Eser sözleşmesi niteliğindeki intifa hakkı tesis sözleşmelerinden kaynaklanan uyuşmazlıkta, vakfın haksız fesih beyanı ve takibi üzerine yüklenicinin intifa bedellerinden borçlu olmadığına ilişkin menfi tespit davası.
Özet: Davacı şirket, davalı vakıfla imzalanan inşaat yapımı ve intifa hakkı tesis sözleşmeleri uyarınca, vakfın inşaatın teslim edilmediği gerekçesiyle sözleşmeleri haksız yere feshetmeye çalışması ve sonrasında bu fesih taleplerini yasal süre tanıma talebine dönüştürmesi nedeniyle, kendisinin inşaatı durdurduğunu ve intifa hakkı bedellerinin ödemesini askıya aldığını savunarak, icra takibine konu olan belirli intifa bedellerinden borçlu olmadığının tespit edilmesini istemektedir.
T.C. İSTANBUL 28. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2026/2138 EsasKARAR NO : 2026/71DAVA : Menfi Tespit (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : 27/04/2023KARAR TARİHİ : 16/09/2026Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı ... ... ile mülkiyetleri vakfa ait olan İstanbul ili, ... ilçesi, ... mahallesi, 626 ada, 51 ve 54 parsel sayılı taşınmazlara ilişkin olarak 14.12.2011 tarihli ve ... yevmiye numaralı resmî senet ile “İntifa Hakkı Tesis Sözleşmesi”, İstanbul ili, ... ilçesi, ... mahallesi, 626 ada 1, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25,26, 27, 28, 29, 30, 31, 32 ve 33 parsel sayılı taşınmazları ilişkin olarak 26.12.2011 tarihli ve ... yevmiye numaralı resmî senet ile “İntifa Hakkı Tesis Sözleşmesi”, İstanbul ili, ... ilçesi, ... mahallesi, 626 ada 53 parsel sayılı taşınmaza ilişkin olarak 26.12.2011 tarihli ve ... yevmiye numaralı resmî senet ile “İntifa Hakkı Tesis Sözleşmesi”akdedildiğini, sözleşmelerin hepsinde, davacı yüklenicinin proje kapsamındaki yapıları anahtar teslim esası çerçevesinde inşa edeceği (m. 6.6.) kararlaştırılmış, bunun karşılığında tesislerin bulunduğu taşınmazlar üzerinde yükleniciler lehine intifa hakkı tesis edilmesi ve intifa bedeli olarak davacı vakfa irat şeklinde bedel ödenmesinin kabul edildiğini, her üç sözleşmenin 2.1. maddesinde, sözleşmenin başlığında İntifa Hakkı Tesis Sözleşmesi yazılmış ise de sözleşmenin gerçek içeriğinin “İnşaat Yapımı ve İntifa Hakkı Tesis Sözleşmesi” olduğunu, davacı Şirket'in davalı ...’a karşı yap işlet devret modeliyle inşaat yapımı taahhüdü altına girdiğini, ... ile davacı Şirket arasında imzalanan üç ayrı “İntifa Hakkı Tesis Sözleşmesi”nde inşa edilecek yapıların teslim tarihinin, 19.09.2015 olarak kararlaştırıldığını ancak ... ile imzalanan 19.03.2014 tarihli “Protokol”de 54 parsel üzerindeki... Hastanesi binasının yıkılıp yeniden yapılacağı ve 54 parsel üzerinde huzurevi inşa edileceğinin kararlaştırıldığını, yeni hastane binası ve huzurevinin birlikte “Proje” olarak isimlendirildiği, 19.03.2014 tarihli “Protokol” m. 3.1’de projenin teslim tarihi, (yeniden inşası kararlaştırılan) ... Hastanesine ilişkin yapı ruhsatının alınmasından itibaren yirmi dört ay olarak belirlendiğini, “Protokol” m. 5.3.’te ise 53 parseldeki inşaatın teslim tarihinin 19.09.2016 olarak değiştirildiğini, inşaatlar devam ederken Vakfın talebi ve isteği doğrultusunda inşaat alanının iki katına çıktığını bu amaçla yeni inşaat ruhsatı alınması gerektiğini ve nihayeten inşaatın yapılmasının idari makamlardaki mecburi beklemeler sebebiyle geciktiğini, her ne kadar taraflar arasında üç ayrı “İntifa Hakkı Tesis Sözleşmesi” kurulmuşsa da, bu sözleşmeler, ekonomik ve hukuki açıdan bir bütünlük gösterdiğini, iş sahibi konumundaki davalı vakfın, yukarıda belirtilen teslim tarihlerinde inşaatın teslim edilmediğinden bahisle, yani davacı Şirket’in temerrüde düştüğü iddiasıyla intifa hakkı tesis sözleşmelerini feshettiğini 15.11.2016 tarihli beyanı ile davacı Şirket’e bildirdiğini ve bu sözleşmeler uyarınca davacı Şirket lehine tesis ettiği intifa haklarının terkini istemiyle 29.03.2017 tarihinde üç ayrı dava açtığını, Vakfın, bilirkişi raporları ile fesih/terkin talebi ile açtığı bu davaların hukuka aykırı olduğunun ortaya çıkması üzerine 11.09.2019 tarihli ıslah dilekçeleri ile, fesih/terkin davasını TBK m. 123 uyarınca davacı Şirket’e süre verilmesine çevirdiğini, diğer bir ifade ile fesih/terkin davasındaki haksızlığını kabul ettiğini, bu doğrultuda, davalı ... tarafından fesih iradesinin ortaya konulmasının ve davaların açılması akabinde, davacı Şirket de inşaat sahasının güvenliğinin sağlanması dışında inşaatı askıya almak zorunda bırakıldığını, intifa hakkı bedellerinin ödemesini de aynı kapsamda, yani TBK m. 97 uyarınca durdurduğunu, HMK m. 109 uyarınca fazlaya dair hakları saklı kalmak üzere şimdilik, davacı Şirket ... Gayrimenkul Geliştirme Hiz. İnş. ve San. A.Ş.’nin, 14.12.2011 tarihli ve ... yevmiye numaralı İntifa Hakkı Tesis Sözleşmesi’nden kaynaklanan ve .... İcra Müdürlüğü’nün 2023/... E. sayılı dosyası kapsamında takibe konu edilen 134.750,00 USD tutarlı 05.10.2022 tarihli intifa hakkı bedeli ile, aynı sözleşmeden kaynaklanan ve 141.750,00 USD’ye tekabül eden 05.03.2023 tarihli intifa bedelinden borçlu olmadığının tespitine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı taraf, usulüne uygun tebliğe rağmen cevap dilekçesi sunmamıştır.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;Dava, Menfi Tespit istemine ilişkindir.Davacı tarafından davalı aleyhine açılan menfi tespit davasında, .... Asliye Hukuk Mahkemesinin... Karar sayılı kararıyla "davanın Asliye Ticaret Mahkemesinin görev alanında bulunduğu" gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiş, hükmün istinafı üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi'nin 23.09.2025 tarih ve 2025/1089 Esas - 2025/966 Karar sayılı ilamıyla görevsizlik kararı kesin olarak kaldırılarak, davaya Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından bakılması gerektiği bildirilmiş, dosya Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmiş ve yargılamaya devam edilmiştir. Yargılama devam ederken, benzer uyuşmazlıklarda Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairelerinin görev hususunda farklı kararlar vermesi üzerine 5235 Sayılı Kanun'un 35. Maddesi kapsamında uyuşmazlığın giderilmesi amacıyla yapılan başvuru sonucunda Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin 19.12.2025 tarih ve 2025/3729 Esas - 2025/4450 Karar sayılı ilamıyla, "Uyuşmazlığın Asliye Ticaret Mahkemesinin görev alanında bulunduğuna" karar verildiği gerekçesiyle Asliye Hukuk Mahkemesince yeniden görevsizlik kararı verilerek dosyanın Mahkememize gönderildiği anlaşılmıştır.Ne var ki somut dosya bakımından daha önce verilen görevsizlik kararının yukarıda belirtilen Bölge Adliye Mahkemesi tarafından kesin olarak kaldırılmış olması karşısında, aynı dosyada görev hususu kesin kanun yolu kararıyla belirlenmiş bulunmaktadır.5235 Sayılı Kanun'un 35. Maddesi kapsamında verilen uyuşmazlığın giderilmesine ilişkin Yargıtay kararı, Bölge Adliye Mahkemesi hukuk daireleri arasındaki uygulama farklılığını gidermeye yönelik olup, somut dosyada daha önce verilmiş ve kesinleşmiş bulunan Bölge Adliye Mahkemesi kararını ortadan kaldıran veya bu kararın kesin hüküm niteliğindeki usuli sonuçlarını bertaraf eden bir kanun yolu kararı niteliğinde değildir.Görev hususu kamu düzenine ilişkin olmakla birlikte, somut dosyada görev hususu daha önce kanun yolu incelemesinden geçirilmiş ve Bölge Adliye Mahkemesince kesin olarak karara bağlanmıştır. Bu nedenle, sonradan verilen uyuşmazlığın giderilmesine ilişkin karar gerekçe gösterilerek aynı dosyada yeniden görevsizlik kararı verilmesi ve dosyanın Mahkememize gönderilmesi usulen mümkün görülmemiştir.Bu itibarla, Mahkememize gönderilen dosyanın esası hakkında yargılama yapılmasını gerektiren geçerli bir tevzi/gönderme işleminin bulunmadığı, dosyanın Asliye Hukuk Mahkemesinde görülmeye devam edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.HÜKÜM;Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere;1-Dosyanın yargılamaya devam edilmek üzere .... Asliye Hukuk Mahkemesi'ne GÖNDERİLMESİNE / İADESİNE,2-Esasın bu şekilde KAPATILMASINA,3-Harç, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin esas Mahkemesinde karara bağlanmasına,Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda oy birliğiyle karar verildi. 16/09/2026Başkan ... e-imzalıdırÜye ...e-imzalıdır Üye ... e-imzalıdırKatip ...e-imzalıdır