İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen kayıp çek iptali davasında, keşidecinin hukuki yararı bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Özet: Bu davada, davacı keşideci, kayıp ve boş bir çek yaprağının kötüye kullanımını önlemek amacıyla iptalini talep etmiş; ancak mahkeme, Türk Ticaret Kanunu uyarınca kayıp kıymetli evrakın iptali davasını açma hakkının senede bağlı alacak hakkı olan hamile ait olduğunu, çek keşidecisinin bu davayı açmakta hukuki yararı ve dava takip yetkisi bulunmadığını, keşidecinin başkaca yasal yollara başvurabileceğini belirterek, davanın reddine karar vermiştir.
T.C.
İSTANBUL 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2026/1585 EsasKARAR NO : 2026/627DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))DAVA TARİHİ : 11/09/2026KARAR TARİHİ : 15/09/2026Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:DAVA: Davacı vekili dava dilekçesiyle banka nezdindeki çek hesabına ait çek koçanından ... seri numaralı 1 ADET (usd) çek yaprağının boş ve imzasız kaybolduğunu, müşteri no :..., çek hesap no : ..., çek basım tarihi :2108 2024, kayıp çek yaprağı serino : ... olan çek yaprağının tarafının bilgisi ve rızası dışında üçüncü kişilerin eline geçebileceğinden, kötüye kullanılma ve tarafımın mağdur edilme ihtimalinin bulunduğunu, bu nedenle, kaybolan çek yaprağının zayi olduğunun tespitine, ilgili çek hakkında gerekli yasal işlemlerin yapılmasına ve ödemeden men edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. DELİLLER VE GEREKÇE: Dava, TTK nun 818/20 madde hükmü delaletiyle aynı kanunun 757, 762 ve 764 madde hükümlerinde belirtilen zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.TTK.757-764.maddelerinde yer alan yasal düzenlemelere göre çek keşidecisinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır. Zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı TTK.651/2.maddesi uyarınca senet üzerinde hak sahibi bulunan hamile aittir. Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle, senedin zayi olması halinde hak sahibi hamile iptal kararı alarak, hakkını senetsiz olarak ileri sürme, ya da yeni bir kıymetli evrak tanzimini isteme olanağı tanınmak istenmiştir. (TTK .652.m)Keşidecinin, çek ibraz edildiği takdirde, hak talep eden hamile karşı İİK.72.maddesi uyarınca olumsuz tespit davası açma imkanları mevcut bulunmaktadır. HMK.114/h maddesi uyarınca davacının dava açmakta hukuki yararının bulunması dava şartıdır. Yine TTK.651/2.maddesi uyarınca iptal davasını açmakta hukuki menfaati olan kişi senede bağlı alacak hakkı olan hamildir. Keşidecinin iptal kararı almakta hiç bir hukuki yararı bulunmamaktadır. Davacı keşidecinin, hamil adına bu davayı açma yetkisi, yani dava takip yetkisi de yoktur. Bu kapsamda davacı keşidecinin haklı hamil olduğu iddiasıyla iptal davası açma hakkının bulunmadığının kabulü gerekir. Bu nedenlerle ve çek bilgilerinin yetersiz olduğu da dikkate alınarak davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın REDDİNE,2-Harç peşin olarak alındığından, ayrıca alınmasına yer olmadığına,3-Davacının yaptığı masrafların kendi üzerinde bırakılmasına,4-Davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, Dair, gerekçeli kararın tebliği tarihinden itibaren iki hafta içinde, HMK 342.maddesine uygun olarak düzenlenmiş dilekçenin, HMK 343.maddesi gereğince Mahkememize ve Mahkememize gönderilmek üzere başka yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilmesi ve HMK 344.maddesinde belirtilen harç ve giderlerin yatırılması sureti ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda karar verildi. 15/09/2026Katip ... ¸e-imzalıdır Hakim ... ¸e-imzalıdır