Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesinde, oto yıkamada kaza yapan belediye iştiraki araca ilişkin kasko teminat dışı bırakılması ve sigorta şirketinin aydınlatma yükümlülüğü ihlali iddialı tazminat davası.
Özet: Araç yıkama sırasında hasar gören aracının onarım ve ikame araç bedelinin kasko sigortası kapsamında karşılanmasını talep eden davacı şirket, davalı sigorta şirketinin, aracın kullanım amacı (belediye hizmet aracı) ile poliçe düzenlemesindeki (özel tescilli araç) uyumsuzluk nedeniyle hasarı teminat dışı bırakmasına itiraz etmekte; bilirkişi raporu ise aracın onarım masrafını ve mahrumiyet bedelini tespit ederek, sigortacının aydınlatma ve mesleki özen yükümlülüğünü ihlal etmesi halinde hasarın poliçe kapsamında olabileceği yönünde görüş belirtmektedir.
T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No:...Esas -...
T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARARESAS NO : ...KARAR NO : ...HAKİM : ...KATİP : ...DAVACI : ...VEKİLİ : Av. ...DAVALI : ...VEKİLİ : Av....DAVA : Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : ...KARAR TARİHİ : ...KARAR YAZIM TARİHİ : ...Mahkememize açılan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan yargılaması sonucunda;GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: müvekkiline ait ... plakalı aracı bıraktığı oto yıkamacıda çalışanlar tarafından araç yıkama alanından çıkartılırken 15/06/2024 tarihinde tek taraflı ve maddi hasarlı kaza meydana geldiğini, kaza ile ilgili kasko sigortacısına başvuru yaptıklarını, hasar dosyası açıldığını ancak başvurunun reddedildiğini, müvekkilinin aracını kendi imkanları ile ... Otomotiv'de 176.433,60-TL bedelle tamir ettirdiğini, tamir süresince müvekkilinin araçtan mahrum kaldığını ancak ikame araç hizmetinden faydalanamadığını, sigorta şirketine yapılan başvurudan ve arabuluculuk görüşmelerinden bir sonuç alamadıklarından bahisle davanın kabulü ile davacıya ait araçta meydana gelen 176.433,60-TL hasar tazminatının ve 100,00-TL ikame araç bedelinin davalı sigorta şirketine başvuru tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderlerinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.CEVAP : Davalı vekili dosyaya sunduğu cevap dilekçesinde: eldeki davada Tüketici Mahkemelerinin görevli olduğunu, davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasında hukuki yarar bulunmadığını, aracın kullanım şekli dolayısıyla taleplerin teminat dışında kaldığını, meydana gelen hasarın bilirkişi marifetiyle tespitinin gerektiğini, müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun yalnızca gerçek zararı karşılamaktan ibaret olduğunu, kabul anlamına gelmemek kaydıyla zarar hesabında anlaşmalı tamirhane iskontosunun uygulanması gerektiğini, zarar hesabının kdv dahil edilmeden yapılması gerektiğini, neticeten haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.DELİLLER :Kasko sigorta poliçesi, hasar dosyası, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi kayıtları, emsal ücret araştırmaları ve tarafların dayandığı tüm deliller toplanmış, bilirkişi heyetinden ayrıntılı rapor alınmıştır.Dosyaya mübrez 15/02/2026 tarihli bilirkişi heyet raporunda: sigortalının davacı .... San. Ve Tic. A.Ş. olduğu, aracın trafik tescil kaydı (ruhsat) 'özel' kullanım olarak tescil edildiği, poliçenin, resmi belge olan ruhsat verilerine tam uyumlu şekilde düzenlendiği, takdiri mahkemeye ait olmak üzere; sigortalı firmanın bir belediye iştiraki olduğu ve dava konusu aracında belediye hizmetlerinde kullanılacağı belirli iken, kullanım amacına uygun olmayan hatalı poliçe tanzim edildiği, ilgili poliçede " Sigortalı aracın belediye hizmet aracı,... bu kullanım tarzının tespiti durumunda meydana gelen hasarlar poliçe teminatı dışında kalacaktır." yazdığı, sigortalının gerçekte var olan riskinin teminat dışı bırakıldığının tespit edildiği, takdiri mahkemeye ait olmak üzere; sigortacının ve onun adına hareket eden acentenin, sigorta ettireni aydınlatma ve bilgilendirme yükümlülüğü ile sigorta ettiren tarafından bildirilen riziko ve kullanım amacına uygun poliçeyi düzenlerken gerekli mesleki özeni gösterme yükümlülüğünü ihlal ettiğinin kabulü ve söz konusu kiralama işleminin, ticari bir 'rent a car' faaliyeti olmayıp, kamu hizmetinin yürütülmesi için mevzuat gereği yapılan bir tahsis işlemi olduğunun kabulü halinde, dava konusu hasarın poliçenin kapsamında olacağı, dava konusu aracın onarımını yapan Timuçin Otomotiv tarafından düzenlenen 02.08.2024 tarihli faturada KDV dahil 176.433,60-TL tutarın piyasa şartlarına ve hasara uyumlu olduğu, dosya kapsamında bulunan fatura ve fotoğraflardaki hasarın boyutu dikkate alındığında, aracın hasarının onarımının 20 günde yapılabileceği, makul onarım süresinin 20 gün olabileceği, 52.123,40-TL mahrumiyet bedeli tespit edildiği görüş ve kanaatinde olduklarını bildirmişlerdir.Davacı vekili 07/04/2026 tarihli ıslah dilekçesinde: davalı ... Sigorta A.Ş.'nin (sigorta şirketince poliçe limitiyle sınırlı sorumlu olarak) sorumluluğu bulunması sebebiyle davacıya ait araçta meydan gelen fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 176.433,60-TL hasar tazminatının ve 52.123,40-TL ikame araç bedelinin davalı sigorta şirketine başvuru tarihinden (24.06.2024) itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.YARGILAMA VE GEREKÇE:Dava, meydana gelen tek taraflı trafik kazası sonucunda oluşan hasarın ve aracın tamiri süresince kullanılamamasından kaynaklı ikame araç zararının kasko poliçesi uyarınca tazmini talebine ilişkindir.Davacı şirkete ait ...plakalı araç davalı sigorta şirket nezdinde...nolu kasko poliçesi ile 11/12/2023 - 11/12/2024 tarihleri arasında sigortalanmış olup aracın oto yıkamacıya bırakıldığı esnada çalışanlar tarafından araç yıkama yerinden çıkartılırken 15/06/2024 tarihinde hasara uğradığı, araçta 176.433,60-TL'lik hasar oluştuğu iddia edilerek eldeki dava açılmıştır.Davalı vekili cevap dilekçesinde tüketici mahkemesinin görevli olduğunu, aracın İncesu Belediyesi tarafından kiralık araç olarak kullanılmasından dolayı kasko poliçesinin 3. Sayfasındaki "Sigorta Teminatına İlişkin Özel Belirlemeler" başlıklı madde uyarınca hasarın teminat dışı olduğunu, aracın belediye hizmet aracı olarak kiralandığını, hasarın da bu sırada gerçekleştiğini savunmuştur.Kasko sigorta sözleşmesinin tarafları ticaret şirketi olduğundan eldeki davada mahkememiz görevlidir. Bu nedenle davalı vekilinin görev itirazının ön inceleme duruşmasında reddine karar verilmiştir.Mahkememizce İncesu Belediyesi'ne yazılan müzekkereye verilen cevabı yazıda; "%100 sermayesi belediyemize ait olan ...San ve Tic A.Ş. adlı firmanın bünyesinde bulunan ... plakalı araç belediyemize kiralık olup;yönetim kurulu tarafından kullanılan araç tahsisli plaka alınması gerektiğinden ve mecburen kira sözleşmesi yapılmış olup herhangi bir kira bedeli ödenmemektedir. İlgili tarihte araç sürücüsü olan ... belediyemiz personelidir." şeklinde cevap verilmiş, ilgili kira sözleşmesinin bir örneği yazı ekinde gönderilmiştir. Sözleşmeye göre ... plakalı aracın 17/04/2024 - 31/03/2029 tarihleri arasında 1.200.000,00-TL bedelle davacı şirket tarafından İncesu Belediyesi'ne kiralandığı anlaşılmaktadır.Mahkememizce makine mühendisi ve sigortacı bilirkişi kurulundan 15/02/2026 tarihli rapor alınmıştır. Rapor içeriğine göre aracın kiralanmasının ticari bir rent a car faaliyeti olmaması, kamu hizmetinin yürütülmesi için mevzuat gereği yapılan bir tahsis işlemi olması nedeniyle hasarın poliçe teminatı kapsamında olduğu, davacının hasardan kaynaklı zararının 176.433,60-TL, aracın makul onarım süresinin 20 gün, ikame araç zararının 52.123,40-TL olduğu tespitleri yapılmıştır.Davacı vekili 07/04/2026 tarihli ıslah dilekçesi ile ikame araç zararı talebini 52.123,40-TL'ye arttırmıştır.Dava konusu ... plakalı araca ilişkin ... numaralı Kapsamlı Kasko Sigorta Poliçesinin 3. sayfasında;"SİGORTA TEMİNATINA İLİŞKİN ÖZEL BELİRLEMELERSigortalı aracın zırhlı araç, kiralık araç (rent a car), ticari amaçlı kişiler arası paylaşılan araçlar, kurye aracı, canlı yayın aracı, yarış ve off road aracı, test ve deneme sürüşü aracı, siyasi parti aracı, belediye hizmet aracı, askeri araç ve/veya tadilat sonucu üretim amacı dışında (örnek: gezici mutfak, lastik tamir aracı vb.) kullanılan herhangi bir araç, tekerlekli ev, vagon ev olması durumunda teminat verilmeyecek olup, bu kullanım tarzının tespiti durumunda meydana gelen hasarlar poliçe teminatı dışında kalacaktır." düzenlemesi bulunmaktadır."..Şu hâlde Mahkemece; kasko sigorta poliçesindeki beyana aykırılık klozu kapsamında aracın kısa veya uzun süreli olarak kiralık kullanımdayken hasar oluşumuna sebebiyet verildiği durumlarda sigortacının hasardan sorumlu olmayacağı kararlaştırılmış olup davalının hasar araştırma raporu, bozma öncesi dosyaya sunulan deliller, özellikle bozma sonrasında alınan beyanlar ve toplanan tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde, aracın kiralık araç olarak kullanıldığı açıkça anlaşılmakta olup davanın tümden reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir...." Yargıtay 4. HD 2023/9375 Esas, 2023/12954 KararYapılan yargılama, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacıya ait ...plakalı aracın davalı nezdinde kasko sigortalı olduğu, aracın 15/06/2024 tarihinden hasara uğradığı, davacının bu hasarın ve ikame araç bedelinin tahsili talebiyle eldeki davayı açtığı, davalının savunması ve dosya içeriğine göre aracın hasar tarihinde İncesi Belediyesi'ne kiralandığı, kasko poliçesinde aracın kiralanması durumunda hasarın poliçe teminatı kapsamında kalmayacağının açıkça düzenlendiği, her ne kadar bilirkişi raporunda kiralama işleminin ticari bir rent a car işlemi olmadığı, kamu hizmetinin yürütülmesi için gerekli bir tahsisi işlemi olduğu belirtilmiş ise de taraflar arasındaki kasko poliçesinde aracın belediye hizmet aracı olarak tahsis edilmesi halinde de hasarın teminat dışı kalacağının belirtildiği, kira sözleşmesinin 1.200.000,00-TL bedel karşılığı yapıldığı, davacı şirket ile dava dışı belediye arasında gerçek anlamda bir kira ilişkisi bulunmadığı yönündeki iddiaların davalı sigorta şirketi yönünden bağlayıcı olmadığı, sözleşme serbestisi uyarınca yapılan sigorta sözleşmesine davacının uymakla yükümlü olduğu, ancak kaza tarihinde aracın poliçeye aykırı bir biçimde kiraya verildiği, bu nedenle davacının araç kiracıdayken meydana gelen hasarı davalıdan talep edemeyeceği kanaatine varılmakla açılan davanın reddine dair aşağıdaki hükmün tesisi uygun görülmüştür.H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davanın REDDİNE,2-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince alınması gerekli 732,00-TL ilam harcının, tahsil edilen 3.014,76-TL peşin harç ve 888,45-TL ıslah harcından mahsubuna, 3.171,21-TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran davacıya iadesine,3-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,4-Davacı tarafın yaptığı yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,5-6100 sayılı HMK 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,6-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümleri uyarınca 45.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile kendisini vekille temsil eden davalıya ödenmesine,Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal iki haftalık süresi içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. ...Katip ... e-imzalı Hakim...e-imzalı