Mirasın gerçek reddi istemine ilişkin çekişmesiz yargı işlerinde ortaya çıkan yetki uyuşmazlığında İstanbul 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin yargı yeri olarak belirlenmesi.
Özet: Mirasın gerçek reddi istemiyle ilgili olarak iki farklı sulh hukuk mahkemesinin yetkisizlik kararları vermesi üzerine ortaya çıkan olumsuz yetki uyuşmazlığını çözen yüksek mahkeme, bu tür çekişmesiz yargı işlerinde talepte bulunan kişinin veya ilgililerden birinin oturduğu yer mahkemesinin yetkili olduğu yönündeki hukuki prensibi vurgulayarak, uyuşmazlığın esasını görmek üzere İstanbul 1. Sulh Hukuk Mahkemesini yetkili yargı yeri olarak tayin etmiştir.
5. Hukuk Dairesi         2025/11666 E.  ,  2026/1904 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2025/1147 Esas, 2025/1209 Karar
I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR
A. İstanbul 1.Sulh Hukuk Mahkemesinin 10.06.2025 Tarihli ve 2025/570 Esas, 2025/686 Karar Sayılı Kararı
Her iki davacının da yerleşim yeri adresinin dava tarihinde .../Manisa olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
B. Manisa 3. Sulh Hukuk Mahkemesinin 16.07.2025 Tarihli ve 2025/1147 Esas, 2025/1209 Karar Sayılı Kararı
Mirasın gerçek reddinin tespitine ilişkin yargılamada, ret beyanının yapılacağı mahkeme yönünden kesin yetkinin söz konusu olmadığı, ret beyanında bulunan mirasçının oturduğu yer mahkemesininde yetkili mahkeme olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
II. GEREKÇE
A. Uyuşmazlık
Uyuşmazlık, 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu’nun (4721 sayılı Kanun) 609 uncu maddesi uyarınca mirasın gerçek reddi istemine ilişkindir.
B. İlgili Hukuk
1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.
2. 6100 sayılı Kanun’un" Çekişmesiz yargı işleri" başlıklı 382 nci maddesinin 2 nci fıkrasının c bendinin 7 nci alt bendi .
3. 6100 sayılı Kanun’un "Çekişmesiz yargı işlerinde yetki" başlıklı 384 üncü maddesi şöyledir.
"Kanunda aksine hüküm bulunmadıkça, çekişmesiz yargı işleri için talepte bulunan kişinin veya
ilgililerden birinin oturduğu yer mahkemesi yetkilidir."
4. 4721 sayılı Kanun’un 609 uncu maddesinin dördüncü fıkrası şöyledir:
“Süresi içinde yapılmış olan ret beyanı, mirasın açıldığı yerin sulh mahkemesince özel kütüğüne yazılır ve reddeden mirasçı isterse kendisine reddi gösteren bir belge verilir.
C. Değerlendirme
Dosya kapsamından, uyuşmazlığın mirasın gerçek reddi istemine ilişkin olup mirasın reddi beyanının tespiti ve tescili isteminin çekişmesiz yargı işlerinden olduğu, çekişmesiz yargı işleri için talepte bulunan kişinin veya ilgililerden birinin oturduğu yer mahkemesinin yetkili olduğu anlaşıldığından, uyuşmazlığın İstanbul 1. Sulh Hukuk Mahkemesince sonuçlandırılması gerekmektedir.
III. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
6100 sayılı Kanun’un 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince İstanbul 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,
09.02.2026 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.