İstanbul 13. Asliye Ticaret Mahkemesi, üçüncü şahsın İİK 89/3 haciz ihbarnamesi sonrası açtığı menfi tespit davasında görevsizlik kararı vererek dosyayı asliye hukuk mahkemesine yönlendirdi.
Özet: İcra ve İflas Kanununun 89. maddesine göre gelen haciz ihbarnamesi üzerine üçüncü kişi tarafından takip alacaklısına borçlu olunmadığının tespiti amacıyla açılan menfi tespit davasında, Yargıtay içtihadı doğrultusunda, davacı üçüncü şahıs ile takip alacaklısı arasında doğrudan ilişki bulunmaması ve uyuşmazlığın takip hukukundan kaynaklanması nedeniyle Asliye Hukuk Mahkemelerinin görevli olduğu gerekçesiyle, davanın mevcut mahkemenin görevsizliği nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.

T.C.

İSTANBUL
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2026/1486 Esas
KARAR NO :2026/569
DAVA:3. Şahıs Tarafından Açılan Menfi Tespit
DAVA TARİHİ : 09/09/2026
KARAR TARİHİ : 10/09/2026
Mahkememizde görülmekte olan 3. Şahıs Tarafından Açılan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 1. ... İcra Dairesi'nin 2024/... Esas sayılı takip dosyasında şirketlerine İİK m. 89 uyarınca haciz ihbarnameleri gönderildiğini, takip borçluları olan ... Petrol Ürünleri Pazarlama İnşaat Nakliyat Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi'ne karşı tebliğ tarihi itibarıyla ve halen hiçbir borçlarının, teslim etmeleri gereken mallarının veya taahhütlerinin bulunmadığını, birinci ve ikinci haciz ihbarnamelerine mücbir nedenlerle süresinde itiraz edilemediğini, İİK m. 89/3 uyarınca gönderilen üçüncü haciz ihbarnamesinin UETS üzerinden teslim alındığını, yasal bekleme süresinin ardından 30.08.2026 tarihinde tebliğ edilmiş sayıldığını, yasal 15 günlük süre içerisinde borçlu olmadıklarının tespiti amacıyla dava açma zorunluluğunun doğduğunu, ... Adliyesi yargı sınırlarında müstakil Asliye Ticaret Mahkemesi bulunmadığı için davanın bu mahkemede açıldığını, takip borçluları ile şirketleri arasında geçmişte veya güncelde hiçbir ticari, hukuki veya fiili ilişkinin bulunmadığını, davalı alacaklının alacağını şirketlerinden tahsil etmeye çalışmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, ticari defter ve kayıtların incelenmesi halinde borçlarının olmadığının ortaya çıkacağını, borçlu olunmayan bir meblağın icra zoruyla tahsil edilmesinin telafisi güç zararlar doğuracağını belirterek, öncelikle borçlu olmadıklarının tespitine, dava sonuna kadar icra veznesine girecek veya haciz tehdidi altında yatırılacak paranın alacaklıya ödenmemesi yönünde teminatsız veya mahkemenin takdir edeceği uygun bir teminat mukabilinde ihtiyati tedbir kararı verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Davanın; ... icra dairesinin 2024/... takip sayılı dosyasında İİK 89/3'e göre haciz ihbarnamesine karşı üçüncü kişi olan davacının davalıya borçlu olmadığına ilişkin menfi tespit davası olduğu anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde ve değerlendirildiğinde;
Mahkememiz işbu dosyasında dava, İİK 89. Maddesine göre 3. haciz ihbarnamelerine itiraz edilmediği gerekçesiyle takip dosyasına borçlu olarak eklenen üçüncü kişi olan davacının, takip alacaklısı olan davalıya borçlu olmadığına ilişkin menfi tespit davası olup,
Yargıtay 11. HD 06/11/2023 tarih 2023/5228 esas 2023/6468 karar sayılı ilamında; "...2004 sayılı Kanun'un 89 uncu maddesinin üçüncü fıkrasına istinaden gönderilen haciz ihbarnamesi nedeniyle ihbarnameye muhatap olan üçüncü kişi tarafından açılan menfi tespit davasında görevli mahkemenin; davanın tarafları arasında doğrudan bir ilişki bulunmaması ve uyuşmazlığın takip hukukundan kaynaklanması nedeniyle Asliye Hukuk Mahkemesi olduğuna, tarafların tacir olmasının veya temel ilişkinin ticari nitelikte bulunmasının veyahut borcun temelini oluşturan senedin kambiyo senedi niteliğinde olmasının mahkemenin görevinin belirlenmesinde bir etkisinin bulunmadığına, yukarıda belirtilen Bölge Adliye Mahkemeleri arasındaki uyuşmazlığın bu şekilde giderilmesine..." gerekçesiyle Mahkememiz işbu davasında da uyuşmazlık konusu olan 2004 sayılı İİK 89. Maddesine göre haciz ihbarnamesi neticesinde buna muhatap olan üçüncü kişinin açtığı menfi tespit davasında, davacı üçüncü kişi ile takip alacaklısı olan davalı arasında doğrudan bir ilişki bulunmaması ve uyuşmazlığın takip hukukundan kaynaklanması, takip dayanağının kambiyo senetlerinden olan bono olmasının Mahkemenin görevinin belirlenmesinde etkisinin bulunmaması nedeniyle görevli Mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu anlaşılmakla Mahkememizin görevli olmaması nedeniyle davanın usulden reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-İş bu davaya bakmaya Mahkememiz görevli olmadığından HMK 'nun 114/1-c ve 115/2 madde uyarınca Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİ sebebiyle davanın dava şartı yokluğundan USULDEN REDDİNE,
HMK 20 madde uyarınca karar kesinleştiğinde ve talep halinde dosyanın GÖREVLİ VE YETKİLİ İSTANBUL ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE,
2-)H.M.K.'nun 20. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesi tarihinden itibaren taraflardan herhangi birinin iki hafta içerisinde Mahkememize başvurarak dosyanın görevli ve yetkili Mahkemesine gönderilmesi talebinde bulunmaması halinde dosyanın Mahkememizce resen ele alınarak davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğine,
3-)Yargılama giderleri, harç ve vekalet ücreti hususunun H.M.K'nun 331. maddesi uyarınca davaya görevli ve yetkili mahkemede devam edilmesi halinde o mahkemede, davaya başka bir mahkemede devam edilmediği takdirde dosya ele alındığında davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi halinde mahkememizce değerlendirilmesine,
Dair tarafların yokluğunda dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize verilecek bir dilekçe ile veya başka bir yer Mahkemesi aracılığı ile gönderilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı
. 10/09/2026
Katip ...
E-İMZA
Hakim ...
E-İMZA