Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi, çek iptali davasındaki yetki uyuşmazlığını Türk Ticaret Kanunu 757 ve 818. maddelerine göre çözerek Boğazlıyan 2. Asliye Hukuk (Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) Mahkemesini görevli kıldı.
Özet: Kayıp 500.000 TLlik bir çekin iptali talebiyle açılan davada, ilk derece mahkemeleri arasında yetki ve görev konusunda yaşanan ihtilafı değerlendiren Bölge Adliye Mahkemesi, Türk Ticaret Kanununun ilgili hükümleri gereğince çekin muhatap bankasının bulunduğu yerin ödeme yeri sayılması nedeniyle Boğazlıyan 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin (ticaret mahkemesi sıfatıyla) davaya bakmaya yetkili ve görevli olduğuna hükmetmiştir.
T.C.
KAYSERİBÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ5. HUKUK DAİRESİDOSYA NO: 2026/1282 KARAR NO: 2026/1397T Ü R K M İ L L E T İ A D I N Aİ S T İ N A F K A R A R IİNCELENEN KARARINMAHKEMESİ: KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ: 14/05/2026NUMARASI: 2026/463 Esas 2026/453 KararDAVANIN KONUSU: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))KARAR TARİHİ : 10/09/2026G.K. YAZILDIĞI TARİH : 10/09/2026 Yukarıda esas numarası yazılı dosya yargı yerinin belirlenmesi amacıyla re'sen istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderilmiş olmakla yapılan inceleme neticesinde;Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı mahkememize vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; ... Bankası ... .... şubesinin ... seri numaralı, keşidecisi ... Şirket yetkilisi ... olan ... keşide tarihli 500.000,00 TL bedelli çekin şahsı uhdesinde iken kaybolmuş olduğunu, söz konusu çekin tarafına verildiğine dair şirket yetkilisinin şahit olduğunu, tarafında bulunan çekin çalınmış veya kaybolmuş bulunduğundan tahsilatı mümkün olmamakta ve bu durumda mağduriyetine neden olmakta olduğunu, bu nedenlerle gerekli yargılamanın yapılarak, ... ... şubesinin ... seri numaralı, keşidecisi ... Şirket yetkilisi ... olan ... keşide tarihli 500.000,00 TL bedelli çekin üzerine uygun görülecek teminat karşılığında ihtiyati tedbir kararı verilerek ödeme yasağı konulmasına, kararın muhatap bankalara bildirilmesine, yargılama neticesinde bu çekin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Boğazlıyan 2. Asliye Hukuk (Ticraet Mahkemesi Sıfatıyla) Mahkemesince; " davacı vekilinin, iptali istenen çekin davacının elinde iken zayi olduğunu beyan etmesine ve talepte bulunanın yerleşim yerinin de .../Kayseri olmasına göre, uyuşmazlığın .../Kayseri Asliye Ticaret Mahkemesince görülüp, sonuçlandırılması gerekmektedir. (Yargıtay 5. H.D. 15.11.2021 T. 2021/10196 E. 2021/13170 K.)TTK’nın 757’nci maddesinin amir hükmü uyarınca, davanın kesin yetki kuralı uygulanan davalardan olması ve kesin yetkinin dava şartı olması nedeniyle, mahkememizin yetkisizliğine, Bünyan Asliye Ticaret Mahkemelerinin yetkili olduğuna karar vermek gerekmiştir...." eklindeki gerekçesiyle Bünyan Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görevli olduğuna ilişkin karar verilmiştir. Bünyan Asliye Hukuk Mahkemesince; " görev hususunun resen göz önünde bulundurulması gerektiği, 01/09/2021 tarihi itibariyle mahkememizin asliye ticaret mahkemesi sıfatının kaldırıldığı, bu durumda bu tarihten sonraki bütün dosyalara bu sıfatla bakılamayacağı, somut olayda davacı vekilinin, iptali istenen çekin davacının elinde iken zayi olduğunu beyan ettiği ve dava konusunun ticari iş olduğu anlaşılmakla mahkememizin görevsiz olduğu, görevli ve yetkili mahkemenin Kayseri Nöbetçi Asliye Ticaret mahkemesi olduğu anlaşılmış olup dava dilekçesinin vaki görev yönünden reddi ile mahkememizin görevsizliğine dair HMK 114/1-c maddesi uyarınca,..." şeklindeki gerekçesiyle Kayseri Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görevli olduğuna ilişkin karar verilmiştir. Kayseri 1. Ticaret Mahkemesi Mahkemesince; "eldeki davada mahkememiz yetkisiz olduğu, iptali talep edilen çekin ait olduğu bankanın .../ ...'da olduğu, bu nedenle davaya bakmaya Boğazlıyan 2. Asliye Hukuk (Ticaret) Mahkemesi'nin yetkili olduğu anlaşılmakla; HMK'nun 114/1-ç bendi uyarınca yetkiye ilişkin dava şartı yokluğu nedeni ile HMK'nun 115/2. maddesi uyarınca davanın usulden reddine,..." gerekçesiyle karşı görevsizlik kararı vermiş, dosya merci tayini için dairemize gönderilmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Talep, merci tayinine ilişkindir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (6102 sayılı Kanun) “İptal” başlıklı 757 nci maddesi şöyledir:“İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir.” “Mahkeme, ödemeyi meneden kararında muhataba, vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdi etmeye izin verir ve tevdi yerini gösterir.” 6102 sayılı Kanun'un “Uygulanacak hükümler” başlıklı 818 nci maddesinin 1 inci fıkrasının s bendi şöyledir:“Poliçeye ait aşağıdaki hükümler çek hakkında da uygulanır.”“İptal hakkındaki 757 ilâ 763 üncü maddelerle 764 üncü maddenin birinci fıkrası.” Çeke dayalı takip ve davalarda muhatap bankanın bulunduğu yer ödeme yeri sayıldığından ve somut uyuşmazlıkta 6102 sayılı Kanun'un 757 nci maddesine uygun olarak çekin ödeme yeri olan ...'da davacının dava açarak yetkili mahkemeyi seçmiş olduğu anlaşıldığına göre, davanın Boğazlıyan 2. Asliye Hukuk Mahkemesinde (Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla) görülüp sonuçlandırılması gerekmekte olup, 6100 sayılı HMK'nın 21, 22 ve 23. maddeleri gereğince Boğazlıyan 2. Asliye Hukuk Mahkemesi (Ticaret Mahkemesi sıfatıyla)nin yargı yeri olarak belirlenmesine ve dosyanın yargı yeri olarak belirlenen mahkemeye gönderilmesine karar verilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır. (Y. 5. HD. 2024/11141 E. 2025/3112 K)HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-) 6100 sayılı HMK'nın 21, 22 ve 23. maddeleri gereğince Boğazlıyan 2. Asliye Hukuk (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) Mahkemesi'nin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE, 2-) Dosyanın yargı yeri olarak belirlenen mahkemeye gönderilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 362/1-c maddesi gereğince KESİN olarak oy birliği ile karar verildi. 10/09/2026