antalya bölge adliye mahkemesi, rögar kapağı hasarı nedeniyle açılan maddi tazminat davasında, işletenin devredilmiş olmasına rağmen denetim sorumluluğundan doğan müteselsil sorumluluğu inceleyen istinaf kararı.

Antalya Bölge Adliye Mahkemesi, rögar kapağı hasarı nedeniyle açılan maddi tazminat davasında, işletenin devredilmiş olmasına rağmen denetim sorumluluğundan doğan müteselsil sorumluluğu inceleyen istinaf kararı.

Özet: Şehir içi otobüs hattı işletmesi sözleşmeyle devredilmiş olmasına rağmen, bir otobüsün rögar kapağı nedeniyle hasar görmesi sonucu açılan maddi tazminat davasında, ilk derece mahkemesi, ilgili belediye şirketinin işin yürütümünde denetim ve kontrol yetkisine sahip olması ve sorumluluğu tamamen yükleniciye bırakmaması nedeniyle, meydana gelen zarardan müteselsilen sorumlu olduğuna hükmederek davacı şirketin taleplerini haklı bulmuştur.

T.C.

ANTALYA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

14. HUKUK DAİRESİ

KARAR TARİHİ : 15/04/2026

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : DENİZLİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

KARAR TARİHİ: 22/10/2025

DAVA: Maddi Tazminat

GEREKÇE TARİHİ: 16/04/2026

İlk derece mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi.

Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile ... Belediye Başkanlığı arasında 01/07/2014 tarihinde imzalanan sözleşme ile ... Belediyesine ait şehir içi 34 adet hat ve ilave olacak hatların müvekkili şirkete devredildiğini, sözleşme gereğince dava konusu ... plakalı otobüs dahil ... Başkanlığına ait şehir içi otobüs hatlarını müvekkili şirketin işletmekte olduğunu, ... Belediyesi adına kayıtlı olan otobüslerin tüm hukuki, cezai ve mali sorumluluğunun, bakım ve onarım masraflarının müvekkili şirket olan ... San. Tic. A.Ş.'ye ait olduğunu, 11/02/2018 tarihinde müvekkili şirkete ait ... plakalı aracın Denizli İli ... Bulvarından ... Mahallesi istikametine seyretmekteyken ... Mahallesi ... Sokak kavşağına geldiği esnada rögar kapağının yerinden çıkarak otobüsün alt bölgesinde hasar meydana geldiğini, söz konusu hasarın tespiti amacıyla Denizli 3. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas ve ... Karar numaralı Değişik İş kararı ile oluşan maddi hasarın, aracın tamirde bulunduğu sürede mahrum kalınan kazanç kalemlerinin toplamının 43.958,34 TL olarak tespit edildiğini, belirtilen tutarın davalı ... A.Ş.'nin kusuruyla meydana geldiğinin mahkeme kararıyla belirlendiğini, söz konusu zararın tazmini amacıyla davalı kuruma Denizli 2. Noterliği'nin ... yevmiye numaralı ve 30/04/2018 tarihli ihtarnamesinin 03/05/2018 tarihinde muhataba ulaştığını, ancak davalının herhangi bir ödemede bulunmadığını beyan ederek; davanın kabulüne 20.000,00 TL araç hasarından doğan zarar ile 1.000,00 TL mahrumiyet bedelinin toplamı olan 21.000,00 TL belirsiz alacağın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, ayrıca Denizli 3. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas ve ... Karar numaralı Değişik İş dosyasında belirtilen 485,00 TL vekalet ücreti ile toplam 779,60 TL yargılama giderinin de davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ:

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin kazanın oluşumunda herhangi bir kusurunun olmadığını, müvekkili şirketin yolların güvenliği ile ilgili denetim sorumluluğunun bulunmadığını, müvekkili şirkete yapılan hiçbir ihbar ve şikayet bulunmadığını, kaza olduktan sonra yetkililerin müvekkili şirket personeline bildirim yaptığını ancak kazadan sonra olay yerinin incelenebildiğini, dosyaya hasar gören otobüsün tamir edildiğine dair fatura sunulmadığını, davacı tarafın gerçekleşen zararını ispat etmek zorunda olduğunu beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:

Denizli Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 11/02/2021 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı kararı ile; ".... ve Tic. A.Ş. ile ... Başkanlığı arasında imzalanan 5 yıl süreli hatlı otobüs devri sözleşmesi ile davaya konu kazayı yapan aracın 5 yıl süre ile işletilmek üzere ... ve Tic. A.Ş.'ye her türlü mali, hukuki ve cezai sorumluluğu ile birlikte devredildiği anlaşılmıştır. Buna göre ... . ve Tic. A.Ş., 2918 sayılı KTK'ya göre işleten sıfatıyla davada taraf ehliyetine sahip olduğu, kural olarak, bir kamu kurumunun kendi görev alanı içindeki bir kamu hizmetinin yürütülmesini, tabi bulunduğu mevzuatın verdiği yetkiye dayanarak başkasına (yükleniciye) sözleşmeyle devretmesi ve aralarındaki sözleşmede, işin yürütülmesi sırasında üçüncü kişilere verilebilecek zararlardan yüklenicinin sorumlu olacağının kararlaştırılması durumunda, işi devreden kamu kurumunun, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu hükümleri anlamında "işleten" sıfatı ve dolayısıyla oluşan zarardan bir sorumluluğu bulunmayacak; sorumluluk, devre ilişkin sözleşme hükümleri çerçevesinde, bütünüyle işi yüklenene ait olacaktır. Ne var ki, işin yürütülmesinin devredilmesine ve doğabilecek zararlardan yüklenicinin sorumlu olacağının sözleşmede belirtilmesine rağmen, ilgili kamu kurumu, sorumluluğa ilişkin bu devri ortadan kaldıracak ve bunu işi yüklenenle birlikte üstlendiğini gösterecek tutum ve davranışlarda bulunduğu takdirde, artık kendi sorumluluğunun mevcut olmadığını ileri süremez. Böyle bir savunmanın, M.K.'nun 2. maddesindeki hakkın kötüye kullanılması yasağına aykırı olacağı, sözleşmenin hukuki sorumluluk bölümü, ... ve Tic. A.Ş.' nin işin yapımı sırasında yüklenici davalı şirketi denetleme, kontrol, gözetim yetkisinin bulunduğu, işin başından sonuna kadar salt yüklenicinin kontrolüne bırakılmaması gerektiği, rögarın verdiği zarardan ... ve Tic. A.Ş.' nin müteselsilen sorumlu olduğu, mevzuat, yüksek mahkeme kararları ve bilirkişi raporu dikkate alınarak davacının %50 ve davalının %50 oranında kusurlu olduğu" gerekçesiyle "davanın kısmen kabulü ile; 18.299,755 TL araç hasarının 11/02/2018 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsiline, 2.500,00 TL araç mahrumiyet bedelinin 11/02/2018 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsiline" karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesi kararına karşı davacı ve davalı vekili tarafından ayrı ayrı istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Dairemizin 30/09/2024 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı ilamı ile; "...kazanın meydana geldiği yoldaki rögar kapağının inşası ve denetiminden hangi kurumun sorumlu olduğu yönünde yeterli inceleme ve araştırma yapılmaksızın yine gerektiğinde ... Belediyesi'ne ve ... Belediyesi'ne ayrı ayrı müzekkere yazılmak suretiyle gerektiğinde mahallinde alanında uzman bilirkişiler aracılığıyla (trafik, makine mühendisi, yol ve rögar kapağı inşasında uzman inşaat mühendislerinden oluşan) keşif ve bilirkişi incelemesi yapılmaksızın davacının otobüsünde meydana gelen zarardan davacının %50 oranında kusurlu olduğuna yönelik mahkeme takdirinin ve yine mahkeme gerekçesinde yüklenici sorumluluğundan bahsedilerek davacı araç işletenin bu sorumluluğunun %50'sinden sorumlu olduğuna dair değerlendirmenin usul ve yasaya uygun olduğundan bahsedilemeyeceği, öyle ise ilk derece mahkemesince ilgili kamu kurum ve kuruluşlarına yazı yazılmak suretiyle davaya konu hasarın oluştuğu yolda yer alan rögar kapağının hangi kuruma ait olduğunun net olarak tespiti ile ve gerektiğinde keşifte gözlem yapılmak suretiyle tespit edilerek sonrasında uzman bilirkişi kurulundan rögar kapağının hasar ve zarara sebebiyet vermesinde uygun illiyet bağının sağlanması açısından rögar kapağının yapımından mı yoksa yapımı sonrasında yolda yapılan yama ve tadilat gibi işlemler nedeniyle rögar kapağının hasara sebebiyet verip vermediği hususlarında tereddüte mahal bırakmayacak şekilde rapor alınarak bu noktada sorumluluğun ve kusur durumunun tespiti yapılıp daha öncesindeki kusur raporu ile birlikte kaza tespit tutanağında belirlenen maddi olgular arasındaki çelişki giderilerek neticesinde oluşacak kanaat kapsamında bir karar verilmesi gerektiği" gerekçesiyle "davacı vekilinin ve davalı vekilinin ilk derece mahkemesinin kararına ilişkin istinaf başvurusunun esastan kabulüne, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince Denizli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 11/02/2021 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı kararının kaldırılmasına, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince davanın yeniden görülmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine" karar verilmiştir.

Dairemizin kaldırma kararı üzerine dosya ilk derece mahkemesine gönderilmiş ve ... Esasına kaydedilmiştir.

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda; "... Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesinin 30/09/2024 tarihli ve ... Esas ... Karar sayılı kararı doğrultusunda ... Beledesiyesi ve ... Belediyesi'ne dava konusu kazaya ilişkin rögar kapağının hangi kuruma ait olduğu, inşa ve denetiminden sorumlu olan kurumun kim olduğunun tespiti için müzekkere yazılmış olup, gelen yazı cevaplarında rögar kapağının ...'a ait olduğu, inşa ve denetiminden ... Belediyesi'nin sorumlu olduğu anlaşılmıştır. Mahkememizce 23/07/2025 tarihinde yapılan keşifte açık bulunan rögar kapaklarının üzerinde ... ibaresi bulunduğu gözlemlenmiştir. Gerekçeli ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporuyla önceki bilirkişi raporlarındaki çelişkiler giderilmiş, rögar kapağının sahibi olan ... Şirketi'nin 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 13. Maddesinde düzenlenen "Karayolunun yapımı, bakımı, işletilmesi ile görevli ve sorumlu bütün kuruluşlar, karayolu yapısını, trafik güvenliğini sağlayacak durumda bulundurmakla yükümlüdür." hükmünü ihlal ettiği ve kazanın oluşumunda % 100 kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsü ...'un kural ihlali olmadığı" gerekçesiyle "davanın kabulü ile; 36.599,51 TL araç hasarının 11/02/2018 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsiline, 5.000,00 TL araç mahrumiyet bedelinin 11/02/2018 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsiline" karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:

Karara karşı, davacı vekili ile davalı ... A.Ş. vekili ayrı ayrı istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkeme tarafından kabul kararı verilen hasar tazminatı yönünden bir itirazlarının olmadığını, fakat belirlenen araç mahrumiyet tazminatı miktarının oldukça düşük olduğunu, alınan bilirkişi raporunda aracın tamirde geçirdiği gün ve kazanç kaybı bedelinin oldukça düşük belirlendiğini, aracın hasarının daha uzun sürede tamir edilebildiğini, aracın hasar onarım süresi hususunda çelişkilerin giderilerek yeniden rapor tanzim edilmesi gerektiğini, dolaysıyla nesnel değerlendirmelerden uzak, açık olmayan gerekçesiz bir şekilde rapor düzenlenmiş olup, işbu rapora dayanarak hüküm tesisinin hatalı olduğunu, dava dilekçesinde Denizli 3. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... D. İş ve ... K. numaralı dosyada belirtilen 485,00 TL vekalet ücreti ile toplam 779,60 TL yargılama giderinin davalıdan tahsilinin talep edildiğini, yerel mahkeme tarafından işbu hususta hüküm kurulmadığını, tespit dosyasına ilişkin vekalet ücreti ve yargılama giderinin davalıdan tahsili hususunda hüküm tesis edilmesi gerektiğini beyan ederek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

Davalı ... A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde özetle; 11/02/2018 tarihinde ... Sanayi'ye ait ... plakalı aracın, ... Mahallesi ... Sokak kavşağına geldiği sırada rögar kapağının yerinden çıkması sonucu otobüsün alt kısmında hasarın meydana geldiği iddiasıyla huzurdaki davanın açıldığını, davacı tarafın meydana gelen zararın müvekkili şirketin kusurundan kaynaklandığını ileri sürdüğünü, ancak söz konusu iddiaların gerçeği yansıtmamakta olup, müvekkili şirkete atfedilebilecek herhangi bir kusuru bulunmadığını, kazanın meydana geldiği yoldaki trafik güvenliğinin sağlanmasının, ... A.Ş'nin sorumluluğunda olmadığını, kazanın gerçekleştiği adresin bağlı bulunduğu ... Belediyesi'nin sorumluluğunda olduğunu, müvekkili şirketin yol güvenliğine ilişkin herhangi bir denetim, kontrol veya bakım sorumluluğunun bulunmadığını, ayrıca müvekkili şirkete kaza öncesinde söz konusu yerle ilgili olarak yapılmış herhangi bir ihbar ya da şikayetin de mevcut olmadığını, kaza meydana geldikten sonra yetkili merciler tarafından müvekkili şirket personeline bildirim yapılmış olup, olay yerinin ancak bu bildirim üzerine ve kazadan sonra incelenebildiğini, ayrıca kaza tarihinden yalnızca 3 gün sonra belediye ekipleri tarafından söz konusu yol üzerindeki bozukluğun giderilmiş olmasının belediyenin yol yapım ve bakımına ilişkin kusurunu zımnen kabul ettiğini gösterdiğini, yol güvenliğinin sağlanmasından sorumlu olan belediyenin bu yöndeki ihmal ve kusurunun meydana gelen zarar ile müvekkili şirket arasında kurulmaya çalışılan illiyet bağını ortadan kaldırdığını, dosya kapsamında alınan bilirkişi raporlarında kusur tespiti yapılmış ise de, bu tespitlerin hukuka aykırı olduğunu beyan ederek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:

Dava, maddi tazminat istemine ilişkindir.

Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

İlk derece mahkemesince Dairemizin 30/09/2024 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı ilamında belirtilen eksiklikler giderilmek suretiyle davaya konu hasarın oluştuğu yolda yer alan rögar kapağının davalı kuruma ait olduğunun belirlenmiş olması ve belirtilen rögar kapağının yapımından kaynaklanan hatanın davacının aracında hasar ve zarara sebebiyet vermesinde uygun illiyet bağının mevcut olması, bu bakımdan davalının kusuru yönünden dosyada yer alan çelişkinin giderilmesi de göz önüne alındığında davalının istinaf itirazlarının yerinde olmadığı kanaatine varılmıştır.

Diğer taraftan davacının aracında oluşan hasar sonrasında serviste geçirdiği süre açıkça belirli olmakla birlikte çelişkilerin giderilmesi amacıyla alınan rapor sonrasında davacının kazanç kaybına yönelik hesaplamanın serviste aracın geçirdiği süre ile uyumlu olması ve neticesi itibariyle davacının bilirkişi raporunda belirlenenden fazla kazanç kaybına uğradığına dair başkaca bir delilin de dosyada yer almaması nedeniyle doğru hesaplamayı içerir bilirkişi raporuna göre davacının kazanç kaybına hükmedilmesinde isabetsizlik bulunmaması nedeniyle davacı vekilinin bu yöndeki istinaf itirazlarının yerinde olmadığı kanaatine varılmıştır.

Ancak 6100 Sayılı HMK'nın 405. maddesi gereğince delil tespit dosyası asıl dava dosyasının eki sayıldığından, davacı tarafından esas dava açılmadan evvel tespit talebi kapsamında Denizli 3. Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D. İş ve ... Karar sayılı dosyasında yapılan masraf ve hükmedilen vekalet ücretinin nihai kararla birlikte ilk derece mahkemesince hazırlanan hükümde yer alması gerekirken, mahkemece eksik hesaplama ile yargılama giderinin belirlenmiş olması doğru görülmemiştir.

Sonuç olarak, davalı vekilinin istinaf başvurusunun yukarıda izah olunan nedenler ile reddine, yine davacı vekilinin istinaf başvurusunun ise kabulüyle; ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince yeniden hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun REDDİNE, davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜYLE; yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç görülmediğinden HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince düzelterek esas hakkında yeniden karar verilmek üzere Denizli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 22/10/2025 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı KARARININ KALDIRILMASINA,

2-Davanın KABULÜYLE;

36.599,51 TL araç hasar bedelinin kaza tarihi olan 11/02/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

5.000,00 TL araç mahrumiyet bedelinin kaza tarihi olan 11/02/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

a-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 2.841,66 TL harçtan peşin olarak yatırılan 358,53 TL ve 351,78 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 710,31 TL harçtan mahsubuyla bakiye 2.131,35 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazine'ye GELİR KAYDINA, harç tahsil müzekkeresinin ilk derece mahkemesince YAZILMASINA,

Denizli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 21/01/2026 tarih ve ... Esas - ... Karar sayılı, ... Harç sayılı harç tahsil müzekkeresinin ilk derece mahkemesince İPTALİNE,

b-Davacı tarafından yatırılan 35,90 TL başvurma harcı ile 358,63 TL peşin harç ve 351,78 TL tamamlama harcı toplamı 746,31 TL'nin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

c-Davacı tarafından yapılan davetiye gideri, posta masrafı, bilirkişi masrafı, talimat masrafı, keşif masrafından oluşan toplam 19.127,80 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

d-Davacı tarafından Denizli 3. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... D. İş Esas ... Karar sayılı dosyasında yapılan bilirkişi ücreti, keşif harcı, tespit harç ve giderlerinden oluşan 779,60 TL ile 485,00 TL vekalet ücretine ilişkin yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

e-Davalı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,

f-Kabul edilen istinaf nedeni ile istinaf edenin sıfatı da dikkate alınarak ilk derece mahkemesinin karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak yargılamada kendisini vekil ile temsil ettiren davacıya VERİLMESİNE,

g-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın 6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince ilk derece mahkemesince karar kesinleştiğinde ilgiliye İADESİNE,

3-İstinaf incelemesi yönünden;

a-Davacının istinaf başvurusu kabul edildiğinden 492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin olarak yatırılan 732,00 TL maktu istinaf karar harcının talebi halinde davacıya İADESİNE,

b-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 2.841,66 TL nispi istinaf karar harcından peşin olarak yatırılan 732,00 TL harcın mahsubu ile bakiye 2.109,66 TL istinaf karar harcının davalı taraftan tahsili ile Hazine'ye GELİR KAYDINA, harç tahsil müzekkeresinin ilk derece mahkemesince YAZILMASINA,

c-Davacı tarafından istinaf incelemesi için yapılan 2.002,00 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı, 933,70 TL posta masrafı ve tebligat gideri olmak üzere toplam 2.935,70 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

d-Davalının istinaf başvurusu nedeniyle yaptığı yargılama masraflarının kendi üzerinde BIRAKILMASINA,

e-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından taraflar leh ve aleyhine vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,

f-İstinaf gider avansından kullanılmayan kısmın 6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca ilk derece mahkemesince ilgilisine İADESİNE,

4-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara TEBLİĞİNE,

Dair, 6100 sayılı dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle, 6100 sayılı HMK'nın 362/1-a maddesi gereğince KESİN olarak karar verildi. 15/04/2026

...