Mirasın gerçek reddi talebi üzerine verilen yetkisizlik kararları sonrası, çekişmesiz yargı niteliğindeki davanın yetkili sulh hukuk mahkemesinin tespiti.
Özet: Bu hukuki metin, mirasın gerçek reddi taleplerine ilişkin yaşanan yetki uyuşmazlığını ele almaktadır; bir mahkeme murisin son yerleşim yerini esas alarak yetkisizlik kararı verirken, diğer bir mahkeme mirasın reddi davasının hasımsız ve çekişmesiz bir yargı işi olduğunu, bu nedenle kesin yetki kuralının bulunmadığını ve murisin son yerleşim yeri dışındaki bir mahkemede de talep edilebileceğini belirterek yetkisizlik kararı vermiştir ve Yüksek Mahkeme, mirasın gerçek reddi isteminin çekişmesiz yargı işlerinden olması ve talepte bulunan kişinin veya ilgililerden birinin oturduğu yer mahkemesinin yetkili olması gerektiğini vurgulayarak, uyuşmazlığı bir sulh hukuk mahkemesinin yetkili olduğuna hükmederek gidermiştir.
5. Hukuk Dairesi         2025/12152 E.  ,  2026/1831 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2025/606 Esas, 2025/750 Karar
I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR
A. Bursa 9. Sulh Hukuk Mahkemesinin 04.06.2025 Tarihli ve 2025/906 Esas, 2025/935 Karar Sayılı Kararı
Murisin merkezî nüfus idaresi sistemindeki yerleşim yeri adresinin ... Mahallesi ... Bulvarı ... Sitesi C1 Blok No:53C İç Kapı No:157 .../İstanbul olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
B. ... 10. Sulh Hukuk Mahkemesinin 25.07.2025 Tarihli ve 2025/606 Esas, 2025/750 Karar Sayılı Kararı
Mirasın reddi davasının hasımsız açılacağı, çekişmesiz yargı işi olduğu, kesin yetki kuralının bulunmadığı, mirasın gerçek reddi yönündeki taleplerin murisin son yerleşim yeri dışındaki bir sulh hukuk mahkemesinde de istenebileceği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
II. GEREKÇE
A. Uyuşmazlık
Uyuşmazlık, 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu’nun (4721 sayılı Kanun) 609 uncu maddesi uyarınca mirasın gerçek reddi istemine ilişkindir.
B. İlgili Hukuk
1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan İlk Derece Mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.
2. 4721 sayılı Kanun’un “Yerleşim yeri” başlıklı 19 uncu maddesinin birinci fıkrası şöyledir:
“Yerleşim yeri bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.”
3. 4721 sayılı Kanun’un 609 uncu maddesinin dördüncü fıkrası şöyledir:
“Süresi içinde yapılmış olan ret beyanı, mirasın açıldığı yerin sulh mahkemesince özel kütüğüne yazılır ve reddeden mirasçı isterse kendisine reddi gösteren bir belge verilir.
C. Değerlendirme
Dosya kapsamından, uyuşmazlığın mirasın gerçek reddi istemine ilişkin olup mirasın reddi beyanının tespiti ve tescili isteminin çekişmesiz yargı işlerinden olduğu, çekişmesiz yargı işleri için talepte bulunan kişinin veya ilgililerden birinin oturduğu yer mahkemesinin yetkili olduğu anlaşıldığından, uyuşmazlığın Bursa 9. Sulh Hukuk Mahkemesince sonuçlandırılması gerekmektedir.
III. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
6100 sayılı Kanun’un 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince Bursa 9. Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,
09.02.2026 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.