tünel işletmecisi şirketin ticari hizmet sözleşmesinden kaynaklanan kaçak geçiş ücreti ve ceza alacağının tahsili amacıyla açtığı itirazın iptali davası.

Tünel işletmecisi şirketin ticari hizmet sözleşmesinden kaynaklanan kaçak geçiş ücreti ve ceza alacağının tahsili amacıyla açtığı itirazın iptali davası.

Özet: Yap-İşlet-Devret modeliyle tünel işleten davacı şirketin, davalıya ait aracın tünelden ücret ödemeden geçiş yapması nedeniyle 6001 sayılı Kanun uyarınca tahakkuk eden geçiş ücreti ve dört katı tutarındaki cezanın tahsili için başlattığı icra takibine davalının yaptığı haksız itirazın iptali istemli dava; davacının bu alacağın özel hukuk niteliğinde, likit bir ticari borç olduğunu ve davalının itirazının yersiz olduğunu iddia etmesi, davalının ise savunma yapmaması karşısında, davacının tünel işletme yetkisi ve geçiş ücreti ile ceza tahsil hakkının hukuka uygun olduğu değerlendirilerek uyuşmazlığın giderilmesi esasına dayanmaktadır.

T.C. İSTANBUL 28. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2026/1030 Esas

KARAR NO : 2026/24

DAVA : İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 22/10/2025

KARAR TARİHİ : 07/09/2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;

Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; davalının ... plakalı aracıyla müvekkil şirket tarafından işletilen ... Tüneli'nden geçiş ücretini ödemeksizin ihlalli geçiş yaptığını, 6001 sayılı Kanun gereği geçiş ücreti ve dört katı tutarında cezanın tahsili için İstanbul .... İcra Müdürlüğü'nün 2025/... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının icra takibine haksız ve yersiz şekilde itiraz ederek takibi durdurduğunu, müvekkil şirketin 3996 sayılı Kanun çerçevesinde ... Tüneli'nin yapım ve işletmesini üstlenen özel hukuk tüzel kişisi olduğunu, ihlalli geçiş ücreti ve ceza tutarının 6001 sayılı Kanun'un 30. maddesinin 5. fıkrası uyarınca özel hukuk hükümlerine tabi bir alacak olduğunu, bu borcun Türk Borçlar Kanunu'nun 89/1 maddesi gereği götürülecek borç niteliğini taşıdığını, geçiş ücretinin ödenip ödenmediğinin takibinden araç sahibinin sorumlu olduğunu, müvekkil şirketin sorumluluğunun sadece geçiş anında yeterli bakiye bulunması durumunda tahsilat yapmakla sınırlı olduğunu, Anayasa Mahkemesi ve Yargıtay kararlarında da belirtildiği üzere söz konusu alacağın idari para cezası olmayıp özel hukuk alacağı olduğunu ve likit nitelik taşıdığını, bu nedenle icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerektiğini, arabuluculuk görüşmelerinden sonuç alınamadığını belirterek davalının İstanbul .... İcra Müdürlüğü'nün 2025/... Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptali ile takibin devamına, alacağın faizi ve ferileriyle birlikte tahsiline, davalı aleyhine %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalının cevap dilekçesi sunmadığı ve duruşmaya katılım sağlamadığı görüldü.

Tarafların uhdesinde olan tüm delilleri ibraz ettikleri, getirtilmesi gereken delilleri ilgili yerlerden getirtilerek dosya içine alınmıştır.

DELİLLER :

*.... İcra Müdürlüğünün 2025/... Esas sayılı icra dosyası,

*Gelen giden müzekkere cevapları,

*Tüm dosya kapsamı,

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, tirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) istemine ilişkindir.

Davaya konu uyuşmazlığın tespiti; Davalıya ait ... Plakalı aracı ile 16/01/2025 ve 26/01/2025 tarihlerinde davalının işlettiği ... tünelinden geçişinde kaçak geçiş olup olmadığı , geçiş ceza tutarının tahsili için yapılan takibe itirazın iptalinin gerekip gerekmediği hususunda uyuşmazlık olduğu anlaşıldı.

İstanbul .... İcra Müdürlüğünün 2025/... esas sayılı icra dosya kayıtları celp edilmiş olup dosya arasına alınmıştır.

6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun madde 30/5: “4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. (Mülga ikinci ve üçüncü cümle: 16/5/2018-7144/18 md.)

”

Davacı şirketin, 3996 sayılı “Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun” ve işbu Kanuna istinaden verilen Bakanlar Kurulu kararı kapsamında ... Tünelinin yap-işlet-devret modeli ile işletmesini üstlendiği anlaşılmaktadır.

6001 sayılı Kanun’un 30/5 maddesi kapsamında, davacı şirketin işletmesini üstlendiği tünel ve otoyollardan geçiş sebebiyle tahakkuk eden geçiş ücretini tahsil yetkisi olduğu görülmektedir. Ayrıca davacı işletmeci şirketin; geçiş ücretini ödemeden geçen araç sahiplerinden geçiş ücreti ile birlikte geçiş ücretinin dört (4) katı kadar ceza bedelini tahsil edeceği, 27/3/2015 tarihli 6639 sayılı Kanunun 33 üncü maddesi ile 16/5/2018 tarihli 7144 sayılı Kanunun 18 inci maddesiyle yapılan değişiklikler sonucunda hüküm altına alınmıştır.

Hâl böyleyken, ... Tünelinin işletmesini üstlenen davacı şirketin geçiş ücretini tahsil etme yetkisi olduğu, geçiş ücretini ödemeden geçen araç sahiplerinden ise geçiş bedeli ile birlikte geçiş ücretinin dört (4) katı tutarında ceza bedelini de tahsil edebileceği 6001 sayılı Kanun’un 30/5 maddesi uyarınca açıktır.

Davacı taraf ticaret şirketi, davalı taraf da bir ticaret şirketidir. Davacı, ... Tünelini bir yönüyle kamu hukuku diğer yönüyle özel hukuk hükümlerine göre işlettiğine, davacı ve davalı birer tacir olduğuna ve uyuşmazlık tarafların ticari işletmesinden kaynaklandığına göre; huzurdaki davanın Asliye Ticaret Mahkemesinde görülmesinde usûl ve Kanuna aykırı bir yön yoktur. Bu açıdan değerlendirildiğinde Mahkememiz işbu davada görevlidir.

OGS ve HGS uygulamasında, araç sahiplerinin plaka numaralarıyla birlikte OGS veya HGS aboneliği aldıkları (her araç plakasına ait ayrı bir abonelik), tünel, köprü, otoyol ve bağlantı yollarından geçiş sırasında araç sahibinin OGS/ HGS hesabında yeteri kadar bakiye bulundurması gerektiği, yeterli bakiye bulundurmayan aracın plakasının geçişten sonra her gün belli aralıklarla sistem tarafından kontrol edildiği (bakiye sorgulamasının belirli saat aralıklarıyla otomatik olarak yapıldığı), yeterli bakiye olduğunda geçiş bedelinin tahsil edildiği, bu sorgulamanın geçişten sonraki on beş (15) gün boyunca devam ettiği, on beş günün sonunda hâlen hesabında -yeteri kadar- geçiş ücretini karşılar bakiye bulundurmayan aracın geçişinin ‘cezalı geçiş’ statüsüne dönüştüğü bilinmektedir.

Dosyaya sunulu bilgi ve belgeler, kurumlara yazılan müzekkerelere verilen cevaplar ve dosya kapsamı ile birlikte kül halinde düşünülüp değerlendirildiğinde;

Dosya kapsamındaki araç tescil kayıtları uyarınca davalının, ihlalli geçiş tarihlerinde geçişlere konu aracın maliki olduğu belirlenmiştir. Davacının sunduğu ihlalli geçiş kayıtları ile Karayolları Genel Müdürlüğü'nden celbedilen kayıtların tarih, plaka ve geçiş bilgileri bakımından birbiriyle uyumlu olduğu görülmüştür. Mahkemece PTT'ye yazılan müzekkereye verilen cevapta davalı adına kayıtlı HGS ürünü bulunmadığı bildirilmiştir. Davalı şirketin, ... plakalı aracı ile davacının işlettiği ... Tünelinden geçiş yaptığı, 15 gün boyunca sistem tarafından bakiye sorgulamasının yapıldığı, davalı tarafın belirtilen plaka sayılı araçlarının ... Tünelinden geçmediği yönünde bir itirazının olmadığı, geçiş ücretinin ödendiğine dair davalı tarafça delil sunulmadığı, geçiş ücretinin ödendiği hususunun davalı tarafça dosya kapsamına göre ispatlanamadığı ve sonuç itibariyle geçiş ücretinin davalı tarafça ödenmediği anlaşılmaktadır.

Davalı şirkete ait aracı, ... Tünelinden ihlalli geçişi sonucu, geçiş ücreti ve ihlalli ceza bedeli, toplam 3.375,00-TL ihlalli geçiş bedelinden sorumlu olmak üzere ... Tüneli geçiş borcunun oluştuğu, bu sebeple davalı şirketin davacı şirkete 3.375,00-TL borcu bulunduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır. Ayrıca, taraflar tacir olduğundan, davacının ticari faiz talep etme hakkı vardır. Açıklanan sebeplerle icra takibinin 3.375,00-TL üzerinden ticari faiziyle devamına karar verilmiştir.

Davacı tarafça icra inkar tazminatı talep edilmiş ise de ihlalli geçişten kaynaklanan alacağın doğumu ve kapsamı; geçiş, HGS, araç tescil ve ilgili kurum kayıtlarının birlikte değerlendirilmesini gerektirdiğinden takip tarihi itibarıyla davalı yönünden likit ve belirlenebilir nitelikte olmadığından yasal koşulları oluşmayan talebin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın KABULÜ İLE,

2- Davalı tarafından, .... İcra Müdürlüğü 2025/... Esas sayılı dosyasına yapılan İTİRAZIN İPTALİ ile; 3.375,00 TL “ihlalli geçiş bedeli” üzerinden TAKİBİN DEVAMINA,

3- Davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine

4-Karar tarihinde alınması gerekli 732,00-TL harcın davacı tarafından yatırılan 615,40-TL harçtan mahsubuna, bakiye eksik kalan 116,60-TL nin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,

5-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 4.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına,

6-Davacı tarafından yapılan başvuru gideri, tebligat gideri, müzekkere gideri olmak üzere toplam 218,70-TL yargılama gideri ve davacı tarafından dava açılışta yatırılan 1318,30- TL harç toplamının davalı taraftan tahsili ile davacı taraf ödenmesine,

7-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 3.375,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

8-Dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde talep halinde yatıran tarafa iadesine,

Dair, davacı vekilinin yüzene karşı davalı yokluğunda miktar itibariyle kesin olarak karar verildi. 07/09/2026

Katip ... Hakim ...

¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır