11. hukuk dairesi, sigorta tahkim komisyonunun batık tekne davasında keşif, bilirkişi ve tanık dinleme yetkisine sahip olmasına rağmen dosyadan el çekme kararını hukuka aykırı bularak bozdu.

11. Hukuk Dairesi, sigorta tahkim komisyonunun batık tekne davasında keşif, bilirkişi ve tanık dinleme yetkisine sahip olmasına rağmen dosyadan el çekme kararını hukuka aykırı bularak bozdu.

Özet: Sigorta tahkim komisyonu itiraz hakem heyetinin, tekne batması sonucu sigorta tazminatı talebine ilişkin uyuşmazlıkta, hasarın oluşumunda kasıt veya kurtarma önlemlerindeki eksiklik gibi hususların ancak keşif ve tanık dinlenmesiyle tespit edilebileceği gerekçesiyle dosyadan el çekme ve itirazları reddetme kararı, 5684 sayılı kanun ve atıf yapılan Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümlerine göre hakemlerin keşif yapma, bilirkişi atama ve tanık dinleme yetkisine sahip olduğu, bu nedenle mevcut gerekçelerle görevden el çekmelerinin hatalı olduğu belirtilerek, gerekli delillerin toplanarak yeniden değerlendirme yapılması gerektiği yönünde bozulmuştur.

11. Hukuk Dairesi 2025/6254 E. , 2026/2201 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

SAYISI : 2025/1111 Değişik İş, 2025/1020 Karar

KARAR : Sigorta Tahkim Komisyonu Kararının Saklanması

SAYISI : 2025/İHK-88164

KARAR : İtirazın Reddi

İtiraz Hakem Heyeti kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkiline ait teknenin 19.11.2024 tarihinde su altındaki kayaya çarparak batması ile neticelenen olayda sigorta şirketinin üzerine düşen tazminat ödeme yükümlülüğünü yerine getirmediğini ileri sürerek çevre kirliliğine ilişkin 1.450,00 USD limit ile ek teminatın ve tekne için

belirlenen sigorta bedeli olan 145.000,00 USD'nin avans faizi ile tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; hasarın, taraflar arasındaki poliçe teminatı kapsamında olmadığını, aksi kanaatte olunması halinde hasarın tespiti, başvurucunun alması gereken bir tedbirin olup olmadığı, kusurun bulunup bulunmadığı gibi hususlarda yerinde inceleme, keşif yapılması gerektiğinden dosyanın tahkime elverişlilik içermediğini savunarak dosyadan el çekilmesini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Heyetinin 14.08.2025 tarihli ve 2025/396423 sayılı kararı ile inceleme sırasında alınan bilirkişi raporlarının hükme esas alınacak mahiyette görülmemesi yanında, hasarın oluşumunda kasıt olup olmadığının ve kurtarma önlemlerinde eksiklik bulunup bulunmadığının ancak olay mahallinde yapılacak keşif ve tanık dinlenmesi ile adli yargıda ispat olunabileceği gerekçesi ile dosyadan el çekilmesine, başvurucunun adli yargıda dava açmakta muhtariyetine karar verilmiş, karara karşı taraf vekillerince itiraz edilmiştir.

IV. İTİRAZ HAKEM HEYETİ KARARI

Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun (5684 sayılı Kanun) 30/15 hükmü uyarınca hakemlerin sadece kendilerine verilen evrak üzerinden karar vereceği, hasarın oluşumunda kast olup olmadığının ve kurtarma önlemlerinde eksiklik bulunup bulunmadığının ancak olay mahallinde yapılacak keşif ve tanık dinlemesi ile tespit edilebileceği gerekçesiyle taraf vekillerinin itirazlarının reddine karar verilmiş, karar, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti kararının iptali talebine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

1. 5684 sayılı Kanun'un 30/23 hükmündeki düzenleme ile 5684 sayılı Kanun'da hüküm bulunmayan hallerde 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) hükümlerinin sigortacılıktaki tahkim hakkında kıyasen uygulanacağı benimsenmiştir.

HMK'nın 429. maddesi, "Hakem veya hakem kurulu, delillerin ikamesi, sözlü beyanlarda bulunulması veya bilirkişiden açıklama istenmesi gibi sebeplerle duruşma yapılmasına karar verebileceği gibi; yargılamanın dosya üzerinden yürütülmesine de karar verebilir. Taraflar, aksini kararlaştırmadıkça, hakem veya hakem kurulu, taraflardan birinin talebi üzerine yargılamanın uygun aşamasında duruşma yapılmasına karar verir.

(2) Hakem veya hakem kurulu, dava ile ilgili her türlü keşif tarihini, bilirkişi incelemesini veya diğer delillerin incelenmesi için yapacağı toplantı ve duruşmalar ile tarafların gelmemeleri hâlinde bunun sonuçlarını uygun bir süre önce taraflara bildirir."

431. maddesi, "Hakem veya hakem kurulu;

a) Belirlediği konular hakkında rapor vermek üzere bir veya birden çok bilirkişi seçimine,

b) Tarafların bilirkişiye gerekli açıklamaları yapmalarına, ilgili belge ve bilgileri vermelerine,

c) Keşif yapılmasına karar verebilir.

(2) Aksi kararlaştırılmadıkça, taraflardan birinin talebi veya hakem ya da hakem kurulunun gerekli görmesi üzerine bilirkişiler, yazılı veya sözlü raporlarını vermelerinden sonra çağrılacakları duruşmaya katılırlar. Bu duruşmada taraflar, bilirkişilere soru sorabilir ve uyuşmazlık konusunda kendi seçtikleri özel bilirkişileri dinletebilirler."

432. maddesi "Taraflardan biri, hakem veya hakem kurulunun onayı ile delillerin toplanmasında mahkemeden yardım isteyebilir"

hükümlerini havi olup, uyuşmazlığın tahkim yolu ile halli aşamasında hakem/hakem heyetince bilirkişi atanmasına, tanık dinlenmesine ve keşif yapılmasına yasal bir engel bulunmamaktadır. Başka yerlerden toplanması lâzım gelen bilgi belgenin, delilin veya incelemesine gerek görülen diğer hususların HMK'nın mezkûr maddeleri uyarınca hakem/hakem heyetine verilen yetki dahilinde dosyaya kazandırılarak yapılacak değerlendirme sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile dosyadan el çekilmesi kararına karşı taraf itirazlarının reddine karar verilmesi doğru olmamış bozmayı gerektirmiştir.

2.Bozma sebebine göre, taraf vekillerinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.

VI. KARAR

Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle taraf vekillerinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle bozma sebebine göre taraf vekillerinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına, dosyanın Mahkemesine gönderilmesine, peşin alınan temyiz karar harcının istekleri halinde ilgililere iadesine, 20.04.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.