antalya bölge adliye mahkemesi, trafik kazası sonucu motosiklet sürücüsünün araç hasar ve değer kaybı tazminatı taleplerinde aktif husumet ehliyeti olduğuna hükmederek ilk derece mahkemesinin ret kararını kaldırdı.

Antalya Bölge Adliye Mahkemesi, trafik kazası sonucu motosiklet sürücüsünün araç hasar ve değer kaybı tazminatı taleplerinde aktif husumet ehliyeti olduğuna hükmederek ilk derece mahkemesinin ret kararını kaldırdı.

Özet: Bölge Adliye Mahkemesi, sürücüsü olduğu motosikletin karıştığı trafik kazasında meydana gelen araç hasarı ve değer kaybı talebinde, ilk derece mahkemesinin motosikletin mülkiyetinin davacıda olmaması nedeniyle aktif husumet yokluğundan davayı reddetmesini hatalı bulmuştur; zira yerleşik Yargıtay uygulamasına göre, kazaya karışan aracın sürücüsü, aracı hasarsız teslim etmekle yükümlü olduğundan, araç maliki olmasa dahi zilyet sıfatıyla aktif dava ehliyetine sahip olup, davanın esastan incelenmesi gerektiği gerekçesiyle ilk derece mahkemesi kararını kaldırarak davacının istinaf başvurusunu kabul etmiştir.

T.C.

ANTALYA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

14. HUKUK DAİRESİ

KARAR TARİHİ:23/01/2025

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ:ANTALYA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

KARAR TARİHİ:01/07/2024

DAVANIN KONUSU:Maddi ve Manevi Tazminat

GEREKÇE TARİHİ:21/02/2025

İlk derece mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi.

Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan davalı ...'a ait diğer davalı ...'un sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile davacının sevk ve idaresindeki ... plakalı motosikletin 18/08/2023 tarihinde çarpışması sonucunda maddi hasarlı ve yaralanmalı trafik kazası meydana geldiğini, davacının kaza sonrasında iki bacağında kırık oluştuğunu, ayağına platin takıldığını ve sağ bacağında kısalma meydana geldiğini, meydana gelen kazada davalı sürücü ...'un %100 kusurlu olduğunu, davacıda meydana gelen kalıcı ve geçici işgücü kaybına için şimdilik 500,00 TL geçici ve 500,00 TL kalıcı iş göremezlik tazminatı, tedavi gideri olarak 500,00 TL, motorda meydana gelen hasar yönünden 250,00 TL tamir masrafı, 250,00 TL değer kaybı tazminatı ile 150.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

DAVALILARIN SAVUNMALARININ ÖZETİ:

Davalı ... vekili ve davalı sigorta şirketi vekili cevap dilekçelerinde özetle; davanın reddini talep etmişlerdir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ :

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda; “… her ne kadar davacı ... plakalı aracın 18/08/2023 tarihinde karıştığı trafik kazası nedeniyle araçta meydana gelen değer kaybı tazminatı ve araç hasar bedelinin davalılardan tahsilini talep etmiş ise de dava konusu ... plakalı aracın sahibinin davacı Şaban Kalpak olmadığı, aracın trafik tescil kaydında ... adına kayıtlı olduğu, eldeki davanın ... plaka sayılı aracın sahibi tarafından açılması gerektiği anlaşıldığından davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine…” karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:

Karara karşı, davacı vekili istinaf yasa yoluna başvurmuştur.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkilinin zilyetliği altındaki aracın uğradığı zarar nedeni ile araç malikine karşı sorumlu olduğunu, yine üçüncü kişinin kusuru ile araçta meydana gelen zararı gidermek zorunda kalacağını, mahkemenin husumet nedeniyle ret kararının yerinde olmadığını ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak işin esası hakkında karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :

Dava, trafik kazasından kaynaklanan araç hasar bedeli ve değer kaybı tazminatı istemlerine ilişkindir.

Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Somut olayda davacının sürücüsü olduğu motorsiklete davalı ... idaresindeki aracın çarpması sonucu yaralamalı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, dava konusu aracın mülkiyetinin dava dışı ...’ta bulunduğu, mahkemece mülkiyetin davacıda olmadığı gerekçesiyle davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verildiği görülmüştür.

Taraf sıfatı bir başka deyişle husumet ehliyeti, dava konusu hak ile kişiler arasındaki ilişkiyi ifade eder. Sıfat, bir maddi hukuk ilişkisinde tarafların o hak ile ilişkisinin olup olmadığının belirlenmesi anlamına gelir. Davacı sıfatı, dava konusu hakkın sahibini, davalı sıfatı ise dava konusu hakkın yükümlüsünü belirler. Uygulamada davacı sıfatı, aktif husumeti, davalı sıfatı ise pasif husumeti karşılayacak şekilde değerlendirilmektedir. Dava konusu şey üzerinde kim ya da kimler hak sahibi ise davayı bu kişi veya kişilerin açması ve kime karşı hukuki koruma isteniyor ise o kişi veya kişilere davanın yöneltilmesi gerekir.

Yerleşik Yargıtay uygulamasına göre kazaya karışan aracın sürücüsü, aracı aldığı gibi eksiksiz ve hasarsız olarak malike teslim etmekle yükümlüdür. Davacının, araç maliki olmaması bir farklılık arzetmez. Araç zilyedi olan davacının aktif dava ehliyetine sahip olduğunun kabulü ile davanın esasının incelenmesi gerekirken yanılgılı gerekçeyle yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olduğundan ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılması gerekmiştir.

Sonuç olarak, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-4 ve 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılmasına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davacı vekilinin ilk derece mahkemesinin kararına ilişkin istinaf başvurusunun ESASTAN KABULÜNE,

2-6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-4 ve 353/1-a-6 maddesi gereğince Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 01/07/2024 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,

3-6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince davanın yeniden görülmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,

4-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin olarak yatırılan istinaf karar harcının ilk derece mahkemesince talebi halinde davacıya İADESİNE,

5-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderinin ilk derece mahkemesinde yapılacak yargılama sonunda dikkate ALINMASINA,

6-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından taraflar leh ve aleyhine vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,

7-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince peşin alınan ve harcanmayan istinaf gider avansının ilk derece mahkemesince ilgiliye İADESİNE,

8-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara TEBLİĞİNE,

Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle ve HMK'nın 353/1-a maddesince KESİN olarak karar verildi.

...