Trafik kazası nedeniyle açılan sürekli iş göremezlik tazminatı davasında maluliyet raporları arasındaki çelişki, müterafik kusur ve sigorta teminat limitinin aşılmasına ilişkin temyiz incelemesi.
Özet: Bir motosiklet sürücüsünün trafik kazasında yaralanması nedeniyle daimi iş göremezlik tazminatı talebiyle sigorta şirketine açtığı dava, başlangıçta 15.000 TL iken ıslahla 430.000 TLye yükselmiştir. Uyuşmazlık Hakem Heyeti maluliyetin %0 olduğuna karar vererek davayı reddederken, İtiraz Hakem Heyeti %5 daimi maluliyet tespitiyle 430.000 TL tazminatın yasal faiziyle ödenmesine hükmetmiştir. Davalı sigorta şirketinin temyiz talebinde, maluliyet raporlarındaki çelişkiler, teminat limitinin aşıldığı, kusur oranına itirazlar ve müterafik kusur indiriminin yapılmaması gibi hususlar belirtilerek kararın bozulması istenmiştir. Temyiz incelemesinde, davanın esasına ilişkin genel hususlar ve kusur tespiti yerinde görülürken, haksız fiil sonucu ortaya çıkan çalışma gücü kaybı ve daimi iş göremezlik oranının doğru tespitinin önemi vurgulanarak diğer itirazların değerlendirilmesine devam edildiği anlaşılmaktadır.
4. Hukuk Dairesi         2026/1957 E.  ,  2026/4158 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ:Ticaret Mahkemesi

SAYISI: 2024/822 E.- 2024/812 K.
İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I.DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının sürücüsü olduğu motosiklet ile davalı tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın 02.06.2021 tarihinde karıştığı çift taraflı trafik kazası sonucu davacının yaralandığını belirterek fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydı ile 15.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş; ıslahla talebini 430.000,00 TL'ye yükseltmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; eksik ve geçersiz evrakla başvuru nedeniyle usulden red kararı verilmesi gerektiğini, sigortalı araç sürücüsünün kusuru olmadığını, bu nedenle başvurunun reddi gerektiğini, maluliyet raporunun hatalı olduğunu, kusur raporu alınması gerektiğini, hesaplamada TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faizin esas alınması gerektiğini, rücuya esas ödeme varsa mahsubu gerektiğini, davacıya yapılan ödemeler ile davalının limitinin tükendiğini, faiz talebinin yersiz olduğunu, kask ve koruyucu tertibattan kaynaklanan müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, kusur raporu alınması gerektiğini, kabul anlamına gelmemek üzere ancak dava tarihinden itibaren ve yasal faize hükmedilebileceğini ve davacı lehine nisbi vekalet ücretinin beşte birine hükmedilmesi gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.
III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI
Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosyada birden fazla maluliyet raporu alındığı, hakemce alınan 02.05.2024 tarihli ek bilirkişi raporuna göre davacıda meydana gelen kalça kırığı nedeniyle oluşan sürekli maluliyet oranının %0 olduğu, kırık hattının asetabulum eklemine uzanımı olmadığı, bu nedenle sürekli maluliyet oluşmadığı, raporun hükme esas alınması gerektiği gerekçesiyle başvurunun reddine karar verilmiştir.
IV. İTİRAZ
Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekilinin itiraz başvurusunda bulunması üzerine, İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile hakemce tayin edilen bilirkişi heyetinin sağlık kurulu raporlarının denetimini yapabileceği, bu nedenle sürekli maluliyet tespitinde yetkili olmadığı, dosyada bulunan 07.06.2024 tarihli maluliyet raporuna göre davacıda %5 oranında sürekli maluliyet bulunduğu, raporun usul ve yasaya uygun olduğu, davalı tarafından sigortalı araç sürücüsünün %100 oranında kusurlu olduğu, davalının ancak teminat limiti ile sınırlı olarak sorumlu olabileceği gerekçesiyle davacının itirazının kabulüne, esas hakkında yeniden hüküm tesisi ile başvurunun kabulüne, 430.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde; kararın hatalı olduğunu, davalı tarafından geçici iş göremezlik tazminatı geçici bakıcı gideri ve tedavi gideri ödemeleri yapıldığını, bu ödemelerle ve hüküm altına alınan sürekli iş göremezlik tazminatı ile birlikte davalının teminat limitinin aşılmasına neden olunduğunu, dosyada maluliyet raporları arasında açık çelişki olduğunu ve hükme esas alınan maluliyet raporunun usule uygun olmadığını, kusur raporları arasında çelişki olduğunu, yeniden kusur raporu alınması gerektiğini, kask ve koruyucu tertibat nedeniyle müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, hesaplamanın hatalı yöntemle ve fahiş şekilde yapıldığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.
B. Gerekçe
Uyuşmazlık, davacının sürücüsü olduğu motosiklet ile davalı tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile sigortalı aracın karıştığı çift taraflı trafik kazası sonucu yaralanan davacının tazminat talebine ilişkindir.
1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına, kusur tespitinin isabetli yapılmış olmasına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2.Davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesinde;
a.Haksız fiil sonucu çalışma gücünde kayıp olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması hâlinde, zararın kapsamının tespiti açısından sürekli iş göremezlik oranının doğru bir şekilde belirlenmesi gerekmektedir. Söz konusu belirlemenin ise bağlı oldukları mevzuat uyarınca sağlık kurulu raporu vermeye yetkili hastaneler veya sağlık kuruluşları tarafından çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikâyetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetince kaza tarihinde yürürlükte bulunan mevzuata yapılması gerekir.
Somut olayda davacı tarafından sunulan ... Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından düzenlenen sağlık kurulu raporunda, davacının trafik kazası sonrası kalçada kırık yaşadığı, meydana gelen iş bu yaralanmasına bağlı sürekli iş göremezlik oranının %5 olarak hesaplandığı, hakemce alınan bilirkişi raporuna göre ise, davacının kazadan kaynaklı sürekli maluliyeti bulunmadığının belirlendiği, bu durumda raporlar arasında çelişki olduğu anlaşılmaktadır.
Şu halde, İtiraz Hakem Heyeti tarafından Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik, eki cetvel ve listeler ile davacının tüm tedavi evrakı ve raporları temin edilip davacı bizzat muayene edilmek suretiyle ve ayrıca kaza ile illiyet bağı kuracak şekilde yerleşim yerine en yakın ... adli tıp anabilim dalı başkanlığından yeniden maluliyet raporu alınarak (raporlar arasında oluşabilecek çelişkileri de giderecek şekilde) sonuca gidilmesi gerekirken, raporlar arasındaki çelişki giderilmeden sonuca gidilmesinin isabetli olmadığı anlaşılmış, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.
b. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 266 ve devamı maddeleri gereğince, çözümü özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verilir.
Dosyadaki bilgi ve belgeler incelendiğinde, kaza tespit tutanağı düzenlendiği, buna göre davalıya sigortalı araç sürücüsünün kusuru olmadığı, davacı sürücünün şerit ihlali nedeniyle tam kusurlu olduğu, savcılık aşamasında alınan kusur raporuna göre sigortalı araç sürücüsünün asli, davacının tali kusurlu olduğu, hasar bedeli için başvurulan maddi hasar dosyasında aynı olay için alınan kusur raporunda ise davacının kusuru olmadığı, sigortalı araç sürücüsünün %100 oranında kusurlu olduğunun belirlendiği, hakemce sigortalı araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğu kanaati ile hesaplama yapıldığı anlaşılmakta ise de, kusur oranlarının birbirinden farklı belirlemeler içerdiği, eldeki dosyada hakemce kusur tespiti yapılmadığı, bu haliyle kusura ilişkin araştırmanın yetersiz olduğu anlaşılmaktadır.
Olayın meydana geliş şekli, kusur oranları arasında oluşan farklılık, hakemce kusur incelemesi yapılmamış olması hususları değerlendirildiğinde, kusur oranlarına ilişkin yapılan araştırma yeterli görülmemiş olup eksik inceleme ile hüküm kurulamaz.
Şu durumda, İtiraz Hakem Heyetince dava konusu trafik kazasına ilişkin varsa ceza soruşturma dosyası da dosya arasına alınarak tüm deliller değerlendirilmek suretiyle tarafların olaydaki kusur oranlarının tespiti için uzman bilirkişilerden denetime elverişli, ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınıp sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.
c.Dosyanın incelenmesinde davalı tarafından davacıya 02.06.2021 tarihli kazadan kaynaklı olarak 16.09.2022 tarihli ibraname ile 8.477,70 TL geçici iş göremezlik tazminatı ödemesi yapıldığı anlaşılmakla, ödemenin hem mahsup işlemi yönünden hem de sürekli sakatlık teminat limiti gözetilerek hüküm tesisinde değerlendirilmesi gerekirken bu hususa dikkat edilmemiş olması doğru görülmemiş, kararın bu nedenle de bozulması gerekmiştir.
VI. KARAR
1.Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,
2. Yukarıda (2-a), (2-b) ve (2-c) numaralı bentlerde açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,
Peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine,
Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,
14.04.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.