izmir bölge adliye mahkemesi 11. hukuk dairesinin, trafik kazası sonucu araç hasar tazminatı davasında pert-total, poliçe limiti ve faiz itirazlarını inceleyen istinaf kararı.

İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesinin, trafik kazası sonucu araç hasar tazminatı davasında pert-total, poliçe limiti ve faiz itirazlarını inceleyen istinaf kararı.

Özet: Bu hukuki evrak, trafik kazası sonucu aracında pert-total hasar oluşan davacının, tam kusurlu karşı aracın kasko sigortacısı davalıdan bakiye maddi hasar tazminatı talebine ilişkindir; ilk derece mahkemesi 55.000 TL tazminata hükmetmiş, davalı ise çekme belgesi olmaksızın pert bedeli tespiti, poliçe limitini aşan meblağ, KDV ve faiz türü gibi gerekçelerle karara itiraz ederek istinaf yoluna başvurmuştur.

T.C.

İZMİR

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

11. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2024/390

KARAR NO : 2026/1325

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : İZMİR 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 07/11/2023

NUMARASI : 2022/154 E. 2023/874 K.

DAVANIN KONUSU : Tazminat

DAVA TARİHİ : 15.02.2022

KARAR TARİHİ : 14.09.2026

KARAR YAZIM TARİHİ: 14.09.2026

İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 07.11.2023 tarih 2022/154 E. 2023/874 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye .... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :

DAVA : Davacı vekili, davalı tarafından İMMS ile sigortalı, maliki ... olan ve sürücü .. ..'nün sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın 02/08/2021 tarihinde, maliki müvekkili ..., sürücüsü ... olan . ..plakalı araca çarptığını, kaza sonucu müvekkilinin aracında yüksek maddi hasar meydana geldiğini, kazanın meydana gelmesinde asli ve tam kusurlu tarafın ... plakalı araç sürücüsü olduğunu, bu aracın kaza tarihini kapsar şekilde davalı tarafından İMMS ile sigortalı olduğunu, trafik kolluk birimlerince düzenlenen trafik kazası tespit tutanağı ile kaza ve meydana geliş biçiminin sabit olduğunu, kazada karşı yanan İMMS olduğunu, karşı aracın ZMMS olan dava dışı ... A.Ş'nin ZMMS teminat sınırı olan 43.000 TL'yi davacıya ödendiğini, bakiye hasar bedeli olarak, kusurlu aracın İMMS olan davalıtarafça dava öncesinde 57.000 TL ödeme yapıldığını, ZMMS limitini aşan kısım için şimdilik 100,00-TL bakiye hasar tazminatının kusurlu araç İMMS olarak davalıdan temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile tahsilini talep etmiştir.

CEVAP : Davalı vekili, uyuşmazlığa konu kazaya karışan ... plakalı aracın müvekkili nezdinde Kasko Sigorta Poliçesiyle sigortalı olduğunu, başvuruya istinaden davacıya 57.000 TL hasarın 18.10.2021 tarihinde ödendiğini, alacağın belirlenebilir olduğu hallerde HMK 107 kapsamında belirsiz alacak davası açılmasında hukuki menfaat bulunmadığını,belirterek davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ : Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre,.... plakalı araç sürücüsü dava dışı ...'nün kazada tam kusurlu olduğu, davacıya ait aracın kaza tarihi itibariyle serbest piyasa koşullarına göre 2.el piyasa rayiç değerinin 285.000 TL olduğu, davacı aracının sovtaj değerinin 125.000 TL civarı olduğu, davacıya ait aracın onarım tutarının 2.El piyasa rayiç değerinin %98,91'ne ulaştığı için pert-total uygulaması yapıldığı ve gerçek hasar miktarının 160.000 TL olduğu, ZMMS sigortacısının 43.000 TL, davalı İmms sigortacısının 57.000 TL hasar ödemesi yaptığı, davacı vekilinin 10/03/2023 tarihli bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde 07/01/2022 tarihli 6.885,59-TL'lik ödemenin, dava konusu kazada müvekkilinin aracında oluşan 5.000 TL değer kaybı ödemesi ve kalanının bundan doğan vekalet ücretine ilişkin olduğunu beyan ve kabul ettiği, İMMS poliçe teminat limitinim maddi ve bedeni kaza başına 100.000 TL olduğu, davacı vekilinin dava değerini artırarak 60.000-TL talep ettiği, davacı, 60.000 TL bakiye hasar bedeli alacağı bulunsa da davalı İMMS sigortacısının bakiye teminat limitinin 38.000 TL kaldığı, ancak kısa kararda sehven 55.000 TL yazıldığı, kısa karar ile gerekçeli karar arasında çelişki olamayacağından davacının davasının kısmen kabulüne 55.000 TL bakiye hasar bedeli tazminatının temerrüt tarihi 24.11.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Karara karşı davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ : Davalı vekili, çekme belgesi sunulmadan pert bedelinin kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğunu, sigorta şirketinin hasar ödemesi yapabilmesi için bu belgenin sunulması gerektiğini, raporun hatalı olduğunu, pert bedeline ilişkin gerçek bir zarar söz konusu olmadığından farazi olarak pert bedeli taktir edildiğini, bakiye poliçe bedeli 38.000 TL olmasına karşın, kısa kararda aleyhe 55.000 TL bakiye hasara hükmedildiğini, KDV talep edilemeyeceğini, iskonto uygulanması gerektiğini, hasarın haksız fiilden kaynaklanması nedeniyle avans faizi yerine yasal faiz uygulanması gerektiğini belirtmiştir.

GEREKÇE : Dava, trafik kazası nedeniyle davacının aracında oluşan bakiye hasar bedelinin karşı aracın İMMS sigortacısı olan davalıdan tahsili istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. 85/1. ve 85/son maddeleri ile Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarına göre trafik kazası nedeni ile davacının aracında oluşan maddi zarardan davalı sigorta şirketi, işleten sıfatına haiz sigortalı araç maliki ile araç sürücüsünün, sürücünün kusuru oranında sorumlu oldukları amirdir.(Yargıtay HGK'nun 15.6.2011 tarih ve 2011/17-142 E. - 2011/411 K., 17.HD'sinin 20/05/2013 tarih ve 2012/8984 E. - 2013/7276 K)

Motorlu Kara Taşıt Araçları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının 1. maddesine göre ise, sigortacı, zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçe limitinin dışında (üstünde) kalan miktardan başlayıp, ihtiyari mali sorumluluk sigortası teminat limitine kadar sorumludur.

Bahse konu düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere, yasa koyucu trafik sigortacısı ve ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı bakımından müştereken ve müteselsilen bir sorumluluk öngörmemiş, sıralı bir sorumluluk düzenlemiştir. (Yargıtay 17.HD'sinin 2019/1797 E-2020/8207 K sayılı kararı)

Eldeki davada, Mahkemece aldırılan bilirkişi ek raporuna göre 5000 TL değer kaybı bedelinin hasar bedeli için değil, değer kaybı kalemine ilişkin olarak ödenmiş olması nedeniyle hesaplanan tazminattan mahsup edilemeyeceği, dolayısıyla poliçe limiti olan 100.000 TL'den daha önce ödenen 57.000 TL'nin mahsubu ile kalan 43.000 TL hasar bedeline hükmedilmesi gerekirken mahkemece sehven 55.000 TL hasar bedeline hükmedildiği, hükmedilen temerrüt faizi yönünden yapılan incelemede ise; uyuşmazlığın taraflar arasında düzenlenen kasko sigorta poliçesinden değil, haksız fiilden kaynaklandığı ve bu tür uyuşmazlıkların TTK'nun 3. ve 4. maddeleri uyarınca tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın mutlak ticari işlerden olmadığından davalı aleyhine hükmedilen tazminata, temerrüt faizi olarak yasal faiz uygulanması gerekirken, avans faizine hükmedilmesinde isabet bulunmadığı, davalı vekilinin istinaf isteminin bu yönlerden haklı ve yerinde olduğu, ancak iş bu hususun da yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, HMK'nun 353/1-b-2 maddesi uyarınca davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararı kaldırılarak, esas hakkında yeniden karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-Davalı .... A.Ş vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 07.11.2023 tarih 2022/154 E. 2023/874 K. sayılı kararının Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-2 maddesi uyarınca KALDIRILMASına

2-Davanın KISMEN KABULÜNE

43.000,00 TL bakiye hasar bedelinin temerrüt tarihi 24.11.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

Fazlaya ilişkin talebin reddine,

Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 2.937,33-TL harçtan 80,70-TL peşin harç ile 1.025,00-TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 1.831,63-TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR OLARAK KAYDINA,

Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca davacı yararına takdir olunan maktu 43.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca davalı yararına takdir olunan 17.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

Dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve 6325 sy Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00-TL'nin, davanın kabul ve ret oranına göre, 946,00-TL'lik kısmının davalıdan, 374,00 -TL'lik kısmının davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,

Dava kısmen kabul edildiğinden davacı tarafın yaptığı 90,50-TL davetiye ve posta gideri, 1.200,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere 1.290,50-TL yargılama giderinden davanın kabul oranı nazara alınarak 924,85-TL yargılama gideri ile davacı tarafın karşıladığı 80,70-TL başvurma harcı, 1.105,70-TL peşin alınan ve ıslah yolu ile tamamlanan harç olmak üzere toplam 2.111,25-TL’nin davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine, kalanın davacı üzerinde bırakılmasına,

Davalı tarafın yaptığı bir yargılama gideri olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,

Davacı ve davalı yanca yatırılan delil ve gider avansından sarf edilmeyen kısmın karar kesinleştiğinden yatıran tarafa iadesine,

3-İstinaf yoluna başvuran davalı .... A.Ş tarafından yatırılan istinaf karar harcının istek halinde kendisine iadesine,

4-İstinaf başvurusu nedeniyle davalı ... A.Ş. tarafından yapılan 1.169,40-TL istinaf yoluna başvurma harcı olan yargılama giderinin davacıdan alınarak işbu davalıya verilmesine,

Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, HMK'nın 362/1-a maddesi uyarınca miktar itibariyle kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.14/09/2026