öğretim üyesinin, iş sözleşmesinin feshinden hemen sonra yürürlüğe giren zamlı ücret ve artan kıdem tazminatı tavanından yararlanıp yararlanamayacağı ile diğer alacaklarına ilişkin hukuki uyuşmazlık.

Öğretim üyesinin, iş sözleşmesinin feshinden hemen sonra yürürlüğe giren zamlı ücret ve artan kıdem tazminatı tavanından yararlanıp yararlanamayacağı ile diğer alacaklarına ilişkin hukuki uyuşmazlık.

Özet: Davacı işçinin belirsiz süreli iş sözleşmesinin, ücret artışı ve kıdem tazminatı tavanı yükselişinden bir gün önce feshedilmesi üzerine açtığı davada, ilk derece mahkemesi ve istinaf, feshin gerçekleştiği tarih itibarıyla ücret artışından faydalanma hakkı doğduğunu, dolayısıyla kıdem ve ihbar tazminatı hesaplamalarında 01.07.2022 tarihindeki artırılmış ücret ile yükselen kıdem tavanının esas alınması gerektiğini kabul ederek, bakiye kıdem ve ihbar tazminatı, ödenmeyen yıllık izin ücreti ile hastane prim alacaklarını hükmederken, manevi tazminat ve ispatlanamayan diğer alacak taleplerini reddetmiştir.

9. Hukuk Dairesi 2026/1459 E. , 2026/4333 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2025/316 E., 2025/3272 K.

İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 21. İş Mahkemesi

SAYISI : 2022/591 E., 2024/536 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili ve katılma yoluyla davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı işyerinde çocuk cerrahisi biriminde 06.03.2009-30.06.2022 tarihleri arasında aralıksız olarak çalıştığını, 26.06.2013 tarihinde doçent, 21.02.2019 tarihinde ise profesör unvanına hak kazandığını, taraflar arasında zincirleme şekilde iş sözleşmeleri imzalandığından çalışmasının belirsiz süreli olarak gerçekleştiğini, imzalanan son sözleşmenin 01.07.2021 tarihli olduğunu, davacının davalı işyerinde birçok görev aldığını, iş sözleşmesinin haksız olarak feshedildiğini, iş sözleşmesinin feshedildiği 30.06.2022 tarihinden yalnızca birgün sonra kıdem tazminatı tavanının arttığını, memur ücret artışı dikkate alınarak öğretim üyesi ücretlerinde %40-50 oranında artış yapıldığını, davacının elde edeceği haklardan mahrum etme amacı ile 30.06.2022 tarihinde sözleşmesinin feshedildiğini, hesaba esas ücretinin 01.07.2022 tarihinde artış yapılması gereken ücretten hareket edilerek güncellenen kıdem tavanı ve son ücretinde gerçekleşmesi gereken artışlar da dikkate alınarak hesaplanması gerektiğini, fesih sürecinde yaşanan olaylar nedeni ile derin üzüntü duyduğunu, manevi yönden büyük sarsıntıya uğrattığını ileri sürerek kıdem tazminatı, yılık izin, anabilim dalı başkanlığı ücreti, başhekimlik ücreti, başhekim yardımcılığı ücreti, kalite yönetim direktörlüğü ücreti, prim alacağı, ek ders ücreti, icap nöbeti ücreti, yol ve yemek yardımları ile manevi tazminat alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; alacakların zamanaşımına uğradığını, davacının görev süresi sona erdiğinden ve ihtiyaç olmadığından yeni bir iş sözleşmesi imzalanmadığını, feshin ardından davacıya brüt 144.486,87 TL kıdem tazminatı, 41.095,41 TL ihbar tazminatı ödendiğini, 2021-2022 öğretim yılına ilişkin son etkinliğin 24.06.2022 tarihinde sona erdiğini, iş sözleşmesinin de 30.06.2022 tarihinde feshedildiğini, bir sonraki döneme ilişkin artışlardan yararlanmasının mümkün olmadığını, Vakıf Üniversitesi olduklarından ... Mütevelli Heyeti tarafından alınan karar gereğince, uhdesinde birden çok idari görevi bulunduran personele yalnızca en yüksek olan ödeneğin verildiğini, ödenecek tutarın da bu heyetçe belirlendiğini, davacının hak kazandığı ücretlerinin eksiksiz olarak ödendiğini, yapılacak hesaplamalarda davacının doğum sonrası kullandığı 3 aylık ücretsiz izninin dikkate alınmasını talep ettiklerini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının fesih tarihindeki ücreti değerlendirildiğinde; ihbar öneli tanınmak suretiyle yapılan fesihte önelin bittiği tarihte fesih gerçekleştiğinden, önelin bittiği tarihteki ücretin esas alınması gerektiği, bildirim öneli tanınmaksızın ve ihbar tazminatı da ödenmeden (tam olarak ödenmeden) işverence yapılan fesih durumunda ise, bildirim öneli sonuna kadar işyerinde uygulamaya konulan ücret artışından, iş sözleşmesi feshedilen işçinin de yararlanması ve tazminatının bu artan ücret esas alınarak hesaplanması gerekeceği, davalı işverence iş sözleşmesinin feshi ile birlikte ihbar tazminatının çıplak brüt ücret olan 22.015,40 TL üzerinden hesaplandığı, davacının sözleşmesi 30.06.2022 tarihinde feshedilmiş ise de, 01.07.2022 tarihinde ücret artışından faydalanması gerektiği, 01.07.2022 tarihinde emsal teşkil edecek ücretin ortalama 32.200,00 TL olarak belirlendiği, fesih tarihi itibarıyla tespit edilen giydirilmiş brüt ücret kıdem tazminatı tavanını aştığından hesaplamalarda 01.07.2022 tarihindeki kıdem tazminatı tavanının esas alındığı, taraflar arasındaki iş sözleşmesinin belirsiz süreli nitelik taşıdığı, davacının bakiye kıdem ve ihbar tazminatına hak kazandığı, karşılığı ödenmeyen yıllık izin ücreti ile hastane prim alacaklarının bulunduğu, ispatlanamayan manevi tazminat talebi ile sair ücret alacaklarının reddi gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekillerince istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; İlk Derece Mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle tarafların istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1. Davalı vekili temyiz dilekçesinde;

a. Uyuşmazlığın çözümünde idari yargının görevli olduğunu,

b. Aşamalarda itiraz edildiği üzere davacının 3 ay ücretsiz izin dönemi bulunup bu sürenin hizmet süresinden düşülmesi gerektiğini,

c. İhbar tazminatının tam ödendiğini bu sebeple de kıdem tazminatı açısından 30.06.2022 tarihindeki tavanın, ihbar tazminatı açısından ise 30.06.2022 tarihindeki ücretin esas alınması gerektiğini,

d. Davacıya 30.06.2022 tarihinde eksik ihbar tazminatı ödendiği belirtilse de bu dönem giydirilmiş brüt ücretinin hatalı hesaplandığını, giydirilmiş ücrete ek ders ücreti, nöbet ücreti ve hastane priminin eklenemeyeceğini ancak aksi kanaatle nöbet ücreti ile hastane primi eklense bile 22.052,00 TL giydirilmiş ücret olacakken bilirkişinin bu tutarı hatalı değerlendirme ile 23.724,00 TL olarak hesaplamasının hatalı olduğunu,

e. Diğer taraftan 01.07.2022 tarihli ücrette davalı işyerindeki dekan ve başhekim ücretleri ile ... ve Gazi Üniversitesindeki emsal işçi ücretinden yola çıkılarak hesaplanan ücretin isabetsiz olduğunu, sonuç itibarıyla 2022 yılı Haziran ayında ki kıdem tavanı ile davacının bu tarihteki ücretine göre değerlendirme yapılması gerektiğini,

f. Yıllık izin ücreti hesabında da esas alınan ücretin hatalı olduğunu, müvekkili Üniversitede iş sözleşmesinin sona erme tarihinde bordroları hazırlamakta kullanılan LOGO-Bordro programında yıllık izin sekmesi bulunmadığından, yıllık izinlerin en uygun sekme olan fazla çalışma %100 (yıllık izin de bire birden ödendiğinden) sekmesi üzerinden ödendiğini, son ay bordrosunda bu bölümde brüt 34.198,14 TL yıllık izin ücreti ödendiğini, ödemenin davacının son ücreti ile birlikte yapıldığını, bu tutarın yıllık izin ücretinden mahsup edilmediğini ileri sürmüştür.

2. Davacı vekili katılma yoluyla temyiz dilekçesinde;

a. Davacının manevi tazminat, ek ders ücreti, yemek yardımı, yol yardımı, anabilim dalı başkanlığı ücreti, başhekimlik ücreti, başhekim yardımcılığı ücreti, kalite yönetim direktörlüğü ücreti ve icap nöbeti ücreti taleplerinin kabulü gerektiğini,

b. Hükme esas alınan bilirkişi raporlarının hatalı tespitler içerdiğini eksik inceleme ile karar verildiğini ileri sürmüştür.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık; görev, hizmet süresi, ücret miktarı, davacının dava konusu alacak kalemlerine hak kazanıp kazanmadığı ile alacakların hesap yöntemi hususlarına ilişkindir.

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı vekilinin tüm, davalı vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

Dosyada yer alan bilgi ve belgelere göre; davacının 23.09.2011-23.12.2011 tarihleri arasında 3 ay ücretsiz izin kullandığı anlaşılmaktadır. Hesaplamalara esas alınacak hizmet süresi değerlendirilirken ücretsiz izinde geçen bu dönemin dışlanmaması hatalı olup açıklanan nedenle hükmün bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

11.05.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.