Mirasın gerçek reddi isteminde yetki uyuşmazlığı; çekişmesiz yargı işi kabulüyle mirasçının oturduğu yer mahkemesinin yetkili yargı yeri olarak belirlenmesi.
Özet: Mirasın gerçek reddi istemine ilişkin yetki uyuşmazlığında Yargıtay, mirasın reddi beyanının tespiti ve tescili talebinin çekişmesiz yargı işlerinden olduğunu ve bu tür işlerde talepte bulunan kişinin veya ilgililerden birinin yerleşim yeri mahkemesinin yetkili olduğunu belirterek, taraflar arasında çıkan yetkisizlik uyuşmazlığını, mirasçının yerleşim yeri prensibine göre yetkili olan bir Sulh Hukuk Mahkemesinin çözümlemesi gerektiğine hükmetmiştir.
5. Hukuk Dairesi         2025/12158 E.  ,  2026/1837 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2025/558 Esas, 2025/835 Karar
I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR
A. ... 2. Sulh Hukuk Mahkemesinin 21.05.2025 Tarihli ve 2025/710 Esas, 2025/767 Karar Sayılı Kararı
Miras bırakanın merkezî nüfus idaresi sistemindeki yerleşim yeri adresinin ... Mahallesi ... Caddesi No:14 İç Kapı No:4 .../Antalya olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
B. Antalya 4. Sulh Hukuk Mahkemesinin 02.07.2025 Tarihli ve 2025/558 Esas, 2025/835 Karar Sayılı Kararı
Mirasın gerçek reddinin tespiti istemine ilişkin yargılamada ret beyanının yapılacağı mahkeme yönünden kesin yetkinin söz konusu olmadığı, ret beyanında bulunan mirasçının, oturduğu yer mahkemesinin de yetkili mahkeme olduğu, talep edenin yerleşim yeri adresinin ... olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
II. GEREKÇE
A. Uyuşmazlık
Uyuşmazlık, 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu’nun (4721 sayılı Kanun) 609 uncu maddesi uyarınca mirasın gerçek reddi istemine ilişkindir.
B. İlgili Hukuk
1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan İlk Derece Mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.
2. 4721 sayılı Kanun’un “Yerleşim yeri” başlıklı 19 uncu maddesinin birinci fıkrası şöyledir:
“Yerleşim yeri bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.”
3. 4721 sayılı Kanun’un 609 uncu maddesinin dördüncü fıkrası şöyledir:
“Süresi içinde yapılmış olan ret beyanı, mirasın açıldığı yerin sulh mahkemesince özel kütüğüne yazılır ve reddeden mirasçı isterse kendisine reddi gösteren bir belge verilir.
C. Değerlendirme
Dosya kapsamından, uyuşmazlığın mirasın gerçek reddi istemine ilişkin olup mirasın reddi beyanının tespiti ve tescili isteminin çekişmesiz yargı işlerinden olduğu, çekişmesiz yargı işleri için talepte bulunan kişinin veya ilgililerden birinin oturduğu yer mahkemesinin yetkili olduğu anlaşıldığından, uyuşmazlığın ... 2. Sulh Hukuk Mahkemesince sonuçlandırılması gerekmektedir.
III. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
6100 sayılı Kanun’un 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince ... 2. Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,
09.02.2026 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.