İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesinden, kayıp çekin iptali talebinde hak sahipliğini ispatlayamayan davacının davasının reddine dair karar.
Özet: Ticari bir işlemde ciro yoluyla elde ettiği ve çalışanları tarafından kaybedilen bir çekin iptalini talep eden davacı, mahkemece çekin meşru ve son hamili olduğunu kanıtlaması istenmesine rağmen sunduğu teslim tutanağı ve eksik belgelerle bu durumu yeterince ispatlayamamış; bu nedenle, Türk Ticaret Kanununun zayi nedeniyle çek iptaline ilişkin maddeleri kapsamında dava açma hakkını ispatlayamadığı gerekçesiyle davası reddedilmiştir.
T.C.
İSTANBUL2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO : 2026/460 EsasKARAR NO : 2026/704DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))DAVA TARİHİ : 03/06/2026KARAR TARİHİ : 14/09/2026Davacı tarafından mahkememize açılan dava dosyasının incelenmesi sonunda; İSTEM:Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... A.Ş. İle ticari iş ilişkisi içerisinde bulunduğunu, müşterisi ...(V.NO:...)'ndan ciro yolu ile 1 adet çek aldığını, çekin keşidecisinin ... ile birlikte son hamilinin müvekkili olduğunu, müvekkili firma çalışanlarının söz konusu çeki teslim almalarının ardından ilgili çeki ve diğer muhtelif evrakları kaybettiklerini, çekin hamili ve son zilyedinin müvekkili firma olmakla birlikte çekin müvekkilinin yed'inde iken kaybedildiğini, çekin zayi olduğu anda hak sahibinin ve hamilinin müvekkil firma olduğunu, çeki ele geçirme ihtimali bulunan kişi veya kişiler tarafından tedavüle sokulma ve konuyla ilgisi olmayan kişilerin de bu çekler dolayısıyla dolandırılma imkanının ve ihtimalinin bulunduğunu, gerek müvekkilinin gerekse dolandırılma ihtimali bulunan 3.kişi veya firmaların mevcut durumdan zarar görmelerinin önlenmesi bakımından öncelikle söz konusu çekler açısından ihtiyati tedbir kararı ile ödeme yasağı konulmasına karar verilmesini, çekin iptali ile müvekkilinin bu çek nedeniyle borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.KANITLAR VE GEREKÇE:Dava, 6102 sayılı TTK.nın 757 vd. maddeleri uyarınca açılmış zayi nedeniyle çek iptali davasıdır.6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 818/1-s. maddesi gereğince; iptal hakkındaki 757 ilâ 763 üncü maddelerle 764 üncü maddenin birinci fıkrasının poliçeye ait hükümler çek hakkında da uygulanacaktır.6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 757. maddesine göre; iradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir. Aynı kanunun devam eden maddelerinde neler yapılacağı hüküm altına alınmıştır. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 651/2. maddesine göre; "Kıymetli evrakın zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi, senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir."Çekin zayi olması nedeniyle iptal davasını, çekin zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan meşru hamil açabilir (Cebeci, Emine; Çekin Zıyaı ve İptali, Erzurum - 2014, s. 85).Mahkememizin 02/09/2026 tarihli ara kararı ile "Davacı vekiline davacı müvekkilinin keşidecisi... olan 31/07/2026 keşide tarihli 70.000.00-TL bedelli ...Şubesine ait ... seri numaralı çekin meşru ve son hamili olduğunu ispata elverişli bilgi, belge ve delillerini okunaklı şekilde ibraz etmek üzere tebliğden itibaren 1 haftalık kesin süre verilmesine, kesin süre içerisinde istenilen bilgi ve belgelerin ibraz edilmemesi halinde tekrar bu hususta delil bildirme hakkından vazgeçmiş sayılacağının ve dosyanın mevcut haliyle karara çıkartılacağının ihtarına" karar verildiği, verilen kesin süre içerisinde davacı tarafça çek teslim tutağı ibraz edildiği, ancak çek teslim tutanağında davacının teslim alan, dava dışı ... ise teslim eden olarak yer aldığı, çekin arka yüzüne ait görüntünün ibraz edilmediği görülmüştür.6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 651/2. maddesi uyarınca, iptal davasını bononun zayi olduğu veya ziyaın meydana geldiği zamanda bono üzerinde hak sahibi olan kimse açabilir. Aynı zamanda bonoda mündemiç hakkın sahibi de olmak gereklidir.Dava dilekçesi ile ve sonrasında ibraz edilen çek teslim tutanağı ile zayi nedeniyle iptali talep edilen çekin meşru hamilinin davacı yan olduğunun tespiti mümkün değildir.Bu doğrultuda davacı tarafın dava dilekçesinde belirttiği çek yönünden hak sahibi olduğunu ispata elverişli bilgi ve belgeleri ibraz edemediği, bu nedenle mevcut haliyle zayi nedeniyle çek iptali davası açma hakkının bulunmadığı, Türk Ticaret Kanununun 757 ve izleyen maddeleri hükümlerine dayalı olarak zayi nedeniyle çek iptali talep edemeyeceği anlaşıldığından davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM: Ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere;1-Davanın REDDİ ile2-Alınması gereken harç peşin alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,3-Davacı yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,4-Davacı tarafça yatırılan ve kullanılmayan avansların karar kesinleştikten sonra ilgiliye derhal iadesine, Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf yasa yolu açık olmak üzere davacının yokluğunda dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda karar verildi.Katip ... e-imzalıdır Hakim ... e-imzalıdır