Denizlideki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedeli ve ecrimisil istemli davada, temyiz kesinlik sınırı ile ilk ve bölge adliye mahkemesi kararlarının değerlendirildiği 5. Hukuk Dairesi kararı.
Özet: Bu hukuki uyuşmazlık, imar planında "sosyal tesis alanı" olarak belirlenen taşınmaza kamulaştırmasız el atıldığı iddiasıyla mülkiyet bedelinin tahsili ve ecrimisil istemiyle açılmış; ilk derece mahkemesi kamulaştırmasız el atma tazminatını kısmen kabul ederken ecrimisil talebini reddetmiş; bölge adliye mahkemesi ise kararı düzelterek yeniden esas hakkında hüküm kurmuş ve davayı kısmen kabul etmiştir; temyiz incelemesinde ise, kesinlik sınırının altında kalan miktarlar nedeniyle birçok tarafın ecrimisil ve tazminata ilişkin temyiz istemleri reddedilmiş, sadece belirli davacılar yönünden tazminat taleplerine ilişkin temyiz dilekçeleri kabul edilerek esasa yönelik incelemeye devam edilmiştir.
5. Hukuk Dairesi         2025/9117 E.  ,  2026/1801 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Denizli Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2025/685 Esas, 2025/752 Karar
KARAR : Esastan ret/Düzeltilerek yeniden esas hakkında verilen karar ... ile davalı ... Belediye Başkanlığı vekilleri
İLK DERECE MAHKEMESİ : Denizli 7. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2023/98 Esas, 2024/715 Karar
Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili ve ecrimisil istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulü ile ecrimisil talebinin reddine, tazminat talebinin kabulüne karar verilmiştir.
Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davacılar vekilinin ecrimisil tazminatına yönelik istinaf başvurusunun miktar itibarıyla reddine, kamulaştırmasız el atma tazminatı yönünden başvuruların esastan reddi ile kamu düzeni gereği yapılan inceleme sonucunda İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar ... ve ... ile davalı ... vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda,
Miktar veya her paydaş için değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 362 nci maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın her paydaş için değeri kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366 ncı maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.
Tazminata ilişkin olarak davacılar ... ve ... haricindeki davacılar yönünden; ecrimisile ilişkin olarak tüm davacılar yönünden hüküm altına alınan ve temyize konu edilen miktarlar Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihi itibari ile kesinlik sınırı olan 544.000,00 TL’nin altında kalmaktadır.
Bu nedenle tazminata ilişkin olarak ... ve ... haricindeki davacılar yönünden ve davalı idare vekilinin; ecrimisile ilişkin olarak davacılar ... ve ... ve davalı idare vekillerinin temyiz isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.
Davalı idare vekilinin tazminat istemi yönünden davacılar ... ve ... payları yönünden; davacılar ... ve ... vekilinin tazminat talebi temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verilmiştir.
Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; Denizli ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 17 67... parsel sayılı davacıların hissedarı oldukları taşınmaza imar planında "sosyal tesis alanı" olarak belirlenmesi suretiyle hukuken kamulaştırma yapılmaksızın davalı idarece el atıldığını, davacıların mülkiyet hakkının ihlal edildiğini ileri sürerek taşınmazın bedelinin ve ecrimisilin davalı idarelerden tahsilini talep etmiştir.
II. CEVAP
1. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu taşınmazda davalı Belediyenin kamulaştırma işlemini bulunmadığını, planı onaylayan ve imar planı çalışması yapan ... olduğunu, davanın reddini talep etmiştir.
2. İhbar olunan ... vekili cevap dilekçesinde özetle; 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun 27 nci maddesi uyarınca ... ve Merkezefendi ilçe belediyeleri arasındaki spor ve kültürel tesislerin görev ve yetki paylaşımı hakkında Denizli Büyükşehir Belediye Meclisinin 20.05.2019 tarihli ve 253 sayılı kararı ile yetki paylaşımı yapılmış olup dava konusu parseldeki sosyal tesis alanı Belediye yetki ve sorumluluğunda bulunduğunu, ihbar olunan idarenin davalı sıfatı olmadığından idare aleyhine hüküm kurulmamasını talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla davanın kısmen kabulü ile ecrimisil talebinin reddine, kamulaştırmasız el atma tazminatı talebinin kabulü ile taşınmaz bedelinin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı idareden alınarak davacılara tapudaki payları oranında verilmesine, bedeline hükmedilen davacılar payının tapusunun iptali ile davalı ... adına tesciline karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
1. Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; emsal karşılaştırma metodu nedeniyle yapılan puanlamaların hatalı olduğunu, bu nedenle taşınmazın değerinin gerçek değerinden düşük çıktığını, kamu alacaklarına uygulanan en yüksek faize hükmedilmesi gerekmekteyken yasal faize hükmedilmesinin hukuka aykırı olduğunu, davacılar lehine ayrı ayrı ve nispi vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğini, ecrimisil taleplerinin reddedilmesinin hukuka aykırı olduğunu, kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
2. Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkili idarenin davaya konu taşınmazın kamulaştırılması ve el atılmasıyla herhangi bir ilgisi bulunmadığını, sorumluluğunun planı onaylayan ve imar planı çalışması yapan Denizli Büyükşehir Belediye Başkanlığında olduğunu, bilirkişi raporunda ecrimisil hesaplaması yapılmasının raporun kendi içerisinde çeliştiğinin göstergesi olduğunu, kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla dava konusu taşınmazın arsa vasfında kabul edilerek 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsal araştırma yöntemi ile kıymet takdiri yapılmasında yöntem olarak isabetsizlik bulunmadığı, dava konusu taşınmazın metrekare birim fiyatının dava tarihi itibarıyla 25.969,59 TL olarak tespitinin yerinde olduğu, bilirkişi raporunda davacıların hisselerine düşen kamulaştırmasız el atma tazminatının doğru olarak hesaplandığı, davalı idarenin hukuki el atmadan sorumlu tutulmasında isabetsizlik bulunmadığı, yasal faize ve maktu vekâlet ücretine hükmedilmesinin yerinde olduğu, ecrimisil hususundaki istinaf itirazlarının kararın kesin olması sebebiyle reddine karar verilmesi gerektiğini, kamu düzeni gereğince yapılan incelemeye göre; dava konusu taşınmaza hukuki el atılması nedeniyle davanın maktu harca tabi olduğu ve davalı idare harçtan muaf olmadığı halde mahkemece harç tahsiline karar verilmemiş olması doğru görülmediği gerekçesi ile davacılar vekilinin ecrimisil tazminatına yönelik istinaf başvurusunun miktar itibarıyla reddine, kamulaştırmasız el atma tazminatı yönünden başvuruların ayrı ayrı esastan reddine, kamu düzeni gereği yapılan inceleme sonucunda İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar ... ve ... ile davalı ... vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1. Davacılar ... ve ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.
2. Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminat istemine ilişkindir.
2. Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Arsa niteliğindeki dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak; üzerindeki yapılara ise aynı Kanun’un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (h) bendi uyarınca resmi birim fiyatları esas alınıp yıpranma payı düşülerek, ağaçlara ise yaş, cins ve verim durumu dikkate alınmak suretiyle değer tespit edilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.
3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
A.Davalı İdare Vekilinin Tazminat İstemi Bakımından ... ve ... Haricindeki Davacılara İlişkin; Ecrimisil İstemi Bakımından Tüm Davacılara İlişkin; Davacılar ... ve ... Vekilinin Ecrimisil İstemi Bakımından Temyizi Yönünden;
Davacılar ... ve ... ile davalı idare vekillerinin temyiz dilekçelerinin miktardan REDDİNE,
B. Davalı İdare Vekilinin Tazminat İstemi Bakımından Davacılar ... ve ...'na ilişkin; Davacılar ... ve ... Vekilinin Tazminat İstemine İlişkin Temyizi Yönünden;
Davacılar ... ve ... ile davalı idare vekillerinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Taraflardan peşin alınan temyiz harçlarının Hazineye irat kaydedilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
09.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.