kayseri 1. asliye ticaret mahkemesinin hazır beton satışından kaynaklanan ticari alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine itirazın iptali kararının gerekçesi.

Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin hazır beton satışından kaynaklanan ticari alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine itirazın iptali kararının gerekçesi.

Özet: Hazır beton üreticisi davacının, inşaat firması davalıya yaptığı beton satışlarından kaynaklanan ödenmemiş alacağının tahsili amacıyla başlattığı icra takibine davalının itiraz etmesi üzerine açılan itirazın iptali davasında; ticari defter kayıtları, süresinde itiraz edilmeyen e-faturalar ve BA/BS formları gibi güçlü delillerle desteklenen bilirkişi raporu, davacı ile davalı arasında ticari cari hesap ilişkisi bulunduğunu, davacının ticari defterlerinde alacağa esas tüm faturaların kayıtlı olduğunu ve davalının e-faturalara süresinde itiraz etmediğini tespit ederek davacının alacak iddiasını doğrulamıştır.

T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...

T.C.

KAYSERİ

1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİKARAR

ESAS NO : ... Esas

KARAR NO : ...

HAKİM : ...

KATİP : ...

DAVACI : ...

VEKİLİ :Av. ...

DAVALI : ...

VEKİLİ : Av. ...

DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : ...

KARAR TARİHİ :...

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : ...

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili... San. Ve Tic LTD ŞTİ.'nin ... İlivı İlçesi adresinde merkezi adresi bulunan Hazır Beton üreticisi bir firma olduğunu, davalı şirketin ise Kayseri merkezli bir inşaat firması olup Manisa ilinde ... mevkii ve v mevkilerinde kamu ihale işleri aldığını, müvekkili firma ile davalı firma arasında davalının inşaat işlerinde kullanması amacıyla cari hesap ekstresinde ve faturalarda da yer aldığı üzere 20.07.2024 tarihinden itibaren aralıklarla kayıtlı biçimde beton satışı gerçekleştirdiğini, davalı firma tarafından 05.08.2024 tarihinde 350.000TL 18.09.2024 tarihinde 150.000TL çek vermek suretiyle kısmi ödeme yaptığını, ancak bakiye borcu ödemediğini, müvekkili firmanın her türlü yazılı ve sözlü bildirimlerine rağmen davalı firmanın cari hesabını kapatmadığını, Kayseri Genel İcra Dairesi'nin... Esas sayılı icra dosyası ile takibe geçildiğini, takipte kesinleşen miktarın toplamda 1.339.959,53 TL olup icra harç masraf ve vekalet ücretleri ile 1.699.820,28 TL güncel bakiye borç bulunduğunu, ancak davalının, borca ve faize itiraz ederek takibi durdurduğunu belirterek davalının, Kayseri İcra Müdürlüğü’nün... Esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu haksız itirazın iptaliyle takibin devamına, davalının borcunu inkar ettiği gözetilerek %20 oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesine, harca esas 1.339.959,53TL tutarındaki alacak için ihtiyati haciz kararı verilmesine, vekalet ücreti ile yargılama masraflarının davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, arabuluculuk sürecinde anlaşma sağlanamadığını, cari hesap ekstresi ve faturaların tek taraflı olduğunu, müvekkili tarafından onaylanmadığını, müvekkilinin ticari defterlerine kaydedilmediğini, davacının, müvekkilinin kendisine 05.08.2024 ve 18.09.2024 tarihlerinde 350.000 TL ve 150.000 TL’lik çek verdiğini kabul ettiğini, ancak bu ödemelerin borçtan mahsup edilmediğini beyanla davanın reddine, davacının ihtiyati haciz talebinin reddine ve %20 oranındaki icra inkar tazminatı talebinin reddine, yargılama gideri ve avukatlık ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER:Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır.

Kayseri Genel İcra Dairesi'nin... esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde, alacaklının ... Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi, borçlunun... Sanayi Ticaret Limited Şirketi olduğu, toplam 1.339.959,53-TL alacak üzerinden takibin yapıldığı, ödeme emrinin borçluya 13/05/2025 tarihinde tebliğ edildiği, borçlunun 09/05/2025 tarihinde borca itiraz ettiği, iş bu davanın süresinde açıldığı görülmüştür.

Köprübaşı Mal Müdürlüğü'ne ve Erciyes Vergi Dairesi'ne müzekkere yazılarak dava konusu faturaların davacı... Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi tarafından form bilanço satım (BS), davalı... Sanayi Ticaret Limited Şirketi tarafından bilanço alım (BA) belgelerinde ve sair beyan ve belgelerde kullanılıp kullanılmadığı sorulmuş, gelen yazı cevabıyla, Form Ba-Bs'lerin gönderildiği görülmüştür.

Tüm deliller toplandıktan sonra bilirkişi raporu alınmış, mali müşavir bilirkişi 12/05/2026 tarihli raporda özetle;

1-Davacının 2024 ve 2025 yıllarında, e-defter e-berat tasdikine tabi olduğu, beratların süresi içerisinde ve usulüne uygun olarak verilmiş olduğu, HMK 222 'ye göre delil niteliğine haiz olduğu,

2-Davacı ve davalı arasında cari hesap ilişkisi bulunduğu, davacının ticari defter kayıtlarında davaya konu alacağa esas teşkil eden faturaların tamamının kayıtlı bulunduğu,

3-Faturalara ilişkin irsaliye bilgileri ve teslimat durumlarının rapor içerisinde tablo olarak sunulmuş olduğu,

4-Davaya konu e-fatura olarak düzenlenen faturalara ilişkin davalı tarafça süresi içe yapılmış bir itiraz, iade faturası bulunmadığı,

5-Dosya kapsamında sunulan karşılaştırmalı BA /BS formlarında, davaya konu faturaların tamamının bulunduğu,

6-Davacının davalı aleyhine Kayseri Genel İcra dairesinin... esas dosyası ilamsız takiplerde ödeme emri ile ; Asıl alacak 1.062.000,00TL, İşlemiş faiz 277.959,53TL, Toplam 1.339.959,53TL takip başlatmış olduğu,

7-Davacının ticari defter kayıtlarında, davalının takip edildiği hesabın takip tarihi 02.05.2025 tarihi ve 31.12.2025 tarihi itibariyle bakiyesinin 1.071.000,00 TL (davalı borçlu) olduğu,

8-Davaya konu faturalarda bulunan malların tesliminin yapıldığı yönünde hüküm kurulacaksa, davacının davalıdan asıl alacak 1.071.000,00 TL alacaklı olacağı yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir. Rapordan birer suret taraflara tebliğ edildiği rapora karşı davacı vekilinin beyan ve itiraz dilekçesi sunduğu görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, YARGILAMA VE GEREKÇE:

Dava, alacağın tahsiline yönelik olarak başlatılan ilamsız icra takibine vaki itirazın İİK'nun 67/1. maddesi uyarınca iptali istemine ilişkindir.

6545 sayılı Yasa'nın 45/3. maddesi uyarınca dava değeri itibarı ile tek hakim tarafından basit yargılama usulüne göre yargılama yapılarak dava sonuçlandırılmıştır.

Taraflar arasında uyuşmazlık; takibe konu edilen nedenlerle davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı, davalının icra takibine vaki yetkiye ve borca itirazının haklı olup olmadığı, bu itirazların iptalinin gerekip gerekmediği, icra inkar tazminatının koşullarının bulunup bulunmadığı noktalarında toplanmaktadır.

Bilindiği üzere, 2004 sayılı İcra İflas Kanunu’nun 67. maddesi uyarınca itirazın iptali davası; alacaklının, icra takibine karşı borçlunun yaptığı itirazın iptali ile İİK’nun 66. maddesine göre itiraz üzerine duran takibin devamını sağlayan bir eda davası olup, itirazın tebliğinden itibaren bir yıllık süre içinde açılan davada borçlunun itirazında haksızlığının belirlenmesi ve alacağın likit olması halinde, istem varsa borçlu aleyhine icra inkar tazminatına da hükmedilebilir. (Baki Kuru, İcra ve İflas Hukuku, 2006, s.219, 223). İcra dosyasında itiraz dilekçesinin alacaklıya tebliğ edildiğine ilişkin bir belge bulunmadığı gibi, eldeki davanın bir yıllık yasal süre içinde kısmi dava olarak açıldığı anlaşılmıştır.

Takip alacaklısı tarafından ödeme emrine süresi içinde itiraz etmiş olan takip borçlusuna karşı açılan 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun (İİK) 67. ve devamı maddelerinde düzenlenen itirazın iptali davalarının konusu, icra takibi konusu edilen alacaklar olup davanın amacı itirazla duran takibin devamını sağlamaktır. Yargılama usulü bakımından genel hükümlere tabi olduğundan ispat külfetiyle ilgili kurallar itirazın iptali davasında da geçerlidir. Taraflar iddia ve savunmalarını HMK’nda belirtilen hükümlere göre ispat etmelidir. Buna göre yapılacak yargılama sonunda mahkemece verilecek karar ya davanın kabulü ya da reddine yönelik olacak; ancak takibin iptali ya da devamı hükmünü de içerecektir. İtiraz üzerine duran icra takibinin devam edebilmesini sağlayan ve takip hukuku içinde olmakla birlikte, maddi hukuk ilişkisinin incelenerek uyuşmazlığı kesin hükümle sonuçlandıran bu dava icra takibine sıkı sıkıya bağlıdır ve takibe bağlılık alacağın hem miktarı hem de kaynağı yönünden mevcuttur.

HMK’nun "Ticari defterlerin ibrazı ve delil olması" başlıklı 222. maddesi;

"(1) Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir.

(2) Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır.

(3) İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya ilgili hususta hiç bir kayıt içermemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz.

(4) Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur.

(5) Taraflardan biri tacir olmasa dahi, tacir olan diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtir; ancak, karşı taraf defterlerini ibrazdan kaçınırsa, ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılır." şeklindedir.

7251 sayılı Kanunu’nun 23. maddesi ile yapılan değişiklik ile 6100 sayılı Kanun’un 222. maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan "ilgili hususta hiç bir kayıt içermemesi" ibaresi "diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi" şeklinde değiştirilmiştir.

Ticari defterlerin delil olmasına ilişkin düzenleme HMK'nun 222. maddede yer almaktadır. Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir (HMK'nun 222/1). Ticari defterlerin ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için kanununa göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır (HMK'nun 222/2). Bu şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerektiği ise üçüncü fıkrada düzenlenmiştir. Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur (HMK'nun 222/4). Ticari defterler usulüne uygun tutulsun tutulmasın aleyhe olan kayıtlar delil olur (Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin, 28/05/2009 gün ve 2008/10995 Esas, 2009/5037 Karar sayılı ilamı).

Yargılama sonunda yukarıda yapılan açıklamalar ışığında; mali müşavir bilirkişi 12/05/2026 tarihli raporda özetle;

2-Davacı ve davalı arasında cari hesap ilişkisi bulunduğu, davacının ticari defter kayıtlarında davaya konu alacağa esas teşkil eden faturaların tamamının kayıtlı bulunduğu,

3-Faturalara ilişkin irsaliye bilgileri ve teslimat durumlarının rapor içerisinde tablo olarak sunulmuş olduğu,

4-Davaya konu e-fatura olarak düzenlenen faturalara ilişkin davalı tarafça süresi içe yapılmış bir itiraz, iade faturası bulunmadığı,

5-Dosya kapsamında sunulan karşılaştırmalı BA /BS formlarında, davaya konu faturaların tamamının bulunduğu,

7-Davacının ticari defter kayıtlarında, davalının takip edildiği hesabın takip tarihi 02.05.2025 tarihi ve 31.12.2025 tarihi itibariyle bakiyesinin 1.071.000,00 TL (davalı borçlu) olduğu,

Davacının davalı aleyhine Kayseri Genel İcra dairesinin... esas dosyası ilamsız takiplerde ödeme emri ile ; Asıl alacak 1.062.000,00TL, İşlemiş faiz 277.959,53TL, Toplam 1.339.959,53TL takip başlatmış olduğu, talep edilen işlemiş faiz yönünden temerrüte yönelik bilgi belge sunulmamış olduğu anlaşılmakla davanın KISMEN KABULÜ ile; davalının Kayseri Genel İcra Müdürlüğü'nün... Esas sayılı dosyasına vaki itirazının 1.062.000,00 TL asıl alacak üzerinden İPTALİNE, asıl alacağa takip tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faizi uygulanarak ve takip talebindeki diğer koşullar ile devamına, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE, karar verilmiştir.

Davacı taraf dava dilekçesinde icra inkar tazminatı talebinde bulunmuştur.

İİK'nun 67/1. maddesine göre "Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın "yüzde yirmisinden" aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir." Buna göre davacı lehine icra inkar tazminatına hükmetmek için davalının haksız olması, itirazın iptaline karar verilen alacağın likit olması ve davacının talebi gerekir. Takibe konu edilen alacak taraflar arasındaki alım satıma dayalı ticari ilişki nedeniyle düzenlenen faturaların içeriğinden, taraflar arasındaki icra takibinden, tarafların ticari defter ve kayıtlardan tespiti ve hesabı mümkün olduğundan ve davacının davalıdan alacaklı olduğu da sabit olduğundan alacağın likit ve belirlenebilir olduğu görülmekle itirazın iptaline karar verilen 1.062.000,00TL'nın takdiren %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile;

1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; davalının Kayseri Genel İcra Müdürlüğü'nün... Esas sayılı dosyasına vaki itirazının 1.062.000,00 TL asıl alacak üzerinden İPTALİNE, asıl alacağa takip tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faizi uygulanarak ve takip talebindeki diğer koşullar ile devamına, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,

2-Hükmedilen asıl alacağın %20'si oranında hesaplanan 212.400,00-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,

3-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince; alınması gereken 72.545,22-TL harçtan davacı tarafından peşin yatırılan 16.183,36-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 56.361,86-TL harcın davalıdan alınarak Hazine'ye Gelir Kaydına,

4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 4.600,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davanın kabul/ret oranına göre hesap edilen 3.645,78-TL'sinin davalıdan, bakiye 954,22-TL'sinin ise davacıdan alınarak Hazine'ye Gelir Kaydına,

5-Davacı tarafından yatırılan 615,40-TL başvurma harcı ve 16.183,36-TL peşin harç olmak üzere toplam 16.798,76-TL harcın davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,

6-Davacı tarafından yapılan; bilirkişi ücreti 5.000,00-TL, posta, müzekkere, tebligat, elektronik tebligat ve kep reddiyat gideri 145,00-TL olmak üzere toplam 5.145,00-TL yargılama giderinin davanın kabul/ret oranına göre hesap edilen 4.077.73-TL'sinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, bakiye kısmın ise davacı taraf üzerinde bırakılmasına,

7-Davalı tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,

8-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca kabul edilen kısım üzerinden 165.300,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,

9-Davalı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca red edilen kısım üzerinden 45.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,

10-6100 sayılı HMK 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,

11-Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 203. maddesi uyarınca dosyanın tarih ve işlem sırasına düzenlenip dizi listesine bağlanmasına, Yazı İşleri Müdürü tarafından kontrolü yapıldıktan sonra İstinafa gönderilmesine veya arşive kaldırılmasına,

Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. ...

Katip...

e-imzalıdır

Hakim ...

e-imzalıdır