Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi, trafik kazasından doğan tazminat davasında, taraflardan birinin tacir olmaması sebebiyle asliye hukuk mahkemesinin görevli olduğuna karar verdi.
Özet: Trafik kazası sonucu oluşan araç hasarı, değer kaybı ve mahrumiyet bedeli tazminatı talebine ilişkin davada ortaya çıkan görev uyuşmazlığında, davacının tacir olması ve kazaya karışan araçların ticari nitelikli olmasına rağmen, Bölge Adliye Mahkemesi, davalının defter tutmaması ve tacir vasfını taşımaması gerekçesiyle uyuşmazlığın Türk Ticaret Kanunu anlamında mutlak veya nispi ticari dava niteliğinde olmadığına hükmederek, haksız fiilden kaynaklanan bu davanın görüm ve çözüm yerinin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunu kesin olarak belirlemiştir.

T.C.

GAZİANTEP
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
4. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : ..
KARAR NO :..
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN : ..
ÜYE : ..
ÜYE : ..
KATİP :..
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR TARİHİ : ..
NUMARASI :
İHTİYATİ HACİZ
TALEP EDEN :..
VEKİLİ : AV...
KARŞI TARAF :..
MÜTEVEFFA :..
DAVANIN KONUSU : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ : ..
KARAR YAZIM TARİHİ : ..
Mahalli mahkemesince verilen karar re'sen merci tayini yönünden dairemize gelmiş olup, dosyanın inceleme aşamasında duruşma yapılmadan karar verilebilecek hallerden olduğu anlaşılmış olmakla, dosya heyetçe incelendi;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava, trafik kazası nedeniyle davacıya ait araçta oluşan hasar, değer kaybı ve araç mahrumiyeti zararının tazmini istemine ilişkindir.
.. Asliye Hukuk Mahkemesince, davacının tacir olduğu, davalıya ait olan..plakalı aracın .. model çekici niteliğindeki ticari araç olduğu, kaldı ki davacı şirketin .. plaka sayılı aracının da ticari nitelikli minibüs olduğu, kazaya karışan araçların ticari araç olduğu, davaya konu zarar isteminin haksız fiilden kaynaklansa dahi, tacirler arası haksız fiilden kaynaklı iş bu uyuşmazlığın TTK m.4/1 ve 5.maddeleri gereğince ticari dava niteliğinde olduğundan uyuşmazlığın çözümünde Asliye Ticaret Mahkemeleri görevli olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.
.. Asliye Ticaret Mahkemesince, davalının tacir olmadığı, tacir ayrımında gözetilen defter tutma koşulunu sağlamadığı, tutanak tarihi itibariyle mükellef de olmadığı, .. sayılı .. .. sayılı esnaf ve sanatkar ile tacir ve sanayicinin ayrımına ilişkin bakanlar kurulu kararında belirtilen kriterlere göre de tacir sayılmasının mümkün olmadığı, işbu durumda da tacir olmayan davalıya açılan dava yönünden mahkemenin görevli hale gelmeyeceği, davanın nispi ticari dava olarak kabulünün mümkün olmaması karşısında mahkemenin bu davaya bakmaya görevli olmadığı gerekçesiyle karşı görevsizlik kararı verilmiştir.
Merci tayini için dosyanın Dairemize gönderilmesi üzerine yapılan inceleme sonucunda;
6102 sayılı TTK'nun 5/1. maddesinde; "Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir." ifadesi ile ticari davalar ile sınırlandırılmıştır. Ticari davalar ise TTK'nın 4. maddesinde sayılmıştır. Buna göre 4/1. maddesinde nispi ticari davalar, 4/1-a fıkrasından f fıkrasına kadar sayılan hususlar ise mutlak ticari davalar olarak sayılmıştır. Bir davanın nispi ticari dava sayılması için TTK'nın 4/1. maddesi birinci fıkrasında belirtildiği gibi her iki tarafında tacir olduğu ve her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili bir dava olması gerekmektedir.
Mutlak ticari davalar ise, TTK'nın 4/1-a maddesinde her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olup olmadığına bakılmaksızın Türk Ticaret Kanununda düzenlenen hususlar ile yine TTK'nın 4/1-f fıkrasına kadar sayılan yasalarda belirtilen davalar olarak sayılmıştır.
Somut uyuşmazlıkta; davacı vekili, .. günü davacıya ai. plakalı araç ile davalıya ..plakalı araç arasında yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazanın oluşumunda davalı araç sürücüsünün 2918 Sayılı KTK'nın 57/1-C maddesini ihlal ettiğini kaza sonucunda aracından mahrum kaldığını ileri sürerek davanın kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Somut olayda, uyuşmazlığın haksız fiilden kaynaklandığı, davacının kazaya karışan aracın işleteni sıfatıyla dava açıp, diğer araç işleteninden tazminat talep ettiği, davalının işletme hesabına göre defter tuttuğu ve tacir olmadığı uyuşmazlığın mutlak ya da nispi ticari dava olmadığı anlaşılmaktadır. Bu haliyle uyuşmazlığın Asliye Hukuk Mahkemesinde çözüme kavuşması gerekmektedir.
İzah olunan gerekçeler ışığında .. Asliye Hukuk Mahkemesinin yargı yeri olarak belirlenmesi gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :Yukarıda açıklanan nedenlerle;
HMK'nın 21, 22 ve 23. Maddeleri gereğince ..ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNİN YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,
Dosyanın ... Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesi amacıyla merci tayinine başvuran ... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'ne GÖNDERİLMESİNE,
Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 23/2 ve 362/1-c maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 11/09/2026
Başkan
.
¸e-imzalı
.
Üye
.
¸e-imzalı
.
Üye
.
¸e-imzalı
.
Katip
.
¸e-imzalı