3402 sayılı Kadastro Kanunu 22/2-a maddesi uyarınca yenileme kadastrosu sonrası parsel yüzölçümü ve sınır uyuşmazlığından kaynaklanan tapu iptali ile tescil talepli davada, ilk tesis kadastrosundaki hatalar ve hava fotoğrafları dikkate alınarak verilen karar.
Özet: Kadastro yenileme çalışmalarında taşınmazının yüzölçümünün azaldığını iddia eden davacının açtığı davada, ilk derece mahkemesi, eski kadastro paftalarındaki birleştirme hatası ile taşınmaz sınırlarında zamanla meydana gelen fiili değişiklikleri değerlendirerek, davalılardan birinin parseliyle ilgili tespitin doğru olduğuna karar verirken, diğer davalının parseliyle olan müşterek sınırın yenileme kadastrosunda hatalı tespit edildiğini belirlemiş ve bilirkişi raporu doğrultusunda davacının parseline belirli bir alanın eklenmesiyle yüzölçümünü düzelterek tesciline hükmetmiştir.
MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2025/853 E., 2025/1274 K.İLK DERECE MAHKEMESİ : Samsun Kadastro MahkemesiSAYISI : 2024/7 E., 2024/41 K.Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:I. DAVA1. Samsun ili ... ilçesi ... Mahallesi çalışma alanında 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun (3402 sayılı Kanun) 22/2-a maddesi uyarınca yapılan uygulama kadastro sırasında, tapuda davacı ... adına kayıtlı bulunan eski 901 parsel sayılı 849 m² yüzölçümündeki taşınmaz, 1 52... parsel numarasıyla ve 678,50 m² yüzölçümlü olarak; tapuda davalı ... ve müşterekleri adına kayıtlı bulunan eski 902 parsel sayılı 1.907 m² yüzölçümündeki taşınmaz, 1 52... parsel numarasıyla ve 1.798,91 m² yüzölçümlü olarak; tapuda davalı ... adına kayıtlı bulunan eski 900 parsel sayılı 2.007,00 m² yüzölçümündeki taşınmaz, 1 52... parsel numarasıyla ve 989,99 m² yüzölçümlü olarak tespit edilmiştir.2. İtirazı kadastro komisyonunca reddedilen davacı ... vekili dava dilekçesinde; 1 52... parsel sayılı taşınmazın bir kısmının davalı ... adına kayıtlı olan 1 52... parsele, bir kısmının da davalı ... adına kayıtlı 1 52... parsele yazılmak suretiyle taşınmazının yüzölçümünde azalma olduğunu belirterek, kadastro tespitinin iptalini talep etmiştir. II. CEVAPDavalılar, cevap dilekçesi vermemişlerdir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARIİlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "dava konusu 1 52... , 16... parsel sayılı taşınmazların ilk tesis kadastrosuna ait takometrik paftası ile yenileme sonrası oluşturulan pafta çakıştırıldığında, bu iki paftanın birbirleri ile büyük ölçüde uyumlu olmadıkları ve çakışmadığının görüldüğü, dava konusu 1 52... parsel sayılı taşınmazın ihtilaf konusu 1 52... ve 18 parseller ile olan sınırlarının yapılan güncelleme çalışmalarında sabit sınır olarak belirlendiği, alınan üçlü harita mühendisi bilirkişilerinin heyet raporunda yapılan tespitlere göre, 1978 yılında yapılan ilk tesis kadastrosunun ölçü krokisinde birleştirme hatası yapıldığı ve tesis kadastrosuna en yakın tarihli 1972 hava fotoğrafı üzerinde yapılan incelemede bu hata sonucu dava konusu taşınmazların sınırlarının zemine uyumsuz olduğunun anlaşılmıştır. Davacıya ait 1 52... parsel sayılı taşınmazın davalı 1 52... parsel sayılı taşınmaz ile müşterek sınırlarının yenileme çalışmalarında sabit sınır olarak alındığı, tonç işareti ile gösterilen bu sınırın 1972 tarihli hava fotoğrafı ile uyumlu olduğu, yukarıda bahsi geçen birleştirme hatası düzeltildikten sonra tesis kadastrosu öncesi gerçek duruma uygun olduğu anlaşıldığından 17... parseller arası tespit edilen sınırın yenileme çalışmalarında doğru tespit edildiği kanaatine varılarak, davacının 18 parsele ilişkin davasının reddine, 18 parsel sayılı taşınmazın tespit gibi tesciline karar verilmiştir. Davacıya ait 1 52... parsel sayılı taşınmazın davalı 1 52... parsel sayılı taşınmaz ile müşterek sınırlarının yenileme çalışmalarında sabit sınır olarak alındığı, alınan mahalli-tespit bilirkişi beyanlarında da belirtildiği üzere bu müşterek sınırın zaman içinde çit çekilmek ve kazık dikilmek sureti ile eylemli değişikliğe uğradığı, ayrıca söz konusu müşterek sınırın 1972 tarihli eski hava fotoğrafında görülen sınır ile de uyumsuz olduğu, yapılan yenileme çalışmalarında 17-16 parsel sayılı taşınmazlar arası sınırdaki birleştirme hatasının giderildikten sonra bu sınırın geçerli sınırın esas alınması gerektiği ancak tesis kadastrosu sonrası eylemli değişikliğe uğrayan sınır sabit alınmak suretiyle yapılan yenileme kadastrosu tespitinin hatalı olduğu kanaatine varıldığı" gerekçesiyle davacının 1 52... parsel sayılı taşınmaz maliklerine karşı açmış olduğu davanın kabulüne, 1 52... parsel sayılı taşınmaz maliklerine karşı açmış olduğu davanın reddine,1 52... parsel sayılı taşınmazın 3402 sayılı Kanun'un 22/2-a madde uygulaması sonucu oluşturulan komisyon tutanağının iptaline, dava konusu 1 52... parsel sayılı taşınmazın ise güncelleme tutanağının iptaline, dava konusu 1 52... parsel sayılı taşınmazın 3402 sayılı Kanun'un 22/2-a madde uygulaması sonucu düzenlenen güncelleme tutanağındaki tespit gibi tesciline, dava konusu 1 52... parsel sayılı taşınmazın yüzölçümüne, 24.07.2024 tarihli harita mühendisleri ..., ... ve ...'ın raporuna ekli krokilerde (A) harfi ile belirtilen kısmın eklenmesi suretiyle, 1 52... parsel sayılı taşınmazın 821,23 m² yüzölçümü ile tapuya tesciline, dava konusu 1 52... parsel sayılı taşınmazın yüzölçümünden 24.07.2024 tarihli harita mühendisleri ..., ... ve ...'ın raporuna ekli krokilerde (A) harfi ile belirtilen kısmın çıkarılması suretiyle, 1 52... parsel sayılı taşınmazın 1.656,17 m² yüzölçümü ile tapuya tesciline karar verilmiştir. IV. İSTİNAFİlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı ... vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, mahkemece yapılan keşif ve uygulama sonucunda alınan harita bilirkişi heyet raporundan dava konusu parsellerin ilk tesis kadastro çalışmalarındaki evrakları üzerinde yapılan değerlendirmelerde 1978 tarihinde yapılan ilk tesis kadastrosunda dava konusu parsellerden 1 52... ve 1 52... numaralı parsellerin müşterek sınırlarında yapılan takeometrik ölçümlerin birleştirmesinde hata yapıldığı, kadastro yapım yılına en yakın tarihli olan 1972 tarihli hava fotoğrafi kullanılarak yapılan birleştirme hatasının giderilmesi ile parsellerin müşterek sınırlarının geçerli sınır tipinde belirlenmesi durumunda davalı 16 parselden (A) harfi ile gösterilen 142,73 m²lik kısmın davacıya ait taşınmaza dahil olması gerektiğinin belirlenmiş olmasına göre Mahkemece yazılı şekilde karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı" gerekçesiyle davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/(1)-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.V. TEMYİZA. Temyiz SebepleriDavalı ... vekili temyiz dilekçesinde; kararın usule ve kanuna aykırı olduğunu, davalının savunma ve beyanlarının dikkate alınmadığını, eksik inceleme ile karar verildiğini, davalının kullandığı 16 parselin 1924 yılında ...'a iskanen verilen yer olduğunu ve o tarihten beri fiilen intikal yolu ile aktif olarak davalının kullandığını, mahkemenin ilk verdiği ret kararının doğru olduğunu, 1 52... parselin rızai taksim ile davalıya kaldığını, 40 yıldır davalı tarafından nizasız, fasılasız kullanıldığını, davacının taşınmazında meydana gelen eksikliğin ...'a ait olan taşınmazdan kaynaklandığını belirterek, kararın bozulmasını talep etmiştir.B. Değerlendirme ve GerekçeUyuşmazlık, 3402 sayılı Kanun'un 22/2-a maddesine göre yapılan uygulama kadastrosunun usul ve kanun hükümlerine uygun olarak yapılıp yapılmadığına ilişkindir.İlk Derece Mahkemesince yazılı şekilde davacı lehine davalılardan ... ve arkadaşları aleyhine olacak şekilde harita mühendisleri ..., ... ve ...'ın raporuna ekli krokilerde (A) harfi ile belirtilen 142,73 m²lik kısım yönünden davanın kabulüne karar verilmiş ise de dosya kapsamındaki bilgi, belge ve hükme esas alınan 24.07.2024 tarihli bilirkişi raporu incelendiğinde verilen kararın dosya kapsamına uygun düşmediği anlaşılmaktadır. Şöyle ki; temyize konu taşınmazlara yönelik ölçü krokisi ile tesis kadastrosunun uyumlu olduğu, tesis kadastrosundan öncesine ait hava fotoğraflarının incelenmesinde de taşınmazlar arasında sabit sınır bulunmadığı, bu haliyle Mahkemece tesis kadastrosuna uygun şekilde karar verilmesi (tesise dönülmesi) gerekirken eksik inceleme ile karar verilmiş olması hatalı olmuştur. VI. KARARYukarıda açıklanan sebeplerle, istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,08.06.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.