davacıya iadesine (HMK m.333),
Dair, davacılar vekili ve davalı kurum vekilinin yüzüne karşı, diğer davalının yokluğunda tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde .... yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı.24.09.2025
Kâtip Hâkim ....
✍e-imzalıdır ✍e-imzalıdır
MASRAF DÖKÜMÜ
İlk Masraf : 1.771,20.-TL
Bilirkişi Ücreti : 12.000,00.-TL
P.P : 1.105,00.-TL
TOPLAM : 14.876,20.-TL