Trafik kazası nedeniyle küçük mağdurun iş göremezlik tazminatında maluliyetin tespiti için uygulanacak rapor ve yönetmelik usulü.
Özet: Bir trafik kazasında yaralanan 15 yaşındaki davacının sürekli iş göremezlik tazminatına ilişkin davada, yüksek mahkeme, davalı sigorta şirketinin itirazlarını değerlendirerek, haksız fiil sonucu maluliyet oranının belirlenmesi konusunda Adli Tıp Kurumu veya benzeri kuruluşların uzman doktor heyetince, olayın gerçekleştiği tarihteki mevzuata uygun rapor alınması gerektiğini, çocuklar için özel gereksinim değerlendirmesi yönetmeliğinin tazminata esas engel oranının tespiti için uygun olmadığını, zira bu yönetmelikte engel oranının yazılmadığını ve özel gereksinimleri hedeflediğini belirtmiştir.
MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi
SAYISI: 2024/154 Değişik İş-2024/152 Kararİtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:I. DAVADavacı vekili dava dilekçesinde, davalıya ZMSS poliçesi ile sigortalı olan aracın 10.10.2021 tarihinde karıştığı çift taraflı trafik kazasında karşı araç sürücüsü olan 15 yaşındaki motosiklet sürücüsü davacının yaralanarak malul kaldığını belirterek sürekli iş göremezlik ile geçici bakıcı gideri tazminatı olarak şimdilik 5.000,00 TL talep etmiş, yargılama aşamasında talebini 397.471,00 TL'ye yükseltmiştir.II. CEVAPDavalı vekili cevap dilekçesinde, maluliyet raporunun usulüne uygun olmadığını, geçici iş göremezlik tazminatı ve bakıcı giderinden sorumlu olmadıklarını, müterafik kusur bulunduğunu, TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faize göre hesaplama yapılması gerektiğini, vekalet ücretinin 1/5 oranında olması gerektiğini belirtmiştir.III.UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARIUyuşmazlık Hakem Heyeti'nin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, 397.470,93 TL'nin 22.12.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir. IV.İTİRAZUyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine; İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile itirazın reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZA. Temyiz SebepleriDavalı vekili temyiz dilekçesinde; dava şartı noksanlığı nedeniyle davanın usulden reddi gerektiğini, maluliyet raporunun Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik'e uygun hazırlanması gerektiğini, maluliyet raporunu düzenleyen heyette davacıdaki araza ilişkin hekim değerlendirmesi olmadığını, medikal incelemede maluliyet bulunmadığının bildirildiğini, ATK'dan maluliyet raporu alınması gerektiğini, TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8-1,65 teknik faize göre hesaplama yapılması gerektiğini, kusur raporu alınmadan karar verilmesinin hatalı olduğunu, ATK'dan kusur raporu alınması gerektiğini, müterafik kusur bulunduğunu, kaskın takılı olup olmadığının belirsiz olduğunu, CMK kapsamında uzlaşma olup olmadığının tespiti gerektiğini, davacı lehine tam vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu belirtmiştir.B. Değerlendirme ve Gerekçe1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. 2. Haksız fiil sonucu çalışma gücü kaybının olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması halinde, zararın kapsamının belirlenmesi açısından maluliyetin varlığı ve oranının belirlenmesi gerekmektedir. Söz konusu belirlemenin ise Adli Tıp Kurumu veya ... Hastanelerinin Adli Tıp Anabilim Dalı bölümleri gibi kuruluşların çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikayetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden, haksız fiilin gerçekleştiği tarihte yürürlükte olan mevzuat hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir. Her ne kadar Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şarları A.2 maddesinin (i) fıkrasında Kurul Raporu: Usulüne uygun olarak tanzim edilen, 20/2/2019 tarihli ve 30692 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik ve Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliğe göre düzenlenen, sakatlık oranını, geçici iş göremezlik süresini ve bakıcı ihtiyacını gösterir kurul raporunu ifade ettiği belirtilmiş olsa da Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik incelendiğinde yönetmeliğin amacının terör, kaza ve yaralanmaya bağlı olarak çocuklar ile ilgili özel gereksinim alanlarının belirlenmesine yönelik raporun hazırlanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemek olduğu anlaşılmaktadır. Yönetmeliğin 4. maddesinin (n) fıkrasında ise “Özel gereksinim” çocuğun toplumsal yaşama eşit katılabilmesi için bedensel ya da gelişimsel işlev kısıtlılığı olmayan bireylerden farklı sağlık, eğitim, rehabilitasyon, cihaz, ortez, protez, çevresel düzenlemeler ve diğer sosyal ve ekonomik haklara ve hizmetlere gereksiniminin olmasını ifade ettiği belirtilmiştir. Yönetmeliğin 8. maddesinin (f) fıkrasında açıkça raporda engel oranının yazılmayacağının ifade edilmesi aynı zamanda yönetmeliğin EK.3'de bulunan Çocuklar İçin Özel Gereksinim Raporu (ÇÖZGER) Mevzuatla Uyum Arandığında Kullanılacak Tablo incelendiğinde engel oranı olarak %20'nin altındaki oranların gösterilmediği, Yönetmeliğin amacının engellilik oranları arasında çocukların özel gereksiniminin olup olmadığı ile ilgili olduğu oysa TBK'nın 54. maddesi gereği kişinin bedensel zararının belirlenmesi için “Çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar” belirlenerek küçüğün sürekli iş gücü kaybı oranının belirlenerek buna bağlı olarak bedensel zararları tespit edilmesi gerektiği anlaşıldığından çocukların trafik kazası sonucu sürekli sakatlık oranlarının tespitinde Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliğin uygulanma imkanın olmadığı ve Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik ve eklerinin uygulanması gerektiği anlaşılmaktadır. Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik'in 14. maddesinde Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik'e atıf yaptığı gerekçesi ile sürekli iş göremezlik oranının Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik'e göre belirlendiği belirtilmiş ise de bu yönetmelik Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik'in 18. maddesi ile 20.02.2019 tarihinde yürürlükten kaldırıldığı için bu tarihten sonraki kazalarda bu yönetmeliğin uygulanma imkanı kalmamıştır. Somut olayda, davacının maluliyet oranının belirlenmesi açısından düzenlenen ve hakem heyetince hükme esas alınan ... Üniversitesi Adli Tıp Ana Bilim Dalı Başkanlığı tarafından düzenlenen 01.07.2022 tarihli rapor kaza tarihinde yürürlükte olan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre düzenlenmediği gibi raporu düzenleyen heyette davacıdaki araza göre bulunması gereken deri hastalıkları veya plastik cerrahi uzmanınında yer almadığı anlaşılmıştır.Bu durumda İtiraz Hakem Heyetince; davacının maluliyet oranının tespiti için davacının ikametine en yakın yerdeki yetkili sağlık kuruluşu veya ... hastanelerinin adli tıp anabilim dalı bölümlerinden olay tarihinde yürürlükte olan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun şekilde ve içerisinde deri hastalıkları veya plastik cerrahi uzmanının da, bulunduğu heyetten rapor alınarak davacının kaza nedeniyle uğradığı çalışma gücü kaybı bulunup bulunmadığı ve varsa oranı konusunda ayrıntılı, gerekçeli ve denetime elverişli rapor alınarak (usuli kazanılmış haklar gözetilmek suretiyle) sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesis edilmiş olması doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.3. HMK'nın 266. ve devamı maddeleri gereğince, çözümü özel veya teknik bilgiyi gerektiren hallerde bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verilir hükmüne yer verilmiştir.Somut olayda kaza tespit tutanağında sigortalı araç sürücüsü sola dönüş kurallarına uymadığı gerekçesiyle tam kusurlu bulunmuş, ceza yargılaması sırasında alınan bir kusur raporu varsa dosyaya sunulmamış olup hakem yargılaması sırasında kusur raporu alınmaksızın kaza tespit tutanağındaki kusur durumu esas alınarak hüküm kurulmuş, davalı yanca kusur oranına itiraz edilmiştir. Eksik inceleme ile hüküm kurulamaz. Bu durumda hakem heyetince, alanında uzman bilirkişiden kusur dağılımına ilişkin ayrıntılı, gerekçeli ve denetime elverişli rapor alındıktan sonra sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde eksik inceleme ile hüküm kurulması isabetli olmamış, kararın bozulması gerekmiştir.VI. KARAR1.Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,2. Değerlendirme bölümünün (2) ve (3) numaralı bentlerinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davalıya iadesine,Dosyanın mahkemesine gönderilmesine,22.04.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.