Konya Asliye Ticaret Mahkemesinin iflas sıra cetvelinde davalı alacağının sırasına itiraz davasında hak düşürücü süre incelemesi içeren gerekçeli kararı.
Özet: Bu dava, iflas tasfiyesi sürecinde iflas idaresi tarafından hazırlanan sıra cetvelinde davalı alacaklının alacağının birinci sıraya kaydedilmesine davacı tarafından yapılan itirazı konu almakta olup, davacı müvekkilinin icra takibi sonucu iflasına karar verilen bir şirketten alacaklı olması ve davalının alacaklarının hukuka aykırı şekilde birinci sırada yer aldığını iddia ederek dördüncü sıraya kaydedilmesini talep etmesi üzerine mahkeme, özellikle sıra cetveline itiraz davalarında hak düşürücü sürenin başlangıcı ve ilgili mevzuat (İİK 234/1, 235/1) çerçevesinde sürenin genel ilanla mı yoksa özel tebligatla mı başladığı hususunu değerlendirmektedir.
T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...
T.C. KONYA. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTÜRK MİLLETİ ADINAGEREKÇELİ KARARESAS NO : KARAR NO: BAŞKAN : ÜYE : ÜYE : KATİP : DAVACI : VEKİLİ : DAVALI : VEKİLİ : DAVA : Sıra Cetveline İtiraz ve Kayıt Kabul DAVA TARİHİ : KARAR TARİHİ : GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH : Davacı vekili tarafından davalı aleyhine mahkememize açılmış bulunan "Sıra Cetveline İtiraz ve Kayıt Kabul" davasının yapılan açık yargılaması sonunda;HEYETİMİZCE GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili 08.04.2022 havale tarihli dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ... Tic. A.Ş.'nin ... İşletmesi Limited Şirketi'nden alacağı olması sebebiyle icra takibine girişildiğini, alacağın ödenmemesi sebebiyle ... İşletmesi Limited Şirketi'nin iflasının talep edildiğini, Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasında ... İşletmesi Limited Şirketi'nin 14.07.2021 tarihinde iflasına karar verildiğini, iflas kararının 08.03.2022 tarihinde kesinleştiğini, İflas kararı sonrasında Konya . İcra Müdürlüğünün ... iflas sayılı dosyasında iflas masasının oluşturulduğunu, İflas İdaresi tarafından yapılan sıra cetvelinin 24.03.2022 tarihinde Konya . İcra Müdürlüğü'ne sunulduğunu, İflas kararı kesinleşmiş olduğundan, ikinci alacaklılar toplantısının 17.05.2022 günü yapılmasına, iflas idare memurlarınca oluşturulan sıra cetvelinin ilgililere tebliğine karar verildiğini, sıra cetvelinin taraflarına da 30.03.2022 tarihinde tebliğ edildiğini, davalının alacaklarının 24.03.2022 tarihinde Konya .İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına sunulan sıra cetvelinde 1.sıraya kaydedilmesinin isabetli olmayıp, bu alacakların 1.sıradan terkini ile 4.sıraya kaydedilmesinin gerektiğinden bahisle; Konya .İcra Müdürlüğü'nün ... İflas sayılı dosyasında yapılan sıra cetveline itirazlarının kabulüne, sıra cetvelinin 49.sıradaki davalı alacakları yönünden iptaline, sıra cetvelinin 49.sıradaki davalı alacaklarının 1.sıraya kaydının usul ve yasaya aykırı olduğunun tespiti ile bu alacakların 1.sıradan terkin edilerek 4.sıraya kaydının gerektiğine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalının süresi içerisinde davaya cevap vermediği, ancak davalı vekilinin duruşmadaki beyanlarında davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.Tarafların bildirmiş olduğu delilleri ilgili yerlerden dosyamız içerisine celbedilmiş, Konya .İcra (İflas) Dairesi'nin ... İflas sayılı dosyası ve Ermenek İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyası UYAP sistemi üzerinden Mahkememiz dosyası içerisine celbedilmiş, Konya .Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas ... Karar sayılı dosyasına ait kesinleşme şerhini gösterir gerekçeli kararı UYAP sistemi üzerinden dosyamız içerisine celbedildiği, Konya .Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dava dosyasının karara çıkıp çıkmadığı, karara çıkmış ise kesinleşip kesinleşmediği sorulmuş, gelen yazı cevabı dosyaya eklenmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE :Dava; İflas sıra cetvelinde davalı alacaklının sırasına itiraz (kayıt terkin) istemine ilişkindir. 1-Hak düşürücü süre yönünden yapılan incelemede :İİK'nın 234/1. maddesi, "iflas idaresi sıra cetvelini iflas dairesine verir ve alacaklıları 166. maddenin 2. fıkrasındaki usule göre ilan yoluyla haberdar eder." hükmünü içermektedir. İflas idaresinin, sıra cetveli ile birlikte, sıra cetveli ile ilgili olan bütün bilgileri (deliller, diğer belgeler) de iflas idaresine vermesi gerekir. Bundan sonra, iflas idaresi, sıra cetvelinin iflas dairesine verildiğini ve orada alacaklıların ve (mülkiyet dışındaki) istihkak iddiası sahiplerinin incelemesine hazır olduğunu ilan eder. (Prof. Dr. ... İcra ve İflas Hukuku El Kitabı, 2013, İkinci Baskı, Ankara, sh. 1327.) Bu itibarla, yapılacak ilanda iflas sıra cetveline de yer verilmesine gerek bulunmayıp, iflas işlemlerinin yürütüldüğü iflas dairesi ve dosya numarası belirtilerek, sıra cetvelinin alacaklıların incelemesine hazır bulunduğunun belirtilmesi yeterlidir. İİK'nın 235/1. maddesinin ilk iki cümlesi "Sıra cetveline itiraz edenler, cetvelin ilanından itibaren onbeş gün içinde iflasa karar verilen yerdeki ticaret mahkemesine dava açmaya mecburdurlar. 223. maddenin üçüncü fıkrası hükmü mahfuzdur." hükmünü içermektedir. İİK'nın 234/2. madde hükmü uyarınca yapılan tebligat bilgi verme mahiyetinde olup, dava açma süresi bu tebligat ile başlamaz. Bu madde hükümlerinden de anlaşılacağı üzere, iflas sıra cetveline itiraz davaları süreye tabi olup, bu süre kural olarak sıra cetvelinin İİK'nın 166. maddesinde gösterilen usulde ilanından itibaren işlemeye başlar. Eğer davacı aynı Kanun'un 223. maddesine göre tebliğe elverişli adres gösterir ve gerekli masrafı avans olarak yatırırsa, süre kendisine yapılan tebliğden itibaren hesaplanır. Bu itibarla sıra cetvelinin hangi tarihte hangi gazetede yayınlandığının tereddüde yer bırakmayacak şekilde açıklıkla belirtilmesi ve davacının tebliğe elverişli adres bildirip, gerekli avansı yatırıp yatırmadığının net olarak bilinmesi şarttır. İflas Dairesi'nin 28/04/2022 havale tarihli yazısında, davacı alacaklı vekilinin, iflas sıra cetvelinin tebliği için adres bildirdiği ,masrafı yatırdığı davacı tarafa 30/03/2022 tarihinde tebligat yapıldığı eldeki davanın ise 08/04/2022 tarihinde süresinde açıldığı anlaşılmıştır. (YARGITAY . Hukuk Dairesi ESAS NO: ... KARAR NO: ... )2-Görevli Mahkeme ve Husumet yönünden yapılan incelemede :İflas idaresinin, sıra cetvelini düzenlerken uyması gereken iflas hukuku kurallarına aykırı hareket ettiği veya yaptığı bir işlemin hadiseye uygun olmadığı iddia edilirse, bu halde sıra cetveline karşı şikayet yoluna başvurulur (İİK'nın m.227; m.16). Şikayet sebeplerinden en önemlisi, bir alacaklının kendisine verilen sıraya itiraz etmesidir (m. 235, IV). Buna göre, alacağı sıra cetveline kabul edilen bir alacaklı, alacağının esas ve miktarına değil de, yalnız alacağına verilen sıraya itiraz ediyorsa, bunu şikayet yolu ile icra mahkemesine bildirir. Diğer şikayet sebeplerine örnek olarak; sıra cetvelinin açık olmaması, bu husustaki kanun hükümlerine (İİK'nın m.233-234) uyulmamış olması, sıra cetvelinin ilan edilmemiş olması, masaya yazdırılmış olan bir alacağın unutulmuş olması, masa alacaklarının da sıra cetvelinde gösterilmiş olması, reddedilen bir alacağın neden dolayı reddedildiğinin, yani red sebeplerinin gösterilmemiş olması gösterilebilir. (Prof. Dr. ... İcra ve İflas Hukuku, El Kitabı, 2. Baskı, 2013, Ankara, sh 1329)Bir alacaklı, kendi sırasına veya iflâs hukuku kurallarının yanlış uygulandığına (şikayet) değil, kendi alacağı hakkında verilen ve nedenleri gösterilerek verilen red veya kısmen kabul kararının esasına (kayıt ve kabul davası açarak) veya bir başka alacaklının alacağına veya onun sırasına (kayıt terkin davası açarak) itiraz ediyorsa Ticaret Mahkemesine dava açmalıdır.Somut olayda bir başka alacaklının alacağına veya onun sırasına (kayıt terkin davası açarak) itiraz edildiğinden Mahkememizin görevli olduğu anlaşılmıştır.İİK'nun 235.maddesinde; "...İtiraz eden, talebinin haksız olarak ret veya tenzil edildiğini iddia ederse dava masaya karşı açılır. Muteriz başkasının kabul edilen alacağına veya ona verilen sıraya itiraz ediyorsa davasını o alacaklı aleyhine açar.Bir alacağın terkini hakkında açılan dava kazanılırsa, bu alacağa tahsis edilen hisse dava masrafları da dahil olduğu halde sıraya bakılmaksızın alacağı nisbetinde itiraz edene verilir ve artanı da diğer alacaklılara sıra cetveline göre dağıtılır. Dava basit yargılama usulü ile görülür.Ancak, itiraz alacağın esas veya miktarına taallük etmeyip yalnız sıraya dair ise şikayet yoluyla icra mahkemesine arz olunur." Alacağı, sıra cetveline kısmen de olsa kayıt edilen bir alacaklı, diğer bir alacaklının alacağına veya ona verilen sıraya itiraz için dava açabilir. Müflisin sıra cetvelinin kabul edilen alacağın miktar ve esasına itiraz hakkı yoktur. Bir kimsenin alacağının sıra cetveline kayıt talebi tamamen reddedilmişse; ancak kendi reddedilen alacağı hakkında, masaya karşı, kayıt kabul davası açabileceği gibi aynı dava ile birlikte kayıt terkin davası da açabilir. Sıra cetvelinin kayıt talebi tamamen reddedilmiş alacaklı, kayıt kabul davası açmadan kayıt terkin davası açmaz. (... , Hacizde ve İflasta Sıra Cetveli, 2.Baskı, S:1225) Yargıtay . Hukuk Dairesi 08/06/2016 tarih, ... Esas, ... Karar sayılı ilamında ".. a)Alacağı tamamen reddedilmiş olan alacaklı, ancak kendi (reddedilen) alacağı hakkında, masaya karşı, sıra cetveline itiraz (kayıt kabul) davası açabilir (m.235,II c.1); alacağı sıra cetveline kabul edilmiş olan başka bir alacaklıya karşı sıra cetveline itiraz (kayıt terkini) davası (m.235,II c.2) açamaz.Fakat, alacağı tamamen reddedilmiş olan alacaklı, kendi (reddedilmiş olan) alacağı için iflas masasına karşı sıra cetveline itiraz (kayıt kabul) davası (m.235,II c.1) açmış ise, alacağı sıra cetveline kabul edilmiş olan alacaklıya karşı da sıra cetveline itiraz (kayıt terkini) davası (m.235,II c.2) açabilir; her iki sıra cetveline itiraz davasını da, m.235,I'deki 15 gün içinde açmalıdır. Bu halde, ikinci davanın (kayıt terkini davasının), birinci davanın (kayıt kabul davasının) sonuçlanmasına kadar bekletilmesi (bekletici sorun yapılması) gerekir. Davacı, birinci davayı kaybederse, ikinci davada hukuki yararı bulunmadığı anlaşılmış olacağından, ikinci dava (kayıt terkini davası) usulden reddedilecektir. Buna karşılık, davacı, birinci davayı kısmen dahi olsa kazanırsa o zaman, ikinci davada hukuki yararı bulunacağından ikinci davaya devam edilir. (... İcra ve İflas Hukuku El Kitabı, 2013, 2. Baskı, Ankara, sf.1335)İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ . HUKUK DAİRESİ DOSYA NO: ... KARAR NO: ... Somut olayda davacı başkasının kabul edilen alacağına veya ona verilen sıraya itiraz etmiş olup davasını o alacaklı aleyhine açar. Davacının müflisten alacaklı olduğu Konya ATM.'nin ... E. ... K. sayılı ilamının 06/10/2025 tarihinde Konya BAM HD.'nin ... E. ... K. sayılı ilamı ile kesinleştiği davacının dava açmakta hukuki yaranının bulunduğu anlaşılmıştır.3-Alacağının imtiyaz alacağı olup olmadığı işin esası yönünden yapılan incelemede : İİK 206. maddesinin 1. sırasında yazılı olan imtiyazlı alacaklar arasında ilk sırada işçi alacaklarının yer aldığı, iş alacağının da iş ilişkisine dayalı bir alacak olup, İİK 206 düzenlemesinde birinci sıra kapsamında değerlendirilmesi gerektiği, ayrıca alacağın geçici mühlet kararından önceki bir yıl içesinde taahkuk etmiş olması gerekmektedir.İİK'nun 206.maddesinin, dördüncü fıkrasının, "Birinci Sıra" başlıklı bendinin (A) alt bendine göre işçilerin, iş ilişkisine dayanan alacakları, haciz yolu ile takiplerde düzenlenecek sıra cetvellerinde, aynı yasanın 100 ve 140. maddelerinin göndermesiyle birinci sırada yer alırlar.İİK'nun 206. maddesi (A) bendi gereğince, işçilerin, iş ilişkisine dayanan ve iflasın açılmasından önceki bir yıl içinde tahakkuk etmiş ihbar ve kıdem tazminatları dahil alacakları ile iflas nedeniyle iş ilişkisinin sona ermesi üzerine hak etmiş oldukları ihbar ve kıdem tazminatları, birinci sıradaki alacaklar içinde yer almaktadır. Bu maddede yazılı bulunan "iflasın açılmasından önceki bir yıl" ifadesiyle belirlenen sürenin; iflasın ertelenmesi halinde "erteleme kararının verildiği tarihten önceki bir yıl" olarak anlaşılması gerekir.(YARGITAY . Hukuk Dairesi ESAS NO:... KARAR NO: ... İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ . HUKUK DAİRESİ DOSYA NO: ... Esas KARAR NO: ... ,)Birinci ve ikinci sıradaki alacaklıların müddetlerin hesaplanmasında aşağıdaki süreler hesaba katılmaz: 1.İflâsın açılmasından önce mühlet de dahil olmak üzere geçirilen konkordato süresi.2.İflâsın ertelenmesi süresi.3.Alacak hakkında açılmış olan davanın devam ettiği süre. 4.Terekenin iflâs hükümlerine göre tasfiyesinde,ölüm tarihinden tasfiye kararı verilmesine kadar geçen sürelerdir. "Yargıtay . (Kapatılan) Hukuk Dairesinin 11.03.2021 tarihli ... E. ... K. sayılı ilamı ile; İİK'nun 206/4. maddesi, birinci sıraya; "İşçilerin, iş ilişkisine dayanan ve iflâsın açılmasından önceki bir yıl içinde tahakkuk etmiş ihbar ve kıdem tazminatları dahil alacakları ile iflâs nedeniyle iş ilişkisinin sona ermesi üzerine hak etmiş oldukları ihbar ve kıdem tazminatları,..” alacaklarının kayıt edileceği hükmünü içerir. Bu nedenle dava konusu işçilik alacaklarının imtiyazlı olarak iflas sıra cetveline kaydedilebilmesi için, iflasın açılmasından önceki bir yıl içinde doğmaları gerektiği, davacı tarafça dava dışı işlere ödenen işçilik alacaklarından davalı müflis şirketin sorumluluğunun doğduğu tarihin işçilerin müflis şirketteki işlerinden ayrıldıkları tarih olduğu, talep konusu işçilik alacaklarının tamamının İİK'nın 206/4 maddesinde belirtilen "iflasın açılmasından önceki 1 yıl" içinde tahakkuk etmemiş oldukları, bu durumda mahkemece, davalının sorumlu olduğu dönem için tespit edilmiş işçilik alacağı bedelinin tamamının, İİK 206. maddesi anlamında imtiyazlı olmaması nedeniyle, sıra cetvelinin 4. sırasına kayıt ve kabulüne karar verilmesi gerekirken, yanılgılı gerekçelerle yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmadığı gerekçesiyle bozulmuştur. "YARGITAY . HUKUK DAİRESİ Esas No:... Karar No:... )Somut olayda Ermenek Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... E. sayılı ilamı ile kayıt kabul davası açıldığı. Dosyanın derdest olduğu anlaşılmıştır. Davalının çalıştığı dönemler SGK'dan sorgulanmış 26/10/2013 - 13/04/2016 tarihleri arasındaki işçi alacağının istendiği borcun doğumunun işçilik alacaklarından davalı müflis şirketin sorumluluğunun doğduğu tarihin işçilerin müflis şirketteki işlerinden ayrıldıkları tarih olduğu, işten ayrılış tarihi hususunda ihtilaf bulunmadığı talep konusu işçilik alacaklarının tamamının İİK'nın 206/4 maddesinde belirtilen "iflasın açılmasından önceki 1 yıl" içinde tahakkuk etmemiş oldukları, bu durumda mahkemece, davalının sorumlu olduğu dönem için tespit edilmiş işçilik alacağı bedelinin tamamının, İİK 206. maddesi anlamında imtiyazlı olmaması nedeniyle, sıra cetvelinin 4. sırasına kayıt ve kabulüne karar verilmesi gerekmiştir.6100 sayılı HMK'nun 26/1 maddesinde "Hakim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan fazlasına veya başka bir şeye karar vermez. Duruma göre, talep sonucundan daha azına karar verebilir" düzenlemesine yer verilmiştir. HMK'nun 176. maddesi (HUMK'nun 83. md.) ve devam maddelerinde ıslah müessesesi düzenlenmiş olup, bu yolla, mahkemeye yöneltilmesi gereken tek taraflı ve açık bir irade beyanı ile tarafların dilekçelerinde belirttikleri vakıaları, dava konusunu veya istem sonucunun değiştirebilmesi imkanı sağlanmıştır. Usule ilişkin işlemlerin tamamen ya da kısmen ıslahı mümkündür. Ancak, her iki durumda da usulüne uygun açılmış bir davanın bulunması şarttır. Bu hale göre yargılaması devam eden bir dava içinde, ıslah ile ikinci bir talepte bulunma olanağı bulunmamaktadır. Islahla, dava konusu olmayan bir istemin dava kapsamına alınması mümkün değildir.İfade olunan yasal düzenlemeler göz önünde bulundurulduğunda; dava dilekçesinde talep edilmeyen 1. SIRAYA KAYIT talebine ilişkin açılmış ve harcı yatırılmış bir dava bulunmadığı anlaşılmakla talebin reddi gerekmiştir.HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;Davacının davasının KABULÜ İLE ,1- Konya . İcra Müdürlüğünün ... ESAS sayılı dosyasında yapılan SIRACETVELİNE İTİRAZIN KABULÜNE, 2- Sıra cetvelinin kayıt sıra no 49 daki davalı alacakları yönünden İPTALİNE,3- Sıra cetvelinin kayıt sıra no 49 daki davalı alacaklarının sıra cetvelinde 1. Sıraya kaydının usul ve yasaya aykırı olduğunun tespiti ile bu alacaklını 1. Sıradan terkin edilerek 4.Sıraya KAYDINA,4-Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 732,00 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 80,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 651,30 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat KAYDINA, 5-Davacı tarafından sarfına mecbur kalınan 172,90 TL ilk yargılama harcı, 26,00 TL tebligat ve posta gideri olmak üzere toplam 198,90 TL yargılama giderlerinin davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,6-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden AAÜT'ne göre hesaplanan 45.000,00 TL maktu vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, 7-Karar kesinleştiğinde kullanılmayan gider avansı bulunması halinde ilgilisine İADESİNE, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize veya başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçe ile İstinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.03/03/2026 Başkan Üye Üye Katip * Bu evrak UYAP-DYS üzerinden elektronik imza ile imzalanmıştır.