Bursa Bölge Adliye Mahkemesinin, bankanın müteselsil kefilin kredi borcuna itirazının iptali davasında nakdi ve gayrinakdi alacak sorumluluğunu değerlendiren istinaf kararı.
Özet: İlk derece mahkemesi, bir bankanın şirket kredisinde müteselsil kefil olan davalıya karşı açtığı itirazın iptali davasında, davalının 18.055,59 TLlik nakit alacağa yönelik itirazını iptal ederek icra takibinin bu miktar üzerinden devamına karar vermiş; ancak, 10.930,00 TLlik gayrinakdi alacak (çek depo bedeli) talebini, kredi sözleşmesinde müteselsil kefilin bu tür alacaklardan sorumluluğuna dair açık bir hüküm bulunmadığı gerekçesiyle reddetmiş olup, banka bu gayrinakdi alacak kalemine ilişkin red kararına karşı istinaf yoluna başvurmuştur.
T.C. BURSA BAM . HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: ./. - ./.
T.C.BURSABÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ .. HUKUK DAİRESİDOSYA NO : ./. KARAR NO : ../.T Ü R K M İ L L E T İ A D I N Aİ S T İ N A F K A R A R IBAŞKAN : .ÜYE : .ÜYE : .KATİP : .İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ : BURSA .. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNUMARASI : ./. Esas, ./. KararKARAR TARİHİ : DAVACI : ... TÜRK ANONİM ŞİRKETİ VEKİLİ : .DAVALI : ... (.)VEKİLİ : .DAVA : İtirazın İptaliKARAR TARİHİ : 30/04/2025KARAR YAZIM TARİHİ : 30/04/2025Davacı vekili tarafından yukarıda belirtilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmış olmakla dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde gereği görüşülüp düşünüldü: TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:DAVA: Davacı vekili, davalı hakkında Bursa .. İcra Müdürlüğünün ./. E. sayılı dosyası ile asıl kredi borçlusu . ... İnşaat Tekstil Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi'nin, davacı bankaya olan kredi sözleşmesinden doğan borcu nedeni ile müteselsil kefil davalı ...'e icra takibi yapıldığını, davalının icra takibine haksız ve kötü niyetli olarak itirazı nedeniyle takibin durdurulduğunu, anılan bu nedenlerle; 18.055,59 TL nakit, 10.930,00TL gayri nakdi alacak yönünden haksız ve mesnetsiz itirazının iptaline, takibin kaldığı yerden devamına, alacağın tahsilini geciktirme amacı taşıyan itiraz nedeni ile borçlu davalı hakkında %20’dan aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.CEVAP: Davalı vekili, müvekkilinin asıl borçlu . ... İnşaat Tekstil Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi'nin 26.01.2018 tarihinde kredi sözleşmesine kefil olarak imza atmış olduğunu, kredi limiti olarak 500.000 TL olarak belirlenmiş olsa da 56.007,18 TL kredi çekildiğini, müvekkilinin yalnız 56.007,18-TL'den sorumlu olduğunu, müvekkilinin kredi çekilme döneminde şirketin hissedarların olduğunu, müvekkili asıl borçlu şirketten hisselerini devrederek 20 Ağustos 2018 yılında ayrılmış olduğunu, iş bu ayrılma ticaret sicilde ilan edildiğini, davacı tarafın gönderdiği ihtarnamelerde de görüleceği üzere müvekkilinin ayrıldığı tarihten sonra asıl borçlu tarafından birden fazla kredi çekilmiş olduğunu, müvekkilinin bütün kredilere kefil olmadığını, haksız ve mesnetsiz açılan davanın reddine, kötüniyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARARININ ÖZETİ:Mahkemece, davacı . . T.A.Ş. Bursa şubesi ile . Ltd. Şti. arasında 26.01.2018 tarihinde 500.000,00 TL. limitli Genel Kredi Sözleşmesi imzalandığı, davalı ...'in 500.000,00 TL. limitle müteselsil kefil olarak sözleşmeyi imzaladığı, davalının kefalet limiti 500.000,00 TL. olup, bu limit ve kendi temerrüdünün sonuçları ile sınırlı sorumluluğu bulunmakta olduğu, uyuşmazlığa konu banka alacağının " Spot Kredi, Borçlu Cari Hesap Kredisi ve KMH Kredisi'nden doğduğu, söz konusu krediden doğan borcun ödenmemesi üzerine, davacı Banka tarafından keşide edilen Bursa 1. Noterliği'nin .. tarih ve .. yevmiye nolu ihtarnamesinin davalı ...’e 04.11.2019 tarihinde tebliği ile buna göre bankanın vermiş olduğu 3 günlük ödeme süresinin ilavesi ile temerrüdün 08.11.2019 tarihinde oluştuğu,yapılan hesaplamalara göre toplam borç tutarının; 98.744,84 TL(48.058,26 TL BHC Kredisi +50.686,58 TL KMH) asıl alacak , 17.920,57 TL işlemiş faiz, 897,03 TL. BSMV olmak üzere toplam 117.562,44 TL olduğu, ancak davanın nakdi alacak için takip talebi rakamı olan 308.055,59 TL den satış bedeli 290.000,00 TL düşülerek 18.055,59 TL nakit alacak üzerinden açıldığı, anlaşılmakla mahkememizce benimsenen bilirkişi raporununa göre yapılan hesaplama, takip talebi ve dava değeri göz önüne alınarak davanın nakit alacak yönünden kabulü ile; davalının Bursa 9.İcra Müdürlüğünün 2019/... Esas sayılı icra takibine itirazın iptali ile, icra takibinin; 18.055,59- TL asıl alacak üzerinden devamına karar verildiği, çek depo bedelinden hesap sahibinin sorumluluğunun bulunduğu ancak kredi sözleşmesini imzalayan müteselsil kefilin risk altındaki çek yaprakları nedeniyle bankanın Çek Kanunu uyarınca ödemesi gereken asgari miktarlarla ilgili olarak depo talebinden sorumlu olabilmesi için kredi sözleşmesinde bu yönde açık bir hüküm bulunması gerektiği, eldeki kredi sözleşmesinde ise depo talebinin müteselsil kefilleri de kapsayıp kapsamayacağı hususunda açık bir hüküm bulunmadığı (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 06/11/2018, 2018/19-689 Esas-2018/1624 Karar ) gerekçesiyle davalının depo bedelinden sorumluluklarının bulunmadığı kanaatine varılarak gayri nakdi alacağa yönelik istemin reddine karar verilmiştir.İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:Davacı vekili istinaf dilekçesi ile; gayrinakdi alacak yönünden verilen red kararının yerinde olmadığı, davalı tarafından imzalanan Genel Kredi Sözleşmesinin, Temerrüt Halleri ve Takip Hükümleri- başlıklı IV. 31.2.11. maddesinde “Borçlular ve müteselsil kefiller; işbu Sözleşme’ de belirtilen herhangi bir madde veya maddelere aykırı hareket edildiğinin Banka’ ca tespit edilmesi durumunda; kredinin muaccel hale gelip temerrüt hali oluşacağını ve buna göre Sözleşme’ nin feshi ile kredinin kat edilmesine Banka’ nın yetkili olduğunu kabul eder. Banka bu maddeye atıfla haklarını kullanmaya karar vermesi halinde, temerrüt faizine dair hükümler mahfuz kalmak kaydıyla, ortaya çıkan yukarda sayılan haller sebebiyle Banka’ nın uğradığı zararları, masrafları, primleri ve cezaların tazminini, teminat mektuplarının iadesini ve gayri nakdi risk tutarlarının depo edilmesini talep edebilir. Ayrıca yukarıda sayılı hallerden birinin varlığı durumunda Banka sözleşme’yi feshetme yetkilisine sahiptir” düzenlemesi bulunduğunu, dolayısı ile yerel mahkemenin gerekçesinde belirtmiş olduğu gibi kredi sözleşmesinde ''depo talebinin müteselsil kefilleri de kapsayıp kapsamayacağı hususunda açık bir hüküm bulunmadığı'' yönünde iddiasının tamamen hatalı olduğunu, bu nedenle gayri nakdi alacak yönünden verilen kararın kaldırılmasını ve yeniden hüküm kurularak gayri nakdi alacakları yönünden takibin devamına karar verilmesini talep etmişlerdir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEPLER VE GEREKÇE: Dava, genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla yapılan takibe vaki itirazın iptali talebine ilişkindir.Mahkemece, nakdi kredi alacağı yönünden davanın kabulü ile itirazın iptaline, gayri nakdi alacak yönünden depo taleplerinin reddine karar verilmiş olup karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.Takip konusu alacağın davalı banka ile dava dışı asıl kredi borçlusu . ... İnşaat Tekstil Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi arasında imzalanan genel kredi sözleşmesinden kaynaklandığı, davalının bu sözleşmede müteselsil kefil olarak yer aldığı, davacı alacaklı tarafından Bursa .. İcra Müdürlüğünün 2019/... E. sayılı takip dosyasında davalı aleyhine 18.055,59 TL nakit alacağın tahsili ile , 10.930,00 TL gayri nakdi alacağın depo edilmesinin genel haciz yoluyla talep edildiği, davalının takibe itirazı üzerine takibin durduğu anlaşılmaktadır.Kredi sözleşmesinin kefili yönünden gayri nakdi kredi tutarlarının talep edilebilmesi için sözleşmede depo talep edilebileceği yönünde düzenleme bulunması gereklidir. Somut olayda davalı kefillerin imzasının bulunduğu genel kredi sözleşmesinde kefillerin gayri nakdi kredi yönünden depo ile sorumlu tutulabileceği yönünde açık bir hüküm bulunmadığı gibi genel kredi sözleşmesinin "Temerrüt Halleri ve Takip Hükümleri" başlıklı IV. 31.2.11. maddesinde “Borçlular ve müteselsil kefiller; işbu Sözleşme’de belirtilen herhangi bir madde veya maddelere aykırı hareket edildiğinin Bankaca tespit edilmesi durumunda; kredinin muaccel hale gelip temerrüt hali oluşacağını ve buna göre Sözleşme’nin feshi ile kredinin kat edilmesine Banka’nın yetkili olduğunu kabul eder. Banka bu maddeye atıfla haklarını kullanmaya karar vermesi halinde, temerrüt faizine dair hükümler mahfuz kalmak kaydıyla, ortaya çıkan yukarda sayılan haller sebebiyle Banka’nın uğradığı zararları, masrafları, primleri ve cezaların tazminini, teminat mektuplarının iadesini ve gayri nakdi risk tutarlarının depo edilmesini talep edebilir. Ayrıca yukarıda sayılı hallerden birinin varlığı durumunda Banka Sözleşme yi feshetme yetkilisine sahiptir” şeklindeki düzenlemenin kefili, çek bedelini depo etme yükümlülüğü altına soktuğunun kabul edilemeyeceği, ayrıca söz konusu hükmün "Müşteri" başlığı altında düzenlendiği, kefillerin sorumluluğunun ayrı bir başlıkta düzenlendiği anlaşılmaktadır. Bu itibarla, sözleşmede kefilin açıkça gayri nakdi kredi bedelini depo etme yükümlülüğü bulunmadığından mahkemece yazılı şekilde karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir. Açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-) Davacı vekilinin ilk derece mahkemesinin yukarıda anılan kararına yönelik istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, 2-) 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 615,40 TL istinaf karar ve ilâm harcından davacı tarafından peşin olarak yatırılan 80,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 534,70 TL harcın davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına,3-) İstinaf eden davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,4-) İstinaf incelemesi duruşma açılmadan yapıldığından vekâlet ücreti takdirine yer olmadığına, 5-) 6100 sayılı HMK'nın 7035 sayılı Kanun ile değişik 359/4 maddesi uyarınca kararın kesin olması nedeniyle ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 6100 sayılı HMK'nın m. 362/1-a hükmü uyarınca miktar itibariyle kesin olmak üzere, oybirliği ile karar verildi. 30/04/2025 . . .Başkan. ¸e-imzalıdır . .Üye. ¸e-imzalıdır . .Üye. ¸e-imzalıdır . .Katip. ¸e-imzalıdır