Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu, işyeri ruhsatı başvurusunun, kira sözleşmesi imzalandığında malik olmayan bir tarafça yapıldığı iddiasıyla reddi üzerine verilen ısrar kararını temyizen değerlendiriyor.
Özet: İşyeri açma ve çalışma ruhsatı başvurusunun, kira sözleşmesinin imzalandığı tarihte kiralayanın taşınmazın maliki olmaması nedeniyle reddedilmesine ilişkin idari işlemin iptali talebiyle açılan davada, idare mahkemesi ve istinaf incelemesi yapan bölge idare mahkemesi, idarenin kira sözleşmesinin geçerliliğini tek başına değerlendiremeyeceği ve adli yargı kararı olmaksızın sözleşmenin geçerli olduğu gerekçesiyle idari işlemi iptal etmiş; ancak temyiz incelemesini yapan Danıştay 4. Dairesi, kira sözleşmesinin en başından itibaren geçersiz olduğu kabulüyle idari işlemi hukuka uygun bularak kararı bozmuş; bunun üzerine bölge idare mahkemesi, önceki iptal kararında ısrar etmiştir.
T.C.
D A N I Ş T A YİDARİ DAVA DAİRELERİ KURULUEsas No : 2024/2166Karar No : 2025/1072 TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Belediye Başkanlığı VEKİLİ : Av. ... DAVALI YANINDA MÜDAHİL: ...KARŞI TARAF (DAVACI) : ...VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ :Dava konusu istem: Davacının işletmekte olduğu ... Bebe isimli iş yeri için işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenmesi istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin Ruhsat ve Denetim Müdürlüğünün ... tarih ve ...-... sayılı işleminin iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...İdare Mahkemesinin...tarih ve E:..., K:...... sayılı kararıyla; davacının ruhsat başvurusunun ekinde kira sözleşmesini ibraz ettiği, davalı idare tarafından kira sözleşmesine konu taşınmazın kontrat tarihindeki maliki ile imzalanmış geçerli bir kira sözleşmesi bulunmadığından bahisle başvurunun reddedildiği, olayda her ne kadar ruhsat talebine konu taşınmazın tapu kaydına göre 09/08/2019 tarihinde el değiştirdiği ve bu tarih itibarıyla müdahil tarafından edinildiği görülmekte ise de ... Tüketici Mahkemesinin... tarih ve E:...,K:... sayılı kararında, müdahilin, anılan taşınmazı kendisine teslim edilen 2001 tarihinden bu yana aralıksız kullandığı, davacı tarafından dosyaya ibraz edilen ve geçersizliği yönünden herhangi bir karar alınmamış kira sözleşmesinin mevcut olduğu, 6098 sayılı Borçlar Kanunu'nun taşınmaz kiralarına ilişkin maddelerinde, konut ve çatılı işyeri kiralarında kiracının, belirli süreli sözleşmelerin süresinin bitiminden en az 15 gün önce bildirimde bulunmaması halinde sözleşmesinin aynı koşullarla bir yıl için uzatılmış sayılacağının hüküm altına alındığı, Kanun gereği kira sözleşmesinin tarafının ancak sözleşmenin feshi sebeplerinin varlığı halinde adli yargı mercilerinde açılacak dava ile kira sözleşmesinin feshine karar verilmesini talep edebileceği, adli yargı mercilerince sözleşmenin feshine dair bir karar veya sözleşmenin tarafları arasında kira sözleşmesinin feshine dair karşılıklı bir mutabakat olmadıkça mevcut kira sözleşmesinin geçerliliğini koruyacağı konusunda şüphe bulunmadığı, bu durumda kiracılık ilişkisinin tarafı olmayan davalı idarenin, adli yargı mercilerince sözleşmenin feshine dair bir karar veya sözleşmenin tarafları arasında sözleşmenin feshine dair karşılıklı bir mutabakat olmaması ve sözleşmenin geçersizliğine dair adli yargı mercilerince verilmiş bir kararın da olmaması karşısında, kira sözleşmesinin geçerli bir sözleşme olmadığından bahisle, mevzuata göre değerlendirme yapılmaksızın ruhsat başvurusunun reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. Daire kararının özeti: Danıştay Dördüncü Dairesinin 13/11/2023 tarih ve E:2023/8221, K:2023/6190 sayılı kararıyla; Uyuşmazlık konusu olayda; .... Tüketici Mahkemesince, müdahilin kendisine teslim edilen ruhsat talebine konu taşınmazı 2001 tarihinden bu yana aralıksız kullandığı bu nedenle eski malik ... adına kayıtlı tapu kayıtlarının iptali ile müdahil... adına tesciline karar verildiği, bunun sonucunda da taşınmazın 09/08/2019 tarihinde müdahil ... adına tescil edildiği görülmüş ise de, kira sözleşmesinin imzalandığı sırada kiraya veren tarafın malik olmadığının açık olduğu, her ne kadar daha sonrasında alınan mahkeme kararı ile gerçek malikin sözleşmede kiraya veren taraf ile aynı kişi olduğu sonucuna varılmış ise de bu durumun yapılan kira sözleşmesini başından itibaren geçerli hale getirmeyeceği,Bu durumda, imzalandığı tarih itibarıyla geçerli olmayan bir kira sözleşmesine dayanılarak yapılan ruhsat başvurusunun reddine yönelik işlemde hukuka aykırılık görülmediğinden dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılıı kararının bozulmasına karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi ısrar kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; istinaf başvurusunun reddi yolundaki ilk kararda ısrar edilmiştir.TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, dava konusu idari işlemin dayanağını oluşturan taşınmaza ilişkin kira sözleşmesinin düzenlendiği tarihte, taşınmaz malikinin... olmasına rağmen, kira sözleşmesinin müdahil ... ile imzalanmış olması, tapu kayıtlarından...’ın adı geçen taşınmazı 09/08/2019 tarihinde satın alarak malik olması yanında, Belediyelerine başvuruda bulunarak, maliki olduğu taşınmazın davacı tarafından işgal edildiği yönünde şikayetinin bulunması gibi hususlar dikkate alındığında tesis edilen işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, ısrar kararının hukuka ve usule uygun bulunduğu, davalı idare tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen sebeplerin kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı, istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:HUKUKİ DEĞERLENDİRME:Danıştay dava daireleri ile bölge idare mahkemelerinin temyize tabi kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan;"a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,b) Hukuka aykırı karar verilmesi,c) Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür.Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.KARAR SONUCU:Açıklanan nedenlerle;1.Davalı idarenin temyiz isteminin reddine,2.Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı ısrar kararının ONANMASINA,3.Bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın .... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 15/05/2025 tarihinde, kesin olarak oyçokluğu ile karar verildi. KARŞI OY X- Temyiz edilen kararla ilgili dosyanın incelenmesinden, davalı idarenin temyiz isteminin kabulü ile, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu ... tarih ve E:... K:... sayılı ısrar kararının, Danıştay Dördüncü Dairesinin 13/11/2023 tarih ve E:2023/8221, K:2023/6190 sayılı kararında yer alan gerekçe doğrultusunda bozulması gerektiği oyuyla, karara katılmıyorum.