Sigorta şirketinin trafik kazasında sehven ödediği tazminatın, asıl risk üstlenen sigortacıdan rücuen tahsiline yönelik alacak davası.
Özet: Bir sigorta şirketi, trafik kazasında asli kusurlu aracın zorunlu mali mesuliyet sigortası (ZMMS) poliçesinin başka bir sigorta şirketine ait olmasına rağmen, plaka ve poliçe tanzim saati karışıklığı nedeniyle mağdur aracın maddi zararını sehven ödediği iddiasıyla, ödediği tazminat tutarının ödeme tarihinden itibaren ticari avans faizi ile birlikte davalıdan rücuen tahsilini talep etmiş; davalı taraf ise yetkisizlik, sorumluluk kapsamı, kusur tespiti ve faiz başlangıcı gibi konularda itirazlarda bulunarak davanın reddini istemiştir.
T.C.
İSTANBUL 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO:2026/631 EsasKARAR NO :2026/633DAVA:Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ:11/05/2020KARAR TARİHİ:09/09/2026Mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda,TALEP Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; davalı sigorta şirketinin ... poliçe numarası ile 19/09/2017 - 19/09/2018 vadeli Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (ZMMS) teminatı sağladığı ... plaka sayılı aracın dava dışı ... tarafından satın alınarak plakasının ... olarak değiştirildiğini; söz konusu aracın 12/09/2018 tarihinde dava dışı ... sevk ve idaresinde iken maddi hasarlı trafik kazasına sebebiyet verdiğini ve kazanın meydana gelmesinde %100 asli kusurlu olduğunu; araç malikinin kazanın ardından aynı gün müvekkili şirkete ZMMS poliçesi yaptırdığını, yaşanan plaka ve poliçe tanzim saati karışıklığı sebebiyle kaza esnasında henüz müvekkili şirketin sigorta teminatı başlamamış olmasına rağmen mağdur aracın maddi zararının müvekkili şirket tarafından sehven ödendiğini; müvekkili şirketçe rücu amacıyla başlatılan icra takibi ve arabuluculuk sürecinde, kaza tarihi itibariyle geçerli ve riski üstlenen asıl poliçenin davalı şirkete ait olduğunun anlaşıldığını, yapılan başvuru ve arabuluculuk görüşmelerine rağmen davalının ödemeye yanaşmadığını beyan ederek; davanın kabulü ile müvekkili şirket tarafından sehven ödenen tazminat tutarının ödeme tarihi olan 23/10/2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, ... İcra Müdürlüğü'nün 2019/... Esas sayılı dosyasının celbine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAPDavalı vekilince sunulan cevap dilekçesinde özetle; davanın haksız fiilden doğan tazminat istemine ilişkin olduğunu, davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, yetkili mahkemenin hasarın meydana geldiği yer, davacının yerleşim yeri veya müvekkili şirketin merkezinin bulunduğu İstanbul mahkemeleri olduğunu belirterek öncelikle davanın yetkisizliğine ve dosyanın İstanbul Anadolu Mahkemelerine gönderilmesine karar verilmesini talep ettiklerini; davacının dayandığı delil örneklerinin taraflarına tebliğ edilmediğini, bu eksikliğin esasa cevap haklarını etkilediğini; esasa ilişkin olarak, kazaya karıştığı belirtilen ... plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, poliçe teminat limitinin maddi zararlarda araç başına 33.000,00-TL ile sınırlı olduğunu; müvekkili şirketin KTK ve Poliçe Genel Şartları uyarınca yalnızca gerçek zarardan sorumlu olduğunu, delil tespiti, ekspertiz ücreti, kazanç kaybı ve yargılama gideri gibi masrafların teminat dışında kaldığını; müvekkili şirketin sorumluluğunun sigortalı sürücünün kusuru oranında olduğunu, bu sebeple dosyanın Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi’ne gönderilerek kusur tespiti yapılması gerektiğini; hasar ve tazminat hesaplaması yapılacak ise bu hesaplamanın yürürlükteki Trafik Sigortası Genel Şartları ekine göre, aracın modeli, kilometresi ve geçmiş hasar kaydı (TRAMER) dikkate alınarak uzman bilirkişi marifetiyle yapılması gerektiğini; müvekkili şirketin dava açılmadan önce usulüne uygun şekilde temerrüde düşürülmediğini, bu nedenle kaza tarihinden itibaren faiz talep edilmesinin hatalı olduğunu, şayet faize hükmedilecekse dava tarihinden itibaren yasal faiz uygulanması gerektiğini beyanla; öncelikle davanın yetki yönünden usulden reddini, mahkeme aksi kanaatte ise haksız ve mesnetsiz davanın esastan reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.... 1.Asliye Ticaret Mahkemesi ... sayılı kararı ile mahkemelerinin yetkisizliğine karar vererek dosya mahkememizin işbu esasına kaydedilmiştir. İNCELEME VE GEREKÇE Dava hukuki niteliği itibariyle hizmet sözleşmesinden kaynaklanan alacak talebine ilişkindir. Usulünce duruşma açılarak; tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip ihtilaflı ve ihtilafsız konular ön inceleme duruşmasında resen belirlenerek uyuşmazlığın çözümü doğrultusunda tarafların tüm delilleri tahkikat duruşmalarında toplanıp bilirkişi incelemesi yapılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda uyuşmazlığın; davanın zorunlu mali sigorta poliçesinden kaynaklı rücuen tazminat talebine ilişkin olduğu noktasında toplandığı anlaşılmıştır.Tarafların delilleri toplanarak, tarafların iddia ve savunmaları, dosya kapsamı ile mahkememizce yapılan ön inceleme duruşmasında zapta geçen beyanlar ve uyuşmazlık tespiti dikkate alınarak davacı alacağının bulunup bulunmadığının tespiti için dosya üzerinde inceleme yapmak suretiyle dosyada mübrez 21/06/2026 havale tarihli bilirkişi raporu tanzim ettirilmiştir.Dosyada mübrez bilirkişi raporunda özetle; "1) Dava dışı sürücü ...'ın idaresindeki ... plakalı sigortalı aracı ile kontrolsüz kavşakta sola dönerken karşıdan gelen ... plakalı aracın geçişini beklemediği ve kazaya karıştığı için KTK 53/b/5 — 84/h ve KTY 102/b/i7 - 157/a/8 maddelerinde açıklanan kusurları işlediği; kazanın meydana gelmesinde asli ve 075 kusurlu olduğu; 2) Dava dışı sürücü ...'nın idaresindeki ... plakalı aracı ile kavşaklara yaklaşırken yavaşlamadığı; kontrolsüzce sola dönen ... plakalı sigortalı araç ile kazaya karıştığı için KTK 52/a ve KTY 101/a maddelerinde açıklanan kusurları işlediği; kazanın meydana gelmesinde tali ve 9025 kusurlu olduğu; Tazminata konu araç, ... plakalı, ... ... marka tipi, 06.06.2015 tarihinde trafiğe çıkmış, 2015 model, 12.09.2018 tarihinde, 3 yıl 3 ay ve 66.297 km kullanıldıktan sonra kazaya karışmış; ... adına tescilli hususi otomobilin onarım için yedek parça bedelinin 13.779,23 TL, işçilik bedelinin 1.450,00 TL, toplam hasar tutarının 16.229,23 TL ve sigortalı araç sürücüsü ...'ın 9675 kusur oranına denk hasar tutarının 12.171,92 TL olduğu; 4 ... Sigorta A.Ş.'nin ... numaralı kasko sigorta poliçesiyle ... plakalı otomobilin 20.04.2018 — 20.04.2019 tarihleri arasında, kazanın meydana geldiği 12.09.2018 tarihini de kapsayacak şekilde, rayiç değeri ile sigorta teminatı altına alındığı; Genel Şartların A.1/a maddesi gereğince ... plakalı otomobildeki hasarların kasko sigortası teminatı altında olduğu; ... Sigorta A.Ş.'nin ... plakalı otomobiline ait ... numaralı kasko sigortası poliçesi teminatından 23.10.2018 tarihinde 1.450 TL işçilik bedeli ödendiği ve dekontun dosyada mevcut olduğu; parça fatura tutarı ile ilgili ödeme belgesinin sunulmadığı: 5) ... Sigorta A.Ş.'nin ...-...-0 sayılı ZMSS poliçesiyle ... adına tescilli, ... plakalı, ... motor ve ... şase numaralı otomobilin 12.09.2018 tarihinde sabaha karşı saat 03:24'den itibaren 12.09.2019 tarihine kadar, kazanın meydana geldiği 12.09.2018 tarih ve 11:15 saatini de kapsayacak şekilde, 36.000 TL limitine kadar sigorta teminat altında olduğu; Mağdur ... plakalı otomobilin hasar tutarının ZMSS Genel Şartlarının A.3 maddesi gereğince, sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve teminat limitine kadar sigorta teminatı altında olduğu; ... Sigorta A.Ş.'nin ... plakalı otomobiline ait ... numaralı kasko sigortası poliçesi teminatından hasar tutarı ödendiği halde, işbu davada ... Sigorta A.Ş.'nin ... plakalı otomobile ait ...- ...-0 sayılı ZMSS poliçesi teminatından yanlışlıkla yapılan ödeme nedeniyle oluşan zararın tahsili için işbu davanın ikame edildiğinin beyan edildiği ancak ... Sigorta A.Ş.'nin ... plakalı otomobile ait ...-...-0 sayılı ZMSS poliçesi teminatından herhangi bir ödeme yapılmadığı ve bu durumda ZMSS poliçesi teminatı ile ilgili talep edebileceği zararının olmadığı; ... Sigorta A.Ş.'nin ...-...-0 sayılı ZMSS poliçesinin 12.09.2018 tarihinde, sabaha karşı saat 03:24'de düzenlendiği anda yürürlüğe girdiği ve aynı anda da ... Şirketi'nin ... sayılı ZMSS poliçesi yü ten kalktığı için davalı ... Şirketi'nin 12.09.2018 tarihinde saat 11:15'de kazaya karışan araçlarla, kaza ilişkisinin ve tazminat sorumluluğunun olmadığını" kanaati olarak bildirmiştir. Mahkememizin 07/07/2021 tarihli celsesinde dosyanın itirazlar üzerine ek rapora gönderilmesine karar verilmiş, bilirkişi tarafından sunulan 09/07/2021 tarihli ek raporunda özetle; "1) Dava dışı sürücü ...'ın idaresindeki ... plakalı sigortalı aracı ile kontrolsüz kavşakta sola dönerken karşıdan gelen ... plakalı aracın geçişini beklemediği ve kazaya karıştığı için KTK 53/b/5 — 84/h ve KTY 102/b/i7 - 157/a/8 maddelerinde açıklanan kusurları işlediği; kazanın meydana gelmesinde asli ve 975 kusurlu olduğu; 2) Dava dışı sürücü ...'nın idaresindeki ... plakalı aracı ile kavşaklara yaklaşırken yavaşlamadığı; kontrolsüzce sola dönen ... plakalı sigortalı araç ile kazaya karıştığı için KTK 52/a ve KTY 101/a maddelerinde açıklanan kusurları işlediği; kazanın meydana gelmesinde tali ve 9025 kusurlu olduğu; 3) Tazminata konu araç, ... plakalı, ... ... marka tipi, 06.06.2015 tarihinde trafiğe çıkmış, 2015 model, 12.09.2018 tarihinde, 3 yıl 3 ay ve 66.297 km kullanıldıktan sonra kazaya karışmış; ... adına tescilli hususi otomobilin onarım için yedek parça bedelinin 13.779,23 TL, işçilik bedelinin 1.450,00 TL, toplam hasar tutarının 16.229,23 TL ve sigortalı araç s sü ...'ın 9675 kusur oranına denk hasar tutarının 12.171,92 TL olduğu; 4) ... Sigorta A.Ş.'nin ... numaralı kasko sigorta poliçesiyle ... plakalı otomobilin 20.04.2018 — 20.04.2019 tarihleri arasında, kazanın meydana geldiği 12.09.2018 tarihini de kapsayacak şekilde, rayiç değeri ile sigorta teminatı altına alındığı; Genel Şartların A.Va maddesi gereğince ... plakalı otomobildeki hasarların kasko sigortası teminatı altında olduğu; ... Sigorta A.Ş.'nin ... plakalı otomobiline ait ... numaralı kasko sigortası poliçesi teminatından 23.10.2018 tarihinde 1.450 TL işçilik bedeli ve dekontun dosyada mevcut olduğu; parça fatura tutarı ile ilgili ödeme belgesinin sunulmadığı; 5) ... Sigorta A.Ş.'nin ...-...-0 sayılı ZMSS poliçesiyle ... adına tescilli, ... plakalı, ... motor ve ... şase numaralı otomobilin 12.09.2018 tarihinde sabaha karşı saat 03:24'den itibaren 12.09.2019 tarihinde saat 12'ye kadar, kazanın meydana geldiği 12.09.2018 tarih ve 11:15 saatini de kapsayacak şekilde, 36.000 TL limitine kadar sigorta teminat altında olduğu; Mağdur ... plakalı otomobilin hasar tutarının ZMSS Genel Şartlarının A.3 maddesi gereğince, sigortalı araç sür nün kusuru oranında ve teminat limitine kadar sigorta teminatı altında olduğu; ... Sigorta A.Ş.'nin ... plakalı otomobiline ait ... numaralı kasko sigortası poliçesi teminatından hasar tutarı ödendiği halde, işbu davada ... Sigorta A.Ş.'nin ... plakalı otomobile ait ...- ...-0 sayılı ZMSS poliçesi teminatından yanlışlıkla yapılan ödeme nedeniyle oluşan zararın tahsili için işbu davanın ikame edildiğinin beyan edildiği ancak ... Sigorta A.Ş.'nin ... plakalı otomobile ait ...-...-0 sayılı ZMSS poliçesi teminatından herhangi bir ödeme yapılmadığı ve bu durumda ZMSS poliçesi teminatı ile ilgili talep edebileceği zararının olmadığı; ... Sigorta A.Ş.'nin ...-...-0 sayılı ZMSS poliçesinin 12.09.2018 tarihinde, sabaha karşı saat 03:24'de düzenlendiği anda yürürlüğe girdiği ve aynı anda da ... Şirketi'nin ... sayılı ZMSS poliçesi yürülükten kalktığı için davalı ... Şirketi'nin 12.09.2018 tarihinde saat 11:15'de kazaya karışan araçlarla, kaza anında ilişkisinin ve tazminat sorumluluğunun olmadığını" kanaati olarak bildirmiştir. Dosyaya sunulan 28/04/2023 tarihli ek raporda özetle; "1) Dava dışı sürücü ...'ın idaresindeki ... plakalı aracı ile kontrolsüz kavşakta sola dönerken karşıdan gelen ... plakalı aracın geçişini beklemediği ve kazaya karıştığı için KTK 53/b/5 — 84/h ve KTY 102/b/7 - 157/a/8 maddelerinde açıklanan kusurları işlediği; kazanın meydana gelmesinde asli ve 9075 kusurlu olduğu; Dava dışı sürücü ...'nın idaresindeki ... plakalı aracı ile kavşaklara yaklaşırken yavaşlamadığı; kontrolsüzce sola dönen ... plakalı araç ile kazaya karıştığı için KTK 52/a ve KTY 101/a maddelerinde açıklanan kusurları işlediği; kazanın meydana gelmesinde tali ve /025 kusurlu olduğu; Tazminata konu araç, ... plakalı, ... ... marka tipi, 06.06.2015 tarihinde trafiğe çıkmış, 2015 model, 12.09.2018 tarihinde, 3 yıl 3 ay ve 66.297 km kullanıldıktan sonra kazaya karışmış; ... adına tescilli hususi otomobilin onarım için yedek parça bedelinin 13.779,23 TL, işçilik bedelinin 1.450,00 TL, toplam hasar tutarının 16.229,23 TL olduğu; Davacı ... Sigorta A.Ş. tarafından sadece 1.450,00 TL işçilik bedeli ödeme dekontu sunulduğu ancak 13.779,23 TL yedek parça ödeme belgesinin eksik olduğu ve temininin mahkemenin takdirinde olduğu; Davalı taraf sürücü ...'ın 9675 kusur oranına denk hasar tutarının 12.171,92 TL olduğu; ... Sigorta A.Ş.'nin ... numaralı kasko sigorta poliçesiyle ... plakalı otomobilin 20.04.2018 — 20.04.2019 tarihleri arasında, kazanın meydana geldiği 12.09.2018 tarihini de kapsayacak şekilde, rayiç değeri ile sigorta teminatı altına alındığı; Genel Şartların A.1/a maddesi gereğince ... plakalı otomobildeki hasarların kasko sigortası teminatı altında olduğu; Davalı ... Şirketi'nin ... sayılı ZMSS poliçesiyle ... adına tescilli, ... plakalı, ... motor ve ... şase numaralı otomobilin 19.09.2017 — 19.09.2018 tarihleri arasında sigorta teminat altına altında ve kaza tarihinde araç başına maddi teminat limitinin 36.000 TL olduğu; 11.09.2018 tarihinde, ... plakalı, ... motor ve ... şase numaralı otomobilin ... tarafından satın alındığı ve plakasının ... olarak değiştirildiği; ... plaklar otomobilin 12.09.2018 tarihinde saat 11:15'de dava konusu kazaya karıştığı ve kaza anında ... Şirketi'nin ... sayılı KZMSS poliçesi teminatı altında olduğu; ... Sigorta A.Ş.'nin ...-...-0 sayılı ZMSS poliçesiyle ... adına tescilli, ... plakalı, .... motor ve ... şase numaralı otomobilin 12.09.2018 tarihinde saat 15:24'den sonra 36.000 TL limitine kadar sigorta teminat altında olduğu; Kazanın meydana geldiği 12.09.2018 tarihinde, saat 11:15'de ... Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğunun olmadığı; ... Sigorta A.Ş.'nin ... plakalı otomobiline ait ... numaralı kasko sigortası poliçesi teminatından hasar tutarı ödendiği halde işbu davada ... Sigorta A.Ş.'nin ... plakalı otomobil ...-0 sayılı KZMSS poliçesi teminatından hasar tutarı ödendi; edildiğinin beyan edilmesinin karışıklığa neden olduğu; 9) Kazaya karışan araçlar hususi ve sahipleri de gerçek kişi olduğu ve davalı ... Anonim Sigorta Şirketi tarafından işbu dava öncesinde KTK 99 gereğince temerrüde düşürülmediği için dava tarihi 11.05.2020 itibariyle yasal faiz talep edilebileceği; 10) ... plakalı otomobilin hasar tutarının 12.171,92 TL kısmının dava tarihi 11.05.2020 itibariyle yasal faizi ile talep edebileceğini" kanaati olarak belirtmiştir. Dava alacak davası olduğu, davacı sigorta şirketine kasko poliçesi ile güvence altında bulunan ... plakalı araç ile davalı sigorta şirketine ZMMS ile güvence altında bulunan ...( plaka yeni numara ...)12/09/2018 tarihinde kazaya karıştığı, uyuşmazlığın kazada kimin ne oranda kusurlu olduğu, davacı sigorta şirketinin sigortalısına ödediği miktarın davalı sigorta şirketinden talep edip edemeyeceği edecek ise miktarın ne olduğu noktasında toplanmıştır. Dava dışı ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile kontrolsuz şekilde kavşakta sola dönerken karşıdan gelen ... plakalı araca çarptığı kazanın meydana gelmesinde yüzde yitmiş beş kusurludur. Dava dışı sürücü ...'nın kavşaklarda yaklaşırken yavaşlamadığı bu nedenle kazaya sebebiyet vermesi nedeniyle yüzde yirmibeş kusurludur. Davalının kusuru düştükten sonra davacının talep edebileceği miktar 12.171,92 TL'dir bu nedenle davanın kısmen kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM-Yukarıda açıklanan nedenlerle;Davanın Kısmen Kabulüne, 1-12.171,92-TL'nin 11.05.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya dair talebin reddine, 2-Harçlar Kanunu'na göre belirlenen 831,46-TL ilam harcından peşin alınan 277,16-TL harcın mahsubu ile bakiye 554,30-TL'nin davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydedilmesine, 3-Davacı tarafından sarf edilen 54,40-TL Başvuru Harcı, 277,16-TL Peşin Harç olmak üzere toplam 331,56-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-6102 sayılı Türk Ticaret Kanununa göre alınan 1.320,00-TL arabulucu ücretinin kabul red oranına göre hesaplanan 989,99-TL'nin davalıdan alınarak Hazineye İrat kaydedilmesine, 5-6102 sayılı Türk Ticaret Kanununa göre alınan 1.320,00-TL arabulucu ücretinin kabul red oranına göre hesaplanan 330,00-TL'nin davacıdan alınarak Hazineye İrat kaydedilmesine, 6-Davacı tarafından sarf edilen 800,00-TL bilirkişi ücreti, 290,00-TL posta masrafı olmak üzere toplam 1.090,00-TL den kabul red oranına göre hesaplanan 817,49-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın iş bu davacı üzerine bırakılmasına, 7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 12.171,92-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacıya verilmesine, 8-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 4.057,31-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalıya verilmesine, 9-HMK’nın 333. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra artan avansın taraflara iadesine,Kararın taraflara tebliğinden itibaren, reddedilen kısım yönüyle kesin kabul yönüyle 2 hafta içinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar davacı vekilinin yüzüne karşı ile davalı vekilinin yokluğunda açıkça okunup anlatıldı.09/09/2026Katip ... e-imzalıdır Hakim ...e-imzalıdır