Ticari satış sözleşmesinden kaynaklanan, sipariş edilen ürün bedellerinin ödenmemesi ve teslimat sorunları nedeniyle açılan itirazın iptali davasında alacak talebi ve icra-inkar tazminatı istemi.
Özet: Davacı şirket, davalı ile yapılan ticari satış sözleşmesi kapsamında sipariş edilen ve yurt dışında ürettirilen veya kısmen teslim edilen ürünlerin bedelinin davalı tarafından ödenmemesi ve haksız yere icra takibine itiraz edilmesi üzerine, itirazın iptali ile takibin devamını ve icra-inkar tazminatı ödenmesini talep ederken; davalı şirket ise, davacının sözleşmedeki ürün tedarikine ilişkin edimlerini tam ve eksiksiz yerine getirmediğini, kendi talimatlarına uymadığını ve bu nedenle sözleşmeden kaynaklanan bir borcun olmadığını savunarak davanın reddini ve davacının tazminat ödemesini istemiştir.
T.C. ... 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/318 Esas - 2026/334
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ T.C. ... 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARARESAS NO : 2025/318 EsasKARAR NO : 2026/334BAŞKAN : ...ÜYE : ....ÜYE : ....KATİP : ...DAVACI : ....VEKİLİ : Av....DAVALI : ... ....VEKİLİ : Av.....DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : 18/04/2025KARAR TARİHİ : 13/05/2026GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH : 14/05/2026 Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonucunda; Dosya incelendi. GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :İDDİA VE İSTEK :Davacı vekili sunduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkili davacı şirketin 1994 yılında faaliyete geçmiş ve pazarda yıllara yayılmış tecrübesi ile Türkiye'nin önemli güç elektroniği tedarik şirketlerinden biri haline geldiğini, Müvekkili şirket ile davalı - borçlu şirket arasında dilekçe ekinde sunulmakta olan 21.12.2023 tarihli Sipariş Sözleşmesinin akdedildiğini, davalı şirket iş bu sözleşmeye istinaden toplam değeri KDV Hariç 1.210.009,68 Euro olan, 8772 Adet, 30 - ...sipariş ettiğini, müvekkili şirketin davalı- borçlu şirket tarafından verilen sipariş ve sözleşmeye istinaden sözleşme konusu ürünlere ilişkin siparişi yurtdışı şirkete verdiğini ve buna ilişkin yurtdışı şirket tarafından ürünlerin üretimine başlandığını, ürünlerin sözleşmeye uygun bir şekilde üretimi ve müvekkili şirkete gönderim işlemleri akabinde müvekkili şirket davalı - borçlu şirkete ürünlerin teslim alınması ve bedelinin ödenmesi hususlarında taleplerde bulunmasına rağmen davalı - borçlu şirket yetkililerinin teslim aldıkları ürünlerin bedelini ödemekten imtina ettikleri gibi mevcut hazır edilen ve müvekkili şirketin deposunda bekleyen ürünleri de teslim almaktan imtina etmeye çalıştıklarını, Taraflarınca ilk aşamada davalı şirkete sevkiyatı yapıldığı, ancak bedeli davalı şirket tarafından ödenmemiş olan bir kısım ürünlerin bedeline ilişkin olarak davalı - borçlu şirket hakkında İstanbul 2. icra Müdürlüğü’nün 2024/24524 Esas sayılı dosyasından icra takibi başlatıldığı, davalı - borçlu şirket her ne kadar huzurdaki dava konusu icra takibinde olduğu gibi icra dosya borcuna itiraz etmek sureti ile icra takibinin durdurulmasını sağlamışsa da, sonrasında tarafları ile irtibata geçerek dosya borcunu ödemeyi kabul etmiş ve Sulh Protokolü Yapılmak Sureti ile İstanbul 2. İcra Müdürlüğü’nün 2024/24524 Esas sayılı dosyasına konu dosya borcunun davalı - borçlu şirket tarafından ödenmiş olduğunu, ancak davalının siparişi üzerine yurt dışında müvekkili tarafından üretimi yaptırılan siparişe konu bir kısım ürünlerin bedelinin davalı şirket tarafından ödenmediğini, söz konusu ürünlerin yurt dışındaki üretimlerinin durdurulması talepleri mevcut ise; buna ilişkin olarak yurt dışındaki firmanın talep ettiği %15 cayma bedeli olan 75.232 Euro bedelin ödenmesi gerektiğinin davalıya bildirilmesine rağmen müvekkili şirkete davalı şirket yetkilileri tarafından geri dönüş yapılmadığını, müvekkili şirketin alacağının tahsiline yönelik olarak başlatılan ilamsız icra takibine davalının haksız yere itiraz ettiğini beyanla davalı- borçlunun ... 4. icra Müdürlüğü’nün 2024/88566 Esas sayılı takip dosyasına vâki haksız itirazının iptali ile takibin devamına, takibe konu alacağın % 20'sinden aşağı olmamak üzere icra-inkâr tazminatının yargılama giderleri ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. CEVAP VE SAVUNMA :Davalı vekili sunduğu cevap dilekçesinde özetle; davacı şirket ile müvekkili şirket arasında imzalanan sözleşme gereği davacı, müvekkili şirkete sözleşmede yer alan ürünlerin temini işini üstlendiği, Sözleşme gereği davacı taraf müvekkili şirket talimatı doğrultusunda ürünlerin istenilen standartlarda teslim etmekle yükümlü olduğu, bu hususlara ilave olarak taraflar arasında çift tarafa borç yükleyen bir sözleşme bulunması ve davacının öncelikli edim yükümlüsü olarak sözleşmede kararlaştırılan edimlerini tam olarak yerine getirmeden karşı taraftan ona ait edimini talep etmesinin hukuka aykırı olduğunu, davacı tarafından sözleşme konusu işin yapıldığına ilişkin herhangi bir delilde ortaya konulmadığını, emsal Yargıtay kararları ve doktrinde ifade edildiği üzere fatura veya sözleşme tek başına bir akit olmayıp akdin ifasını gösteren bir belge niteliğinde olduğunu, faturaya dayalı bir borcun varlığı herşeyden önce taraflar arasındaki sözleşmenin varlığı ve sözleşme kapsamında taraflar arasındaki edimlerin yerine getirilip getirilmediğine bağlı olduğunu, davacı tarafın müvekkili şirketin talimatlarına uymadığı için takibe dayanak sözleşmeden kaynaklanan borcun müvekkili şirket tarafından kabulü mümkün olmadığını beyanla davanın reddine, davacının %20'den aşağı olmamak üzere tazminat ödemeye mahkum edilmesine, yargılama gideri ile vekalet ücretinin de davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER : - ... 4. İcra Dairesi'nin 2024/88566 E. sayılı takip dosyası örneği -Taraflar arasında 21.12.2023 Tarihinde imzalanan Sipariş sözleşmesi. -Tarafların ticari defter kayıt ve belgeleri -Bilirkişi raporları DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :Dava, taraflar arasında imzalanan ticari nitelikteki sipariş sözleşmesinden kaynaklanan alacağa dayalı olarak başlatılan ilamsız icra takibine vâki itirazın iptali istemine ilişkindir. Dosyamız arasına örneği celp edilen dava konusu ... 4. İcra Dairesi'nin 2024/88566 E. Sayılı takip dosyasının incelenmesinde; dosyamız davacısı olan takip alacaklısı şirket tarafından davalı borçlu şirket aleyhine takibe konu 583,999,66 Euro alacağın tahsiline yönelik olarak başlatılan ilamsız icra takibi olduğu, borçlu şirketin itirazı üzerine takibin durdurulmasına karar verildiği, yasal 1 yıllık hak düşürücü süresinde işbu davanın açıldığı saptanmıştır.Dosyamızda taraf delilleri toplandıktan sonra davacı Şirketin ticari defterleri yönünden SMMM bilirkişisinden rapor alınmıştır. Dosyamıza sunulan bilirkişi raporunda özetle; davacı .... A.Ş.’nin 2023 ve 2024 yıllarına ait yasal defterlerinin Türk Ticaret Kanunu, Vergi Usul Kanunu ve 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 222/2. maddesi hükümlerine uygun olarak tutulduğu, açılış ve kapanış tasdiklerinin süresinde yapıldığı, muhasebe kayıtlarının usulüne uygun olduğu ve birbirini doğruladığının tespit edildiği, taraflar arasında 27.12.2023 tarihli sipariş sözleşmesi uyarınca toplam 8.772 adet ürünün teslimine ilişkin anlaşma bulunduğu, bu ürünlerin 816 adedinin davacı tarafından davalıya teslim edilerek faturalarının düzenlendiği, ayrıca 3.312 adet ürüne ilişkin e-irsaliye düzenlendiği ancak davalı tarafından bu irsaliyenin reddedildiğinin belirlendiği, davacı tarafından 26.12.2024 tarihinde başlatılan ... 4. Genel İcra Dairesi 2024/88566 sayılı icra takibine konu toplam 583.999,66 EURO tutarındaki alacağın, 548.228,74 EURO’luk kısmının irsaliyesi düzenlenen ancak davalı tarafından reddedilen 3.312 adet ürüne ilişkin olduğu, ancak söz konusu tutara ilişkin davacının yasal defterlerinde herhangi bir fatura alacağının bulunmadığı, bakiye 34.002,12 EURO’luk kısmının (234,41 EURO+33.767,71 EURO) ise; dava konusu sözleşmeye ilişkin olarak davacı tarafından teslim edilen ve faturası düzenlenen ürünlere ilişkin icra takip tarihi itibariyle henüz tahsil edilemeyen fatura alacağından kaynaklandığı, yine bakiye 1.768,80 EURO’luk kısmın ise; davacı tarafından 10.07.2024 tarihinde davalıya düzenlenen ürün satışından kaynaklı fatura alacağına ilişkin olduğu tespit edildiği, davacının yurtdışından temin edilen ürünlere ilişkin olarak üretimin geçici durdurulması nedeniyle yurtdışı tedarikçiye 10.000,00 EURO ödeme yaptığı ve bu tutarın yasal defterlerinde kayıtlı olduğu belirtilmiştir. Bilirkişi raporu taraf vekillerine tebliğ edilmiş, davalı şirketin ticari defterleri yönünden davacı şirketin ticari defterlerine ilişkin bilirkişi raporundaki tespitler de karşılaştırmalı olarak değerlendirilmek üzere farklı bir bilirkişi heyetinden bilirkişi raporu alınmıştır. Dosyamıza sunulan 20.01.2026 tarihli bilirkişi heyeti raporunda özetle; Davalı Şirketin ticari defterlerinin VUK ve TTK hükümlerine göre tutulmuş olduğu, kanuni defter noter açılış ve kapanış tasdikleri ile e-defter beratlarının yasada belirlenen sürede GİB sistemine yüklenmiş olduğu, Davalı şirketin ticari defterlerinde yapılan ödemelerin sipariş ve avans ödemesi altında değil, 320 Satıcılar hesabında muhasebeleştirildiği, davalı tarafından davacı şirkete (08.11.2024 ve 13.12.2024 tarihli ödemelerin T.C. .... sayılı 204 adet ürüne ilişkin (KDV Dahil) 33.767,71 Euro’luk faturaların davalı ticari defterlerine işlenmiş olduğu, davalı tarafından herhangi bir iade faturası düzenlenmediği, ayrıca davacı tarafından 23.12.2024 tarihli ... irsaliye nolu 3.312 adet ürüne ilişkin olarak düzenlenen irsaliyenin davalı tarafça 25.12.2024 tarihinde (saat 13:21) red edilmiş olduğu, davacı tedarikçi firmanın dava dışı üretici firmaya ödediği 10.000 Euro cayma tazminatının da davalıdan talep edebilir durumda olduğu, bu nedenle davalının davacıya 536.545,94 Euro borcunun bulunduğu mütalaa edilmiştir. Dosyamızda yapılan yargılama, toplanan deliller ve bilirkişi raporları ve taraflar arasında imzalanan sipariş sözleşmesi birlikte dikkate alındığında; davacı ile davalı şirket arasında ticari nitelikteki satım sözleşmesine konu malların davacı şirket tarafından dava dışı üretici firmadan tedariki ve davalıya satım ve teslimi edimini içeren sipariş sözleşmesi imzalandığı, sözleşmede davacı şirketin davalı alıcı şirkete karşı alıcının sözleşme içerisinde malzeme adları ile birim fiyat ve sevk tarihlerini içeren sipariş İistesinde yer alan malzemelerin temini edimini üstlendiği, sözleşmede siparişe konu malzemelerin en geç 7 gün içerisinde alıcı davalıya teslim edileceğinin öngörüldüğü, aynı sözleşme kapsamında davalı alıcı siparişine konu ürünleri teşlim almaktan imtina etmesi halinde dahi ürünlerin bedelini KDV dahil miktarı üzerinden ödemeyi açıkça kabul ve taahhüt ettiği, dava konusu icra takibinde davacı tedarikçinin taraflar arasındaki ticari satım kapsamında davalının siparişine konu olan ve davalı tarafından teslim alınmadığı için bedeli ödenmeyen fatura konusu malzemelerden kaynaklı alacağının tahsilini talep ettiği, bu bağlamda davalı Şirketin davacı tarafın sözleşme kapsamında 23.12.2024 tarihli,.... irsaliye no'lu 3.312 adet ürüne ilişkin olarak düzenlenen irsaliyeyi red ettiği, sözleşmenin açık hükmü gereğince davalı alıcının davacının tedariki ve kendisine teslimini için sipariş ettiği malzemelerin bedelini irsaliye konusu malları teslim almaktan imtina etse dahi ödemekle yükümlü olduğu, davalı alıcı şirketin sipariş ve irsaliyeli fatura konusu malların ayıplı olduğuna ilişkin herhangi bir delil sunmadığı da dikkate alındığında; davacının davalının reddettiği irsaliye konusu 3.312 adet malzeme bedeline karşılık olarak 548.228,74 EURO ile birlikte ayrıca daha önce davalıya teslim ettiği halde bedelinin kendisine ödendiğine yönelik olarak davalı alıcı tarafından iddia ve delil sunulmayan 34.002,12 EURO ve 1.768,80 EURO alacak dahil olmak üzere davalıdan daava konusu takip tarihi itibariyle toplam 583.999,66 Euro alacaklı olduğu, davalının anılan alacağa yönelik takibe vâki itirazının haksız olduğu kanaatine varılmakla; açıklanan gerekçelerle haklılığı kanıtlanan davanın kabulü ile; davalının dava konusu ... 4.Genel İcra Dairesi’nin 2024/88566E. sayılı takip dosyasına vâki haksız itirazının iptaline, takibin 583.999,66 Euro asıl alacak ile asıl alacağa takip tarihinden itibaren takip talebindeki koşullarda işleyecek faizi ile birlikte takibin devamına, dava konusu alacağın irsaliyeli fatura ve sözleşme konusu alacak niteliğinde olup likit nitelikte olmakla; İİK 67.m. gereğince davacı lehine takibe konu yabancı para alacağının takip tarihindeki efektif satış kuru üzerinden hesaplanan TL karşılığı esas alınarak %20 oranında icra-inkar tazminatına hükmedilmesine, davalının yasal koşulları oluşmayan kötüniyet tazminatı isteminin ise; reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek ve hüküm oluşturmak gerekmiştir. HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle;1-Davanın KABULÜ İLE; davalının dava konusu ... 4.Genel İcra Dairesi’nin 2024/88566E. sayılı takip dosyasına vâki haksız itirazının İPTALİNE, takibin 583.999,66 Euro asıl alacak ile asıl alacağa takip tarihinden itibaren takip talebindeki koşullarda işleyecek faizi ile birlikte takibin DEVAMINA, 2-İİK 67.m. gereğince takibe konu yabancı para alacağının takip tarihindeki efektif satış kuru üzerinden TL karşılığı olan 21.447.504,31-TL’nin %20’si oranında 4.289.500,86-TL icra-inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 3-Davalının yasal koşulları oluşmayan kötüniyet tazminatı isteminin REDDİNE, 4-Alınması gerekli karar ve ilam harcı nispi 1.729.645,51-TL olup davacı tarafından peşin yatırılan 615,40-TL ile 324.608,00-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 325.223,40-TL harcın mahsubu ile bakiye 1.404.422,11-TL harcın davalıdan alınarak Maliye Hazinesine gelir kaydına,5-Davacı tarafından peşin yatırılan 615,40-TL ile 324.608,00-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 325.223,40-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,6-6325 sayılı Kanunun 18.m. gereğince 4.600,00-TL arabuculuk ücretinin davalıdan alınarak Maliye Hazinesine gelir kaydına, 7-Bu dava kapsamında davacı tarafından yatırılan gider avansından karşılanan ve aşağıda dökümü gösterilen toplam 39.255,00-TL yargılama giderinin HMK 326/2.m. gereğince davalıdan alınarak davacıya verilmesine,8-HMK 333. m. gereğince artan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Mahkememize verilecek dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere oybirliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 13/05/2026Başkan .... ¸e-imzalıdırÜye ... ¸e-imzalıdır Üye ... ¸e-imzalıdırKatip ... ¸e-imzalıdır YARGILAMA GİDERİ DÖKÜMÜ: 1-Posta ve davetiye gideri : 255,00-TL 2-Bilirkişi ücreti : 39.000,00-TL TOPLAM :+39.255,00-TL