Danıştay, tütün ve alkollü içki satış ruhsatı başvurusunun reddi ile işyeri mühürlenmesi kararında, ibadethaneye 100 metre mesafe şartının kapılar arası ölçümünde en yakın kapının esas alınmasını onadı.
Özet: Bir işyeri için tütün mamulleri ve alkollü içki satış ruhsatı başvurusunun, 4250 sayılı Kanun ve ilgili yönetmelik uyarınca ibadethaneler ile arasında bulunması gereken 100 metrelik yasal mesafeyi (85 metre tespit edildiği için) sağlamadığı gerekçesiyle reddedilmesi ve ruhsatsız faaliyet gösterdiği gerekçesiyle işyerinin mühürlenmesi işlemlerine karşı açılan davada, ilk derece ve bölge idare mahkemeleri, işyerinin en yakın ibadethaneye yasal mesafeyi taşımadığı ve mesafe ölçümünde işyerinin kendi kapısının esas alınması gerektiği gerekçeleriyle davayı reddetmiş olup, bu kararın temyizen bozulması istenilmektedir.
T.C.
D A N I Ş T A YİDARİ DAVA DAİRELERİ KURULUEsas No : 2024/1377Karar No : 2025/1070 TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ...VEKİLİ : Av. ...KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Belediye Başkanlığı VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:...... sayılı ısrar kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ :Dava konusu istem: Ordu ili, Altınordu ilçesi, ... Mahalle, ... Caddesi, No:... adresinde faaliyette bulunan işyeri için tütün mamülleri ve alkollü içki satışı için işyeri açma ve çalışma ruhsatı almak amacıyla mesafe ölçümü yapılması talebiyle yapılan başvurunun incelenerek uygun mesafe olmadığından bahisle işyeri açma ve çalışma ruhsat başvurusunun reddine ilişkin Altınordu Belediye Başkanlığının ... tarih ve E... sayılı işlemi ile iş yerinin mühürlenmesine ilişkin ... tarihli işleminin iptali istenilmiştir.İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:... K:... sayılı kararıyla; 4250 sayılı İspirto ve İspirtolu İçkiler İnhisarı Kanunu'nun 9. maddesinde, bu Kanun kapsamına giren ürünlerin perakende veya açık olarak satışının yapıldığı yerler ile örgün eğitim kurumları ve dershaneler, öğrenci yurtları ve ibadethaneler arasında kapıdan kapıya en az yüz metre mesafe bulunmasının zorunlu olduğu kuralına yer verildiği, Tütün Mamulleri ve Alkollü İçkilerin Satışına ve Sunumuna İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik'in 4. maddesinin (h) bendinde, perakende satıcının, tütün mamulleri ve/veya alkollü içkilerin, nihai tüketiciye piyasaya arz ambalajında satışını yapan, perakende satış belgesini haiz gerçek veya tüzel kişiyi ifade ettiği, satış belgesinin ise; iş yerlerinde tütün mamulleri satışı, nargilelik tütün mamulü sunumu ile alkollü içkilerin satışı ve/veya sunumunun yapılabilmesi için Kurum veya yetkilendirilmiş merci tarafından verilecek izin belgesini ifade ettiğinin hükme bağlandığı, 5/b maddesinde; alkollü içkilerin perakende satışını yapabilmek için, alkollü içki perakende satış belgesi alınmasının zorunlu olduğu; 8/b maddesinde, 4250 sayılı Kanun ile 4207 sayılı Kanun'da satış yapılamayacağı belirtilen yerler hariç olmak üzere, işyeri açma ve çalışma ruhsatında belirtilen faaliyet konusu; bakkal, market, süpermarket, hipermarket, kuruyemişçi, büfe olanlar ile münhasıran tütün mamulü ve/veya alkollü içki satışı yapan kişilerin, perakende satış belgesi talebinde bulunabilecekleri; 10/5. maddesinde, alkollü içkilerin perakende veya açık olarak satışının yapıldığı yerler ile örgün eğitim kurumları ve dershaneler, öğrenci yurtları ve ibadethaneler arasında kapıdan kapıya en az yüz metre mesafe bulunmasının zorunlu olduğu düzenlemelerine yer verilerek; uyuşmazlık konusu iş yerinin en yakın ibadethaneye uzaklığının seksen beş metre mesafede olduğu, uyuşmazlığın pasaj içerisinde bulunan iki giriş kapısı bulunan iş yerinin mesafe ölçümünün hangi kapı esas alınmak suretiyle yapılacağına ilişkin olduğu, iş merkezinin iki kapısının bulunduğu, binada bulunan iş yerleri için ayrı numaralar verildiği, her bir iş yeri için verilen numara esas alınmak suretiyle hesaplama yapılması gerekirken, tüm iş yerlerinin içinde bulunduğu pasaj giriş kapısı esas alınmak suretiyle yapılan mesafe tespitinin yerinde olmadığı ileri sürülmekte ise de, mesafe ölçümünde, bina ve tesislerin varsa bahçe kapıları, yoksa bina kapıları; kapıların birden fazla olması durumunda en yakınının esas alınacağı yönündeki düzenleme uyarınca iş yerinin yüz metre mesafe şartını taşımadığı anlaşılmakla, faaliyette bulunan iş yeri için davacının perakende alkollü içki satışı yapmak amacıyla iş yeri açma ve çalışma ruhsatı verilmesi talebiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı; iş yerinin, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in 6. maddesine göre verilmiş bir işyeri açma ve çalışma ruhsatı olmaksızın faaliyette bulunduğu anlaşılmakla, davalı idarece kapatılmasına yönelik olarak tesis edilen mühürleme işleminde de hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. Daire kararının özeti: Danıştay Dördüncü Dairesinin 14/12/2023 tarih ve E:2023/7065, K:2023/7049 sayılı kararıyla; İlgili mevzuat hükümlerine göre, Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumundan satışı belgesi almak isteyenlerin, öncelikle belediyeden işyeri açma ve çalışma ruhsatı almalarının zorunlu olduğu, işyeri açma ve çalışma ruhsatında belirtilen faaliyet konusu; bakkal, market, süpermarket, hipermarket, kuruyemişçi, büfe olanlar ile münhasıran tütün mamulü ve/veya alkollü içki satışı yapan kişilerin, perakende satış belgesi talebinde bulunabilmelerinin mümkün olduğu,Yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan iş yerinin açılamayacağı ve çalıştırılamayacağı ,Uyuşmazlıkta davacının, 4250 sayılı İspirto ve İspirtolu İçkiler İnhisarı Kanunu ve bu Kanun uyarınca çıkartılan Tütün Mamulleri ve Alkollü İçkilerin Satışına ve Sunumuna İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik'e göre tütün mamülleri ve alkol ürünlerinin perakende olarak satışı konusunda faaliyette bulunmak amacıyla davalı idareye başvurduğu, başvurunun davalı idare tarafından işyeri açma ve çalışma ruhsatı yönünden 3572 sayılı Kanun ve bu Kanun uyarınca yürürlüğe konulan İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in ilgili hükümlerine göre değerlendirilerek sonucuna göre işlem tesisi gerekirken iş yerinin mesafe kriterine aykırı olduğundan bahisle, ruhsat alınmasının uygun olmadığına yönelik olarak tesis edilen işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı,Davacının işyeri açma ve çalışma ruhsatı talebiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin işlemin hukuka aykırılığı nedeniyle, sonrasında iş yerinin ruhsatsız olarak faaliyette bulunduğundan bahisle tesis edilen mühürleme işleminde de hukuka uygunluk görülmediği,Bu durumda, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K... sayılı kararının bozulmasına karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi ısrar kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; istinaf başvurusunun reddi yolundaki ilk kararda ısrar edilmiştir.TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, davanın esasına girilip deliller gereği gibi incelenmeden acele bir karar verildiği, mesafe şartının sağlanıp sağlanmadığının en iyi yapılacak keşif ile anlaşılmasının mümkün olduğu, bu yönde talepleri dikkate alınmaksızın keşif yapılmadan verilen kararın hukuka aykırı olduğu, kendileri tarafından yapılan ölçümde 103 metre olarak mesafenin ölçüldüğü ileri sürülmektedir.KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, savunma verilmemiştir.DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:HUKUKİ DEĞERLENDİRME:Danıştay dava daireleri ile bölge idare mahkemelerinin temyize tabi kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan;"a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,b) Hukuka aykırı karar verilmesi,c) Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür.Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.KARAR SONUCU:Açıklanan nedenlerle;1.Davacının temyiz isteminin reddine,2.Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin temyize konu ... tarih ve E..., K:... sayılı ısrar kararının ONANMASINA,3.Bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 15/05/2025 tarihinde kesin olarak, oyçokluğu ile karar verildi. KARŞI OY X- Temyiz edilen kararla ilgili dosyanın incelenmesinden, davacının temyiz isteminin kabulü ile, ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin temyize konu ... tarih ve E... K... sayılı ısrar kararının, Danıştay Dördüncü Dairesinin 14/12/2023 tarih ve E:2023/7065, K:2023/7049 sayılı kararında yer alan gerekçe doğrultusunda bozulması gerektiği oyuyla, karara katılmıyorum.