Trafik kazası sonrası sürekli ve geçici iş göremezlik ile bakıcı gideri tazminatı talepli sigorta uyuşmazlığında, maluliyet tespiti ve hesaplama yöntemleri üzerine davalı temyiz itirazlarının değerlendirilmesi.
Özet: Bir trafik kazası sonucu sürekli ve geçici iş göremezlik ile bakıcı gideri tazminatı talebiyle açılan davada, uyuşmazlık ve itiraz hakem heyetlerinin kısmen kabul kararına karşı davalı vekili, maluliyet raporunun geçersizliği, kusur oranları, tazminat hesaplama yöntemindeki hatalar (faiz oranı, yaşam tablosu, AGİsiz asgari ücret), bakıcı giderinin fazla hesaplanması, pasif dönem geliri ve müterafik kusur gibi birçok nedene dayanarak temyiz başvurusunda bulunmuş olup, yüksek mahkemece, haksız fiil sonucu çalışma gücü kaybının tespiti ve zararın kapsamının belirlenmesi amacıyla maluliyetin varlığı ile oranının adli tıp kurumu ihtisas dairesi veya üniversite hastanelerinin ilgili bölümlerinden oluşacak uzman doktor heyetince, olayın gerçekleştiği tarihteki yürürlükte olan mevzuat hükümlerine göre belirlenmesi gerekliliğinin önemle vurgulandığı anlaşılmıştır.
MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2023/580 Değişik İş-2023/580 KararSİGORTA TAHKİM KOMİSYONU İTİRAZ HAKEM HEYETİ SAYISI : İHK-2023/43123SİGORTA TAHKİM KOMİSYONU UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ SAYISI : K-2023/190878İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:I. DAVADavacı vekili dava dilekçesinde; 17.07.2021 tarihinde meydana gelen çift taraflı trafik kazasında sürücü müvekkilinin malul kaldığını belirterek sürekli ve geçici iş göremezlik ile bakıcı gideri tazminatı olarak şimdilik 5.000,00 TL talep etmiş, yargılama sırasında talebini toplam 432.774,00 TL'ye yükseltmiştir.II. CEVAPDavalı vekili cevap dilekçesinde; eksik evrakla başvuru yapıldığından davanın usulden reddi gerektiğini, geçici iş göremezlik ve geçici bakıcı giderinden sorumlu olmadıklarını, kusur durumunun tespiti gerektiğini, maluliyet raporunu kabul etmediklerini, illiyet bağının değerlendirilmesi ve müterafik kusur uygulanması gerektiğini, müvekkilinin poliçe limiti ile sınırlı şekilde sorumlu olacağını, faiz başlangıç tarihinin dava tarihi olması gerektiğini, hesaplamanın TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,65 teknik faiz oranına göre yapılması gerektiğini, vekalet ücretinin 1/5 oranında olması gerektiğini belirtmiştir.III.UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARIUyuşmazlık Hakem Heyeti'nin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı (ve ek kararı) ile davanın kısmen kabulüne, 429.900,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 100,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 2.774,00 TL geçici bakıcı gideri olmak üzere toplam 432.774,00 TL'nin 08.09.2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir. IV.İTİRAZUyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine; İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile itirazın reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZA. Temyiz SebepleriDavalı vekili temyiz dilekçesinde; geçersiz maluliyet raporu ile başvuru yapıldığından davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddi gerektiğini, kusur oranlarının yanlış değerlendirildiğini, hesaplamanın TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,65 teknik faiz oranına göre yapılması gerekirken bu hususa uyulmadan hesap yapıldığını ve ek rapor taleplerinin dikkate alınmadığını, davacının ücret tutarı araştırılarak belirli bir ücreti yoksa asgari ücretin esas alınması gerektiğini, bakıcı giderinin 1 ay yerine 1,5 ay olarak fazla hesaplandığını, bakıcı tutulduğu belgelendirilmediğinden net asgari ücretin esas alınması gerektiğini, bilirkişinin katsayı hesabı yaparken 2021 agisiz asgari ücreti 2.506,00 TL kabul ederek hesap yaptığını ve 1,5506 katsayısını esas alarak hesaplama yaptığını ancak 2021 yılı agisiz asgari ücretin 2.557,59 TL olduğunu, bu durumda davacının gelirinin 2021 asgari ücrete oranının 1,51900 olacağını, bilirkişi tarafından hatalı katsayı alınarak fazladan maaş hesaplaması yapıldığını, davacının 60 yaşından sonra pasif döneme geçeceği kabul edilerek agisiz asgari ücretten hesap yapılması gerektiğini, maluliyet raporuna itirazlarının dikkate alınmadığını, maluliyet raporunun ikametgahına en yakın hastaneden alınması gerektiğini, rapor temini için davalıdan talep yazısı alınmadığını, medikal raporda maluliyetin %2 olarak tespit edildiğini ve çelişkinin giderilmesi gerektiğini, geçici iş göremezlik ve geçici bakıcı giderinin ispatlanamadığını ve poliçe teminatında olmadığını, geçici iş göremezlik yönünden SGK'dan ödeme alınıp alınmadığının sorulması gerektiğini, davacının sürücü belge durumunun yeterli olmadığını ve müterafik kusuru bulunduğunu belirtmiştir.B. Değerlendirme ve Gerekçe 1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına göre davalı vekilinin aşağıda yer alan bentlerin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.2.Dava, trafik kazasından kaynaklanan sürekli ve geçici iş göremezlik ve bakıcı gideri tazminatı istemine ilişkindir. Haksız fiil sonucu çalışma gücü kaybının olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması halinde, zararın kapsamının belirlenmesi açısından maluliyetin varlığı ve oranının belirlenmesi gerekmektedir. Söz konusu belirlemenin ise Adli Tıp Kurumu İhtisas Dairesi veya Üniversite Hastanelerinin Adli Tıp Anabilim Dalı bölümleri gibi kuruluşların çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikayetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetince, haksız fiilin gerçekleştiği tarihte yürürlükte olan mevzuat hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir.Maluliyete ilişkin alınacak raporların 11.10.2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğüne, 11.10.2008 tarihi ile 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliğine, 01.09.2013 tarihinden sonra Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliğine, 01.06.2015 tarihi ile 20.02.2019 tarihleri arasında Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik, 20.02.2019 tarihinden sonra da Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirilmesi Hakkındaki Yönetmelik hükümlerine uygun olarak düzenlenmesi gerekir. Somut olayda, kaza tarihi 17.07.2021 olup Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirilmesi Hakkında Yönetmelik yürürlüktedir. Davacının dosyaya sunduğu DÜTF Adli Tıp Ana Bilim Dalı Başkanlığı'nın 15.08.2022 tarihli raporunda Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirilmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerinin esas alındığı belirtilmiş ise de raporda davacıda hareket kısıtlılığı olduğuna dair bir açıklama olmadığı ve yürüyüşünün normal olduğunun belirtildiği anlaşılmış olup maluliyet raporu bu haliyle hüküm kurmaya elverişli görülmemiştir. Bu durumda, İtiraz Hakem Heyeti tarafından, kaza tarihi itibari ile yürürlükteki Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri uyarınca davacının ikametgahına en yakın üniversitenin adli tıp bölümünden ya da Sağlık Bakanlığı'nın belirlediği yetkili hastanelerden davacının güncel film ve grafileri de çekilmek suretiyle, içerisinde ortopedi ve travmatoloji hekimlerinin bulunduğu heyetten; davacının muayenesi yapılarak, usulüne uygun, denetime ve karar vermeye elverişli olacak şekilde davacının maluliyet derecesi ve oranının belirlenmesi amacıyla, önceki raporların da irdelendiği yeni bir rapor alınıp hasıl olacak sonuca göre (temyiz eden davalı lehine usuli kazanılmış haklar da gözetilmek suretiyle) karar verilmek üzere kararın bozulmasına karar vermek gerekmiştir.3.Davacının gelirinin belirlenmesi tazminatın doğru tespitinde önemli bir yer tutmaktadır. Davacı vekili, meydana gelen kazada sürücü müvekkilinin malul kaldığını açıklayıp tazminat talebinde bulunmuş, tazminat hesabına yönelik olarak alınan 14.06.2023 tarihli hesap bilirkişi raporunda; davacının 2021 yılı ortalama aylık ücreti (AGİ'siz) olan 3.885, 00... yılı aylık net asgari ücrete(AGİ'siz) oranlanarak 1,55065 katsayısı bulunarak hesaplama buna göre yapılmış ise de, 2021 yılı (AGİ'siz) net asgari ücret 2.557,59 TL olup, bu rakamın davacının 2021 yılı ortalama aylık ücreti olan 3.885,00 TL'ye oranlanması halinde bulunacak katsayı 1.51900 olacağından, hatalı katsayı esas alınarak yapılan hesaplama sonucunda tazminat tutarının olması gerekenden yüksek hesaplandığı anlaşılmış olup, bu yönüyle rapor karar vermeye elverişli değildir. Eksik inceleme ile karar verilemez. Buna göre İtiraz Hakem Heyetince, bilirkişiden yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda denetime elverişli şekilde ek rapor alınarak hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmek üzere kararın bozulması gerekmiştir.VI. KARAR1.Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,2.Değerlendirme bölümünün (2) ve (3) numaralı bentlerinde açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,Peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine,Dosyanın İtiraz Hakem Heyetine iletilmek üzere mahkemeye gönderilmesine,08.01.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.