Menfi tespit davasında, icranın geri bırakılmasına ilişkin dar yetkili mahkeme kararının esası çözmediği gerekçesiyle karar verilmesine yer olmadığına hükmünün Yargıtayca bozulması.
Özet: Davacı tarafça, anlaşmalı boşanma protokolünden kaynaklanan alacağın icra takibine konulması üzerine açılan menfi tespit davasında, ilk derece mahkemesi ve istinaf mahkemesi, icranın başka bir mahkemece geri bırakılması nedeniyle davanın konusuz kaldığına karar vermiştir. Ancak yüksek mahkeme, icranın geri bırakılması kararının dar yetkili bir mahkemece verildiğini ve alacağın esasına ilişkin bir inceleme yapılmadığını belirterek, menfi tespit davasının esasının incelenmesi gerektiğine hükmederek kararları bozmuştur.
MAHKEMESİ : Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2024/2636 E., 2026/26 K.DAVA TÜRÜ : Menfi TespitİLK DERECE MAHKEMESİ : Denizli 3. Aile MahkemesiSAYISI : 2023/254 E., 2024/405 K.Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesince verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davalı vekili tarafından dava hakkında esastan ret kararı yerine karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi, reddedilen icra inkar tazminat talebi, vekâlet ücreti ve yargılama giderleri yönünden temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: İlk Derece Mahkemesince menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonucunda; .... İcra Müdürlüğünün 2023/2487 Esas sayılı takip dosyasında borçlu-davacı vekilinin icranın geri bırakılması için Karşıyaka 1. İcra Hukuk Mahkemesinin 2023/219 esasında kayıtlı davayı açtığı, bu dosyadan verilen 2023/312 karar numaralı karar ile icranın geri bırakılmasına karar verildiği, kararın 16.04.2024 tarihinde kesinleştiği; bu şekilde icra takibinin iptali ile iş bu ilamlı icrada icra emrinin tebliğinden sonra açılan menfi tespit davasının konusunun kalmadığı gerekçesi ile karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir. Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, bu karara davalı vekilince temyiz yoluna başvurulmuştur.Alacaklı-davalı tarafından anlaşmalı boşanma protokolünden kaynaklanan alacağına ilişkin .... İcra Müdürlüğünün 2023/2487 Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığı, borçlu-davacı vekili tarafından da buna ilişkin olarak işbu dosyada kayıtlı menfi tespit davası ile Karşıyaka 1. İcra Hukuk Mahkemesinin 2023/219 esasında kayıtlı icranın geri bırakılması için davalar açıldığı, Karşıyaka 1. İcra Hukuk Mahkemesinin 31.05.2023 tarihli 2023/219 Esas ve 2023/312 Karar sayılı ilamı ile icranın geri bırakılmasına karar verildiği ve bu kararın 16.04.2024 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır. Her ne kadar İlk Derece Mahkemesince Karşıyaka 1. İcra Hukuk Mahkemesinin icranın geri bırakılmasına karar verildiği ve icra takibinin iptali ile davanın konusunun kalmadığı gerekçesi ile karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş ise de; Karşıyaka 1. İcra Hukuk Mahkemesinin 31.05.2023 tarihli 2023/219 Esas ve 2023/312 Karar sayılı ilamında "...davalı tarafın bu husustaki iddialarının dar yetkili mahkeme olan icra mahkemesinde dinlenemeyeceği..." hususu belirtilerek incelemenin dar yetkili bir mahkeme olarak değerlendirildiği ve bu doğrultuda karar verdiği anlaşılmıştır. Mahkemece yapılacak iş tüm deliller, tarafların iddia ve savunmaları hep birlikte değerlendirildikten sonra hasıl olacak sonuca göre dosyanın esası hakkında bir karar vermekten ibaret iken, yazılı şekilde hüküm tesisi doğru bulunmamış ve bozmayı gerektirmiştir. KARARAçıklanan sebeplerle; 1.Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,2.İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, bozma sebebine göre sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına,Temyiz peşin harcının istek halinde yatırana geri verilmesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, karardan bir örneğinin ilgili Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,29.06.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.