Danıştay 12. Dairesi, sözleşmeli er adayının disiplinsizlik gerekçesiyle feshedilen sözleşmesinin hukuka uygunluğunu, disiplin prosedürü eksikliği ve parasal hakların iadesi yönündeki alt mahkeme kararlarını temyizen değerlendirmektedir.
Özet: Sözleşmeli er adayı davacının disiplinsizlik gerekçesiyle ön sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin davada, ilk derece ve bölge idare mahkemeleri, davacı hakkında usulüne uygun bir disiplin prosedürü işletilmediği ve olayın doğrudan askerlik hizmetine yönelik olmadığı gerekçesiyle fesih işlemini hukuka aykırı bularak iptaline ve parasal haklarının faiziyle ödenmesine karar vermiş; ancak Danıştay tetkik hakimi, söz konusu işlemin bir disiplin değil sözleşme fesih işlemi olduğunu ve bu kapsamda disiplin soruşturması yapılmasının zorunlu olmadığını vurgulayarak, uyuşmazlığın esas yönünden incelenmesi gerektiği yönünde bir görüş belirtmiştir.
T.C.
D A N I Ş T A YONİKİNCİ DAİRE Esas No : 2022/3962Karar No : 2025/2926 TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... BakanlığıVEKİLİ : Av. ...KARŞI TARAF (DAVACI) : ...VEKİLİ : Av. ...İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.YARGILAMA SÜRECİ :Dava konusu istem: ... Mücadele Eğitim ve Tatbikat Merkezi Komutanlığında sözleşmeli er adayı olarak görev yapan davacının, 6191 sayılı Sözleşmeli Erbaş ve Er Kanunu'nun 6. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi ile Sözleşmeli Erbaş ve Er Yönetmeliği'nin 16. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca ön sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali ile işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davacının disiplinsizlik nedeniyle sözleşmesinin feshedilmesi işleminin dayanağı olarak 6191 sayılı Sözleşmeli Erbaş ve Er Kanunu'nda, Sözleşmeli Erbaş ve Er Yönetmeliği'nde ve ilgili Yönerge'de yer alan, disiplinsiz olduğuna karar verilmesi durumunun gösterildiği, dava konusu olayda ise söz konusu disiplin prosedürünün usulüne uygun olarak işletilmediğinin görüldüğü, yine dava konusu işleme dayanak alınan söz konusu mevzuatın hizmete ilişkin hususlara dair olduğu, bahse konu olayın ise doğrudan askerlik hizmetine yönelik olmadığı, davacının söz konusu olay nedeniyle başlatılan soruşturmada da şüpheli değil bilgi sahibi olduğu, bilgi sahibi olarak bilgi alma tutanağıyla ifadesine başvurulduğu, bu olay nedeniyle herhangi bir disiplin cezası uygulanmadığı, hakkında açılmış herhangi bir soruşturma ve kovuşturmanın da bulunmadığı; bu durumda, davacı hakkında disiplinsizlik olarak değerlendirilen fiili nedeniyle herhangi bir disiplin soruşturması yahut işlemi dahi uygulanmaksızın disiplinsiz olduğuna karar verildiğinden bahisle tesis edilen işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, işlem nedeniyle yoksun kaldığı özlük ve parasal haklarının hakediş tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinafa konu Mahkeme kararının 3. sayfasının "Açıklanan nedenlerle" ifadesi ile başlayan kısmında "davacının adli yardım talebi kabul edildiğinden davanın açılması sırasında alınmayan ve re'sen genel bütçeden karşılanarak aşağıda dökümü yapılan 521,90-TL yargılama giderinin (davalı idare genel bütçeye dahil olduğundan) tahsili için ilgili Defterdarlık idaresine müzekkere yazılmasına yer olmadığına, ibaresinin karar metninden çıkartılarak ve "davacının adli yardım talebi kabul edildiğinden davanın açılması sırasında alınmayan ve re'sen genel bütçeden karışlanarak aşağıda dökümü yapılan 521,90-TL yargılama giderinin davalı idareden tahsili için ilgili Defterdarlık idaresine müzekkere yazılmasına" şeklindeki ibarenin karara eklenerek gerekli düzeltmenin yapılmasına; ayrıca, davacının işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklara uygulanacak "yasal faizin başlangıç tarihi"nin, dava açma tarihi olan 01/02/2021 tarihi esas alınarak, bu tarihten itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte idarece davacıya ödenmesine karar verilmesi gerekirken; söz konusu parasal hakların; "hakediş tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine" şeklinde hüküm kurulmasında hukuka ve Danıştay içtihatlarına uygunluk bulunmamakta ise de; bu yanlışlık; istinaf başvurusunun kabulünü gerektirir bir yanlışlık olmadığından, İdare Mahkemesi kararının, ilgili kısmının "dava konusu işlem nedeniyle davacının yoksun kaldığı parasal hakların, dava açma tarihi olan 01/02/2021 tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine" şeklinde istinaf başvurusunun düzeltilerek reddine karar verilmiştir.TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacının, davranışlarında, askerlik mesleği değerlerini sergilemede, istenilen düzeye erişemediği, işlemiş olduğu suçun vahameti dikkate alındığında, beklenilmesinin disiplini bozan sonuçlar doğurabileceği ve diğer personele kötü örnek teşkil edebileceği belirtilerek, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ... DÜŞÜNCESİ : Dava konusu işlemin disiplin işlemi değil, sözleşme fesih işlemi olduğu, dolayısıyla 6191 sayılı Sözleşmeli Erbaş ve Er Kanunu hükümleri uyarınca somut olayda disiplin soruşturması yapılmasının zorunlu olmadığı; bu itibarla dava konusu sözleşme fesih işlemiyle ilgili olarak işin esası incelenerek bir karar verilmesi gerekirken, bu yönde inceleme yapılmaksızın verilen kararda hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:HUKUKİ DEĞERLENDİRME:Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle;1. Davalı idarenin temyiz isteminin reddine,2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptali ile davacının işlem nedeniyle yoksun kaldığı özlük ve parasal haklarının hakediş tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun düzeltilerek reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, kesin olarak, 02/06/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.