11. Hukuk Dairesi, ambalaj tasarımının yenilik ve ayırt edicilik niteliklerini taşımadığı gerekçesiyle tescilinin hükümsüzlüğüne ilişkin yerel mahkeme kararını onadı.
Özet: Bu hukuki süreç, davacının davalı adına tescilli bir ambalaj tasarımının yeni ve ayırt edici nitelik taşımadığını, tescilden çok önce kamuya sunulduğunu ve kötü niyetli tescil edildiğini iddia etmesiyle başlamıştır; ilk derece mahkemesi ve istinaf mahkemesi, bilirkişi raporlarına dayanarak, söz konusu tasarımın tescil başvuru tarihinden önce (2017) 2014 ve 2016 yıllarında bir web sitesinde yayımlandığını ve kamuya sunulduğunu tespit ederek, tasarımın yenilik özelliğini yitirdiği ve bu nedenle hükümsüz kılınması gerektiği yönünde karar vermiştir.
MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/495 Esas, 2025/1261 KararHÜKÜM : Esastan retİLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul Anadolu 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk MahkemesiSAYISI : 2021/57 E., 2022/213 K. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: KARARI. DAVADavacı vekili dava dilekçesinde; davalı adına tescil edilmiş olan ambalaj tasarımının yeni ve ayırt edici nitelikte olmadığını, 6769 sayılı ... Kanunu'nun (SMK) 77. ve devamı maddeleri uyarınca hükümsüz kılınması gerektiğini, tasarımın görselinin üzerinde yer alan “...” ibaresinin Türkçede “palet streç film” anlamına geldiğinin hiçbir ayırt ediciliği bulunmayan bu ibarenin herkes tarafından kullanılabileceğini, tasarım tesciline konu ambalaj deseninin tescil tarihinden çok önce dava dışı ... Ambalaj San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından kullanıldığını, dava konusu tasarımın tescilinin kötüniyetli olarak yapıldığını, davalı ile dava dışı ... Amb. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin ortaklarının aynı kişiler olduğunu, dava konusu tasarımın yeni ve ayırt edici niteliğe sahip olmadığını bilen ve bilebilecek durumda olan davalı şirketin haksız ve kötüniyetli olarak tasarım tescil belgesi aldığını ileri sürerek davalı adına ...Kurumu nezdinde tescilli olan 2017/04161 sayılı tasarım belgesinin hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.II. CEVAPDavalı vekili cevap dilekçesinde; davaya konu 2017/04161 sayılı tasarım tescil belgesine konu tasarımın tasarımcısının müvekkili şirketin ortağı ve yetkilisi olan ..... olduğunu, tasarımın ilk olarak tasarımcının ortak olduğu ...ve Ambalaj Malzemeleri San. ve Tic. Ltd. Şti. adına tescil edildiğini, söz konusu tasarımın, .... Noterliğinin 23.10.2018 tarihli devir sözleşmesi ile yine tasarımcının ortak olduğu ... Ambalaj Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'ne devredildiğini, davaya konu tasarımın, ambalaj deseni olup müvekkilinin satışını gerçekleştirdiği streç filmlerin ambalajlanmasında-kutulanmasında kullanıldığını, davacı ve üçüncü kişilerin kötüniyetli bir şekilde müvekkilinin tescilli tasarımını ambalajlarında kullanarak kalitesiz ürünleri piyasaya sürdüklerini, müvekkilinin ticari saygınlığını ve ürünlerine olan güveni zedelediğini, müvekkili şirketin, tescilli tasarımının üzerinde yer alan yazı karakterinin, fontunun, renklerinin, grafiğinin ve görselinin müşteriyi yanıltmaya yönelik olarak birebir aynısını veya benzerinin yapılmasının hukuka aykırı olduğunu, davacının müvekkilinin tescilli tasarımın görsellerini hukuka aykırı olarak kullanarak satış yaptığı için iş bu davayı açtığını savunarak davanın reddini istemiştir.III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARIİlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosyada alınan 03.06.2022 tarihli bilirkişi raporunda, davaya konu tasarımın tescil tarihinden önce 22.02.20 14... .01.2016 tarihlerinde ...’e ait web sitesinde yayımlandığı, yayımlanan tasarımlar ile dava konusu tasarımın benzer algılandığı, bu nedenle yenilik koşulunu taşımadığı ve hükümsüzlük şartlarının oluştuğu, tasarımın başvuru tarihinden önce kamuya sunulmamış olması gerektiği, aksi halde yeni sayılamayacağı ve tescilinin mümkün olmadığı sonucuna ulaşıldığı, somut olayda, tasarımın 14.06.2017 başvuru tarihinden yaklaşık üç yıl önce kamuya sunulduğu sabit olduğundan tasarımın yenilik niteliğini taşımadığı, tescilinin mümkün olmadığı gerekçesi ile davanın kabulü ile, davalı adına tescilli ... numaralı tasarımın hükümsüzlüğüne karar verilmiş, hüküm, davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir. IV. İSTİNAFBölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosya kapsamında alınan bilirkişi raporuna göre, davalıya ait tasarım ile hükümsüzlüğe mesnet gösterilen www.efekardesler.com sitesinde yer alan 22.02.2014 tarihli ve 14.01.2016 tarihinde kamuya sunulmuş ürün görseline konu tasarımlar karşılaştırıldığında; tasarımı oluşturan bütün öğelerin benzer oran biçim ve yerleşimde olduğu, tasarımlar arasında bulunan farkların küçük ayrıntılarda olup tasarımlara ayırt edici nitelik kazandırmadığı, seçenek özgürlüğü kapsamında yapılan değerlendirme sonucunda hükümsüzlüğü talep edilen 14.06.2017 başvuru tarihli ... numaralı tasarım tescili ile hükümsüzlüğe dayanak olarak sunulan geçmiş tarihli ürün görselleri arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerindeki genel izleniminde belirgin farklılıklar bulunmadığı, bu sebep ile benzer olarak algılandıklarının tespit edildiği, raporun denetime ve hukuka uygun olduğu, her ne kadar davalı vekilince tasarımın şirket ortağı ..... tarafından önce ...Ltd. Şti.’ne, oradan da ... Ambalaj Ltd. Şti.’ne, son olarak ise davalı ...... Plastik A.Ş.’ye devredildiği ileri sürülmüş ise de, kamuya sunulan tasarımların yenilik özelliğinin kamuya sunulduğu tarihten on iki ay sonra ortadan kalkacağı, dava konusu tasarıma konu ürünün dava dışı ...... A.Ş. tarafından 2014 yılından itibaren kamuya sunulduğu dava konusu tasarım tescil başvurusunun 14.06.2017 tarihinde yapıldığı dikkate alındığında kamuya sunulduktan itibaren on iki ay içinde tescil başvurusunun yapılmadığı bu nedenle başvuru tarihi itibariyle yenilik ve ayırt edicilik niteliğe sahip olmadığı anlaşılan ... numaralı tasarımın hükümsüzlük şartlarının oluştuğu gerekçesi ile davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, hüküm, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.V. TEMYİZA. Dava ve Hukuki NitelendirmeDava, ... numaralı endüstriyel tasarımın hükümsüzlüğü istemine ilişkindir. B. Değerlendirme ve GerekçeYapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.VI. SONUÇ: Yukarda açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, aynı Kanun'un 372. maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine, 02.07.2026 tarihinde kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.