Kısıtlı adayı hakkında koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması talebiyle açılan davada yerleşim yeri esaslı yetki uyuşmazlığının çözümü.
Özet: Bu hukuki evrak, Türk Medeni Kanununun 432. maddesi uyarınca koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması talebine ilişkin olarak, kısıtlı adayının yerleşim yeri konusunda ortaya çıkan yetki uyuşmazlığını çözmektedir; iki farklı Sulh Hukuk Mahkemesinin karşılıklı yetkisizlik kararları üzerine Yüksek Mahkeme, dava tarihindeki adresin İstanbulda bulunduğu tespitiyle, Türk Medeni Kanununun vesayet işlerinde yetki ve yerleşim yerine ilişkin maddeleri uyarınca, İstanbuldaki ilgili Sulh Hukuk Mahkemesini yetkili yargı yeri olarak belirlemiştir.
5. Hukuk Dairesi         2025/11506 E.  ,  2026/1890 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2025/85 Esas, 2025/169 Karar
I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR
A. ... 4. Sulh Hukuk Mahkemesinin 17.12.2024 Tarihli ve 2020/1164 Esas, 2024/1392 Karar Sayılı Kararı
Kısıtlı adayının adresinin ... Mah. ... Cad. No:22 İç Kapı No:1 .../Sinop olduğu gerekçesiyle mahkemenin yetkisizliğine karar verilmiştir.
B. ... Sulh Hukuk Mahkemesinin 16.06.2025 Tarihli ve 2025/85 Esas, 2025/169 Karar Sayılı Kararı
Kısıtlı adayının ikamet adresinin ... Mah. ....Sok. No: 3 İç Kapı No: 1 .../İstanbul olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
II. GEREKÇE
A. Uyuşmazlık
Uyuşmazlık, 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu’nun (4721 sayılı Kanun) 432 nci maddesi uyarınca koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması istemine ilişkindir.
B. İlgili Hukuk
1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.
2. 4721 sayılı Kanun’un “Yerleşim yeri” başlıklı 19 uncu maddesinin birinci fıkrası şöyledir:
“Yerleşim yeri bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.”
3. 4721 sayılı Kanun’un “Vesayet işlerinde yetki” başlıklı 411 inci maddesi şöyledir:
“Vesayet işlerinde yetki küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir.”
4. 4721 sayılı Kanun’un “Koşulları” başlıklı 432 nci maddesinin birinci fıkrası şöyledir:
“Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol veya uyuşturucu Madde bağımlılığı, ağır tehlike arzeden bulaşıcı hastalık veya serserilik sebeplerinden biriyle toplum için tehlike oluşturan her ergin kişi, kişisel korunmasının başka şekilde sağlanamaması hâlinde, tedavisi, eğitimi veya ıslahı için elverişli bir kuruma yerleştirilir veya alıkonulabilir. Görevlerini yaparlarken bu sebeplerden birinin varlığını öğrenen kamu görevlileri, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar. ”
5. 4721 sayılı Kanun’un“Yetki” başlıklı 433 üncü maddesinin birinci fıkrası şöyledir:
“Yerleştirme veya alıkoymaya karar verme yetkisi, ilgilinin yerleşim yeri veya gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde bulunduğu yer vesayet makamına aittir.”
C. Değerlendirme
Dosya kapsamında yapılan incelemeye göre kısıtlı adayının dava tarihindeki adresinin .../İstanbul olduğu anlaşıldığından uyuşmazlığın ... 4. Sulh Hukuk Mahkemesince çözümlenmesi gerekmektedir.
III. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
6100 sayılı Kanun’un 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince, ... 4. Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,
09.02.2026 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.