Danıştay, gümrük vergilerinin iadesi davasında, faturanın gerçeği yansıtmadığına dair kıymet araştırması olmaksızın gözetim kıymeti esas alınarak fazladan ödenen miktarın iadesini onadı.
Özet: Bir ithalatçı şirket, gözetim kıymetine ulaşmak için artırılan beyan sonrası fazladan ödediği gümrük vergilerinin iadesi talebiyle idareye başvurmuş ve başvurunun reddi üzerine dava açmıştır. İlk derece ve istinaf mahkemeleri, gözetim eşik kıymetinin gümrük mevzuatında esas alınacak birim kıymet olmadığını ve idarenin kıymet araştırması yapmadığını gerekçe göstererek, davacının lehine karar verip fazla ödenen vergilerin faiziyle birlikte iadesine hükmetmiştir. Davalı idare, başvuruda usul eksikliği ve Gümrük Kanununun 211. maddesindeki değişiklik uyarınca ticaret politikası önlemlerine tabi eşyada yükümlünün kendi beyanıyla artırılan kıymetten kaynaklanan vergilerin iade edilemeyeceğini ileri sürerek kararı temyiz etmiştir. Ancak Danıştay, istinaf mahkemesinin kararının usul ve hukuka uygun olduğunu belirterek davalı idarenin temyiz istemini reddetmiş ve kararı onamıştır, böylece gözetim nedeniyle fazla ödenen vergilerin iadesi hakkını teyit etmiştir.
T.C.
D A N I Ş T A Y YEDİNCİ DAİRE Esas No : 2023/2449Karar No : 2025/1572 TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Bakanlığı adına ... Gümrük Müdürlüğü VEKİLİ : Av. ...KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Tekstil Gıda ve Dış Ticaret Limited Şirketi VEKİLİ : Av. ...İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.YARGILAMA SÜRECİ :Dava Konusu İstem: Davacı adına tescilli ... ve ... ile ... sayılı serbest dolaşıma giriş beyannamelerinin muhtelif kalemleri muhteviyatı eşyanın kıymetinin gözetim kıymetine yükseltilmesi suretiyle fazladan ödendiği iddia olunan gümrük vergilerinin 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 211. maddesine istinaden geri verilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin karara vaki itirazın zımnen reddine dair işlemin iptali ve fazladan ödenen tutarın idareye başvuru tarihinden itibaren hesaplanacak tecil faiziyle birlikte iadesi istemiyle dava açılmıştır. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; İthalatta Gözetim Uygulanmasına İlişkin Tebliğlerde belirlenen eşik kıymetin, gümrük mevzuatı çerçevesinde esas alınacak birim kıymet olmayıp gözetim belgesi ibrazının zorunluluğunun olup olmadığının tespitinde esas alınacak değer olduğu, eşyanın fatura bedelinin gerçeği yansıtmadığı yönünde davalı idarece yapılmış herhangi bir yurt dışı kıymet araştırması bulunmadığından, eşik kıymete ulaşabilmek için yurt dışı gider olarak beyan edilen tutar üzerinden fazladan ödenen gümrük vergilerinin iadesi istemiyle yapılan başvurunun reddine dair karara vaki itirazın zımnen reddi yolundaki dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline; gözetim uygulaması nedeniyle fazladan ödenen tutarın idareye başvuru tarihinden itibaren hesaplanacak tecil faiziyle birlikte iadesine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Hüküm altına alınan ve iadesi gereken tutar davacı tarafın düzeltme dilekçesi uyarınca toplam 1.426.083,98 TL olarak düzeltildikten sonra, istinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından Gümrük Kanunu'nun 211. maddesine istinaden yapılan başvuruda görülen usuli eksiklikler nedeniyle "geri verme ve kaldırma başvuru formu" kullanılarak ve eksik belgeler anılan forma eklenerek yeniden başvurulması halinde talebinin inceleneceği tarafına bildirildiği halde itiraz yoluna başvurulduğu, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 211. maddesinin 1. fıkrasında 7333 sayılı Kanun'la yapılan değişiklik uyarınca, ticaret politikası önlemlerine tabi eşyanın gümrük kıymetinin yükümlünün kendi beyanı ile artırılması sonucunda ödenmiş veya tahakkuk ettirilmiş vergilerin geri verilmesine ilişkin iade talebinin kabul edilemeyeceği ileri sürülmektedir.KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'ÜN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile kararın onanması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:HUKUKİ DEĞERLENDİRME:Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1.Temyiz isteminin reddine,2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA, 3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliği ve bir örneğinin de Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, 14/04/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.