Toplu yapı yönetim planının tapu kaydından terkini istemli davada aktif husumet ve genel kurul kararı iptali tartışmalarıyla birden çok kez istinaftan dönen dosyanın Yargıtay incelemesi.
Özet: Bir toplu yapı sitesinin genel yönetim planının tapu kayıtlarından terkin edilmesi talebiyle açılan davada, ilk derece mahkemesi ile bölge adliye mahkemesi arasında davalı husumetinin bulunmaması ve aktif husumet yokluğu gibi usuli nedenlerle çeşitli kararlar verilerek dosya defalarca ileri geri gönderilmiştir. Son olarak bölge adliye mahkemesi, davacıların tüm taleplerini, kimilerine karşı esastan, kimilerine karşı ise husumet yokluğu veya aktif husumet yokluğu gerekçesiyle reddetmiş; davacılar vekili bu kararı temyiz etmiştir.
5. Hukuk Dairesi         2025/13325 E.  ,  2026/1909 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2025/562 Esas, 2025/1048 Karar
ARAR : Yeniden esas hakkında verilen karar
İLK DERECE MAHKEMESİ : Kuşadası 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2024/130 Esas, 2024/170 Karar
Taraflar arasındaki 25.08.2012 tarihli ... Toplu Yapı Sitesi genel yönetim planının tapu kayıtlarından terkini davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın davalı ... Kadastro Genel Müdürlüğü yönünden husumetten reddine, davalı ... Yönetimi açısından kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince davanın aktif husumet yokluğu nedeni ile usulden reddine karar verilmiştir.
Kararın davacılar vekili ile davalı ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı üzerine yeniden yargılama yapan İlk Derece Mahkemesince davacı ... ve ... tarafından davalı ...'na karşı açılan davanın kısmen kabulüne, davacı ... ve ... tarafından davalı ...'ne karşı açılan davanın husumet yokluğundan reddine, davacı ... tarafından açılan davanın aktif husumet yokluğu nedeni ile usulden reddine karar verilmiştir.
Kararın davalı ... vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, mahkeme kararının kaldırılmasına, davacılar ... ve ... tarafından davalı ...'na açılan davanın reddine, davacı ... ve ... tarafından davalı ...'ne karşı açılan davanın husumet yokluğundan reddine, davacı ... tarafından açılan davanın aktif husumet yokluğu nedeni ile usulden reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazlara ilişkin olarak tapu kayıtlarına işlemiş olduğu ... 1.Noterliğince 10.09.20 12... yevmiye numarası ile aslı gibidir şeklinde onaylanan 25.08.2012 tarihli ... Toplu Yapı Sitesi genel yönetim planının tapu kayıtlarından terkinine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın Asliye Hukuk Mahkemelerinde görülmesi gerektiğinden görev itirazında bulunduklarını, yine davacı tarafın husumet ehliyetinin bulunmadığını, belirterek husumet yokluğundan davanın reddine, esas yönünden davacı tarafın haksız, usul ve kanuna aykırı davanın reddini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı ... ve ... tarafından davalı ...'na karşı açılan davanın kısmen kabulüne, davacı ... ve ... tarafından davalı ...'ne karşı açılan davanın husumet yokluğundan reddine, davacı ... tarafından açılan davanın aktif husumet yokluğu nedeni ile usulden reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemenin gerekçelerinin davayla ilgisi olmadığını, davacılar her ne kadar toplu yapıyı kabul etmeyip kendilerini 3 04... parselin yöneticileri olarak ifade etseler de kendilerinin yönetici sıfatları ve usulüne uygun yönetimleri, yönetim planları bulunmadığından davayı açmada sıfatlarının bulunmadığını, ayrıca Genel Kurulda alınan toplu yapıya geçilmesine ilişkin yönetim planının iptalinin ancak genel kurul kararının iptali istemli bir dava ile dile getirilebileceğini, genel kurul kararının iptali yönünde bir dava açılmadığını, dava açmayan kişi hakkında o genel kurulda alınan kararın kesinleşeceğini, ... 2. Asliye Ceza Mahkemesi 2021/75 Esas sayılı dosyasında sahtecilik suçundan beraat kararı verildiğini ve kararın kesinleştiğini, 25.08.2012 tarihli toplantının kat malikleri olan genel kurul toplantısı olduğunu, olağan genel kurul toplantısında verilen önerge ile toplu yapı hususunun görüşülmesinde bir hata bulunmadığını, ... Toplu Yapı Sitesinin toplu yapıya geçiş kararından önce ayrı ayrı yönetim planı olduğunu ve yönetim planlarının ayrı ayrı oluşturulduğunu, tapuya işlendiğini, Yargıtay kararı gereğince ayrı ayrı yönetim planı yapılan yapılarda mevcut kat maliklerinin salt çoğunluğu ile yönetim planı değişikliği yapılabileceğini, sitenin 5711 sayılı Kanun ile getirilen değişiklikten önce kurulduğu için kat maliklerinin salt çoğunluğu ile yönetim planı değişikliği yapılabileceğini, sitenin 128 bağımsız bölümden oluşup, salt çoğunluğun 65 olduğunu, 25.08.2012 tarihli genel kurula 76 üye katılımı ile ve bu 76 üyenin oy birliği ile toplu yapıya geçiş kararı alındığından karar nisabı gereğince de toplu yapı yönetim planının tapudan terkini mümkün olmadığını, Tapu Kadastro Genel Müdürlüğünün Tapu Genel Başkanlığının 12.11.2012 tarih, ... nolu yönetim planı değişikliği konulu yazılarında kat malikleri kurulunun salt çoğunluğunun rızası ile yönetim planı değişikliği yapılabileceğinin belirtildiğini, mahkemece, olağan genel kurulun olağanüstü olarak nitelendirilmesinin mümkün olmadığını, olağan genel kurullarda gündem olmayacağını, olağanüstü genel kurullarda gündem olmasının şart olduğunu, 25.08.2012 tarihli olağan genel kurul toplantısında 14 kat malikinin verdiği önerge ile toplu yapıya geçilmesi konusunun genel kurulda görüşüldüğünü ve oybirliği ile kabul edildiğini, toplu yapıya geçişin usule ve genel kurulun iradesine uygun olduğunu, birden fazla parsel üzerinde kurulu sitelerde 28.11.20 07... sayılı Kanun'un geçici 3, 07.07.20 09... sayılı Kanun'un geçici 5 maddeleri gereği ve 634 sayılı Kanun'un 66 ncı vd. maddelerinde değişiklik yapılması karşısında toplu yapıya geçişin bir zorunluluk olduğunu, genel kuruldan bilgisi olan davacıların 1 ay içinde genel kurul kararlarının iptalini dava etmediğini, toplu yapıya geçişin kesinleştiğini, dosya içerisindeki evrakların yeterince incelenmediğini, bilirkişi raporunun yetersiz ve hüküm kurmaya elverişli olmadığını, mahkeme kararı ile davacıların toplu yapıdan çıkarıldığını, bu iki kişiye toplu yapı hizmeti verilmemesinin kabul edilemeyeceğini, genel kurul iradesine uygun olarak toplu yapıya geçiş şerhinin Tapu Müdürlüğüne başvurularak işletildiğini, Kuşadası Belediye Başkanlığı kayıtlarında toplu yapı parsellerinin beraber ruhsatlandırıldığını, davacıların aktif dava ehliyetinin bulunmadığını, yasal süresi içerisinde açılan bir genel kurul iptali davasının bulunmadığını, birden fazla parsel üzerinde kurulu sitelerde toplu yapıya geçişin yasal zorunluluk olduğunu, davanın Tapu Müdürlüğü yönünden reddedilip müvekkili açısından kabulünün hatalı olduğunu, yapılan işlemlerin bir bütün olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı ... adına herhangi bir tapu kaydının bulunmadığından bu davacı yönünden davanın aktif husumet yokluğu nedeni ile reddine ve davacılar ... ve ... tarafından davalı ...'ne karşı açılan Tapu Müdürlüğünün sorumluluğu bulunmadığından bu davalı hakkında davanın pasif husumet yokluğu nedeni ile reddine karar verilmesinin isabetli olduğu ancak, kural olarak, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 74 üncü maddesi gereğince ceza mahkemesince verilen kararlar hukuk hakimi bakımından bağlayıcı olmadığı, ancak, hukuk hakiminin bu bağımsızlığının sınırsız olmadığı, ceza mahkemesince fiilin hukuka aykırılığına yönelik kesinleşen maddi olgular hukuk hakimi bakımından da bağlayıcı olup, taraflar yönünden de kesin delil niteliği taşıdığı, ... 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 2017/285 Esas, 2019/470 Karar sayılı dosyasının temyiz incelemesinde Yargıtay 11. Ceza Dairesinin 10.11.2020 tarihli ve 2020/75 Esas, 2020/6716 Karar sayılı kararı ile, toplu yapıya geçiş için gündem maddesinin toplantıda görüşüldüğü ancak muhalif grubun toplantı salonuna girmesi ve yaşanan tartışma nedeniyle ilgili hususun tutanağa yazılmadığının anlaşıldığı ve yeniden düzenlenen tutanakta bu maddenin de yazıldığı, sahte olarak tanzim edildiği belirtilen suç konusu belgenin altındaki imzaların adı geçenlere ait olmadığına dair bir iddianın da bulunmaması nedeniyle sahtecilik suçunun unsurlarının oluşmadığının belirlendiği, ceza mahkemesi tarafından tespit edilen maddi olguların hukuk hakimini bağlayacağı, genel kurul kararının iptaline yada yokluğunun tespitine ilişkin bir davanın bulunmadığı anlaşıldığından davacılar ... ve ... tarafından açılan şerhin tapudan terkini davasının esastan reddine karar verilmesi gerekirken, bu yönden davanın kabulüne karar verilmesinin yerinde görülmediği gerekçeleriyle davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, mahkeme kararının kaldırılmasına, davacılar ... ve ... tarafından davalı ...'na açılan davanın reddine, davacı ... ve ... tarafından davalı ...'ne karşı açılan davanın husumet yokluğundan reddine, davacı ... tarafından açılan davanın aktif husumet yokluğu nedeni ile usulden reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; hukuken geçerli olmayan bir genel kurul kararının iptalinin istenmesi veyahut yokluğunun tespitinin mümkün olmadığından mahkemenin bu konuya ilişkin tespitinin doğru olmadığını, ancak iptal davasının hukuken geçerli bir genel kurul kararı olsaydı açılabileceğini, ceza yargılamasında Yargıtay ilgili Dairesinin açıkça içerik sahteciliği tespitinde bulunduğunu, bu nedenle toplantı tutanağının ilgili kısmının sahte olduğunun tescillendiğini, sonuç olarak yetkisiz bir şekilde toplu yapı yönetim planının oluşturulduğu ve tapuya şerh edilmiş olup davanın kabulu ile tapudan terkininin yapılması gerektiği, her ne kadar ceza dosyasında bir kısım sanıklar hakkında beraat kararı verilmişse de dava konusu genel kurul kararının içerik sahteciliğinin yapıldığının kabul edildiğini, ... 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 2017/285 Esas, 2019/470 Karar sayılı dosyası ile davalı site yöneticilerinden ...'nin özel belgede sahtecilik suçundan neticeten 6.000 TL adli para cezası ile cezalandırıldığını ve ...'in özel belgede sahtecilik suçundan 5 ay hapis cezası ile cezalandırılarak Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması kararı verilerek kesinleştiğini, Mahkemenin verdiği kararda Yerel Mahkemece verilen gerekçeli karara hiç değinilmediğini ve tespitleri hakkında bir değerlendirmede bulunulmadığını, 31.08.2021 tarihli bilirkişi raporu incelendiğinde toplantının olağanüstü kurul toplantısı olduğu ve bütün kat maliklerine imzalattırılacak bir çağrı gerektiği, ayrıca bu çağrıda da gündemin de bildirilmesinin şart olduğu, çağrı yazısında toplu yapıya geçiş hususunda bir hususun bulunmadığı da dikkate alındığında toplantı gündeminde olmayan bir konu hakkında kat malikleri kurulunca bir karar alınamayacağından toplu yapı yönetimine geçişin usulsüz ve hukuka aykırı bir şekilde yapıldığını belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, dava konusu taşınmazlara ilişkin olarak tapu kayıtlarına işlemiş olduğu ... 1.Noterliğince 10.09.20 12... yevmiye numarası ile aslı gibidir şeklinde onaylanan 25.08.2012 tarihli ... Toplu Yapı Sitesi genel yönetim planının tapu kayıtlarından terkini istemine ilişkindir.
2. Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle,
Davacılar vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Davacılardan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
09.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.