antalya bölge adliye mahkemesi, organize sanayi bölgesinin taahhütnameye rağmen ödenmeyen altyapı katılım bedellerinin tahsili için açtığı itirazın iptali davasını karara bağladı.

Antalya Bölge Adliye Mahkemesi, Organize Sanayi Bölgesinin taahhütnameye rağmen ödenmeyen altyapı katılım bedellerinin tahsili için açtığı itirazın iptali davasını karara bağladı.

Özet: Davacı Organize Sanayi Bölgesi, bünyesine katılan davalı şirketin taahhütlerine rağmen, 7 USD/m² üzerinden hesaplanan yaklaşık 1.48 milyon TL tutarındaki altyapı katılım bedellerini ödemeyi reddetmesi üzerine, bu meblağlar için düzenlenen faturaları iade ederek ödemeye itiraz etmesi nedeniyle, şirketin bu itirazının iptali talebiyle dava açmış ve tahakkuk eden bedellerin tahsilini amaçlamaktadır.

T.C.

ANTALYA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

16. HUKUK DAİRESİ

KARAR TARİHİ : 16/06/2026

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : DENİZLİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

KARAR TARİHİ: 10/03/2023

DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali

GEREKÇELİ KARAR

YAZIM TARİHİ: 16/06/2026

İlk derece mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi.

Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ:

Davacı vekili, müvekkilinin Denizli ili ... ilçesi sınırları dahilinde kurulu bulunan Bilim Sanayi ve Teknoloji Bakanlığınca onaylı imar planı sınırları içerisinde kalan katılımcılara ait işletmelere 4562 Sayılı "Organize Sanayi Bölgeleri Kanunu" ve "OSB Uygulama Yönetmeliğinde belirtilen hizmet ve görevleri yerine getiren ve yasaların elverdiği ölçüde düzen ve işleyişini sağlayan "Özel Hukuk Tüzel Kişiliği" ne sahip bir kuruluş olduğunu, OSB kamu yararı amacıyla kurulmuş bir tüzel kişilik olduğunu, kar amacı gütmediğini, tek amacı kısıtlı gelir kaynaklarını iyi planlayıp, üyelerinin daha iyi ve ucuz hizmet almalarını sağlamak olduğunu, bu nedenle yaptıkları harcamalara karşılık üyelerinden yasanın öngördüğü bir kısım bedellerin tahsil ettiğini, davalı şirketin henüz OSB sınırları içine dahil olmadan ... pafta, ... ada ... nolu 15.051 m2 lik taşınmazı ile 8 nolu 14.660 m2 lik taşınmazına ilişkin dilekçe sunarak "OSB sınırları içine dahil olmak istiyoruz. Taşınmazımızın "ıslah OSB" kapsamında birleşerek DOSB sınırları içerisine alınması ile ilgili TC Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, Denizli Valiliği Islah Komisyonu kararlarına Denizli Valiliği Islah Komisyonu kararlarına DEnizli OSB Yönetim Kurulu Akrarları veya genel kurul kararları ile 4562 Sayılı OSB kanunu ve OSB uygulama yönetemliğinin tüm hükümlerine kayıtsız şartsız uymayı kabul ediyoruz" şeklinde taahhütte bulunduğunru, davalı tarafın alt yapı katılım bedelini ödemeyince müvekkili tarafından 08.01.2018 tarih 2018/41 sayılı yazısı ile 7 nolu parselin maliki olan yazı tarihindeki ünvanı ... ve Tic. Ltd Şti ne 7 USD /M2 bedel üzerinden 15.051 M2 için toplam 105.357 USD bedelin %25 ini peşin kalanının 24 eşit taksitte olacak şekilde 26.01.2018 tarihine kadar ödenmesi ihtar edildiğini, davalı tarafın alt yapı katılım bedelini ödemeyince müvekkili tarafından 08.01.2018 tarih ... sayılı yazı ile 8 nolu parselin maliki olan yazı tarihindeki ünvanı ... Ltd Şti ne 7 USD/m2 bedel üzerinden 14.660 m2 için toplam 102.260 USD bedelinin %25 inin peşin kalanının 24 eşit taksitte olacak şekilde 26.01.2018 tarihine kadar ödenmesinin ihtar edildiğini, ancak davalının da içinde bulunduğu bir kısım şirketlerin hizmet almasına karşın alt yapı katılım bedellerini ödenmemesi nedeniyle söz konusu şirketlere yazı gönderilmesi hususunda yönetim kurulu tarafından 18.08.2021 tarihinde karar alındığını, davalı tarafa, 25.08.2021 tarihli, ... sayılı yazı ile ... nolu parsel için Ödeme tablosunda yer alan, 15.051m2 x 7 USD- 105.357 USD'nın (1 USD-7,1428 Kr) karşılığı TL.'sı tutarın %25'i 188.135,99 TL.'sının 15.09.2021 tarihine kadar peşin, kalanının (564.407,98 TL) ise 48 eşit taksitte ödenmesi hususu ihtar edildiğini, Davalı tarafa, 25.08.2021 tarihli, ... sayılı yazımız ile ... nolu parsel için Ödeme tablosunda yer alan, 14.660m2 x 7 USD- 102.620 USD'nın (1 USD-7,1428 Kr) karşılığı TL.'sı tutarın 425'i 183.248,53 TL.'sının 15.09.2021 tarihine kadar peşin, kalanının (549.745,60 TL) ise 48 eşit taksitte ödenmesi hususunun ihtar edildiğini, Davalı tarafın ... nolu parsel için ödemesi gereken toplam tutarda müvekkili tarafından 01.09.2021 tarihli, ... nolu, 752.543,98 TL. tutarlı fatura düzenlendiğini, olup (Ek 7), davalı taraf 13.09.2021 tarihli ... nolu fatura ile iade ettiğini, Davalı tarafın ... nolu parsel için ödemesi gereken toplam tutarda müvekkili tarafından 01.09.2021 tarihli, ... nolu, 732.994,14 TL. tutarlı fatura düzenlendiğini, davalı taraf 13.09.2021 tarihli ... nolu fatura ile iade ettiğini, Davalı taraf bu faturaların iadesini ve İiade faturalarını Denizli 3.Noterliği'nin 14.09.2021 tarih, ... Y.Nolu ihtarnamesi ile gönderildiğini, müvekkili tarafından davalının iade faturaları tebliğ alındığında; ... nolu parsel için 20.09.2021 tarih, ... sayılı yazı ile iade faturalarının kabul edilmediğini, alt yapı katılım bedeli olarak 7 USD/m2 ödemeleri gerektiği, bu nedenle 425 peşinatın ödenerek, kalan tutar için senetlerin tanzim edilerek müdürlüklerine teslimi ihtar edildiğini, ... nolu parsel için 20.09.2021 tarih, ... sayılı yazımız ile iade faturalarının kabul edilmediğini, alt yapı katılım bedeli olarak 7 USD/m2 ödemeleri gerektiği, bu nedenle 425 peşinatın ödenerek, kalan tutar için senetlerin tanzim edilerek müdürlüklerine teslimi ihtar edildiğini, Daha sonra tebliğ alınan ihtarlarına karşı itirazlarını Denizli 3.Noterliği'nin 22.09.2021 tarih, ... Y.Nolu ihtarları ile bildirildiğini, ayrıca, müvekkilim tarafından 28.09.2021 tarih, ... sayılı yazı ile yazının tebliğinden itibaren, 3 iş günü içinde ... ada ... parsel için bakiye peşinat tutarı 86.334,20 TL ve 531.574,15 TL. Için 46 adet senet düzenlenmesi, yine ... ada ... parsel için bakiye peşinat tutarı 88.636,84 TL. Ve 545.751,88 TL. Için 46 adet senet düzenlenerek teslimi ihtar edildiğini, davalı taraf bu kere, müvekkiline gönderdiğini, 07.10.2021 tarih, ... sayılı yazıları ile Alt Yapı Katılım Bedelinin tahsiline dair alınan DOSBM Genel Kurul ve Yönetim Kurulu kararlarının gönderilmesini talep ettiğini, Davalının talebi üzerine müvekkilinin 15.10.2021 tarih, ... sayılı yazısı ile davalının talep ettiği Genel Kurul ve Yönetim Kurulu kararları bildirildiğini, tüm yazışmalara rağmen halen alt yapı katılım bedellerinin bakiye tutarlarının ödenmemesi ve taksitlere karşılık senet tanzim edilerek teslim edilmemesi nedeniyle müvekkilinin Denizli Organize Sanayi Bölge Müdürlüğü Yönetim Kurulunun 03.11.2021 tarih ... sayılı kararının 11. Maddesi ile davalı ve diğer bir kısım ödeme yapmayan şirketler hakkında yasal işlemlerin başlatılmasına karar verildiğini ve Denizli 7. İcra Müdürlüğünün ... sayılı icra dosyasıyla takip başlatıldığını ancak davalının itirazı üzerine takibin durduğunu, davalının itirazının haksız ve hukuka aykırı olduğunu bu nedenlerle itirazının iptali ile takibin kaldığı yerden devamına, davalının kötüniyetinden dolayı alacağı %20 si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesine, yapılacak yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ:

Davalı vekili, müvekkili şirketin yapı ruhsatlarını ve yapı kullanım izinlerini Honaz Belediyesinden yıllar öncesinde almış bulunan ve alt yapısını da kendi imkanları ile gerçekleştirmiş bir şirket olduğunu, davacı Denizli Organize Sanayi Bölgesi Müdürlüğü ise kamu hizmeti niteliğini haiz alt yapı hizmetlerini idare hukuku ilke ve kurallarına göre kurup sürdürmekle görevli bulunduğunu, Davaya konu hukuki ihtilafın davacının kamu hizmeti niteliğindeki hizmetleri sunarken kanun ve yönetmelikten doğan yükümlülüklerine aykırı olarak hizmet sunumuna ilişkin bedellendirmede keyfi ve tek yanlı değişiklikler ile tesis ettiği işlemlere dayandığını, Yapı ruhsatları ve yapı kullanım izinleri yıllar öncesinden alınmış bulunan müvekkili şirkete ait parsellerin Denizli Organize Sanayi Bölgesi sınırları içine dahili Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından yapılan revizyon imar planları 14.06.2021 tarihi itibari ile kesinleşmiştir. İşbu kesinleşme tarihinden önce Organize Sanayi Bölge Müdürlüğü tarafından, müvekkili şirketin OSB kapsamına dahil olması halinde üyelik şartları belirlenerek; arsa alanları üzerinden 7 USD/m² olduğu ve dolar kurunun 3.7776 TL olarak sabitlendiği belirtilmiş, ödemenin ise arsa alanının büyük olması (29.711 m²) nedeni ile 60 aylık taksitler halinde yapılacağı kararlaştırıldığını, Davacı Organize Sanayi Müdürlüğü ile davalı müvekkili şirket arasında yapılan görüşmeler sonucu kararlaştırılan arsa alanına göre 7 USD/m² , USD'nin 3.7776 TL olarak belirlenip bu tutara sabitlenmesi üzerine kararlaştırılan işbu bedel müvekkil şirketçe belirlemelere uygun olarak ödendiğini, davacının hiçbir yasal dayanağı bulunmaksızın yalnızca 18.08.2021 tarihli yönetim kurulu kararına istinaden haksız faturalar düzenlendiğini, Davacının hukuka aykırı olarak tanzim ederek göndermiş olduğu faturalar müvekkili şirketçe itiraz ve iade olunduğunu, Davacı kamu hizmeti niteliğindeki hizmetleri sağlarken müvekkili davalı ile alt yapı hizmet bedeline ilişkin yaptığı anlaşmayı keyfi ve tek yanlı olarak değiştirip müvekkil şirkete ek mali külfetler getirmiş bulunduğunu, ayrıca davacının keyfi ve usulsuz yapmış olduğu bu sözleşme değişikliği, sözleşmenin diğer taraflarına bildirimsiz olarak aniden yapılan bir yönetim kurulu kararına dayandığını, ticari ilişkiler, bünyesinde mutlak surette belirlilik unsurunu barındırması gereken ilişkilerdir. Müvekkili şirketle davacı arasında yapılan dolar kurunun USD'nin 3.7776 TL olarak sabitlendiğine ilişkin anlaşma OSB yönetim kurulu kararı ile değiştirilip keyfi, tek taraflı ve herhangi bir haklı gerekçe bulunmaksızın kamu hizmeti niteliğindeki hizmetlerden yararlanan konumundaki müvekkil şirkete işbu hukuka aykırı bedel yüklenemez durumda olduğunu, Davacının davalıya göndermiş olduğu Denizli 3. Noterliği'nin 22.09.2021 tarih ve ... Numaralı ihtarında ise yalnızca ''Bölge Müdürlüğümüze dahil olan tüm firmalardan metrekare başına 7 USD alt yapı katılım bedeli alındığı'' belirtilmiş olmakla USD bedelinin hangi değere sabitlendiğine dair bir bildirim bulunmadığını, Müvekkili şirketin davacıya herhangi bir borcu bulunmadığı gibi USD para biriminin hizmet alımında ifade ettiği değer belirtilmeksizin yapılan ihtar, para borcunun ne olduğunu sarih bir biçimde ortaya koymadığından, borçlu olduğu iddia edilen davalıyı da temerrüde düşürebilecek bir ihtar niteliğini haiz olmadığını tüm bu nedenlerle davanın reddine, hukuka aykırı başlatılan icra takibinde davacı aleyhinde dava değerinin %20'si tutarında kötüniyet tazminatına, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ettiklerini belirtmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda; "... davalı şirketin sahibi olduğu taşınmaza yönelik olarak Denizli Organize Sanayi Bölgesinin üyesi olduğu hususunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmadığı; taraflar arasındaki uyuşmazlığın davalının ödemesi gereken alt yapı katılım bedelinin m2 başına ne kadar olacağı, USD kurunun 3.7776 TL olarak belirlenip bu tutara sabitlenmesi gerekip gerekmediği, ödeme süresinin 60 aya çıkarılıp çıkarılmadığı ve buna bianen davalının davacıya borcu olup olmadığı ile ilgili olduğu; davacı taraf alt yapı katılım bedelinin Denizli OSB Müdürlüğünün 29/12/2017 tarihli ... sayılı yönetim kurulu kararı ile bölge inkişaf alanında yer alan taşınmazların Denizli Organize Sanayi Bölgesine katılması nedeni ile alt yapı maliyetleri olarak daha önce belirlenen 7 USD/m2'nin OSB'ye dahil olacak firmalardan tahsil edilmesine karar verildiğinden bahisle alt yapı katılım bedelinin 7 USD/m2 olarak hesap edilmesi gerektiğini iddia etmekte iken davalının davalı şirketin davalı OSB Müdürlüğü sınırlarını genişletme kararı aldıktan sonra genişleme bölgesinde yer almak istemesi sonucunda davalının ödeyeceği alt yapı katılım bedeline dair dolar kurunun 3.7776 TL’ye sabitlenmesi ve davalıya ait iki parsel alanının fazla olması sebebiyle 48 aylık eşit taksit sayısının 60 aya çıkarılmasına yönelik davalının şartlarının davacı OSB tarafından kabul edilmesi beyanı karşısında davalının her iki fabrikanın parseline ilişkin muvafakatnameleri imzalayarak davacıya başvuruda bulunduğunu ve 14.06.2021 tarihinde Islah İmar Planı onaylanarak kesinleştiğini, davalının üyeliğinin başlangıcının da bu tarih olduğunu, davalının üyeliğinin kesinleşmesinden hemen sonra 29.07.2021 tarihinde OSB Yönetim Kurulu üyelerin bilgisi ve onayı olmaksızın bir toplantı yaparak altyapı katılım bedellerindeki 3.7776'ya sabitlenen kuru tek taraflı olarak 7,1428'e yükselttiğini, ödeme için taksit dahi yapmadığını ve 15.09.2021 tarihini ödeme vadesi belirleyerek davalı şirkete fatura düzenlediğini, davacının tek taraflı karar ile geçmişe dönük hüküm doğuran, haksız, MK2 'ye aykırı, hakkın kötüye kullanılması sonucunu doğurabilecek kararları ile sözleşmenin ifasında güçlük yarattığını, alt yapı katılım bedelinin 3,7776 TL'ye sabitlenerek alt yapı katılım bedelinin hesaplanması gerektiğini savunduğu anlaşılmıştır. Bu kapsamda, davacı tarafın 03/05/2019 tarihli yazısı, davalı tarafın ise 14/05/2019 ve 23/05/2019 tarihli yazıları birlikte değerlendirildiğinde davalı tarafın henüz OSB içine dahil olmadan Denizli OSB hizmetlerinden faydalanmak için davacıya davacının teklifi sonucu başvuru yaptığı, başvurusunda taşınmazlarının Denizli OSB sınırları içerisine alınmasını ve ilgili OSB yönetim kurulu kararları, genel kurul kararları ile 4562 Sayılı OSB kanunu ve OSB uygulama yönetmeliğinin tüm hükümlerine kayıtsız şartsız uymayı kabul ettiklerini beyan ettiği, bu kapsamda davacı OSB'nin davalının da içinde bulunduğu alanda yer alan firmalara OSB sınırları içine dahil edilmeden önce hizmet vermeye başladığı, davalı taraf her ne kadar davalının taşınmazlarının ıslah OSB alanına dahli sürecinde davacı yetkilileri ile yapılan görüşmeler neticesinde davalının ödeyeceği alt yapı katılım bedeline dair dolar kurunun 3.7776 TL’ye sabitlenmesi ve davalıya ait iki parsel alanının fazla olması sebebiyle 48 aylık eşit taksit sayısının 60 aya çıkarılmasına yönelik davacı ile anlaşmalarına binaen ıslah OSB alanına dahil olduğunu ve davacının tek taraflı işlemi ile bu hususu değiştirmesinin dürüstlük kuralına aykırı olduğunu beyan etmiş ise de; ; bu hususta alt yapı katılım bedelinin taraflar arasında dolar kurunun 3.7776 TL’ye sabitlenerek belirlendiği yönünde dosyada davacı tarafça düzenlenmiş bir belge ya da alınmış bir karar bulunmadığı; fakat Denizli OSB Müdürlüğünün 29/12/2017 tarihli ... sayılı yönetim kurulu kararı ile bölge inkişaf alanında yer alan taşınmazların Honaz Belediyesi Sanayi alanı içerisinde yer almalarına rağmen belediye tarafından herhangi bir alt yapı hizmeti verilmediği, bu nedenle firmalara ait parsellerin Denizli Organize Sanayi Bölgesine katılması nedeni ile alt yapı maliyetleri olarak daha önce belirlenen 7 USD/m2'nin OSB'ye dahil olacak firmalardan tahsil edilmesine karar verildiği; 23/06/2020 tarihinde Sanayi Ve Teknoloji Bakanlığının kararı ile davalının içinde bulunduğu 69 hektarlık alanın Denizli OSB Müdürlüğüne dahil edilmesine karar verildiği, her ne kadar yapılan keşifte davacı OSB'nin yasal yükümlülüğü gereği sağlaması gereken alt ve üst yapı hizmetlerini sunduğu fakat davalı tarafça bir kısım hizmetlerin kendi imkanları ile kendi seçimleri doğrultusunda davacı taraftan alınmadığı tespit edilmiş ise de davalı şirket sahibi olduğu taşınmazlar bakımından OSB'ne dahil olmakla 4562 Sayılı OSB Kanunu gereği OSB'nin sağladığı alt yapı hizmetlerini kullanmak zorunda olup bu hizmetler karşılığında alt yapı katılım bedeli ödemesi gerektiği; davacı OSB tarafından alt yapı katılım bedelinin 29/12/2017 tarihli 2017/21.9 sayılı yönetim kurulu kararı ile 7 USD/m2 olarak belirlendiği, davalının alt yapı katılım bedeli için ödemeyi talep ettiği dolar kurunun 3.7776 TL'ye sabitlenmesi savına yönelik yasal bir dayanağın dosya kapsamında bulunmadığı, alt yapı katılım bedelinin davalıdan dolar kurunun 3.7776 TL'ye sabitlenerek tahsil edileceği yönünde davacı tarafça alınmış bir karar olmadığı; bu kapsamda davacı tarafça 7 USD/m2 olarak belirlenen alt yapı katılım bedelinin taraflar arasında uygulanması gerektiği (nitekim davalı tarafça 7 USD/m2 alt yapı katılım bedelinin verilen hizmete uygun düşmediği yönünde bir iddiada da bulunulmadığı) ve bu bedel dikkate alınarak yapılan hesap doğrultusunda hazırlanan SMMM bilirkişi raporu hükme esas alınarak davacının davasının kabulüne karar vermek gerektiği kanaatine varılmıştır.

İİK.'nun 67-(2) maddesi; "bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu, takibinde haksız ve kötüniyetli görülürse alacaklı, diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne, göre red veya hükmolunan meblağın %20'sinden aşağı olmamak üzere uygun bir tazminatla mahkum edilir" hükmünü içermektedir. YHGK.'nun 17.10.2012 tarih ve 9-838 E, 715 K. sayılı ilamında da açıklandığı üzere; genel bir kavram olarak “likid (liqiude) alacak”; “tutarı belli (muayyen), bilinebilir, hesaplanabilir alacaktır.” Likit bir alacaktan söz edilebilmesi için; ya alacağın gerçek miktarının belli ve sabit olması ya da borçlusu tarafından belirlenebilmesi için bütün unsurların bilinmesi veya bilinmesinin gerekmekte olması; böylece, borçlunun borç tutarını tahkik ve tayin etmesinin mümkün bulunması; başka bir ifadeyle, borçlunun yalnız başına ne kadar borçlu olduğunu tespit edebilecek durumda olması gerekir. Bu koşullar yoksa, likit bir alacaktan söz edilemez (YHGK.'nun 14.07.2010 gün ve 19-376 Esas 397 Karar sayılı ilamı). Davaya konu alacağın davalı yönünden bilinebilir, hesap edilebilir, belirlenebilir, yani likit alacak niteliğinde olmadığı, yargılamayı gerektirdiği gözetilerek; icra inkâr tazminatı talebinin reddi"şeklinde karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:

Karara karşı, davacı vekili ve davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemece davanın kabulüne karar verildiğini, ancak icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verildiğini, davalının kötü niyetli itirazda bulunduğunu, alt yapı katılım bedelinin hesaplanma şeklinin yasal mevzuata uygun olduğunu, davalının borçlu olduğu tutarları ve dayanaklarını net bir şekilde bildiğini, müvekkiline defalarca ayrıntılı açıklamalarla ihtar gönderildiğini, davalının kendi kabul ettikleri birim bedel üzerinden değil, doğru olan 7 USD/m2 (1 USD karşılığı = 7,1428 Kr.) üzerinden ödeme yapması gerektiğini, kararın icra inkar tazminatı yönünden istinaf etmek gerektiğini beyan ederek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacı ... Müdürlüğü ile davalı ... Tic. Ltd. Şti arasındaki uyuşmazlığın, davalının OSB'ye dahil olması için davacıdan alınacak alt yapı katılım bedelinin miktarı ve bu hususta anlaşmaya varılması noktasında toplandığını, davalının OSB genişleme bölgesine dahil edilmek için OSB müdürü ... ile ön görüşmeler ve yazışmalar yapıldığını, alt yapı katılım bedelinin dolar kurunun 3,7776 TL'ye sabitlenmesi ve 60 ay vadeye bağlanması konusunda mutabakata varıldığını, davalının bu şartlar dahilinde OSB'ye katıldığını, davacının örtülü olarak bu talepleri karşıladığını, yerel mahkemenin gerekçeli kararında ise alt yapı katılım bedelinin taraflar arasında belirlenmediği yönünde bir belge bulunmadığının belirtildiğini, halbuki davalının üyelik işleminin yapılmasının davacının talepleri kabul ettiğinin göstergesi olduğunu, eğer yerel mahkemenin gerekçesi kabul edilecek olursa davalının OSB üyeliğinin bulunmadığının tespiti ile itirazın iptali davasının reddi ve davalının üye sıfatının bulunmaması nedeniyle borcunun bulunmadığına karar verilmesi gerektiğini, davacının kamusal niteliği haiz olup davalının OSB genişleme bölgesine katılmasını önerip ve hangi şartlar dairesinde katılmak istediğine dair görüşmeler yapıp bahsi geçen mali yükümlülüklerde anlaştıktan sonra başvurusunu işleme aldığını, bu anlaşma şartlarına binaen üye olduktan sonra yeni bir yönetim kurulu kararı ile bu şartları n kabul edilmemesinin TMK 2'de ifade edilen dürüstlük kuralına aykırılık ve hakkın kötüye kullanılması niteliğinde olduğunu, davalının davacı OSB'ye katılım şartlarını değerlendirmek üzere uzman hukukçu bilirkişinin de bulunduğu bir heyetten rapor alınması gerektiğini beyan ederek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:

Dava, organize sanayi bölgesi üyeliğinden kaynaklı alt yapı kullanım bedelinin tahsili amaçlı başlatılan ilamsız takibe vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece, yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

4562 sayılı Kanun'un 5. maddesi uyarınca, OSB'ler özel hukuk tüzel kişisidir. Bununla birlikte 6102 sayılı Kanun'un 11. maddesindeki tanıma göre esnaf işletmeleri için öngörülen sınırı aşan düzeyde gelir sağlamayı amaçlayan faaliyetlerin devamlı ve bağımsız bir şekilde yürütüldüğü işletmeleri işletmedikleri için aynı Kanun'un 16. maddesi uyarınca tacir olarak kabul edilmeleri mümkün değildir. Öte yandan OSB'lerin ticaret şirketi olduğu yönünde herhangi bir yasal düzenleme de bulunmamaktadır. Bu sebeple OSB'lerin taraf olduğu davalarda diğer taraf tacir olsun ya da olmasın, uyuşmazlığın mutlak ticari dava olmadığı hallerde yargılamanın asliye hukuk mahkemelerinde sonuçlandırılması gerekmektedir (bknz. Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 15/06/2023 tarihli 2022/4599 Esas - 2023/3797 Karar sayılı emsal ilamı).

Somut uyuşmazlıkta da taraflar arasındaki ihtilafın altyapı katılım bedelinden kaynaklandığı, uyuşmazlığın mutlak ticari dava niteliğinde olmadığı gözetilerek ilk derece mahkemesince Asliye Hukuk Mahkemesine karşı görevsizlik kararı verilmesi gerekirken uyuşmazlığın esası hakkında karar verilmesi hatalı olmuştur.

Tüm bu nedenlerle, taraf vekillerinin istinaf başvurularının kamu düzenine aykırılık yönünden kabulü gerekmiş, HMK'nın 353/1-a-3 maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi kararının görevli mahkemenin tayini yönünden kaldırılmasına, HMK'nın 353/1-a-3 maddesinin hükmü özel düzenleme içerdiğinden, HMK'nın 360. maddesinin atfı ile HMK'nın 20. maddesi hükmü uygulanmaksızın ve talebe bağlı olmaksızın dosyanın görevli Denizli Asliye Hukuk Mahkemesi'ne tevzi edilmek üzere Denizli Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosu'na gönderilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

HÜKÜM :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Taraf vekillerinin istinaf başvurularının kamu düzenine aykırılık gözetilerek KABULÜNE,

2- Denizli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 10/03/2023 tarih ve ... Esas - ... Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,

3-6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-3 maddesi uyarınca davanın yeniden görülmesi için dosyanın yetkili Denizli Asliye Hukuk Mahkemesi'ne tevzi edilmek üzere Denizli Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosu'na GÖNDERİLMESİNE,

4-Bir karar örneğinin bilgi ve UYAP üzerinden dosyanın görevli mahkemesine aktarılması için Denizli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'ne GÖNDERİLMESİNE,

5-İlk derece mahkemesi kararı yukarıda açıklanan sebeple kaldırıldığından taraf vekillerinin diğer istinaf nedenlerinin şimdilik incelenmesine YER OLMADIĞINA,

6-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin olarak yatırılan istinaf karar harçlarının ilk derece mahkemesince talepleri halinde taraflara İADESİNE,

7-Taraflarca yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesinde yapılacak yargılama sonunda dikkate ALINMASINA,

8-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,

9-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince peşin alınan ve harcanmayan istinaf gider avansının ilk derece mahkemesince ilgiliye İADESİNE,

10-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,

Dair, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-3 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle ve HMK'nın 353/1-a maddesince kesin olarak karar verildi.

...